{"id":352754,"date":"2026-04-08T06:35:14","date_gmt":"2026-04-08T06:35:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/352754\/"},"modified":"2026-04-08T06:35:14","modified_gmt":"2026-04-08T06:35:14","slug":"polskie-startupy-kontra-dolina-krzemowa-jakie-mamy-szanse-w-globalnym-wyscigu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/352754\/","title":{"rendered":"Polskie startupy kontra Dolina Krzemowa. Jakie mamy szanse w globalnym wy\u015bcigu?"},"content":{"rendered":"

\"\"
\n Zuzanna Sadowska
\n <\/a> <\/p>\n

Polska coraz \u015bmielej zaznacza swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 na mapie innowacyji a rozw\u00f3j sztucznej inteligencji staje si\u0119 jednym z g\u0142\u00f3wnych wyzwa\u0144, ale i szans dla lokalnych przedsi\u0119biorstw. Nasz kraj posiada atuty, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 konkurowa\u0107 w tak trudnym i dynamicznie zmieniaj\u0105cym si\u0119 \u015brodowisku. Problem\u00f3w jednak nie brakuje. W jakich obszarach polska technologia mo\u017ce \u201ezawojowa\u0107 \u015bwiat\u201d?<\/p>\n

\"Rosn\u0105ce
\n Rosn\u0105ce ambicje, globalne aspiracje i potrzeba odpowiedzialnego rozwoju – tak wygl\u0105da dzi\u015b polska droga w wy\u015bcigu o przysz\u0142o\u015b\u0107 sztucznej inteligencji
\n
Autor. CyberDefence24\/Canva<\/p>\n

Polska, pomimo, \u017ce wci\u0105\u017c postrzegana jest jako \u201ezaplecze talent\u00f3w\u201d, staje si\u0119 coraz bardziej zauwa\u017calnym graczem na globalnej scenie technologicznej.<\/p>\n

Wed\u0142ug raportu Polskie Startupy 2024<\/a>, najcz\u0119stsz\u0105 motywacj\u0105 firm do\u00a0poszukiwania inwestor\u00f3w jest w\u0142a\u015bnie ch\u0119\u0107 ekspansji mi\u0119dzynarodowej (46 proc.). Jednak du\u017ca cz\u0119\u015b\u0107 polskich przedsi\u0119biorstw nastawiona jest na przej\u0119cie przez wi\u0119ksze podmioty zagraniczne, co rodzi pytania o to, czy lokalni tw\u00f3rcy maj\u0105 realn\u0105 szans\u0119 rywalizowa\u0107 z Dolin\u0105 Krzemow\u0105.<\/p>\n

O to, w jaki spos\u00f3b polskie inicjatywy mog\u0105 kszta\u0142towa\u0107 globalny ekosystem sztucznej inteligencji, kt\u00f3re kompetencje techniczne daj\u0105 przewag\u0119 oraz jakie znaczenie maj\u0105 etyka i dost\u0119pno\u015b\u0107 technologii w dobie rosn\u0105cej cyfrowej konkurencji, zapytali\u015bmy podczas konferencji MIT Universal AI Summit dr Paw\u0142a Morkisza, mened\u017cera algorytm\u00f3w g\u0142\u0119bokiego uczenia si\u0119 w NVIDIA.<\/p>\n

Przedstawione pogl\u0105dy s\u0105 prywatn\u0105 opini\u0105 dr Morkisza i nie odzwierciedlaj\u0105 stanowiska NVIDIA.<\/p>\n

