{"id":438346,"date":"2026-05-19T04:22:11","date_gmt":"2026-05-19T04:22:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/438346\/"},"modified":"2026-05-19T04:22:11","modified_gmt":"2026-05-19T04:22:11","slug":"o-tym-sie-nie-mowi-wybitny-profesor-zdradza-ukryty-atut-polski-jest-druga-na-swiecie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/438346\/","title":{"rendered":"O tym si\u0119 nie m\u00f3wi. Wybitny profesor zdradza ukryty atut Polski. „Jest druga na \u015bwiecie”"},"content":{"rendered":"

C\u00e9dric Villani to wybitny francuski matematyk, profesor na Universit\u00e9 de Lyon i dyrektor Instytutu Henri Poincar\u00e9 w Pary\u017cu, g\u0142\u00f3wnego mi\u0119dzynarodowego centrum bada\u0144 i popularyzacji matematyki oraz fizyki teoretycznej. Laureat Medalu Fieldsa, przyznawanego uczonym za badania maj\u0105ce najwi\u0119kszy wp\u0142yw na rozw\u00f3j matematyki. Odegra\u0142 ogromn\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu europejskich i globalnych polityk dotycz\u0105cych sztucznej inteligencji, jest tw\u00f3rc\u0105 narodowej strategii sztucznej inteligencji Francji.<\/p>\n

Jaka jest najwi\u0119ksza iluzja na temat sztucznej inteligencji, w kt\u00f3r\u0105 uwierzyli\u015bmy?<\/p>\n

Istnieje swego rodzaju ukryte przekonanie, \u017ce AI to byt. Ta iluzja jest podsycana przez wiele os\u00f3b i podmiot\u00f3w, kt\u00f3re chc\u0105 wywo\u0142a\u0107 szum, strach i zdoby\u0107 uwag\u0119 medi\u00f3w, aby ostatecznie uzyska\u0107 finansowanie i tak dalej. Niekt\u00f3rzy prezesi firm m\u00f3wi\u0105: wyobra\u017cam sobie moj\u0105 firm\u0119 jako partnerstwo mi\u0119dzy lud\u017ami a AI. To kompletna bzdura! Nie ma czego\u015b takiego jak partnerstwo mi\u0119dzy cz\u0142owiekiem a AI.<\/p>\n

AI to po prostu formu\u0142a matematyczna. R\u00f3wnie dobrze mo\u017cna by m\u00f3wi\u0107 o partnerstwie z papierem i o\u0142\u00f3wkiem. AI nie jest bytem, osob\u0105, czym\u015b inteligentnym ani \u015bwiadomym. To tylko narz\u0119dzie matematyczne. Kiedy s\u0142yszysz te wielkie nazwiska, jak Zuckerberg czy ktokolwiek inny, m\u00f3wi\u0105ce o sztucznej inteligencji og\u00f3lnej, superinteligencji czy czym\u015b podobnym… Cz\u0119sto jest to po prostu wprowadzanie czystego chaosu. Robi\u0105 to, by stworzy\u0107 wok\u00f3\u0142 siebie szum i wzmocni\u0107 wielk\u0105 iluzj\u0119 o AI jako istocie.<\/p>\n

Niestety, sztuczna inteligencja ma ogromny wp\u0142yw na spos\u00f3b, w jaki si\u0119 ze sob\u0105 komunikujemy, w jaki zdobywamy wiadomo\u015bci ze \u015bwiata, ale tak\u017ce na polityk\u0119 na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n

Cz\u0119sto m\u00f3wi si\u0119, \u017ce pierwsz\u0105 nowoczesn\u0105 kampani\u0105 wykorzystuj\u0105c\u0105 sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 by\u0142a kampania w sprawie brexitu w latach 2015-2016<\/a>, kiedy to matematycy z Cambridge Analytica wykorzystali techniki spersonalizowanej reklamy. Mia\u0142o to bardzo wyra\u017any wp\u0142yw na ludzi. Od tego czasu sztuczna inteligencja zawsze wp\u0142ywa na kampanie, zazwyczaj zmienia je na gorsze.<\/p>\n

