{"id":415470,"date":"2026-05-08T02:35:33","date_gmt":"2026-05-08T02:35:33","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/415470\/"},"modified":"2026-05-08T02:35:33","modified_gmt":"2026-05-08T02:35:33","slug":"obudzilismy-ogromny-zywiol-polska-nadrabia-lata-zaniedban-w-obronie-cywilnej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/415470\/","title":{"rendered":"\u201eObudzili\u015bmy ogromny \u017cywio\u0142\u201d. Polska nadrabia lata zaniedba\u0144 w obronie cywilnej"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>
\n 7 maja 2026, 15:45<\/p>\n

\n 7 min.\n <\/p>\n

Pierwsza od dekad og\u00f3lnopolska inwentaryzacja schron\u00f3w pokaza\u0142a skal\u0119 zaniedba\u0144, z jakimi Polska wchodzi w now\u0105 er\u0119 zagro\u017ce\u0144 bezpiecze\u0144stwa. Podczas debaty \u201eGdzie si\u0119 ukry\u0107 \u2013 stan przygotowa\u0144 infrastruktury ochronnej\u201d na InfoSecurity24 Day przedstawiciele s\u0142u\u017cb, wojska, administracji i przemys\u0142u wskazywali, \u017ce wiele obiekt\u00f3w istniej\u0105cych jedynie w dokumentach okaza\u0142o si\u0119 zalanymi piwnicami, magazynami lub ruinami. Eksperci podkre\u015blali, \u017ce odbudowa obrony cywilnej to nie tylko budowa schron\u00f3w.<\/p>\n

\"Panel
\n Panel dyskusyjny „Gdzie si\u0119 ukry\u0107? Stan przygotowa\u0144 infrastruktury ochronnej” podczas InfoSecurity24Day 2026
\n
Autor. Defence24<\/p>\n

Wojna w Ukrainie brutalnie zweryfikowa\u0142a stan polskiej obrony cywilnej. Pierwsza od dekad og\u00f3lnopolska inwentaryzacja schron\u00f3w i miejsc ukrycia pokaza\u0142a, \u017ce wiele obiekt\u00f3w istniej\u0105cych dot\u0105d jedynie w dokumentach jest dzi\u015b zniszczonych, zalanych lub pe\u0142ni zupe\u0142nie inne funkcje. O skali zaniedba\u0144, problemach systemowych i konieczno\u015bci pilnej odbudowy infrastruktury ochronnej dyskutowali uczestnicy panelu \u201eGdzie si\u0119 ukry\u0107 \u2013 stan przygotowa\u0144 infrastruktury ochronnej\u201d podczas InfoSecurity24 Day.<\/p>\n

\u201eWszyscy wiemy, z czym si\u0119 spotkali\u015bmy \u2013 z rzeczywisto\u015bci\u0105\u201d \u2013 powiedzia\u0142 podczas debaty bryg. Marek Wn\u0119k, dyrektor Biura Ochrony Ludno\u015bci Komendy G\u0142\u00f3wnej Pa\u0144stwowej Stra\u017cy Po\u017carnej, odnosz\u0105c si\u0119 do wynik\u00f3w og\u00f3lnopolskiej inwentaryzacji schron\u00f3w i miejsc ukrycia.<\/p>\n

\u0179le przygotowany schron mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 pu\u0142apk\u0105 <\/p>\n

Po rosyjskiej agresji na Ukrain\u0119 w 2022 roku Ministerstwo Spraw Wewn\u0119trznych i Administracji zleci\u0142o Pa\u0144stwowej Stra\u017cy Po\u017carnej przeprowadzenie og\u00f3lnopolskiej inwentaryzacji obiekt\u00f3w ochronnych. Problem polega\u0142 jednak na tym, \u017ce nikt tak naprawd\u0119 nie wiedzia\u0142, gdzie te obiekty si\u0119 znajduj\u0105. \u201eMy\u015bmy nie mieli \u017cadnych narz\u0119dzi. Nie wiedzieli\u015bmy, gdzie te obiekty s\u0105, w jakim s\u0105 stanie. To, \u017ce figurowa\u0142y w historycznych ewidencjach, cz\u0119sto by\u0142o fikcj\u0105\u201d \u2013 przyzna\u0142 bryg. Wn\u0119k.<\/p>\n