Polski talent z perspektyw\u0105 \u015bwiatow\u0105 <\/p>\n

Zuzanna Sadowska, CyberDefence24: Z perspektywy swojego do\u015bwiadczenia w startupach, jak ocenia pan szanse europejskich firm na rozw\u00f3j i tworzenie w\u0142asnych rozwi\u0105za\u0144 technologicznych wykorzystywanych globalnie?<\/p>\n

dr Pawe\u0142 Morkisz, mened\u017cer algorytm\u00f3w g\u0142\u0119bokiego uczenia si\u0119 w NVIDIA<\/a>: W Europie na pewno nie brakuje nam talentu. Mamy du\u017c\u0105 szans\u0119 tworzy\u0107 rozwi\u0105zania o globalnym znaczeniu, ale wydaje mi si\u0119, \u017ce potrzebna jest drobna zmiana.<\/p>\n

Co ma pan na my\u015bli?<\/p>\n

Przede wszystkim musimy my\u015ble\u0107 o sobie nie jako o zapleczu kompetencyjnym, a posiada\u0107 ambicje budowania globalnych rozwi\u0105za\u0144. Istotn\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 mi\u0119dzy founderami z Polski i\u00a0Stan\u00f3w Zjednoczonych jest to, \u017ce polski founder skupia si\u0119 na zaadresowaniu polskiego rynku, a ten z Doliny Krzemowej nie ma innego my\u015blenia ni\u017c tylko budowa globalna.<\/p>\n

Pytanie, czy jako Polska posiadamy odpowiednie zasoby ludzkie, aby i\u015b\u0107 drog\u0105 Amerykan\u00f3w.<\/p>\n

Polska posiada \u015bwietnych in\u017cynier\u00f3w i mog\u0119 to z czystym sumieniem potwierdzi\u0107, bo sporo rekrutuj\u0119 do NVIDII.\u00a0 In\u017cynierowie z naszego kraju maj\u0105 dobre zaplecze akademickie, natomiast – moim zdaniem – brakuje im \u201ecierpliwego kapita\u0142u\u201d, kt\u00f3ry by\u0142by skory do du\u017cego ryzyka.<\/p>\n

Potrzebna jest te\u017c wi\u0119ksza ambicja i gotowo\u015b\u0107 do budowania produkt\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 zmienia\u0107 \u015bwiat. Wydaje mi si\u0119, \u017ce podej\u015bcie typu design thinking mog\u0142oby pom\u00f3c wielu founderom; w tym podej\u015bciu kluczowe jest jak najszybsze prototypowanie i jak najszybsze wychodzenie do ludzi. Cz\u0119sto mamy jeszcze taki mindset, \u017ceby zbudowa\u0107 co\u015b, co wydaje nam si\u0119 \u015bwietne, a dopiero p\u00f3\u017aniej pr\u00f3bowa\u0107 na tej podstawie budowa\u0107 produkt. Tymczasem praktyka pokazuje, \u017ce im szybciej pracujemy z klientem i rozumiemy jego potrzeby, tym wi\u0119ksza szansa na powodzenie produktu.<\/p>\n

A czy w pana ocenie ukierunkowanie si\u0119 na globalny rynek mog\u0142oby wp\u0142yn\u0105\u0107 na bezpiecze\u0144stwo naszych produkt\u00f3w lub ich dopasowanie do polskich urz\u0105dze\u0144?<\/p>\n

Nie, my\u015bl\u0119, \u017ce nie. Uwa\u017cam, \u017ce ambicj\u0105 powinien by\u0107 globalny rynek<\/a>, a na pocz\u0105tku punkt wyj\u015bcia mo\u017ce znajdowa\u0107 si\u0119 u nas. Oczywi\u015bcie, tymi lighthouse customers (pierwszymi klientami referencyjnymi – red.) mog\u0105 by\u0107 lokalne osoby, lokalni klienci, natomiast moim zdaniem – podkre\u015bl\u0119 raz jeszcze – ambicj\u0105 powinno by\u0107 od pocz\u0105tku nastawienie, \u017ce jest to technologia na globalny rynek.<\/p>\n