Nie jest to fatum, ale zazwyczaj s\u0142u\u017cy wprowadzaniu wi\u0119kszego chaosu, propagandy, fa\u0142szywych obraz\u00f3w, wiadomo\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 po prostu nieprawdziwe. Przez to wszystko staje si\u0119 znacznie bardziej chaotyczne. Dzieje si\u0119 to ju\u017c teraz i musimy by\u0107 tego w pe\u0142ni \u015bwiadomi. Cho\u0107 powinni\u015bmy podziwia\u0107 pot\u0119g\u0119 matematyki wdra\u017canej za pomoc\u0105 komputer\u00f3w, powinni\u015bmy by\u0107 r\u00f3wnie\u017c \u015bwiadomi politycznych implikacji rozwoju AI. Ju\u017c sprawiaj\u0105 one wiele problem\u00f3w.<\/p>\n

Zobacz ca\u0142\u0105 rozmow\u0119 w wersji wideo: <\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo <\/p>\n

Wydaje si\u0119, \u017ce Europa przegapi\u0142a swoj\u0105 szans\u0119, je\u015bli chodzi o rewolucj\u0119 w dziedzinie sztucznej inteligencji.<\/p>\n

Mo\u017cna by z tym polemizowa\u0107. Mamy wielkich matematyk\u00f3w we Francji, w Polsce, w Wielkiej Brytanii. Prezentuj\u0105 oni odpowiedni poziom. Swoj\u0105 drog\u0105, mo\u017cemy zaobserwowa\u0107 pewne odwr\u00f3cenie trendu \u2014 niekt\u00f3re wielkie nazwiska rezygnuj\u0105 z pracy w wielkich ameryka\u0144skich firmach technologicznych, aby wr\u00f3ci\u0107 do pracy w Europie. Mam wielu znajomych z bran\u017cy, kt\u00f3rych pozna\u0142em, gdy zajmowali stanowiska w wielkich firmach w Dolinie Krzemowej, a teraz wr\u00f3cili na francuskie uniwersytety, do europejskich firm. I wcale nie brakuje im b\u0142yskotliwo\u015bci, talentu matematycznego czy informatycznego.<\/p>\n

Na marginesie pozwol\u0119 sobie przypomnie\u0107 fakt, o kt\u00f3rym uwielbiam wspomina\u0107, gdy jestem w Polsce. Je\u015bli policzy\u0107 liczb\u0119 medali zdobytych na Mi\u0119dzynarodowych Olimpiadach Informatycznych, Polska zajmuje drugie miejsce na \u015bwiecie. Ma lepszy wynik ni\u017c Francja, Rosja czy jakikolwiek inny kraj na \u015bwiecie z wyj\u0105tkiem Chin. To pokazuje, jak ogromny talent drzemie w Europie. Czego wi\u0119c jej brakuje?<\/p>\n

Inwestycji \u2014 pieni\u0105dze s\u0105 w Ameryce. Cz\u0119sto s\u0105 to szalone kwoty, nie do przyj\u0119cia w realiach europejskiej gospodarki. U nas jest raczej odwrotnie \u2014 nap\u0142ywa zbyt ma\u0142o inwestycji. Do tego dochodzi brak koordynacji mi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi krajami i brak jedno\u015bci w przepisach. Europejskie regulacje s\u0105 dobre, ale kiedy jest ich dwadzie\u015bcia kilka i to r\u00f3\u017cnych, to tak si\u0119 nie da. To jest ogromne obci\u0105\u017cenie.<\/p>\n

Powinni\u015bmy by\u0107 dumni z naszych osi\u0105gni\u0119\u0107, ale musimy koordynowa\u0107 dzia\u0142ania. Do tego dochodzi brak kultury interdyscyplinarnej, kt\u00f3ra jest kluczowa dla rozwoju AI \u2014 takiej, kt\u00f3ra b\u0119dzie mia\u0142a zastosowanie w realnej gospodarce, w rozwi\u0105zywaniu prawdziwych problem\u00f3w tego \u015bwiata. Z tym wszystkim Europa poradzi sobie r\u00f3wnie dobrze w rozwoju AI, jak na przyk\u0142ad USA, a przy tym ze znacznie mniejszym poziomem szale\u0144stwa, co wyjdzie jej na dobre.<\/p>\n

„Obecnie mamy sza\u0142 na sztuczn\u0105 inteligencj\u0119. W perspektywie kilku lat mo\u017ce jednak pojawi\u0107 si\u0119 co\u015b innego”<\/p>\n

