![\"Up](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/149423-e.jpg\")
\n Fot: Krzysztof Karpi\u0144ski\/Up To Date. Up To Date Festival<\/p>\n
\n Fot: Krzysztof Karpi\u0144ski\/Up To Date. Up To Date Festival<\/p>\n
Od siedemnastu lat Up To Date Festival tworzy w Bia\u0142ymstoku spo\u0142eczno\u015b\u0107 wok\u00f3\u0142 muzyki elektronicznej. O walce z algorytmami, autentyczno\u015bci w czasach sztucznej inteligencji i o tym, dlaczego festiwal nie chce by\u0107 \u201eproduktem\u201d, rozmawiamy z J\u0119drzejem Dondzi\u0142o, dyrektorem festiwalu.<\/p>\n
Up To Date ma ju\u017c 17 lat. Co jest dzi\u015b wi\u0119kszym wyzwaniem przy organizacji takiego festiwalu: jako\u015b\u0107 programu, utrzymanie idei czy przebicie si\u0119 przez algorytmy i walk\u0119 o zasi\u0119gi?<\/p>\n
J\u0119drzej Dondzi\u0142o: Z tych kwestii, o kt\u00f3rych wspominasz, utrzymanie jako\u015bci programu nie jest problemem. Jeste\u015bmy elastyczni, do\u015bwiadczeni i przygotowani na to, by przy r\u00f3\u017cnych warunkach bud\u017cetowych dowozi\u0107 wysoki poziom artystyczny.
\nNie jeste\u015bmy te\u017c festiwalem, kt\u00f3ry potrzebuje gigantycznych bud\u017cet\u00f3w, \u017ceby stworzy\u0107 dobry program. Nigdy nie pr\u00f3bowali\u015bmy wej\u015b\u0107 do ligi najwi\u0119kszych i najdro\u017cszych festiwali. Dzi\u015b najwi\u0119kszym wyzwaniem jest zaistnienie promocyjne. Kiedy\u015b wystarczy\u0142 dobry pomys\u0142.
\nTeraz to ju\u017c walka z technologi\u0105 i algorytmami. Wszystko kosztuje wi\u0119cej, promocja wymaga znacznie wi\u0119kszej uwagi. Jest te\u017c ogromna konkurencja, nie tylko w\u015br\u00f3d wydarze\u0144 artystycznych, ale po prostu w\u015br\u00f3d rzeczy, kt\u00f3re absorbuj\u0105 ludzi. Z ka\u017cdej strony kto\u015b krzyczy: \u201echod\u017a tutaj\u201d, \u201ekup to\u201d, \u201ewe\u017a udzia\u0142 w tym\u201d.
\nFestiwal ma jednak szcz\u0119\u015bcie do bardzo oddanej publiczno\u015bci i mo\u017cemy na niej polega\u0107. Ale budowanie coraz wi\u0119kszej frekwencji to ogromne wyzwanie. I tutaj bud\u017cet ma ju\u017c diametralne znaczenie.<\/p>\n
Wracaj\u0105c do algorytm\u00f3w i sztucznej inteligencji. Tegoroczna identyfikacja wizualna festiwalu wydaje si\u0119 troch\u0119 wymierzona w\u0142a\u015bnie w AI. Bo nie korzystacie z wygenerowanych grafik. Opieracie si\u0119 na pracy \u017cywych ludzi.<\/p>\n
J.D.: Tak i uwa\u017camy to za jedyn\u0105 w\u0142a\u015bciw\u0105 drog\u0119. Nie jeste\u015bmy osobami, kt\u00f3re ca\u0142kowicie pot\u0119piaj\u0105 sztuczn\u0105 inteligencj\u0119. Uwa\u017camy raczej, \u017ce mo\u017ce pomaga\u0107 w organizacji pracy czy usprawnia\u0107 pewne procesy. Ale je\u015bli chodzi o kwestie artystyczne, to ducha festiwalu buduj\u0105 ludzie.
\nBuduje go przekaz tworzony przez ludzi, dlatego postanowili\u015bmy si\u0119gn\u0105\u0107 po bardziej analogowe formy tworzenia identyfikacji wizualnej. W tym roku odpowiadaj\u0105 za ni\u0105 Krzysztof Karpi\u0144ski i Micha\u0142 Siwak. Krzysztof jest autorem zdj\u0119\u0107, kt\u00f3re Micha\u0142 przemalowuje akwarel\u0105. Na tej bazie powsta\u0142a ca\u0142a identyfikacja wizualna festiwalu.<\/p>\n
Sk\u0105d pomys\u0142, \u017ceby zaanga\u017cowa\u0107 w\u0142a\u015bnie tych dw\u00f3ch artyst\u00f3w?
