Niekt\u00f3re rewolucje nie przychodz\u0105 z wielkim hukiem. Zaczynaj\u0105 si\u0119 cicho, niemal niezauwa\u017calnie, i przejawiaj\u0105 si\u0119 w niewielkich zmianach. Potem jednak proces przyspiesza i w pewnym momencie dochodzi do punktu, w kt\u00f3rym to, co znane, ulega przewarto\u015bciowaniu. Nagle go\u0142ym okiem wida\u0107, \u017ce \u015bwiat ju\u017c dawno si\u0119 zmieni\u0142. Najlepszymi przyk\u0142adami tego s\u0105 rewolucja przemys\u0142owa i cyfrowa.<\/p>\n
I w\u0142a\u015bnie taki moment mo\u017ce si\u0119 zbli\u017ca\u0107 w globalnym systemie finansowym. Dowodem na to s\u0105 zmiany, kt\u00f3re wida\u0107 przede wszystkim na rynku z\u0142ota. Na pierwszy rzut oka s\u0105 one do\u015b\u0107 prozaiczne. Kto jednak przyjrzy si\u0119 im bli\u017cej, dostrze\u017ce w nich co\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko wahania cen. Chodzi o zaufanie, si\u0142\u0119 geopolityczn\u0105 \u2014 oraz pytanie, na ile stabilny jest jeszcze obecny porz\u0105dek walutowy.<\/p>\n
Na pocz\u0105tku tego roku cena z\u0142ota osi\u0105gn\u0119\u0142a szczyt, wynosz\u0105c prawie 5600 dol. (20,2 tys. z\u0142) za uncj\u0119 troja\u0144sk\u0105 (31,1 gr). Potem jednak spad\u0142a i obecnie si\u0119ga oko\u0142o 4600 dol. (16,6 tys. z\u0142), co stanowi spadek o 18 proc. Nie jest to jednak koniec d\u0142ugoterminowego trendu.<\/p>\n
Od czasu kryzysu finansowego z lat 2008\/09 cena z\u0142ota wzros\u0142a pi\u0119ciokrotnie. Pocz\u0105tkowo by\u0142a to reakcja na bezpo\u015bredni kryzys, a nast\u0119pnie r\u00f3wnie\u017c na wieloletni\u0105 faz\u0119 zerowych st\u00f3p procentowych. Ostatnio jednak pojawi\u0142 si\u0119 kolejny istotny czynnik: banki centralne.<\/p>\n
„Udzia\u0142 z\u0142ota w rezerwach bank\u00f3w centralnych podwoi\u0142 si\u0119 w ci\u0105gu ostatnich czterech lat do oko\u0142o 30 proc.” \u2014 pisz\u0105 Mallika Sachdeva i Michael Hsueh w najnowszym badaniu Deutsche Banku.<\/p>\n
Jednocze\u015bnie znacznie spad\u0142 udzia\u0142 dolara. Na pocz\u0105tku wieku si\u0119gn\u0105\u0142 on 60 proc. i utrzymywa\u0142 si\u0119 na tym poziomie przez oko\u0142o dwie dekady. Od oko\u0142o o\u015bmiu lat wida\u0107 jednak tendencj\u0119 spadkow\u0105. Obecnie udzia\u0142 ten wynosi nieco ponad 40 proc. „Wa\u017cne jest przy tym, \u017ce spadek udzia\u0142u dolara w rezerwach bank\u00f3w centralnych nie nast\u0105pi\u0142 na korzy\u015b\u0107 innych walut fiducjarnych, ale na korzy\u015b\u0107 z\u0142ota” \u2014 twierdz\u0105 eksperci Deutsche Banku. Banki centralne dokonuj\u0105 relokacji, odchodz\u0105c od dolara na rzecz z\u0142ota.<\/p>\n