Wspomnia\u0142 pan o braku koordynacji dzia\u0142a\u0144 w Europie. To w historii nieraz si\u0119 udawa\u0142o. Mamy dobry przyk\u0142ad cho\u0107by sprzed II wojny \u015bwiatowej. Jeste\u015bmy w Poznaniu \u2014 niegdy\u015b powi\u0105zani z nim polscy matematycy z\u0142amali kod Enigmy i we wsp\u00f3\u0142pracy z francuskim oraz brytyjskim wywiadem dokonali prze\u0142omu. Dlaczego dzi\u015b jest o to tak trudno?<\/p>\n

Brakuje woli politycznej, aby pog\u0142\u0119bi\u0107 koordynacj\u0119 mi\u0119dzy krajami. Ostatnio si\u0119 to nieco zmienia \u2014 szczeg\u00f3lnie odk\u0105d szalony prezydent Trump powiedzia\u0142, \u017ce dokona inwazji na Grenlandi\u0119, zaatakuje tu czy tam albo odk\u0105d podsyca wojny bez \u017cadnego uprzedzenia. Wielu europejskich polityk\u00f3w uzna\u0142o wi\u0119c USA w najlepszym razie za niewiarygodnego partnera, w najgorszym \u2014 za potencjalnego wroga. Ale przez wiele lat nie by\u0142o \u017cadnej zach\u0119ty do wsp\u00f3\u0142pracy. W ka\u017cdym kraju istnia\u0142a odr\u0119bna narodowa agenda, sprawy mi\u0119dzynarodowe zesz\u0142y na dalszy plan.<\/p>\n

Swoj\u0105 drog\u0105, pod tym wzgl\u0119dem kraje w tej cz\u0119\u015bci Europy, takie jak Polska, s\u0105 zazwyczaj bardziej eurofilskie ni\u017c kraje w Europie Zachodniej, takie jak Francja. Tam debata polityczna, czego \u017ca\u0142uj\u0119, bardzo zamkn\u0119\u0142a si\u0119 w sobie, skoncentrowa\u0142a na sprawach wewn\u0119trznych. Potrzebujemy zatem wi\u0119cej woli politycznej. I musimy bardzo jasno powiedzie\u0107: je\u015bli chcemy mie\u0107 odpowiedni poziom cyberbezpiecze\u0144stwa, potrzebujemy europejskiej wsp\u00f3\u0142pracy. Je\u015bli chcemy mie\u0107 wp\u0142yw na nasz\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107, tak\u017ce t\u0119 klimatyczn\u0105, na r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105, potrzebujemy europejskiej koordynacji dzia\u0142a\u0144. To jedyna nadzieja na zbudowanie wystarczaj\u0105cej si\u0142y, aby narzuci\u0107 program pozosta\u0142ym regionom.<\/p>\n

\"Cedric <\/p>\n

Cedric Villani i Michael Hengartner, szwajcarsko-kanadyjski biochemik i biolog molekularnyImpact’26 \/ Impact’26<\/p>\n

Drug\u0105 spraw\u0105 jest fakt, \u017ce s\u0142abo radzimy sobie z budowaniem spo\u0142eczno\u015bci \u2014 student\u00f3w i nie tylko. Stworzyli\u015bmy program Erasmus, ale to za ma\u0142o. Powinien zosta\u0107 powi\u0119kszony dziesi\u0119ciokrotnie, aby poczucie wsp\u00f3lnoty europejskiej zaistnia\u0142o r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d ludzi na wsiach, w\u015br\u00f3d os\u00f3b wykonuj\u0105cych zawody, kt\u00f3re nie s\u0105 tak wyeksponowane i widoczne w czo\u0142\u00f3wkach medi\u00f3w, w\u015br\u00f3d student\u00f3w, wsz\u0119dzie. Nie uda\u0142o nam si\u0119 tego zrealizowa\u0107.<\/p>\n

Podsumowuj\u0105c, bez koordynacji dzia\u0142a\u0144 nie ma dla nas zr\u00f3wnowa\u017conej i dostatniej przysz\u0142o\u015bci. I musimy r\u00f3wnie\u017c, dla dobra naszych dzieci, stworzy\u0107 jak\u0105\u015b wi\u0119ksz\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 oraz programy dzielenia si\u0119 do\u015bwiadczeniami i wymiany w ca\u0142ej Europie.<\/p>\n