Stra\u017cacy musieli fizycznie sprawdza\u0107 ka\u017cdy obiekt. W praktyce oznacza\u0142o to wej\u015bcia do piwnic, starych schron\u00f3w i podziemnych gara\u017cy w ca\u0142ym kraju. Cz\u0119sto okazywa\u0142o si\u0119, \u017ce obiekty s\u0105 zalane, zniszczone albo zamienione w magazyny. \u201eNie by\u0142o klucza do schronu, by\u0142 magazyn opon albo hurtownia. Czasami nie da\u0142o si\u0119 tam wej\u015b\u0107\u201d \u2013 relacjonowa\u0142 bryg. Wn\u0119k. W ci\u0105gu kilku miesi\u0119cy sprawdzono ponad 230 tysi\u0119cy obiekt\u00f3w. W akcj\u0119 zaanga\u017cowano ponad 80 tysi\u0119cy stra\u017cak\u00f3w.<\/p>\n

Wnioski z inwentaryzacji okre\u015blono jako \u201es\u0142odko-gorzkie\u201d. Z jednej strony Polska posiada ogromn\u0105 liczb\u0119 miejsc dora\u017anego schronienia \u2013 piwnic, podziemnych przej\u015b\u0107 i parking\u00f3w, czy, w przypadku Warszawy, stacji metra. Z drugiej jednak strony nowoczesnych schron\u00f3w spe\u0142niaj\u0105cych standardy bezpiecze\u0144stwa jest bardzo ma\u0142o.<\/p>\n

Eksperci podkre\u015blali, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo cz\u0119sto myli poj\u0119cia. Nie ka\u017cda piwnica jest schronem. \u201eMusimy jasno powiedzie\u0107 obywatelowi: to jest schron, to jest ukrycie, a to jest miejsce dora\u017anego schronienia\u201d \u2013 zaznaczy\u0142 bryg. Wn\u0119k.<\/p>\n

W prawdziwym schronie powinna znajdowa\u0107 si\u0119 odpowiednia wentylacja, zabezpieczenia przeciwod\u0142amkowe, filtrowentylacj\u0119, zapasy wody oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 hermetycznego zamkni\u0119cia. Bez tego mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 pu\u0142apk\u0105. \u201eSchron, w kt\u00f3rym nie dzia\u0142a wentylacja, po dw\u00f3ch godzinach staje si\u0119 zagro\u017ceniem, a nie miejscem bezpiecze\u0144stwa\u201d \u2013 podkre\u015bli\u0142 bryg. Wn\u0119k.<\/p>\n

\u201ePolska zbyt d\u0142ugo my\u015bla\u0142a o obronie cywilnej wy\u0142\u0105cznie w kategoriach wielkich bunkr\u00f3w\u201d \u2013 oceni\u0142 prezes zarz\u0105du Defence Institute Sp. z o.o. Jaros\u0142aw Gromadzi\u0144ski, by\u0142y dow\u00f3dca 18. Dywizji Zmechanizowanej.<\/p>\n

\u201eProblemem nie jest jako\u015b\u0107 schronu. Problemem jest dost\u0119pno\u015b\u0107. W miejscu, gdzie stoisz, masz minut\u0119 do schowania\u201d \u2013 zwr\u00f3ci\u0142 uwag\u0119 Gromadzi\u0144ski. Jego zdaniem najwa\u017cniejsze jest dzi\u015b szybkie dostosowanie istniej\u0105cej infrastruktury: piwnic, podziemnych gara\u017cy i parking\u00f3w. \u201eNie buduj. To jest ostatnie, co masz zrobi\u0107. Jak wybudujesz, musisz to utrzyma\u0107\u201d \u2013 ostrzega\u0142.<\/p>\n

