{"id":386477,"date":"2026-04-24T04:50:13","date_gmt":"2026-04-24T04:50:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/386477\/"},"modified":"2026-04-24T04:50:13","modified_gmt":"2026-04-24T04:50:13","slug":"polska-pamiec-polska-niemoc-o-patriotyzmie-bezobjawowym","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/386477\/","title":{"rendered":"Polska pami\u0119\u0107, polska niemoc. O patriotyzmie bezobjawowym"},"content":{"rendered":"<p>Polacy to nar\u00f3d paradoks\u00f3w. Potrafimy wzrusza\u0107 si\u0119 przy d\u017awi\u0119kach Mazurka D\u0105browskiego, recytowa\u0107 z pami\u0119ci daty bitew, nazwiska bohater\u00f3w, opisy powsta\u0144czych zryw\u00f3w i gest\u00f3w heroicznego oporu. Nasze \u017cycie publiczne i szkolne kalendarze s\u0105 pe\u0142ne rocznic, obchod\u00f3w i \u015bwi\u0105t narodowych. Ka\u017cde z nich przywo\u0142uje wspomnienia wielkich zwyci\u0119stw i jeszcze wi\u0119kszych pora\u017cek. Czcimy przesz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 cz\u0119sto z nabo\u017ce\u0144stwem wi\u0119kszym ni\u017c jakikolwiek inny europejski nar\u00f3d \u2013 a mimo to codzienne \u017cycie pokazuje, \u017ce ta pami\u0119\u0107 rzadko przek\u0142ada si\u0119 na konkretne dzia\u0142ania. Mamy g\u0142owy pe\u0142ne historii, ale r\u0119ce rzadko gotowe do czynu. Newsletter<\/p>\n<p> Do\u0142\u0105cz do grona zawsze poinformowanych! Zapisz si\u0119 na newsletter i otrzymuj cotygodniowe podsumowania naszej dzia\u0142alno\u015bci oraz informacje o nadchodz\u0105cych wydarzeniach.<\/p>\n<p>  Pusta duma<\/p>\n<p>Wida\u0107 to szczeg\u00f3lnie bole\u015bnie na polu tego, co mogliby\u015bmy nazwa\u0107 \u201eobyciem z niepodleg\u0142o\u015bci\u0105\u201d \u2013 czyli zjawiskiem przek\u0142adania symboli na praktyk\u0119. Mimo dumy z tradycji Armii Krajowej, powstania warszawskiego czy niez\u0142omnych \u017co\u0142nierzy podziemia antykomunistycznego przeci\u0119tny Polak nie potrafi roz\u0142o\u017cy\u0107 karabinu, nie wie, jak si\u0119 zachowa\u0107 w sytuacji zagro\u017cenia, nie zna topografii w\u0142asnego powiatu. Patriotyzm ko\u0144czy si\u0119 najcz\u0119\u015bciej na apelu poleg\u0142ych lub z\u0142o\u017ceniu wie\u0144ca. Jest wznios\u0142y, ale martwy. Cz\u0119sto przypomina rodzaj inscenizacji \u2013 barwnej, ale wyja\u0142owionej z dzia\u0142ania.<\/p>\n<p>To, co uderza, to fakt, \u017ce w Polsce patriotyzm jest prze\u017cywany niemal wy\u0142\u0105cznie w trybie symbolicznym. Rocznice, \u015bwi\u0119ta, mundury, wie\u0144ce, apele \u2013 to elementy tworz\u0105ce narracj\u0119, kt\u00f3ra nie ma dalszego ci\u0105gu. Brakuje nam codziennego patriotyzmu \u2013 takiego, kt\u00f3ry objawia si\u0119 w stylu \u017cycia, w nawykach, decyzjach, gotowo\u015bci do dzia\u0142ania.<\/p>\n<p>Nawet wtedy, gdy pa\u0144stwo pr\u00f3buje tworzy\u0107 przestrzenie do obycia z realno\u015bci\u0105 wojskow\u0105 \u2013 strzelectwa, obrony cywilnej, kurs\u00f3w przetrwania \u2013 trafia na barier\u0119 mentaln\u0105 znacznej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa. M\u0142ody cz\u0142owiek w Polsce, kt\u00f3ry zapisuje si\u0119 do organizacji proobronnej lub do Wojsk Obrony Terytorialnej, cz\u0119sto spotyka si\u0119 z niezrozumieniem swoich r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w. Rzeczy, kt\u00f3re w Finlandii czy Szwajcarii s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 normalno\u015bci, w Polsce pozostaj\u0105 egzotyk\u0105.