Czy Europa ma szans\u0119 pokona\u0107 USA i Chiny w globalnym wy\u015bcigu o AI?<\/p>\n

Co to znaczy pokona\u0107? Stworzy\u0107 takie same super-ekstra po\u0142\u0105czone okulary<\/a> [wyposa\u017cone w rozwi\u0105zania sztucznej inteligencji umo\u017cliwiaj\u0105ce przyk\u0142adowo prowadzenie rozm\u00f3w czy rozpoznawanie efekt\u00f3w wizualnych]? Pan Zuckerberg zdaje si\u0119 my\u015ble\u0107, \u017ce to najwi\u0119ksze wyzwanie ludzko\u015bci. Tylko jaki w tym cel? Nie potrzebujemy inteligentnych okular\u00f3w, by by\u0107 szcz\u0119\u015bliwymi. Potrzebujemy zr\u00f3wnowa\u017conej przysz\u0142o\u015bci, czystych ocean\u00f3w i dobrych historii, kt\u00f3re b\u0119dziemy mogli opowiada\u0107 naszym dzieciom, \u017cyj\u0105c w pokoju. To jest przysz\u0142o\u015b\u0107, nie po\u0142\u0105czone okulary. <\/p>\n

Po co nam zatem sztuczna inteligencja? Potrzebujemy jej po to, by s\u0142u\u017cy\u0142a tym celom, nie po to, by budowa\u0107 jakie\u015b g\u0142upie procesy AGI [Artificial General Intelligence to hipotetyczny etap rozwoju sztucznej inteligencji, w kt\u00f3rym system przewy\u017csza lub dor\u00f3wnuje ludzkim mo\u017cliwo\u015bciom we wszystkich procesach poznawczych], ale by pom\u00f3c zachowa\u0107 rozs\u0105dek, zdrowie, mo\u017cliwo\u015bci lepszego komunikowania si\u0119 ludzi ze sob\u0105 itd. To pozwoli nam zapewni\u0107 sobie wszystko, czego potrzebujemy.<\/p>\n

Obecnie mamy sza\u0142 na sztuczn\u0105 inteligencj\u0119. W perspektywie kilku lat mo\u017ce jednak pojawi\u0107 si\u0119 co\u015b innego, a potem jeszcze kolejnego. Istnieje wiele skromniejszych projekt\u00f3w AI, kt\u00f3re nie s\u0105 tak znane, ale je\u015bli da si\u0119 im rok, sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy, czasem mo\u017ce nawet trzy, to dogoni\u0105 pod wzgl\u0119dem wydajno\u015bci najlepszych graczy w tej dziedzinie. Ju\u017c doganiaj\u0105.<\/p>\n

Na to potrzeba jednak czasu [chodzi o wypracowanie podej\u015bcia do AI oraz jej u\u017cyteczno\u015bci] \u2014 liczonego w latach, a nie w tygodniach czy dniach, jak wmawia nam to bran\u017ca AI. Je\u015bli b\u0119dziemy gotowi pracowa\u0107 w takiej perspektywie, na rzecz dostatniej, zr\u00f3wnowa\u017conej przysz\u0142o\u015bci, to damy rad\u0119. B\u0119dziemy w stanie to zrobi\u0107. Najwa\u017cniejsza jest jednak wola polityczna.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"C\u00e9dric Villani to wybitny francuski matematyk, profesor na Universit\u00e9 de Lyon i dyrektor Instytutu Henri Poincar\u00e9 w Pary\u017cu,…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":438347,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[14],"tags":[56,61195,32,33,85,189,8672,27,79093,34,35,28,31,48,25,46,40,41,47,80,10441,1348,29,30,71,26,82,83,84],"class_list":["post-438346","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-swiat","tag-article_premium","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-chiny","tag-europa","tag-geopolityka","tag-headlines","tag-impact_26","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-nat_styl","tag-news","tag-omp","tag-polish","tag-polski","tag-screening_general","tag-swiat","tag-sztuczna_inteligencja","tag-technologia","tag-top-stories","tag-topstories","tag-usa","tag-wiadomosci","tag-world","tag-world-news","tag-worldnews"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116599334336741973","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/438346","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=438346"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/438346\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/438347"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=438346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=438346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=438346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}