\nJ.D.: Krzysztof Karpi\u0144ski to osoba zwi\u0105zana z festiwalem od lat. Jest naszym g\u0142\u00f3wnym fotografem i ogromna cz\u0119\u015b\u0107 wizerunku Up To Date w internecie opiera si\u0119 w\u0142a\u015bnie na jego zdj\u0119ciach. Bardzo dobrze rozumie ducha festiwalu i wie, jak go pokaza\u0107. Micha\u0142 Siwak natomiast zwr\u00f3ci\u0142 nasz\u0105 uwag\u0119 tym, \u017ce potrafi przek\u0142ada\u0107 rzeczy kojarz\u0105ce si\u0119 z cyfrow\u0105 estetyk\u0105 na j\u0119zyk malarstwa i akwareli. Bardzo mnie uj\u0119\u0142o to, jak typowo instagramowe obrazy zacz\u0105\u0142 przedstawia\u0107 w formie malarskiej. To jest symboliczne odwr\u00f3cenie obecnego trendu cyfryzacji w stron\u0119 czego\u015b bardziej ludzkiego, mi\u0119kkiego, autentycznego.<\/p>\n
Czyli mocno wybrzmiewa tutaj has\u0142o realnej, a nie wirtualnej rzeczywisto\u015bci.
\nJ.D.: Dok\u0142adnie. Festiwal to prawdziwe spotkanie ludzi. Wsp\u00f3lnotowo\u015b\u0107, wsp\u00f3lne prze\u017cywanie. Ludzie nadal tego potrzebuj\u0105, mimo \u017ce jeste\u015bmy przebod\u017acowani komunikatami i mediami spo\u0142eczno\u015bciowymi.
\nFestiwale atakuj\u0105 nas dzi\u015b z Instagrama, ludzie uczestnicz\u0105 w nich zdalnie, ale potrzebna jest g\u0142\u0119bsza refleksja nad tym, jak wa\u017cne s\u0105 prawdziwe spotkania przy muzyce. My\u015bl\u0119, \u017ce takie do\u015bwiadczenia b\u0119d\u0105 coraz wa\u017cniejsze dla ludzi, kt\u00f3rzy chc\u0105 prze\u017cywa\u0107 co\u015b autentycznego i nie chc\u0105 alienowa\u0107 si\u0119 od spo\u0142ecze\u0144stwa.
\nMedia spo\u0142eczno\u015bciowe prowadz\u0105 nas momentami w bardzo ciemny zau\u0142ek, a by\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie kultura b\u0119dzie potrafi\u0142a nas przed tym uratowa\u0107.<\/p>\n
Festiwal wyr\u00f3s\u0142 z miejskiej tkanki Bia\u0142egostoku. Czy przez te 17 lat podej\u015bcie mieszka\u0144c\u00f3w do Up To Date si\u0119 zmieni\u0142o?
\nJ.D.: Up To Date od pocz\u0105tku mia\u0142 bardzo du\u017co serdecznego i bezinteresownego wsparcia. Wielu rzeczy po prostu nie uda\u0142oby si\u0119 zrobi\u0107 bez ludzi, kt\u00f3rzy pomagali nam spo\u0142ecznie.
\nMo\u017cliwo\u015bci naszego zespo\u0142u jako organizacji s\u0105 ograniczone. Mn\u00f3stwo rzeczy powstaje tylko dlatego, \u017ce kto\u015b chce pom\u00f3c. Wolontariat festiwalowy to ju\u017c w\u0142a\u015bciwie legenda. Przewin\u0119\u0142y si\u0119 przez niego setki os\u00f3b. Wiele z nich p\u00f3\u017aniej pracowa\u0142o albo nadal pracuje z nami zawodowo.
\nTo realna warto\u015b\u0107 wsp\u00f3lnoty wok\u00f3\u0142 festiwalu. Ale z drugiej strony Up To Date nie jest ju\u017c nowo\u015bci\u0105. To 17 lat historii. Dlatego musimy stale dociera\u0107 do m\u0142odych ludzi, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 t\u0119 spo\u0142eczno\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142tworzy\u0107 dalej.
\nM\u0142odych ludzi jest dzi\u015b po prostu mniej. Jest ni\u017c demograficzny, a dodatkowo coraz mniej os\u00f3b chce anga\u017cowa\u0107 si\u0119 spo\u0142ecznie. My jednak bardzo mocno dbamy o rozw\u00f3j wolontariatu i wierzymy, \u017ce wsp\u00f3lne budowanie kultury ma sens. Mo\u017cna si\u0119 przy tym wiele nauczy\u0107 i wsp\u00f3\u0142tworzy\u0107 co\u015b warto\u015bciowego.<\/p>\n
Przez te lata spopularyzowa\u0142o si\u0119 tak\u017ce has\u0142o \u201ePozdro Techno\u201d. Jeste\u015b zaskoczony, \u017ce wesz\u0142o do j\u0119zyka potocznego?