Bielik jako przyk\u0142ad polskiej innowacyjno\u015bci <\/p>\n

Projekt Bielik<\/a> –\u00a0 lokalny produkt na scenie NVIDII. Czy pana zdaniem polskie inicjatywy AI mog\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0107 faktycznie na rozw\u00f3j globalnego ekosystemu sztucznej inteligencji?<\/p>\n

Na pewno tak. Mamy bardzo silne fundamenty, je\u015bli chodzi o twarde kompetencje: matematyka, informatyka, in\u017cynieria. Kszta\u0142cimy bardzo kompetentnych ludzi.<\/p>\n

Czy zatem widzi pan jakie\u015b konkretne obszary, w kt\u00f3rych Polska mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 liderem?<\/p>\n

Cz\u0119sto potrafimy rozwi\u0105zywa\u0107 problemy przy ograniczonych zasobach. Z jednej strony jest to dla nas niedobry aspekt (ze wzgl\u0119du na brak dost\u0119pu do pewnych zasob\u00f3w – red.), z drugiej strony sprawia, \u017ce rozwi\u0105zania tworzone w takim \u015brodowisku s\u0105 mniej wymagaj\u0105ce i \u0142atwiejsze do wdro\u017cenia.<\/p>\n

Uwa\u017cam, \u017ce nie musimy wygrywa\u0107 wy\u015bcigu o bycie drugim Silicon Valley<\/a> – to by\u0142oby \u017ale postawionym celem. Natomiast my\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017cemy sta\u0107 si\u0119 liderami w pewnych obszarach, np. tam, gdzie liczy si\u0119 efektywno\u015b\u0107, zastosowanie przemys\u0142owe lub prace w konkretnych uwarunkowaniach.<\/p>\n

Czyli powinni\u015bmy skupi\u0107 si\u0119 na tworzeniu praktycznych rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n

AI obecnie ju\u017c nie jest pokazem samych mo\u017cliwo\u015bci. Zauwa\u017camy przesuni\u0119cie w stron\u0119 produktywizacji, czyli budowy narz\u0119dzi, kt\u00f3re realnie wspieraj\u0105 firm\u0119, stanowi\u0105c czyst\u0105 warto\u015b\u0107 dla klienta.<\/p>\n

Jak wspomnia\u0142em, dostrzegam du\u017cy potencja\u0142 w budowaniu narz\u0119dzi i modeli, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 praktyczne, oszcz\u0119dne, wdra\u017calne.<\/p>\n

I Bielik taki jest?<\/p>\n

Tak, Bielik<\/a> jest dobrym przyk\u0142adem rozwi\u0105zania, kt\u00f3re bardzo fajnie si\u0119 rozwija i daje nam te\u017c szans\u0119 na uwzgl\u0119dnienie r\u00f3\u017cnych uwarunkowa\u0144 lokalnych modeli.<\/p>\n

Od lokalnych decyzji do globalnego wp\u0142ywu <\/p>\n

Co z tego do\u015bwiadczenia zdobytego w Reliability Solutions okaza\u0142o si\u0119 dla pana najcenniejsze w pracy dla globalnej firmy?<\/p>\n

Na pewno zrozumienie odpowiedzialno\u015bci za ca\u0142o\u015b\u0107 procesu. Jak by\u0142em CTO w Reliability Solutions, musia\u0142em wymy\u015bli\u0107 ca\u0142y proces: od pomys\u0142u, architektury, a\u017c po wdro\u017cenie.<\/p>\n

Natomiast w du\u017cej korporacji ma si\u0119 do dyspozycji tylko jaki\u015b niedu\u017cy obszar. Gdy cz\u0142owiek podejmuje decyzje bez zrozumienia ca\u0142o\u015bci procesu, mog\u0105 one lokalnie wygl\u0105da\u0107 lepiej, ale nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 wszystkich konsekwencji, kt\u00f3re wynikaj\u0105 z pewnych decyzji produktowych.<\/p>\n