W ocenie Gromadzi\u0144skiego jest brak jasnego centrum zarz\u0105dzania systemem obrony cywilnej. \u201eMoje pytanie brzmi: kto w Polsce odpowiada za ochron\u0119 ludno\u015bci i obron\u0119 cywiln\u0105? Wed\u0142ug obecnej narracji samorz\u0105d, a ja si\u0119 z tym nie zgadzam. W ustawie o ochronie ludno\u015bci i obronie cywilnej jest zapisane, \u017ce szefem obrony cywilnej jest minister MSWiA i \u017ce to on ma powo\u0142a\u0107 obron\u0119 cywiln\u0105. Czy kto\u015b do tej pory widzia\u0142 jakiegokolwiek funkcjonariusza obrony cywilnej, czy s\u0105 jakie\u015b z ni\u0105 zwi\u0105zane struktury?\u201d \u2013 pyta\u0142.<\/p>\n

\u201eZepchni\u0119to to na Stra\u017c Po\u017carn\u0105. Uwa\u017cam to za b\u0142\u0105d, bo ochrona ludno\u015bci i obrona cywilna to jest co\u015b z\u0142o\u017conego, a Stra\u017c Po\u017carna specjalizuje si\u0119 jednym z element\u00f3w z tym zwi\u0105zanych. Teraz zrobiono z niej s\u0142u\u017cb\u0119 od wszystkiego\u201d \u2013 podsumowa\u0142 Gromadzi\u0144ski.<\/p>\n

\u201eCa\u0142a Polska to nie Warszawa” <\/p>\n

Gromadzi\u0144ski zwraca\u0142 uwag\u0119, \u017ce dyskusja o schronach jest cz\u0119sto prowadzona z perspektywy du\u017cych miast, podczas gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa mieszka poza metropoliami. \u201eCa\u0142a Polska to nie Warszawa, Pozna\u0144 i Krak\u00f3w. Na prowincji s\u0105 gminy, kt\u00f3re nie maj\u0105 ani jednego budynku wkopanego w ziemi\u0119\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142. W jego opinii potrzebna jest narodowa strategia ochrony ludno\u015bci, a nie dzia\u0142ania rozproszone pomi\u0119dzy samorz\u0105dami.<\/p>\n

Na problem braku infrastruktury ochronnej poza najwi\u0119kszymi miastami odpowiedzie\u0107 maj\u0105 m.in. nowe rozwi\u0105zania technologiczne i modele finansowania, o kt\u00f3rych m\u00f3wi\u0142 zast\u0119pca dyrektora Departamentu Ochrony Ludno\u015bci i Zarz\u0105dzania Kryzysowego MSWiA Robert Klonowski. \u201eJe\u015bli chodzi o sytuacj\u0119 burmistrza, kt\u00f3ry nie dysponuje \u017cadn\u0105 infrastruktur\u0105 podziemn\u0105, podam konkretny przyk\u0142ad. Dzi\u0119ki temu, \u017ce stworzyli\u015bmy odpowiednie ramy prawne i finansowe oraz zapewnili\u015bmy stabilne finansowanie, zg\u0142osi\u0142a si\u0119 do nas polska firma, kt\u00f3ra opracowa\u0142a system budowy ukry\u0107 z materia\u0142\u00f3w kompozytowych i prefabrykowanych element\u00f3w obsypywanych ziemi\u0105\u201d \u2013 powiedzia\u0142.<\/p>\n

\u201eTakie rozwi\u0105zania mo\u017cna wykorzystywa\u0107 cho\u0107by przy budowie \u015bwietlic wiejskich czy innych obiekt\u00f3w typu dual-use, czyli pe\u0142ni\u0105cych funkcje zar\u00f3wno cywilne, jak i ochronne. Koszt? Najta\u0144sze rozwi\u0105zania zaczynaj\u0105 si\u0119 od oko\u0142o 700 tysi\u0119cy z\u0142otych plus VAT, wi\u0119c nie s\u0105 to kwoty nieosi\u0105galne\u201d \u2013 oceni\u0142 Robert Klonowski. Jak doda\u0142, by\u0142aby to inwestycja rz\u0119du 7-8 milion\u00f3w z\u0142otych dla obiektu przeznaczonego dla oko\u0142o 100 os\u00f3b.<\/p>\n