<\/p>\n<p>Ten brak przek\u0142adania patriotyzmu na konkret widoczny jest r\u00f3wnie\u017c w innych obszarach \u017cycia. Demografia to najlepszy przyk\u0142ad.<\/p>\n<p>Wielu Polak\u00f3w (szczeg\u00f3lnie tych patriotycznie nastawionych) narzeka na nisk\u0105 dzietno\u015b\u0107, alarmuje o wymieraniu narodu, przywo\u0142uje katastrofalne prognozy GUS-u. A potem ci sami ludzie \u2013 cz\u0119sto dobrze sytuowani, z ustabilizowan\u0105 pozycj\u0105 spo\u0142eczn\u0105 \u2013 decyduj\u0105 si\u0119 na jedno dziecko, maksymalnie dw\u00f3jk\u0119. Bo tak wygodniej. Bo mieszkanie ma tylko trzy pokoje. Bo nie chc\u0105 rezygnowa\u0107 z wakacji i samochodu. Oczywi\u015bcie nie chodzi tu o moralizowanie, lecz o dostrze\u017cenie kontrastu mi\u0119dzy retoryk\u0105 a \u017cyciem. Chcemy silnej Polski, ale boimy si\u0119 niewyg\u00f3d. Kochamy Ojczyzn\u0119, ale tylko wtedy, gdy nie trzeba jej nic po\u015bwi\u0119ci\u0107.<\/p>\n<p>To samo dotyczy wspierania polskich inicjatyw, edukacji czy kultury. Polacy masowo deklaruj\u0105, \u017ce chc\u0105 niezale\u017cnych medi\u00f3w, lokalnych wydarze\u0144, rozwoju tradycyjnej sztuki i warto\u015bciowych film\u00f3w historycznych. Psiocz\u0105 na Sorosa i Uni\u0119 Europejsk\u0105. Ale gdy przychodzi czas, by kupi\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119, wrzuci\u0107 kilka z\u0142otych do puszki lub przekaza\u0107 1,5% podatku patriotycznej organizacji obywatelskiej \u2013 okazuje si\u0119, \u017ce \u201ejako\u015b nie wysz\u0142o\u201d, poza oczywi\u015bcie kilkoma spektakularnymi wyj\u0105tkami dobrze znanymi z ostatnich lat, z Marszem Niepodleg\u0142o\u015bci czy rozwojem Nowego \u0141adu na czele.<\/p>\n<p> Buduj z nami Nowy \u0141ad!<\/p>\n<p> Twoje wsparcie to inwestycja w rozw\u00f3j Polski. Pom\u00f3\u017c nam budowa\u0107 niezale\u017cny portal opinii broni\u0105cy polskiej suwerenno\u015bci i warto\u015bci narodowych.<\/p>\n<p>Patriotyzm antypa\u0144stwowy<\/p>\n<p>Paradoks wsp\u00f3\u0142czesnego polskiego patriotyzmu ujawnia si\u0119 tak\u017ce w najbardziej przyziemnej, ale i najbardziej wymiernej sferze \u2013 podej\u015bciu do pa\u0144stwa. W badaniach opinii publicznej Polacy deklaruj\u0105, \u017ce chc\u0105 sprawnych urz\u0119d\u00f3w, nowoczesnej s\u0142u\u017cby zdrowia, solidnej infrastruktury, bezpiecze\u0144stwa na ulicach i w sieci. Chc\u0105, by pa\u0144stwo \u201eby\u0142o silne\u201d i \u201edba\u0142o o obywatela\u201d. Problem w tym, \u017ce wielu z nas r\u00f3wnocze\u015bnie oczekuje, \u017ce ta ca\u0142a machina b\u0119dzie dzia\u0142a\u0142a przy minimalnych obci\u0105\u017ceniach fiskalnych. Innymi s\u0142owy \u2013 chcemy pa\u0144stwa w wersji premium, ale w cenie z wyprzeda\u017cy.<\/p>\n<p>To zjawisko wida\u0107 zw\u0142aszcza w rozmowach o systemie podatkowym. \u201eNiech pa\u0144stwo obni\u017cy podatki, wtedy wszystko si\u0119 samo naprawi\u201d \u2013 to cz\u0119sto powtarzany refren. R\u00f3wnocze\u015bnie te same osoby narzekaj\u0105 na przepe\u0142nione szpitale, brak lekarzy specjalist\u00f3w czy dziurawe drogi lokalne. Zapominamy, \u017ce te us\u0142ugi i inwestycje nie finansuj\u0105 si\u0119 z patriotycznych uczu\u0107 ani z rocznicowych przem\u00f3wie\u0144. One kosztuj\u0105 \u2013 a koszt pokrywaj\u0105 podatnicy. I to my, a nie \u201ejacy\u015b oni\u201d, jeste\u015bmy tymi podatnikami.