Podsumowuj\u0105c, pragmatyczne podej\u015bcie do budowania produktu na pewno bardzo pomaga.<\/p>\n

Czy wspomniana ju\u017c przez nas zmiana skali wp\u0142ywa na pana poczucie sprawczo\u015bci?<\/p>\n

Intuicyjnie wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce poczucie sprawczo\u015bci b\u0119dzie spada\u0107. Natomiast NVIDIA<\/a> ma wyj\u0105tkow\u0105 struktur\u0119, kt\u00f3ra jest bardzo p\u0142aska, wi\u0119c ka\u017cdy tam mo\u017ce mie\u0107 realny wp\u0142yw, nawet sta\u017cy\u015bci: je\u017celi mamy osob\u0119, kt\u00f3ra wymy\u015bli\u0142a co\u015b ciekawego i b\u0119dzie chcia\u0142a to zrobi\u0107 i zrobi, to system mo\u017ce zosta\u0107 wdro\u017cony na ca\u0142ym \u015bwiecie u wszystkich.<\/p>\n

To jest naprawd\u0119 wyj\u0105tkowe w NVIDII, \u017ce mamy tak\u0105 du\u017c\u0105 sprawczo\u015b\u0107.<\/p>\n

A Pan, jako mened\u017cer algorytm\u00f3w\u2026?<\/p>\n

Na moim poziomie oczywi\u015bcie ta sprawczo\u015b\u0107 jest ogromna, bo kieruj\u0119 zespo\u0142em, kt\u00f3ry przyspiesza du\u017co modeli.<\/p>\n

Realnie jest tak, \u017ce je\u017celi przyspieszymy kt\u00f3ry\u015b model, to na ca\u0142ym \u015bwiecie b\u0119dzie dzia\u0142a\u0142 szybciej. Mo\u017cna wi\u0119c powiedzie\u0107, \u017ce natychmiastowo to si\u0119 przek\u0142ada na rzeczywisto\u015b\u0107 po stronie klienta. A czasem te przyspieszenia si\u0119gaj\u0105 rz\u0119d\u00f3w kilku razy.<\/p>\n

M\u00f3g\u0142by pan to zobrazowa\u0107?<\/p>\n

Je\u017celi jest jaki\u015b model, kt\u00f3ry dzia\u0142a na setce tysi\u0119cy kart GPU i zostanie przyspieszony np. pi\u0119ciokrotnie, to efekt jest por\u00f3wnywalny z rozbudow\u0105 infrastruktury o setki tysi\u0119cy dodatkowych kart GPU, o warto\u015bci liczonej w miliardach dolar\u00f3w. I to wszystko dzi\u0119ki algorytmom oraz in\u017cynierii oprogramowania.<\/p>\n

Mog\u0119 powiedzie\u0107 z przekonaniem, \u017ce poczucie wp\u0142ywu i sprawczo\u015bci na pewno jest obecnie du\u017co wi\u0119ksze.<\/p>\n

Analityka jako strategiczny zas\u00f3b <\/p>\n

Z perspektywy matematyka, czy czuje pan, \u017ce zaawansowana analityka staje si\u0119 dzi\u015b strategicznym zasobem, decyduj\u0105cym o przewadze konkurencyjnej nowoczesnych gospodarek?<\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce to ju\u017c nie jest \u017cadna futurystyczna teza, tylko twarda rzeczywisto\u015b\u0107. Wiemy o tym, \u017ce algorytmy s\u0105 wykorzystywane do analizy sytuacji geopolitycznej, czy wykonywania symulacji i prognoz przysz\u0142ych scenariuszy na rynkach finansowych i kapita\u0142owych.<\/p>\n