\u201eWspominam o tym dlatego, \u017ce jeszcze kilka lat temu taka firma w og\u00f3le nie zainteresowa\u0142aby si\u0119 podobnym projektem \u2013 zajmowa\u0142aby si\u0119 czym\u015b zupe\u0142nie innym. Dzi\u015b stworzyli\u015bmy przestrze\u0144 dla biznesu i konkretne mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142ania, dlatego wszyscy zaczynaj\u0105 anga\u017cowa\u0107 si\u0119 w ten proces. Bo trzeba to zaprojektowa\u0107, wybudowa\u0107 i kto\u015b na tym zarobi\u201d \u2013 podsumowa\u0142 Klonowski.<\/p>\n

Schron pod boiskiem? <\/p>\n

Jednym z ciekawych pomys\u0142\u00f3w przedstawionych podczas debaty by\u0142a koncepcja tzw. schron\u00f3w dwufunkcyjnych. Jak przekonywa\u0142 prezes zarz\u0105du HOLDDROT S.A. Piotr Jarosz, nowoczesny schron nie powinien by\u0107 pustym betonowym obiektem u\u017cywanym raz na kilkadziesi\u0105t lat. Powinien na co dzie\u0144 pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 u\u017cytkow\u0105.<\/p>\n

Pad\u0142 przyk\u0142ad schronu budowanego pod boiskiem szkolnym. Wed\u0142ug analiz obiekt o powierzchni oko\u0142o 800 metr\u00f3w kwadratowych m\u00f3g\u0142by zapewni\u0107 schronienie dla oko\u0142o 750 os\u00f3b, a jednocze\u015bnie dzia\u0142a\u0107 jako centrum sportowe \u2013 np. korty do padla.<\/p>\n

\u201eSchronu nie buduje si\u0119 dla samego schronu\u201d \u2013 zaznaczy\u0142 Jarosz. Model mia\u0142by opiera\u0107 si\u0119 na partnerstwie publiczno-prywatnym: gmina udost\u0119pnia grunt, pa\u0144stwo dop\u0142aca cz\u0119\u015b\u0107 koszt\u00f3w, a inwestor prywatny buduje i utrzymuje obiekt. Po latach obiekt przechodzi\u0142by na w\u0142asno\u015b\u0107 samorz\u0105du.<\/p>\n

Eksperci zgadzaj\u0105 si\u0119, \u017ce ustawa o ochronie ludno\u015bci i obronie cywilnej by\u0142a krokiem milowym, ale p\u00f3\u0142tora roku to za ma\u0142o, by m\u00f3c por\u00f3wnywa\u0107 si\u0119 z pa\u0144stwami, gdzie takie ustawodawstwo funkcjonuje od lat 50. XX wieku.<\/p>\n

Samorz\u0105dowcy ostrzegaj\u0105, \u017ce nawet je\u015bli \u015brodki si\u0119 pojawiaj\u0105, system finansowania d\u0142ugo by\u0142 niedostosowany do reali\u00f3w inwestycyjnych. Podczas debaty wybrzmia\u0142o, \u017ce nie da si\u0119 wybudowa\u0107 schronu w jednym roku bud\u017cetowym. Proces inwestycyjny trwa zwykle od dw\u00f3ch do trzech lat: od projektu, przez decyzje \u015brodowiskowe, po pozwolenia budowlane. Nowelizacja ustawy ma wyd\u0142u\u017cy\u0107 czas na realizacj\u0119 projektu. Finansowanie inwestycji zwi\u0105zanych z ochron\u0105 ludno\u015bci ma by\u0107 rozpisywane nawet na pi\u0119\u0107 lat.<\/p>\n