<\/p>\n<p>W krajach, kt\u00f3re cz\u0119sto podziwiamy za sprawno\u015b\u0107 instytucji \u2013 jak wspomniane ju\u017c Finlandia czy Szwajcaria \u2013 wysoka jako\u015b\u0107 \u017cycia jest efektem wysokiego poziomu zaufania spo\u0142ecznego i zgody na to, by solidarnie si\u0119 do dobra wsp\u00f3lnego dok\u0142ada\u0107. Tam patriotyzm ma wymiar praktyczny: p\u0142acenie podatk\u00f3w nie jest traktowane jako \u201eharacz\u201d dla skorumpowanej w\u0142adzy, ale jako element umowy spo\u0142ecznej. U nas wci\u0105\u017c panuje przekonanie, \u017ce prawdziwy spryt polega na tym, by \u201eomin\u0105\u0107 fiskusa\u201d, \u201edogada\u0107 si\u0119 na boku\u201d albo \u201eprzepisa\u0107 firm\u0119 na te\u015bciow\u0105\u201d.<\/p>\n<p>To kolejny przyk\u0142ad na to, \u017ce polski patriotyzm cz\u0119sto pozostaje w sferze s\u0142\u00f3w i symboli. Lubimy m\u00f3wi\u0107 o \u201erzeczy wsp\u00f3lnej\u201d, ale ju\u017c trudniej nam uzna\u0107, \u017ce Rzeczpospolita wymaga sta\u0142ych, konsekwentnych nak\u0142ad\u00f3w \u2013 tak\u017ce z naszych kieszeni. Tak jak nie da si\u0119 utrzyma\u0107 wojska z samych defilad, tak nie da si\u0119 utrzyma\u0107 nowoczesnego pa\u0144stwa sam\u0105 dum\u0105 narodow\u0105.<\/p>\n<p>Je\u015bli chcemy wyj\u015b\u0107 z pu\u0142apki \u201epatriotyzmu bez cia\u0142a\u201d, musimy na nowo przemy\u015ble\u0107 relacj\u0119 mi\u0119dzy obywatelami a pa\u0144stwem. Potrzebujemy kultury, w kt\u00f3rej udzia\u0142 w kosztach i wysi\u0142kach wsp\u00f3lnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 jest powodem do dumy, a nie do wstydu. W kt\u00f3rej op\u0142acony w terminie podatek jest tak samo patriotyczny jak udzia\u0142 w \u015bwi\u0119cie narodowym. Bo prawdziwa mi\u0142o\u015b\u0107 do Ojczyzny zaczyna si\u0119 od gotowo\u015bci do ponoszenia realnych ci\u0119\u017car\u00f3w na jej rzecz \u2013 codziennie, nie tylko od \u015bwi\u0119ta.<\/p>\n<p>Czytaj tak\u017ce<\/p>\n<p>O potrzebie konkret\u00f3w\u00a0<\/p>\n<p>Zdumiewaj\u0105ce jest to, jak bardzo polska to\u017csamo\u015b\u0107 oparta jest na dziedzictwie walki o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, a zarazem jak bardzo tej walce brakuje kontynuacji. Z jednej strony non stop m\u00f3wimy o bohaterstwie (nie tylko militarnym \u2013 ucz\u0105c w szko\u0142ach tak\u017ce o dzieciach z Wrze\u015bni czy przebieg\u0142ym Drzymale), a z drugiej nasza codzienno\u015b\u0107 nie zawiera nawet podstawowego wysi\u0142ku. By\u0107 mo\u017ce problem le\u017cy w samym sposobie kultywowania pami\u0119ci. Zbyt cz\u0119sto przypomina ona kult zmar\u0142ych, a nie przepis na \u017cycie. Uroczysto\u015bci patriotyczne \u2013 nawet najpi\u0119kniej zorganizowane \u2013 nie zmieniaj\u0105 spo\u0142eczno\u015bci, je\u015bli nie towarzyszy im dzia\u0142anie, tworzenie struktur, instytucji, projekt\u00f3w, kt\u00f3re \u0142\u0105cz\u0105 warto\u015bci z rzeczywisto\u015bci\u0105.