\nJ.D.: Jestem nawet troch\u0119 zawstydzony tym faktem. Nigdy nie zak\u0142adali\u015bmy, \u017ce zatoczy a\u017c tak szerokie kr\u0119gi. W pewnej chwili wr\u0119cz przestali\u015bmy to has\u0142o promowa\u0107.
\nPrzez lata pomaga\u0142o ono popularyzowa\u0107 nasz festiwal i idee z nim zwi\u0105zane. W pewnym momencie zrezygnowali\u015bmy jednak z produkcji ubra\u0144 i gad\u017cet\u00f3w opartych na tym ha\u015ble. Sprzedawa\u0142o si\u0119 tego bardzo du\u017co, ale przesta\u0142o spe\u0142nia\u0107 funkcj\u0119 zapraszania do kultury.
\nNie chcieli\u015bmy monetyzowa\u0107 tego zjawiska. Zamiast tego stworzyli\u015bmy w\u0142asny sound system o nazwie Pozdro Techno Sound System, kt\u00f3ry ma symbolicznie kierowa\u0107 uwag\u0119 z powrotem na muzyk\u0119 i warto\u015bci zwi\u0105zane z t\u0105 kultur\u0105.<\/p>\n
W programie festiwalu s\u0105 zar\u00f3wno ambientowe, kontemplacyjne formy, jak i intensywne klubowe granie. Jak buduje si\u0119 line-up, kt\u00f3ry tworzy sp\u00f3jn\u0105 opowie\u015b\u0107?
\nJ.D.: Trzeba tym po prostu \u017cy\u0107. Osoby pracuj\u0105ce nad programem festiwalu od lat \u017cyj\u0105 t\u0105 muzyk\u0105. Nie potrzebuj\u0105 wielkich analiz rynku, \u017ceby wiedzie\u0107, co jest warto\u015bciowe i interesuj\u0105ce.
\nSzukamy artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy maj\u0105 co\u015b do powiedzenia, kt\u00f3rzy rozwijaj\u0105 kultur\u0119 albo ju\u017c zapisali si\u0119 w jej historii. Nie interesuj\u0105 nas \u201eodgrzewane kotlety\u201d ani arty\u015bci odcinaj\u0105cy kupony od dawnej popularno\u015bci.
\nBardzo wa\u017cny jest dla nas przebieg festiwalu i emocjonalna narracja ca\u0142ego wieczoru. Chcemy, \u017ceby ludzie prze\u017cywali co\u015b wi\u0119cej ni\u017c pojedynczy koncert. Nie chodzi o to, \u017ceby odhaczy\u0107 artyst\u0119, nagra\u0107 filmik telefonem i biec dalej. Zale\u017cy nam na do\u015bwiadczeniu, kt\u00f3re zostanie z lud\u017ami na d\u0142u\u017cej.<\/p>\n
Du\u017co emocji wzbudzi\u0142a informacja, \u017ce tegoroczny Up To Date odb\u0119dzie si\u0119 na Chorten Arenie. Wcze\u015bniej wybierali\u015bcie raczej nieoczywiste przestrzenie. Sk\u0105d ta zmiana?
\nJ.D.: To w\u0142a\u015bciwie powr\u00f3t do tego miejsca, bo byli\u015bmy tam przez kilka lat. Potem publiczno\u015b\u0107 zacz\u0119\u0142a sygnalizowa\u0107, \u017ce chce wi\u0119kszego kontaktu z natur\u0105 i przenie\u015bli\u015bmy si\u0119 do innych lokalizacji.
\nW tym roku sytuacja by\u0142a wyj\u0105tkowa. Wybrali\u015bmy miejsce, kt\u00f3re ostatecznie okaza\u0142o si\u0119 przestrzeni\u0105, w kt\u00f3rej nie da si\u0119 zorganizowa\u0107 festiwalu. Musieli\u015bmy bardzo szybko przyzna\u0107 si\u0119 do b\u0142\u0119du i podj\u0105\u0107 dramatyczn\u0105 decyzj\u0119 o przeniesieniu wydarzenia praktycznie na ostatniej prostej.
\nStadion bardzo nam pom\u00f3g\u0142. Mimo innych wydarze\u0144 uda\u0142o si\u0119 wszystko zorganizowa\u0107 tak, by festiwal nie straci\u0142 na jako\u015bci ani programie. To by\u0142 jeden z najwi\u0119kszych kryzys\u00f3w w historii Up To Date.