Aplikacja \u201eSchrony” i nowe punkty schronienia <\/p>\n

Pa\u0144stwowa Stra\u017c Po\u017carna rozwija obecnie centraln\u0105 ewidencj\u0119 obiekt\u00f3w ochronnych oraz aplikacj\u0119 umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 mieszka\u0144com sprawdzenie najbli\u017cszego miejsca schronienia. Eksperci podkre\u015blaj\u0105 jednak, \u017ce sama infrastruktura nie wystarczy. Nowelizacja ustawy, kt\u00f3ra czeka na podpis prezydenta, wprowadza r\u00f3wnie\u017c now\u0105 kategori\u0119: \u201epunkty schronienia\u201d. To miejsca o najni\u017cszym poziomie ochrony, ale \u0142atwo dost\u0119pne i rozmieszczone blisko ludzi \u2013 tak, aby mo\u017cna by\u0142o schroni\u0107 si\u0119 w ci\u0105gu kilku minut.<\/p>\n

W debacie wielokrotnie powraca\u0142 jeden wsp\u00f3lny wniosek: obrona cywilna to nie tylko schrony. To r\u00f3wnie\u017c edukacja spo\u0142ecze\u0144stwa, systemy ostrzegania, \u0142\u0105czno\u015b\u0107 kryzysowa, pierwsza pomoc, odporno\u015b\u0107 psychologiczna spo\u0142ecze\u0144stwa. \u201ePrawdziwa odporno\u015b\u0107 spo\u0142eczna nie polega na tym, \u017ceby wyla\u0107 beton w ziemi\u0119, tylko \u017ceby wyla\u0107 wiedz\u0119 do g\u0142\u00f3w ludzi\u201d \u2013 podsumowa\u0142 jeden z uczestnik\u00f3w panelu.<\/p>\n

Eksperci zgodnie podkre\u015blali, \u017ce pe\u0142na odbudowa obrony cywilnej b\u0119dzie procesem liczonym nie w miesi\u0105cach, ale w latach. \u201eNaprawd\u0119 obudzili\u015bmy \u2013 co zreszt\u0105 wida\u0107 nawet po naszej dyskusji \u2013 ogromny \u017cywio\u0142 i energi\u0119. Wystarczy spojrze\u0107 na to, jak du\u017cym zainteresowaniem cieszy si\u0119 dzi\u015b pan genera\u0142 w\u015br\u00f3d samorz\u0105dowc\u00f3w. Ka\u017cdy chce inwestowa\u0107 w bezpiecze\u0144stwo. To pokazuje skal\u0119 zmiany. Jeszcze 10 lat temu tego typu eksperci praktycznie nie byli poszukiwani. Dzi\u015b sytuacja wygl\u0105da zupe\u0142nie inaczej \u2013 pojawi\u0142y si\u0119 przepisy zobowi\u0105zuj\u0105ce organy ochrony ludno\u015bci do rozwoju w tym obszarze, s\u0105 te\u017c konkretne \u015brodki finansowe. W efekcie ro\u015bnie zapotrzebowanie na fachowc\u00f3w i bardzo dobrze, \u017ce tak si\u0119 dzieje\u201d \u2013 oceni\u0142 Klonowski.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"7 maja 2026, 15:45 7 min. Pierwsza od dekad og\u00f3lnopolska inwentaryzacja schron\u00f3w pokaza\u0142a skal\u0119 zaniedba\u0144, z jakimi Polska…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":415471,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[1891,45317,42,38,40,39,41,352,34016,7891],"class_list":{"0":"post-415470","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-mswia","9":"tag-obrona-cywilna","10":"tag-pl","11":"tag-poland","12":"tag-polish","13":"tag-polska","14":"tag-polski","15":"tag-przemysl","16":"tag-schrony","17":"tag-straz-pozarna"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116536628701146085","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/415470","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=415470"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/415470\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/415471"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=415470"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=415470"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=415470"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}