Moim zdaniem jest to zas\u00f3b strategiczny, kt\u00f3ry nied\u0142ugo b\u0119dzie por\u00f3wnywalny pewnie z energi\u0105 logistyczn\u0105, czy infrastruktur\u0105 krytyczn\u0105. W zwi\u0105zku z tym widzimy tak du\u017cy rozw\u00f3j samego tematu \u201esovereign AI<\/a>\u201d, gdzie pa\u0144stwa chc\u0105 mie\u0107 swoje centra technologiczne, swoje modele i swoje w\u0142asne, prywatne zasoby pa\u0144stwowe.<\/p>\n

Czy kod jest neutralny?<\/p>\n

W praktyce to trudne pytanie, bo jednak jest tworzony przez ludzi, a ich dob\u00f3r np. danych treningowych czy funkcji celu, dzi\u0119ki kt\u00f3rej trenujemy model, istotnie wp\u0142ywa na to, jak b\u0119dzie si\u0119 zachowywa\u0142.<\/p>\n

Dodatkowo, przy wdra\u017caniu systemu mo\u017cna stosowa\u0107 mechanizmy typu \u201eguardrails\u201d (mechanizmy bezpiecze\u0144stwa i ograniczenia – red.), dzia\u0142aj\u0105ce na wej\u015bciu i wyj\u015bciu modelu, kt\u00f3re pomagaj\u0105 ogranicza\u0107 ryzyko niepo\u017c\u0105danych odpowiedzi i dostosowa\u0107 dzia\u0142anie systemu do konkretnego zastosowania. Przyk\u0142adowo, mog\u0105 one ogranicza\u0107 nadu\u017cycia systemu.<\/p>\n

Tu zatem mamy do czynienia z du\u017c\u0105 rol\u0105 in\u017cynieryjn\u0105. Moim zdaniem wymaga to te\u017c pewnych granic i rozwoju etyki AI, kt\u00f3re chocia\u017cby sprawi\u0105, \u017ce system b\u0119dzie rozwijany w spos\u00f3b zgodny z warto\u015bciami danego spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n

Jak mo\u017cemy wesprze\u0107 rozw\u00f3j etyki AI? Poprzez edukacj\u0119?<\/p>\n

Unia Europejska wykona\u0142a wa\u017cny krok, przyjmuj\u0105c AI Act<\/a>. Oczywi\u015bcie to nie jest jeszcze doskona\u0142y dokument \u2013 zawiera wiele wad. Jednak ze wzgl\u0119du na trudno\u015b\u0107 zagadnienia, nie jest zaskoczeniem, \u017ce od pocz\u0105tku nie jest idealny.<\/p>\n

Natomiast zdefiniowanie pewnych granic technologii – moim zdaniem – jest kluczowe, dlatego \u017ce pozwala nam rozwija\u0107 t\u0119 technologi\u0119 bez \u0142amania tak oczywistych problem\u00f3w, jak prawa osobiste czy prywatno\u015b\u0107. Uwa\u017cam, \u017ce to jest dobra rzecz.<\/p>\n

Technologia obok nas, a nie zamiast nas <\/p>\n

Czy w pana ocenie rozw\u00f3j sztucznej inteligencji mo\u017ce z czasem sta\u0107 si\u0119 luksusem zarezerwowanym tylko dla nielicznych? Mam na my\u015bli np. ograniczony dost\u0119p do p\u00f3\u0142przewodnik\u00f3w czy energii.<\/p>\n

Na pewno ryzyko koncentracji jest realne, dlatego \u017ce trenowanie najwi\u0119kszych modeli faktycznie wymaga ogromnych zasob\u00f3w sprz\u0119towych.<\/p>\n

Moim zdaniem, b\u0119dziemy obserwowa\u0107 dwa r\u00f3wnoleg\u0142e zjawiska. Po pierwsze, du\u017ce modele wymagaj\u0105ce najdro\u017cszej infrastruktury faktycznie zostan\u0105 domen\u0105 najbogatszych organizacji. Po drugie, pojawi si\u0119 te\u017c du\u017co inwestycji w efektywno\u015b\u0107 i optymalizacj\u0119 oraz powstan\u0105 mniejsze modele, specjalizacje, post-training.<\/p>\n