\u2014 Banki centralne s\u0105 wa\u017cnym motorem popytu na z\u0142oto \u2014 dodaje Imaru Casanova, zarz\u0105dzaj\u0105ca portfelem z\u0142ota i metali szlachetnych w firmie inwestycyjnej VanEck. Nie mo\u017ce tego przes\u0142oni\u0107 fakt, \u017ce niekt\u00f3re kraje ostatnio ponownie sprzedawa\u0142y z\u0142oto. Tak zrobi\u0142a na przyk\u0142ad Turcja, kt\u00f3ra w ten spos\u00f3b chcia\u0142a wesprze\u0107 swoj\u0105 walut\u0119. R\u00f3wnie\u017c pa\u0144stwa Zatoki Perskiej, kt\u00f3re w ostatnich latach nale\u017ca\u0142y do najwi\u0119kszych nabywc\u00f3w z\u0142ota, b\u0119d\u0105 prawdopodobnie w najbli\u017cszym czasie bardziej pow\u015bci\u0105gliwe \u2014 z powodu kryzysu na Bliskim Wschodzie nie s\u0105 w stanie budowa\u0107 dodatkowych rezerw.<\/p>\n
\u2014 Gdy tylko jednak warunki si\u0119 ustabilizuj\u0105, popyt ze strony bank\u00f3w centralnych prawdopodobnie wr\u00f3ci do normy \u2014 m\u00f3wi Casanova. Ponadto ostatnio inne pa\u0144stwa wykaza\u0142y zwi\u0119kszony popyt na z\u0142oto, na przyk\u0142ad Indonezja, Gwatemala czy Malezja. \u2014 Og\u00f3lna tendencja do dywersyfikacji rezerw, zw\u0142aszcza w kierunku odej\u015bcia od dolara ameryka\u0144skiego, pozostaje nienaruszona \u2014 dodaje.<\/p>\n
Skutki polityki Trumpa<\/p>\n
Dlaczego jednak z\u0142oto zn\u00f3w zyskuje na znaczeniu \u2014 i to w\u0142a\u015bnie teraz? Przez d\u0142ugi czas wyja\u015bnienie to uznawano za oczywiste: w systemie walut papierowych, kt\u00f3re teoretycznie mo\u017cna rozszerza\u0107 w niesko\u0144czono\u015b\u0107, z\u0142oto odgrywa rol\u0119 naturalnej kotwicy warto\u015bci. To spojrzenie mo\u017ce by\u0107 jednak zbyt w\u0105skie. „Wbrew powszechnej opinii uwa\u017camy, \u017ce udzia\u0142 z\u0142ota w rezerwach bank\u00f3w centralnych nie jest determinowany przez globalny system walutowy, ale przez globalne otoczenie geopolityczne” \u2014 pisz\u0105 ekonomi\u015bci Deutsche Banku. Spojrzenie na histori\u0119 potwierdza t\u0119 tez\u0119.<\/p>\n
Cena z\u0142ota wzros\u0142a wprawdzie po upadku systemu walutowego z Bretton Woods opartego na z\u0142ocie, kt\u00f3ry funkcjonowa\u0142 od zako\u0144czenia II wojny \u015bwiatowej do 1973 r. W latach 80. trend ten ponownie si\u0119 jednak odwr\u00f3ci\u0142 i przez oko\u0142o dwie dekady cena z\u0142ota pozostawa\u0142a w stagnacji. By\u0142 to czas, w kt\u00f3rym Stany Zjednoczone sta\u0142y si\u0119 jedyn\u0105 superpot\u0119g\u0105.<\/p>\n
Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo <\/p>\n
Podobnie wygl\u0105da sytuacja w przypadku rezerw bank\u00f3w centralnych. „Spadek udzia\u0142u z\u0142ota w rezerwach nie nast\u0105pi\u0142 wraz z upadkiem systemu z Bretton Woods w latach 70., ale wraz z upadkiem muru berli\u0144skiego i ustanowieniem hegemonii USA w latach 90.” \u2014 twierdz\u0105 Sachdeva i Hsueh. Ta faza ko\u0144czy si\u0119 najp\u00f3\u017aniej teraz \u2014 a wraz z ni\u0105 hegemonia dolara. „P\u0142yty tektoniczne geopolityki ponownie si\u0119 przesuwaj\u0105, udzia\u0142 dolara ameryka\u0144skiego w rezerwach bank\u00f3w centralnych zn\u00f3w maleje” \u2014 dodaj\u0105.<\/p>\n
