{"id":420193,"date":"2026-05-10T12:20:12","date_gmt":"2026-05-10T12:20:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/420193\/"},"modified":"2026-05-10T12:20:12","modified_gmt":"2026-05-10T12:20:12","slug":"znalezli-gen-regeneracji-moze-pomoc-w-odtwarzaniu-konczyn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/420193\/","title":{"rendered":"Znale\u017ali gen regeneracji. Mo\u017ce pom\u00f3c w odtwarzaniu ko\u0144czyn"},"content":{"rendered":"\n

W\u00a0projekcie uczestniczy\u0142y trzy zespo\u0142y analizuj\u0105ce r\u00f3\u017cne organizmy: laboratorium Josha Curriego z\u00a0Wake Forest University, zesp\u00f3\u0142 Davida A. Browna z\u00a0Duke University oraz grupa Kennetha D. Possa z\u00a0University of Wisconsin-Madison. <\/p>\n

Badacze por\u00f3wnali procesy regeneracji u\u00a0salamandry aksolotla meksyka\u0144skiego, danio pr\u0119gowanego i\u00a0myszy, by sprawdzi\u0107, czy mimo du\u017cych r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy gatunkami dzia\u0142aj\u0105 te same mechanizmy genetyczne.<\/p>\n

Problemy \u0142azika Curiosity na\u00a0Marsie <\/p>\n

<\/p>\n

To por\u00f3wnanie doprowadzi\u0142o ich do wniosku, \u017ce w\u00a0odrastaj\u0105cej sk\u00f3rze wszystkich trzech gatunk\u00f3w aktywuj\u0105 si\u0119 geny SP6 i\u00a0SP8. Wed\u0142ug autor\u00f3w pracy w\u0142a\u015bnie ten wsp\u00f3lny program genetyczny mo\u017ce wyznacza\u0107 nowy kierunek dla medycyny regeneracyjnej i\u00a0terapii genowych.<\/p>\n

Dlaczego wybrano aksolotle, ryby i myszy?<\/p>\n

Ka\u017cdy z\u00a0tych modeli daje naukowcom inny wgl\u0105d w\u00a0regeneracj\u0119. Aksolotle<\/a> potrafi\u0105 odtworzy\u0107 ca\u0142e ko\u0144czyny, ogon, tkank\u0119 rdzenia kr\u0119gowego oraz cz\u0119\u015bci narz\u0105d\u00f3w, w\u00a0tym serca, m\u00f3zgu, p\u0142uc, w\u0105troby i\u00a0szcz\u0119ki. Danio pr\u0119gowany wielokrotnie regeneruj\u0105 uszkodzone p\u0142etwy ogonowe, a\u00a0tak\u017ce naprawiaj\u0105 m.in. serce, m\u00f3zg, rdze\u0144 kr\u0119gowy, nerki, siatk\u00f3wk\u0119 i\u00a0trzustk\u0119.<\/p>\n

\"Danio Danio pr\u0119gowany \u00a9 Pexels.com <\/p>\n

Myszy znalaz\u0142y si\u0119 w\u00a0badaniu dlatego, \u017ce jako ssaki s\u0105 bli\u017csze ludziom. Potrafi\u0105 odrasta\u0107 im ko\u0144c\u00f3wki palc\u00f3w, a\u00a0u\u00a0ludzi w\u00a0niekt\u00f3rych przypadkach dochodzi do odtworzenia opuszka palca, sk\u00f3ry, tkanek mi\u0119kkich i\u00a0ko\u015bci, je\u015bli po urazie zachowane pozostaje \u0142o\u017cysko paznokcia.<\/p>\n

