Umowy zlecenia budz\u0105 kontrowersje. Z za\u0142o\u017cenia powinny by\u0107 podstaw\u0105 elastycznej wsp\u00f3\u0142pracy, ale w praktyce zyska\u0142y przydomek \u015bmieciowych. W ostatnim czasie sta\u0142y si\u0119 te\u017c przedmiotem zwi\u0119kszonego zainteresowania rz\u0105dz\u0105cych i Pa\u0144stwowej Inspekcji Pracy. Dlaczego? To trzeba wiedzie\u0107, \u017ceby nie wpa\u015b\u0107 w problemy.<\/p>\n
Umowa zlecenia to elastyczna forma wsp\u00f3\u0142pracy, ale nie zawsze<\/p>\n
Reforma Pa\u0144stwowej Inspekcji Pracy i b\u0119d\u0105ce jej elementem wzmocnienie uprawnie\u0144 tego organu to w ostatnim czasie bez w\u0105tpienia numer 1 w internetowych nag\u0142\u00f3wkach. Po trwaj\u0105cej wiele miesi\u0119cy dyskusji i zg\u0142aszaniu mniej lub bardziej krytycznych uwag do projektowych zmian, ustawa nowelizuj\u0105ca zosta\u0142a uchwalona. I cho\u0107 jej kszta\u0142t zmieni\u0142 si\u0119 w stosunku do pierwotnie planowanego, to jednak PIP zyska\u0142o uprawienie, kt\u00f3rego rynek pracy najbardziej si\u0119 obawia\u0142 i kt\u00f3remu bez w\u0105tpienia by\u0142 mocno niech\u0119tny \u2013 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wydania decyzji administracyjnej stwierdzaj\u0105cej istnienie stosunku pracy. I cho\u0107 o potencjalnym wykorzystaniu tego nowego narz\u0119dzia m\u00f3wi si\u0119 g\u0142\u00f3wnie w kontek\u015bcie niezgodnego z prawem zast\u0119powania um\u00f3w o prac\u0119 umowami cywilnoprawnymi, to warto pami\u0119ta\u0107 r\u00f3wnie\u017c o tych sytuacjach, w kt\u00f3rych umowa zlecenia jest zawierana z w\u0142asnym pracownikiem w ramach jego dodatkowego zarobkowania, a okoliczno\u015bci sprawi\u0107, \u017ce dzia\u0142anie zleceniodawcy zostanie uznane za wykroczenie przeciwko prawom pracownika. Kiedy mo\u017ce tak by\u0107?
Przepisy co do zasady nie zabraniaj\u0105 podejmowania takiej wsp\u00f3\u0142pracy, istotne jednak jest to, czy towarzysz\u0105ce jej okoliczno\u015bci nie zostan\u0105 uznane za pr\u00f3b\u0119 obej\u015bcia regulacji o czasie pracy. Przepisy ustawy z 26 czerwca 1974 r. \u2013 Kodeks pracy \u015bci\u015ble reguluj\u0105 normy czasu pracy i dopuszczalno\u015b\u0107 pracy w godzinach nadliczbowych. Wynika z nich jasno, \u017ce na gruncie prawa pracy jest ona traktowana jako wyj\u0105tek od regu\u0142y i musi by\u0107 odpowiednio wynagradzana.<\/p>\n
Czas pracy i praca w godzinach nadliczbowych mog\u0105 mie\u0107 kluczowe znaczenie dla konsekwencji<\/p>\n
Pracownicy maj\u0105 w zamian za prac\u0119 w godzinach nadliczbowych prawo \u2013 opr\u00f3cz normalnego wynagrodzenia \u2013 do dodatku w wysoko\u015bci 100% wynagrodzenia \u2013 za prac\u0119 w godzinach nadliczbowych przypadaj\u0105cych w nocy, w niedziele i \u015bwi\u0119ta nieb\u0119d\u0105ce dla pracownika dniami pracy, zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym go rozk\u0142adem czasu pracy, czy w dniu wolnym od pracy udzielonym pracownikowi w zamian za prac\u0119 w niedziel\u0119 lub w \u015bwi\u0119to, zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym go rozk\u0142adem czasu pracy oraz w wysoko\u015bci 50% wynagrodzenia za prac\u0119 w godzinach nadliczbowych przypadaj\u0105cych w ka\u017cdym innym dniu ni\u017c wskazane. Pracownik mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c zdecydowa\u0107 o tym, \u017ce zamiast dodatku do wynagrodzenia chce w zamian za prac\u0119 w godzinach nadliczbowych wykorzysta\u0107 czas wolny \u2013 w tym samym wymiarze, co ta praca. Udzielenie czasu wolnego mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 tak\u017ce bez wniosku pracownika. Jednak w\u00f3wczas pracodawca<\/a> udziela go w wymiarze o po\u0142ow\u0119 wy\u017cszym ni\u017c liczba przepracowanych godzin nadliczbowych.