Status supermocarstwa, jakim ciesz\u0105 si\u0119 Stany Zjednoczone, nie jest ju\u017c niekwestionowany. Istotnym czynnikiem nap\u0119dzaj\u0105cym ten proces jest rosn\u0105ca fragmentacja geopolityczna. Konflikty handlowe, sankcje i nowe bloki w\u0142adzy zmieniaj\u0105 otoczenie mi\u0119dzynarodowe. Ostatnio tendencja ta uleg\u0142a znacznemu wzmocnieniu w wyniku nieprzewidywalnej polityki administracji ameryka\u0144skiej pod przewodnictwem Donalda Trumpa.<\/p>\n
W rezultacie wzros\u0142y obawy dotycz\u0105ce stabilno\u015bci porz\u0105dku politycznego i finansowego na \u015bwiecie \u2014 twierdzi Thu Lan Nguyen, analityk z Commerzbanku. \u2014 W obliczu nieustannych atak\u00f3w Trumpa na Rezerw\u0119 Federaln\u0105 niekt\u00f3rzy obawiaj\u0105 si\u0119 o jej niezale\u017cno\u015b\u0107. To w po\u0142\u0105czeniu z agresywn\u0105 polityk\u0105 celn\u0105 USA, mo\u017ce podwa\u017cy\u0107 status dolara ameryka\u0144skiego jako bezpiecznej inwestycji \u2014 dodaje.<\/p>\n
Zwrot ku z\u0142otu<\/p>\n
Ju\u017c przed doj\u015bciem Trumpa do w\u0142adzy mo\u017cna by\u0142o jednak zaobserwowa\u0107 na \u015bwiecie rosn\u0105c\u0105 tendencj\u0119 do tworzenia si\u0119 blok\u00f3w, z Zachodem po jednej stronie oraz Chinami i Rosj\u0105 po drugiej \u2014 skupiaj\u0105cymi wok\u00f3\u0142 siebie wszystkich, kt\u00f3rzy krytycznie podchodz\u0105 do Stan\u00f3w Zjednoczonych. \u2014 Ten megatrend sk\u0142ania nie tylko inwestor\u00f3w prywatnych i instytucjonalnych do strategicznego zwi\u0119kszania udzia\u0142u z\u0142ota w portfelach, ale przede wszystkim motywuje banki centralne do powi\u0119kszania rezerw z\u0142ota jako kotwicy w coraz bardziej niepewnym systemie walutowym \u2014 m\u00f3wi Thomas Kulp, analityk w DZ Bank.<\/p>\n
W ostatnich latach z\u0142oto kupowa\u0142y jednak przede wszystkim banki centralne z kraj\u00f3w wschodz\u0105cych, w szczeg\u00f3lno\u015bci z bardzo konkretnej ich grupy. Zgodnie z analiz\u0105 Deutsche Banku kraje wschodz\u0105ce, kt\u00f3re ponad 30 proc. swojego sprz\u0119tu wojskowego pozyskuj\u0105 z Chin lub Rosji, utrzymuj\u0105 obecnie oko\u0142o jednej trzeciej swoich rezerw w z\u0142ocie \u2014 w przypadku wszystkich pozosta\u0142ych pa\u0144stw jest to nieco ponad 15 proc. Z\u0142oto staje si\u0119 coraz bardziej preferowan\u0105 walut\u0105 rezerwow\u0105 bloku antyameryka\u0144skiego.<\/p>\n
Je\u015bli ten trend si\u0119 utrzyma, mo\u017ce w pewnym momencie doprowadzi\u0107 do prze\u0142omu w globalnym systemie finansowym. „Od czasu upadku systemu z Bretton Woods z\u0142oto nie odgrywa ju\u017c formalnej roli w mi\u0119dzynarodowej architekturze walutowej” \u2014 pisz\u0105 eksperci Deutsche Banku. Historia od zawsze charakteryzowa\u0142a si\u0119 jednak zmianami mi\u0119dzy fazami pieni\u0105dza fiducjarnego a pieni\u0105dza zabezpieczonego aktywami rzeczowymi. „By\u0142oby zgodne \u2014 a nie sprzeczne z histori\u0105 \u2014 oczekiwa\u0107, \u017ce z\u0142oto w pewnym momencie powr\u00f3ci”.<\/p>\n