Gen SP8 okaza\u0142 si\u0119 kluczowy w do\u015bwiadczeniach<\/p>\n

Nast\u0119pny etap polega\u0142 na sprawdzeniu, jak\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni\u0105 odkryte geny. Zesp\u00f3\u0142 Curriego wykorzysta\u0142 technologi\u0119 CRISPR i\u00a0usun\u0105\u0142 SP8 z\u00a0genomu aksolotla. Po tej zmianie salamandry nie regenerowa\u0142y prawid\u0142owo ko\u015bci ko\u0144czyn, co wskaza\u0142o, \u017ce gen ma istotne znaczenie dla ca\u0142ego procesu.<\/p>\n

Podobne problemy pojawi\u0142y si\u0119 u\u00a0myszy, gdy w\u00a0regeneruj\u0105cych si\u0119 palcach brakowa\u0142o SP6 i\u00a0SP8. Na tej podstawie laboratorium Browna przygotowa\u0142o wirusow\u0105 terapi\u0119 genow\u0105 opart\u0105 na wzmacniaczu regeneracji tkanek, kt\u00f3ry wcze\u015bniej opisano u\u00a0danio pr\u0119gowanego. Terapia dostarcza\u0142a cz\u0105steczk\u0119 sygna\u0142ow\u0105 FGF8, normalnie aktywowan\u0105 przez SP8. U\u00a0myszy rozwi\u0105zanie to pobudza\u0142o odrastanie ko\u015bci w\u00a0uszkodzonych palcach i\u00a0cz\u0119\u015bciowo przywraca\u0142o zdolno\u015bci regeneracyjne os\u0142abione po utracie gen\u00f3w SP.<\/p>\n

<\/p>\n

Co to mo\u017ce oznacza\u0107 dla ludzi?<\/p>\n

Autorzy badania podkre\u015blaj\u0105, \u017ce od takiego wyniku do leczenia ludzi droga pozostaje bardzo d\u0142uga. Ludzkie ko\u0144czyny nie regeneruj\u0105 si\u0119 naturalnie tak jak ko\u0144czyny salamander, jednak eksperymenty na myszach sugeruj\u0105, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 tych biologicznych mechanizm\u00f3w by\u0107 mo\u017ce da si\u0119 kiedy\u015b odtworzy\u0107 terapeutycznie.<\/p>\n

Josh Currie, profesor asystuj\u0105cy biologii z\u00a0Wake Forest, oceni\u0142, \u017ce badanie stanowi wa\u017cny punkt wyj\u015bcia dla dalszych prac. Zwr\u00f3ci\u0142 te\u017c uwag\u0119, \u017ce terapia genowa nie musi by\u0107 jedynym rozwi\u0105zaniem, lecz mo\u017ce uzupe\u0142nia\u0107 inne kierunki, takie jak bioin\u017cynieryjne rusztowania czy terapie kom\u00f3rkami macierzystymi.<\/p>\n

Wed\u0142ug statystyk Global Burden of Disease na \u015bwiecie dochodzi do ponad 1\u00a0mln amputacji rocznie z\u00a0powodu chor\u00f3b naczy\u0144 zwi\u0105zanych z\u00a0cukrzyc\u0105, uraz\u00f3w, infekcji i\u00a0nowotwor\u00f3w. Badacze spodziewaj\u0105 si\u0119, \u017ce wraz ze starzeniem si\u0119 populacji i\u00a0wzrostem liczby przypadk\u00f3w cukrzycy ta liczba b\u0119dzie rosn\u0105\u0107.<\/p>\n

\"Najwi\u0119ksza<\/p>\n

Najwi\u0119ksza taka katastrofa. Zgin\u0119\u0142o wtedy 1,7 tys. os\u00f3b<\/p>\n

<\/a> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W\u00a0projekcie uczestniczy\u0142y trzy zespo\u0142y analizuj\u0105ce r\u00f3\u017cne organizmy: laboratorium Josha Curriego z\u00a0Wake Forest University, zesp\u00f3\u0142 Davida A. Browna z\u00a0Duke…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":420194,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-420193","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116550253469620690","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/420193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=420193"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/420193\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/420194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=420193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=420193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=420193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}