<\/p>\n Kara gro\u017c\u0105ca pracodawcy ju\u017c nied\u0142ugo b\u0119dzie mog\u0142a wnosi\u0107 nawet 60.000 z\u0142<\/p>\n Z uwagi na to, \u017ce zar\u00f3wno czas pracy, jak i zasady wynagradzania pracy \u015bwiadczonej w godzinach nadliczbowych zosta\u0142y \u015bci\u015ble uregulowane w przepisach, pracodawca zawieraj\u0105cy z w\u0142asnym pracownikiem umow\u0119 zlecenia, musi zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, aby wykonywanie czynno\u015bci zwi\u0105zanych z jej realizacj\u0105 nie zosta\u0142o zakwalifikowane jako pr\u00f3ba obej\u015bcia obowi\u0105zuj\u0105cych w tym zakresie przepis\u00f3w. S\u0105dy nie maj\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci co do tego, \u017ce zatrudnianie pracownik\u00f3w poza normalnym czasem pracy na podstawie um\u00f3w cywilnoprawnych przy pracach tego samego rodzaju co obj\u0119te stosunkiem pracy, stanowi obej\u015bcie przepis\u00f3w o czasie pracy w godzinach nadliczbowych oraz przepis\u00f3w dotycz\u0105cych sk\u0142adek na ubezpieczenie spo\u0142eczne<\/a>. To za\u015b sprawia, \u017ce cho\u0107 co do zasady pracodawca<\/a> i pracownik mog\u0105 zawrze\u0107 umow\u0119 zlecenia, to musz\u0105 zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na to, aby ta umowa<\/a> nie obejmowa\u0142a wykonywania zada\u0144 tego samego rodzaju, kt\u00f3re pracownik<\/a> wykonuje w ramach stosunku pracy. Takie sytuacje nie tylko daj\u0105 pracownikom podstaw\u0119 do dochodzenia praw przed s\u0105dem, ale r\u00f3wnie\u017c zagra\u017caj\u0105 pracodawcy kar\u0105 grzywny. Jej wysoko\u015b\u0107 od 8 lipca 2026 r. dwukrotnie wzro\u015bnie, a to w\u0142a\u015bnie za spraw\u0105 ustawy nowelizuj\u0105cej dotycz\u0105cej Pa\u0144stwowej Inspekcji Pracy. Przedzia\u0142 kwotowy w przypadku tego rodzaju wykroczenia b\u0119dzie zaczyna\u0142 si\u0119 od 2000 z\u0142 i ko\u0144czy\u0142 na 60.000 z\u0142 (art. 281 k.p.).<\/p>\n art. 128\u20131516, art. 281 ustawy z 26 czerwca 1974 r. \u2013 Kodeks pracy (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 277)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Umowy zlecenia budz\u0105 kontrowersje. Z za\u0142o\u017cenia powinny by\u0107 podstaw\u0105 elastycznej wsp\u00f3\u0142pracy, ale w praktyce zyska\u0142y przydomek \u015bmieciowych. W…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":382878,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[16],"tags":[113,112,20196,42,38,40,39,41,14770,14072,12066],"class_list":["post-382877","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-biznes","tag-biznes","tag-business","tag-godziny-nadliczbowe","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-pracodawca","tag-pracownik","tag-zlecenie"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116448496434302947","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/382877","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=382877"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/382877\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/382878"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=382877"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=382877"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=382877"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}