Wydarzenie zostanie zorganizowane wsp\u00f3lnie przez Oddzia\u0142 Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie oraz Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Paw\u0142a II. Konferencj\u0119 poprzedzi prezentacja wystawy pt. \u201eWalka o dusz\u0119 narodu. Wok\u00f3\u0142 Obchod\u00f3w Milenium i Tysi\u0105clecia 1956-1966\/1967\u201d. Ekspozycja zostanie otwarta 12 maja o godz. 9.00 w Collegium Jana Paw\u0142a II Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, przy wej\u015bciu od ul. Hieronima \u0141opaci\u0144skiego 5. Sama konferencja rozpocznie si\u0119 p\u00f3\u0142 godziny p\u00f3\u017aniej, o godz. 9.30, w sali C-1031 w Collegium Jana Paw\u0142a II.<\/p>\n
Drugi dzie\u0144 obrad zaplanowano na 13 maja w siedzibie Oddzia\u0142u IPN w Lublinie przy ul. Wodopojnej 2. Uczestnicy ponownie spotkaj\u0105 si\u0119 o godz. 9.30, aby kontynuowa\u0107 dyskusj\u0119 nad historycznym i spo\u0142ecznym znaczeniem obchod\u00f3w milenijnych, kt\u00f3re w latach sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX wieku sta\u0142y si\u0119 jednym z najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 w dziejach Ko\u015bcio\u0142a katolickiego w Polsce oraz aren\u0105 ideowego sporu pomi\u0119dzy w\u0142adzami komunistycznymi a Ko\u015bcio\u0142em. Do udzia\u0142u w konferencji zapraszaj\u0105: dyrektor Oddzia\u0142u Instytutu Pami\u0119ci Narodowej w Lublinie dr Robert Derewenda, dziekan Wydzia\u0142u Teologii KUL ks. prof. dr hab. Przemys\u0142aw Kantyka oraz dyrektor Instytutu Historii KUL dr hab. Tomasz Nowicki, prof. KUL.<\/p>\n
Pami\u0119\u0107, religia i polityka<\/p>\n
Obchody Tysi\u0105clecia Chrztu Polski w 1966 r. mia\u0142y wyj\u0105tkowy charakter. Dla Ko\u015bcio\u0142a katolickiego stanowi\u0142y przede wszystkim wielkie \u015bwi\u0119to religijne i symboliczne przypomnienie chrztu ksi\u0119cia Mieszka I, uznawanego za pocz\u0105tek chrze\u015bcija\u0144skiej i pa\u0144stwowej historii Polski. W\u0142adze komunistyczne pr\u00f3bowa\u0142y jednak nada\u0107 jubileuszowi \u015bwiecki wymiar, organizuj\u0105c r\u00f3wnolegle obchody Tysi\u0105clecia Pa\u0144stwa Polskiego. Rywalizacja ta szybko przerodzi\u0142a si\u0119 w konflikt o pami\u0119\u0107 historyczn\u0105, to\u017csamo\u015b\u0107 narodow\u0105 i wp\u0142yw na spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n
Centraln\u0105 postaci\u0105 obchod\u00f3w milenijnych by\u0142 prymas Stefan Wyszy\u0144ski, kt\u00f3ry konsekwentnie podkre\u015bla\u0142 chrze\u015bcija\u0144skie korzenie polskiej pa\u0144stwowo\u015bci. W ramach przygotowa\u0144 do jubileuszu Ko\u015bci\u00f3\u0142 realizowa\u0142 Wielk\u0105 Nowenn\u0119 – dziewi\u0119cioletni program duszpasterski maj\u0105cy odnowi\u0107 \u017cycie religijne Polak\u00f3w po do\u015bwiadczeniach wojny i stalinizmu. Uroczysto\u015bci gromadzi\u0142y setki tysi\u0119cy wiernych i stawa\u0142y si\u0119 manifestacj\u0105 przywi\u0105zania do tradycji oraz Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n
W\u0142adze PRL odpowiada\u0142y w\u0142asn\u0105 narracj\u0105 historyczn\u0105. Budowano szko\u0142y-pomniki Tysi\u0105clecia Pa\u0144stwa Polskiego, organizowano pa\u0144stwowe akademie i wydarzenia propagandowe, staraj\u0105c si\u0119 marginalizowa\u0107 religijny charakter rocznicy. W wielu miastach dochodzi\u0142o do napi\u0119\u0107 mi\u0119dzy aparatem pa\u0144stwowym a wiernymi uczestnicz\u0105cymi w uroczysto\u015bciach ko\u015bcielnych. Symbolicznym wydarzeniem by\u0142a odmowa zgody w\u0142adz na przyjazd papie\u017ca Paw\u0142a VI do Polski w 1966 r.<\/p>\n
