{"id":416174,"date":"2026-05-08T10:14:11","date_gmt":"2026-05-08T10:14:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/416174\/"},"modified":"2026-05-08T10:14:11","modified_gmt":"2026-05-08T10:14:11","slug":"to-moze-byc-wczesny-objaw-demencji-zbadali-trzy-miliony-osob","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/416174\/","title":{"rendered":"To mo\u017ce by\u0107 wczesny objaw demencji. Zbadali trzy miliony os\u00f3b"},"content":{"rendered":"<p>Naukowcy z Changchun University of Chinese Medicine przeanalizowali dane prawie 3 milion\u00f3w os\u00f3b po 40. roku \u017cycia. Jak si\u0119 okaza\u0142o, osoby, kt\u00f3re dozna\u0142y cho\u0107by jednego upadku, by\u0142y o\u00a020 proc.\u00a0bardziej nara\u017cone na p\u00f3\u017aniejsze rozpoznanie demencji ni\u017c te, kt\u00f3re nigdy si\u0119 nie przewr\u00f3ci\u0142y.\u00a0Wyniki opublikowano w &#8222;Journal of the American Medical Directors Association&#8221; w 2026 roku.\u00a0<\/p>\n<p>Skala badania robi wra\u017cenie\u00a0<\/p>\n<p>Badacze\u00a0z Changchun University of Chinese Medicine\u00a0swoje analizy oparli na publikacjach z czterech\u00a0najwi\u0119kszych\u00a0baz\u00a0naukowych (PubMed, Embase, Web of Science i Cochrane Library). Ostatecznie uwzgl\u0119dnili siedem bada\u0144, a pi\u0119\u0107 z nich w\u0142\u0105czyli do metaanalizy, kt\u00f3ra obj\u0119\u0142a a\u017c\u00a02 922 624 uczestnik\u00f3w.\u00a0By\u0142y to osoby po 40. roku \u017cycia, kt\u00f3re w momencie bada\u0144 nie cierpia\u0142y na\u00a0choroby neurodegeneracyjne.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Jak si\u0119 okaza\u0142o, spo\u015br\u00f3d os\u00f3b z histori\u0105 upadk\u00f3w\u00a0co \u00f3sma (12,5 proc.)\u00a0zachorowa\u0142a p\u00f3\u017aniej na demencj\u0119.\u00a0Wed\u0142ug Science Alert, powo\u0142uj\u0105cego si\u0119 na dane z badania, w\u015br\u00f3d os\u00f3b bez historii upadk\u00f3w odsetek ten wyni\u00f3s\u0142 tylko\u00a07,7 proc.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>ZOBACZ: <a href=\"https:\/\/www.polsatnews.pl\/ciekawostki\/2025-11-13\/demencja-a-problemy-z-sercem-pierwsze-oznaki-juz-po-40-tce\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer nofollow\">Demencja a problemy z sercem. Pierwsze oznaki ju\u017c po 40-tce<\/a><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>&#8211; Wyniki wskazuj\u0105, \u017ce w\u015br\u00f3d 1 246 410 doros\u0142ych w \u015brednim i starszym wieku z histori\u0105 upadk\u00f3w, \u0142\u0105czna cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania demencji w przysz\u0142o\u015bci wynios\u0142a 11,6\u00a0proc.\u00a0W\u015br\u00f3d os\u00f3b starszych (\u226560 lat) \u0142\u0105czna cz\u0119sto\u015b\u0107 wyst\u0119powania wynios\u0142a\u00a012,3 proc. &#8211; podaj\u0105 autorzy badania w opublikowanym artykule.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Co wi\u0119cej, znaczenie\u00a0ma zar\u00f3wno to,\u00a0czy upadek w og\u00f3le si\u0119 zdarzy\u0142, jak i to, ile razy. Ju\u017c jeden incydent po czterdziestce podnosi ryzyko demencji. Ale osoby, kt\u00f3re przewraca\u0142y si\u0119 wielokrotnie, by\u0142y nara\u017cone w stopniu znacznie wy\u017cszym.\u00a0\u00a0<\/p>\n<p>Dlaczego upadek mo\u017ce zapowiada\u0107 demencj\u0119?\u00a0<\/p>\n<p>Demencja i upadki cz\u0119sto id\u0105 w parze. Pytanie tylko, co jest przyczyn\u0105, a co skutkiem? Naukowcy nie maj\u0105 jeszcze jednoznacznej odpowiedzi. Wskazuj\u0105\u00a0trzy\u00a0mo\u017cliwe wyja\u015bnienia, kt\u00f3re nie wykluczaj\u0105 si\u0119 nawzajem.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>ZOBACZ: <a href=\"https:\/\/www.polsatnews.pl\/wiadomosc\/2025-12-20\/infekcja-covid-19-wplywa-na-prace-mozgu-nowe-badania-mowia-jasno\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Zmiany w m\u00f3zgu po COVID-19. Niepokoj\u0105ce odkrycie naukowc\u00f3w<\/a><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Upadki powoduj\u0105\u00a0urazy, w tym g\u0142owy, kt\u00f3re same w sobie zwi\u0119kszaj\u0105 ryzyko demencji. Mog\u0105 te\u017c przyspiesza\u0107 post\u0119p choroby, co t\u0142umaczy\u0142oby, dlaczego wi\u0119ksza liczba upadk\u00f3w koreluje z wy\u017cszym ryzykiem rozwoju choroby neurodegeneracyjnej.