Gdyby\u015bmy mieli prognozowa\u0107, to co wed\u0142ug pana za 10 lat pozostanie wy\u0142\u0105cznie ludzkie i niezmienne?<\/p>\n

Na pewno sztuczna inteligencja b\u0119dzie nam w stanie \u015bwietnie odpowiedzie\u0107 na pytanie \u201ejak\u201d: \u201ejak co\u015b zbudowa\u0107\u201d, \u201ejak co\u015b dzia\u0142a\u201d, \u201ejak co\u015b zrobi\u0107\u201d itp.. Natomiast cz\u0142owiek b\u0119dzie mia\u0142 du\u017co wi\u0119kszy wp\u0142yw na pytania \u201epo co\u201d, \u201edla kogo\u201d, \u201ejakim kosztem\u201d, \u201ejakie s\u0105 tutaj decyzje\u201d.<\/p>\n

Czyli decyzja nadal b\u0119dzie nale\u017ca\u0142a do cz\u0142owieka.<\/p>\n

Moim zdaniem tak.<\/p>\n

Nie brakuje jednak \u201eczarnych wizji<\/a>\u201d, gdzie rola ludzi zostanie zmarginalizowana.<\/p>\n

Oczywi\u015bcie, negatywne scenariusze zak\u0142adaj\u0105, \u017ce b\u0119dzie to tylko kierowane monetyzacj\u0105 i zyskiem, natomiast zobaczymy, jak wyjdzie w praktyce. Osobi\u015bcie nie jestem tak bardzo pesymistyczny.<\/p>\n

Natomiast na pewno nie zmieni si\u0119 to, \u017ce cz\u0142owiek potrzebuje relacji, zaufania, odpowiedzialno\u015bci, poczucia blisko\u015bci, poczucia znaczenia. W tych obszarach podejrzewam, \u017ce AI b\u0119dzie gdzie\u015b obok nas, ani\u017celi zast\u0105pi ludzi.<\/p>\n

Dlaczego wi\u0119c d\u0105\u017cymy do humanizacji AI?<\/p>\n

My\u015bl\u0119, \u017ce jest to naturalny user experience, kt\u00f3ry oczekujemy od sztucznej inteligencji. W\u00f3wczas zyskamy pomocnika, kt\u00f3ry dla nas faktycznie co\u015b robi. Natomiast w perspektywie czasu my\u015bl\u0119, \u017ce pojawi si\u0119 wiele wyzwa\u0144.<\/p>\n

Co ma pan na my\u015bli?<\/p>\n

Przyk\u0142adowo, je\u015bli b\u0119dziemy mie\u0107 du\u017ce zaufanie do tego, co sztuczna inteligencja \u201ezwraca\u201d, to podejrzewam, \u017ce lepsze integracje z systemami wspierania decyzji spowoduj\u0105, i\u017c nie b\u0119dziemy tego odczuwa\u0107 jak rozmowa z innym cz\u0142owiekiem, tylko bardziej jak dobrze dzia\u0142aj\u0105cy system.<\/p>\n

Tak moja intuicja m\u00f3wi. Ale oczywi\u015bcie gdyby mia\u0142 postawi\u0107 pieni\u0105dze na to, jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142 \u015bwiat za 3 lata, to najpewniej bym odm\u00f3wi\u0142.<\/p>\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Zuzanna Sadowska Polska coraz \u015bmielej zaznacza swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 na mapie innowacyji a rozw\u00f3j sztucznej inteligencji staje si\u0119 jednym…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":352755,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[455,42,38,40,39,41,26816,777,2201],"class_list":["post-352754","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-nvidia","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-startup","tag-sztuczna-inteligencja","tag-wywiad"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116367702463876267","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/352754","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=352754"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/352754\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/352755"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=352754"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=352754"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=352754"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}