<\/p>\n<p>W tym sensie Polska potrzebuje \u201epatriotyzmu praktycznego\u201d. Nie tylko marsz\u00f3w i rekonstrukcji, ale tak\u017ce nauki strzelectwa, wychowania obywatelskiego, popularyzacji postaw propa\u0144stwowych, wspierania du\u017cych rodzin, lokalnych inicjatyw spo\u0142ecznych, k\u00f3\u0142 gospodarskich i parafialnych, aktywno\u015bci m\u0142odzie\u017cy w terenie. W przeciwnym razie pozostaniemy narodem dziwacznych sentyment\u00f3w \u2013 wielkich w s\u0142owie, s\u0142abych w czynie.<\/p>\n<p>Mo\u017ce najwi\u0119kszym wyzwaniem jest stworzenie mi\u0119dzypokoleniowego przekazu, kt\u00f3ry nie tylko upami\u0119tnia, ale i kszta\u0142tuje. Dzisiejsi m\u0142odzi Polacy cz\u0119sto nie odrzucaj\u0105 patriotyzmu \u2013 oni po prostu nie wiedz\u0105, jak go praktykowa\u0107. Nie nauczyli si\u0119, \u017ce s\u0142u\u017cba mo\u017ce oznacza\u0107 nie tylko walk\u0119 z broni\u0105, ale tak\u017ce sumienn\u0105 prac\u0119, trosk\u0119 o rodzin\u0119, udzia\u0142 w \u017cyciu spo\u0142ecznym, obron\u0119 lokalnych wsp\u00f3lnot i wsparcie dla s\u0142abszych. Tymczasem patriotyzm bez formy i tre\u015bci staje si\u0119 pust\u0105 retoryk\u0105 \u2013 nawet je\u015bli jest pi\u0119knie podany.<\/p>\n<p>Dlatego zamiast kolejnych \u015bwi\u0105t narodowych potrzebujemy nowej narracji. Takiej, kt\u00f3ra odwa\u017cy si\u0119 powiedzie\u0107 Polakom: nasza historia jest wspania\u0142a, ale to nasze \u017cycie jest dzi\u015b sprawdzianem lojalno\u015bci wobec Ojczyzny. Nie wystarczy zna\u0107 dat wielkich bitew czy nazwisk wodz\u00f3w. Trzeba z tej historii wyci\u0105ga\u0107 konkretne wnioski. Nie wystarczy mie\u0107 w sercu or\u0142a, a na ramieniu bia\u0142o-czerwonej flagi. Trzeba mie\u0107 odwag\u0119 do konkretnego dzia\u0142ania.<\/p>\n<p> Ten tekst przeczyta\u0142e\u015b za darmo dzi\u0119ki hojno\u015bci naszych darczy\u0144c\u00f3w<\/p>\n<p class=\"text\"> Nowy \u0141ad utrzymuje si\u0119 dzi\u0119ki oddolnemu wsparciu obywatelskim. Nasz\u0105 misj\u0105 jest rozwijanie o\u015brodka<br \/>\nintelektualnego niezale\u017cnego od partii politycznych, wielkich koncern\u00f3w i zagraniczych o\u015brodk\u00f3w wp\u0142ywu. Do\u0142\u0105cz<br \/>\ndo grona naszych darczy\u0144c\u00f3w, walczmy razem o podmiotowy nar\u00f3d oraz suwerenn\u0105 i nowoczesn\u0105 Polsk\u0119.<\/p>\n<p>  Darowizna na rzecz portalu Nowy \u0141ad Koniec Artyku\u0142y <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Polacy to nar\u00f3d paradoks\u00f3w. Potrafimy wzrusza\u0107 si\u0119 przy d\u017awi\u0119kach Mazurka D\u0105browskiego, recytowa\u0107 z pami\u0119ci daty bitew, nazwiska bohater\u00f3w,&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":386478,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[855,21952,69949,42,38,40,39,41],"class_list":["post-386477","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-nacjonalizm","tag-patriotyzm","tag-patriotyzm-antypanstwowy","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116457886440525515","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/386477","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=386477"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/386477\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/386478"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=386477"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=386477"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=386477"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}