Chrzest Polski i znaczenie dla dziej\u00f3w Europy<\/p>\n
Konferencja w Lublinie b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c okazj\u0105 do przypomnienia szerszego, historycznego kontekstu wydarze\u0144 sprzed ponad tysi\u0105ca lat. Chrzest Polski, przyj\u0119ty przez Mieszka I najprawdopodobniej w 966 r., by\u0142 jednym z najwa\u017cniejszych moment\u00f3w w dziejach pa\u0144stwa Piast\u00f3w. Decyzja w\u0142adcy mia\u0142a nie tylko wymiar religijny, ale r\u00f3wnie\u017c polityczny i cywilizacyjny.<\/p>\n
W drugiej po\u0142owie X wieku Europa przechodzi\u0142a dynamiczne przemiany. Chrze\u015bcija\u0144stwo stawa\u0142o si\u0119 fundamentem organizacji \u017cycia spo\u0142ecznego i pa\u0144stwowego, a m\u0142ode pa\u0144stwa Europy \u015arodkowej poszukiwa\u0142y miejsca w \u015bwiecie zachodniej kultury \u0142aci\u0144skiej. Przyj\u0119cie chrztu przez Mieszka I oznacza\u0142o wej\u015bcie Polski do wsp\u00f3lnoty chrze\u015bcija\u0144skich narod\u00f3w Europy oraz umocnienie pozycji pa\u0144stwa Piast\u00f3w wobec s\u0105siad\u00f3w, zw\u0142aszcza Cesarstwa Niemieckiego.<\/p>\n
Historycy podkre\u015blaj\u0105, \u017ce decyzja Mieszka I pozwoli\u0142a unikn\u0105\u0107 przymusowej chrystianizacji i podporz\u0105dkowania politycznego ze strony zachodnich pot\u0119g. Dzi\u0119ki chrztowi mo\u017cliwy by\u0142 rozw\u00f3j struktur pa\u0144stwowych, administracji i kultury pi\u015bmienniczej. W kolejnych wiekach Ko\u015bci\u00f3\u0142 odegra\u0142 ogromn\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu polskiej to\u017csamo\u015bci, edukacji i kultury.<\/p>\n
Wydarzenia sprzed ponad tysi\u0105ca lat wielokrotnie powraca\u0142y w polskiej historii jako wa\u017cny punkt odniesienia. Zar\u00f3wno w czasach zabor\u00f3w, jak i w okresie komunizmu, chrze\u015bcija\u0144skie korzenie pa\u0144stwa stawa\u0142y si\u0119 symbolem ci\u0105g\u0142o\u015bci narodowej tradycji. W\u0142a\u015bnie dlatego obchody milenijne z 1966 r. mia\u0142y tak wielkie znaczenie spo\u0142eczne i polityczne.<\/p>\n
Eksperci w Lublinie<\/p>\n
Organizatorzy podkre\u015blaj\u0105, \u017ce konferencja ma stworzy\u0107 przestrze\u0144 do dyskusji nad regionalnym wymiarem obchod\u00f3w Milenium Chrztu Polski. Referaty i debaty b\u0119d\u0105 dotyczy\u0107 zar\u00f3wno przebiegu uroczysto\u015bci w poszczeg\u00f3lnych regionach kraju, jak i dzia\u0142a\u0144 w\u0142adz komunistycznych wobec Ko\u015bcio\u0142a oraz spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n
W centrum zainteresowania znajd\u0105 si\u0119 tak\u017ce \u017ar\u00f3d\u0142a historyczne, dzia\u0142alno\u015b\u0107 duchowie\u0144stwa, reakcje wiernych oraz znaczenie obchod\u00f3w milenijnych dla budowania pami\u0119ci historycznej wsp\u00f3\u0142czesnych Polak\u00f3w. Uczestnicy podejm\u0105 r\u00f3wnie\u017c refleksj\u0119 nad tym, jak wydarzenia sprzed sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu lat wp\u0142ywaj\u0105 dzi\u015b na postrzeganie chrztu Polski jako jednego z fundament\u00f3w polskiej pa\u0144stwowo\u015bci i kultury.<\/p>\n
Konferencja wpisuje si\u0119 w szerszy nurt bada\u0144 nad histori\u0105 Ko\u015bcio\u0142a w Polsce oraz relacjami pa\u0144stwo – Ko\u015bci\u00f3\u0142 w okresie PRL. Dla Lublina b\u0119dzie to tak\u017ce wa\u017cne wydarzenie naukowe i kulturalne, podkre\u015blaj\u0105ce znaczenie miasta jako o\u015brodka bada\u0144 nad histori\u0105 Polski i chrze\u015bcija\u0144skiego dziedzictwa narodowego.<\/p>\n