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Kolejna sprawa, demencja mo\u017ce rozwija\u0107 si\u0119 w m\u00f3zgu\u00a0na d\u0142ugo przed postawieniem diagnozy. Jednym z jej wczesnych, niezauwa\u017conych objaw\u00f3w s\u0105\u00a0problemy z r\u00f3wnowag\u0105 i koordynacj\u0105 ruchu, kt\u00f3re prowadz\u0105 w\u0142a\u015bnie do upadk\u00f3w. Innymi s\u0142owy, to nie upadek zapowiada demencj\u0119, lecz demencja zaczyna si\u0119 objawia\u0107 upadkami, zanim ktokolwiek zd\u0105\u017cy j\u0105 wykry\u0107.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>ZOBACZ: <a href=\"https:\/\/www.polsatnews.pl\/ciekawostki\/2026-01-24\/czy-chleb-moze-miec-wplyw-na-ryzyko-demencji-sa-badania\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Czy chleb mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na ryzyko demencji? S\u0105 badania<\/a><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Na koniec, osoba starsza, kt\u00f3ra si\u0119 przewr\u00f3ci\u0142a,\u00a0cz\u0119sto zaczyna ba\u0107 si\u0119 kolejnego upadku. Wychodzi rzadziej, ogranicza kontakty z lud\u017ami, rezygnuje z aktywno\u015bci fizycznej. A to w\u0142a\u015bnie\u00a0ruch i \u017cycie towarzyskie\u00a0chroni\u0105 m\u00f3zg przed post\u0119puj\u0105cym pogorszeniem. Wycofanie przyspiesza demencj\u0119, kt\u00f3ra z kolei zwi\u0119ksza ryzyko kolejnych upadk\u00f3w &#8211; i ko\u0142o si\u0119 zamyka.\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Co z tego wynika? &#8211; Nawracaj\u0105ce upadki mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 jako sygna\u0142 ostrzegawczy, pozwalaj\u0105cy wcze\u015bniej zidentyfikowa\u0107 osoby z wy\u017cszym ryzykiem demencji&#8221;\u00a0&#8211; podkre\u015blaj\u0105 badacze.\u00a0\u00a0<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Bibliografia:\u00a0<\/p>\n<ol>&#13;<\/p>\n<li aria-setsize=\"-1\" data-leveltext=\"%1.\" data-font=\"\" data-listid=\"3\" data-list-defn-props=\"{\" data-aria-posinset=\"1\" data-aria-level=\"1\">Li, J., Meng, Z., Zhang, S., Wei, L., Zhang, Q., Lin, Y., William, B., &amp; Zhou, X. (2026). Falls as a Predictor of Future Dementia in Middle-Aged and Older Adults: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of the American Medical Directors Association, 27(4), 106089. Doi: 10.1016\/j.jamda.2025.106089\u00a0<\/li>\n<p>&#13;\n<\/ol>\n<p>&#13;<br \/>\n<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/d2m2g9ci4dyazkij8ffqodnj9ybtzrmc.png\" alt=\"\" width=\"1200\" height=\"675\"\/>Polsat News&#13;<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Widzia\u0142e\u015b co\u015b wa\u017cnego? Przy\u015blij zdj\u0119cie, film lub napisz, co si\u0119 sta\u0142o. Skorzystaj z naszej <a href=\"https:\/\/www.polsatnews.pl\/platforma-widzow\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer nofollow\">Wrzutni<\/a><\/p>\n<p>&#13;<br \/>\n                    \t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\tred.&#13;<br \/>\n\t\t\t\t\/\t\t\t\t\t\tpolsatnews.pl&#13;<br \/>\n\t\t\t\t\t&#13;\n                \t<\/p>\n<p>                <a class=\"news__read-more-button\" href=\"https:\/\/www.polsatnews.pl\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Czytaj wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Naukowcy z Changchun University of Chinese Medicine przeanalizowali dane prawie 3 milion\u00f3w os\u00f3b po 40. roku \u017cycia. Jak&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":416175,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[113,112,42,38,40,39,41],"class_list":{"0":"post-416174","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-biznes","8":"tag-biznes","9":"tag-business","10":"tag-pl","11":"tag-poland","12":"tag-polish","13":"tag-polska","14":"tag-polski"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116538432835695134","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/416174","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=416174"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/416174\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/416175"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=416174"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=416174"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=416174"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}