Jak dok\u0142adnie mog\u0142oby to wygl\u0105da\u0107? To pozostaje kwesti\u0105 otwart\u0105. Mo\u017cliwe, \u017ce powstan\u0105 nowe waluty zabezpieczone z\u0142otem, na przyk\u0142ad z inicjatywy kraj\u00f3w BRICS. Albo konstrukcje cyfrowe, takie jak stablecoiny powi\u0105zane ze z\u0142otem. Jedno jest jednak pewne \u2014 zmiana ju\u017c si\u0119 rozpocz\u0119\u0142a.<\/p>\n
Je\u015bli ten trend si\u0119 utrzyma, b\u0119dzie dalej nap\u0119dza\u0107 cen\u0119 z\u0142ota. Nawet je\u015bli udzia\u0142 w globalnych rezerwach wzro\u015bnie tylko z obecnych 30 do 40 proc., cena tego metalu szlachetnego mog\u0142aby wzrosn\u0105\u0107 do 14 tys. dol. (50,4 tys. z\u0142) za uncj\u0119 troja\u0144sk\u0105 \u2014 obliczyli eksperci Deutsche Banku. Uwa\u017caj\u0105 jednak za bardziej prawdopodobny poziom 8000 dol. (28,8 tys. z\u0142) w ci\u0105gu najbli\u017cszych pi\u0119ciu lat. A to oznacza, \u017ce s\u0105 nawet ostro\u017cni w swoich prognozach. UBS spodziewa si\u0119 ju\u017c w tym roku cen z\u0142ota na poziomie 6200 dol. (22,3 tys. z\u0142), a JP Morgan \u2014 6300 dol. (22,7 tys. z\u0142).<\/p>\n
Ostatecznie wszystko sprowadza si\u0119 do jednego fundamentalnego pytania: czy globalny porz\u0105dek, a wraz z nim rola dolara, ustabilizuje si\u0119, czy te\u017c jego fragmentacja b\u0119dzie post\u0119powa\u0107? W pierwszym przypadku z\u0142oto prawdopodobnie straci na znaczeniu. W drugim mo\u017ce ponownie sta\u0107 si\u0119 centraln\u0105 kotwic\u0105 mi\u0119dzynarodowego systemu finansowego, co b\u0119dzie mia\u0142o odpowiednie konsekwencje dla jego ceny. Co jest bardziej prawdopodobne \u2014 ka\u017cdy mo\u017ce oceni\u0107 sam.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Niekt\u00f3re rewolucje nie przychodz\u0105 z wielkim hukiem. Zaczynaj\u0105 si\u0119 cicho, niemal niezauwa\u017calnie, i przejawiaj\u0105 si\u0119 w niewielkich zmianach.…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":412248,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[56,113,61195,112,5127,48,46,42,38,40,39,41,47,80,71,5808],"class_list":{"0":"post-412247","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-biznes","8":"tag-article_premium","9":"tag-biznes","10":"tag-bottomfeed_styl","11":"tag-business","12":"tag-dolar","13":"tag-nat_styl","14":"tag-omp","15":"tag-pl","16":"tag-poland","17":"tag-polish","18":"tag-polska","19":"tag-polski","20":"tag-screening_general","21":"tag-swiat","22":"tag-usa","23":"tag-zloto"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116528299865248043","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412247","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=412247"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412247\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/412248"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=412247"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=412247"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=412247"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}