\nAle sama przestrze\u0144 stadionu te\u017c b\u0119dzie czym\u015b nowym. Nie dzia\u0142amy na p\u0142ycie boiska, tylko na parkingach krytych i p\u00f3\u0142otwartych. To miejsca, kt\u00f3re bardzo dobrze pasuj\u0105 do charakteru tej muzyki.
\nNie traktujemy stadionu jako gorszego zamiennika natury. To po prostu przestrze\u0144 o innym \u0142adunku emocjonalnym.<\/p>\n
Czy organizator takiego festiwalu musi by\u0107 troch\u0119 aktywist\u0105?
\nJ.D.: My\u015bl\u0119, \u017ce zdecydowanie tak. Bez aktywizmu spo\u0142ecznego i kulturalnego takie wydarzenia w og\u00f3le by nie istnia\u0142y.
\nTo jest nadal kultura niszowa. Gdyby\u015bmy zapytali przypadkowe osoby na ulicy, jakich koncert\u00f3w oczekuj\u0105, niewiele z nich wskaza\u0142oby w\u0142a\u015bnie taki program. Rol\u0105 kultury jest jednak tak\u017ce pokazywanie nowych rzeczy i przesuwanie granic.
\nMuzyka elektroniczna jest dzi\u015b bardziej oswojona ni\u017c kiedy\u015b. Gdy zaczynali\u015bmy, by\u0142a dla wielu os\u00f3b czym\u015b kompletnie niezrozumia\u0142ym i obros\u0142ym stereotypami. Dzi\u015b praktycznie ka\u017cdy wie, czym jest techno czy muzyka elektroniczna.
\nAle nie mamy z\u0142udze\u0144. Nigdy nie b\u0119dzie to najbardziej popularne zjawisko kultury masowej i nie o to nam chodzi.<\/p>\n
Po tylu latach organizacji festiwalu dominuje jeszcze ekscytacja czy bardziej odpowiedzialno\u015b\u0107?
\nJ.D.: Ekscytacji jest nadal bardzo du\u017co. Ka\u017cda nowa edycja to kreatywne wyzwanie. Ale odpowiedzialno\u015b\u0107 stale ro\u015bnie.
\nChodzi nie tylko o samo utrzymanie festiwalu, ale te\u017c o wp\u0142yw, jaki ma si\u0119 na ludzi i otoczenie. Staramy si\u0119 by\u0107 odpowiedzialnym festiwalem. Dlatego, kiedy pojawi\u0142y si\u0119 informacje dotycz\u0105ce Parku Lubomirskich, nie by\u0142o miejsca na inne decyzje.
\nOd lat staramy si\u0119 m\u00f3wi\u0107 o wa\u017cnych sprawach spo\u0142ecznych, integrowa\u0107 pokolenia czy edukowa\u0107 w zakresie zdrowia psychicznego. Zaczynali\u015bmy od prostych akcji spo\u0142ecznych, dzi\u015b czujemy wi\u0119ksz\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za to, \u017ceby wykorzystywa\u0107 swoj\u0105 pozycj\u0119 do robienia dobrych rzeczy.<\/p>\n
Up To Date jest bardziej wsp\u00f3lnot\u0105 ni\u017c produktem?
\nJ.D.: Zdecydowanie. Samo s\u0142owo \u201eprodukt\u201d budzi m\u00f3j sprzeciw. Produkt zak\u0142ada kalkulacj\u0119, monetyzacj\u0119 i generowanie zysk\u00f3w.
\nMy, jak wiele instytucji kultury, nie jeste\u015bmy w stanie utrzyma\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie ze sprzeda\u017cy bilet\u00f3w. Nawet gdyby\u015bmy sprzedali wszystkie wej\u015bci\u00f3wki, nadal brakowa\u0142oby oko\u0142o 70 procent bud\u017cetu.
\nNie chcemy generowa\u0107 zysk\u00f3w. Chcemy generowa\u0107 dobry wp\u0142yw.<\/p>\n
Jak chroni\u0107 autentyczno\u015b\u0107 po tylu latach?
\nJ.D.: Trzymaj\u0105c si\u0119 warto\u015bci i nie id\u0105c na skr\u00f3ty. Tych pokus by\u0142o po drodze du\u017co. Zar\u00f3wno przy ha\u015ble \u201ePozdro Techno\u201d, jak i przy r\u00f3\u017cnych decyzjach organizacyjnych.
\nNajwa\u017cniejsze jest dbanie o relacje mi\u0119dzyludzkie i pami\u0119tanie, po co ten festiwal w og\u00f3le powsta\u0142. Zale\u017cy nam te\u017c na regionie i mie\u015bcie. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 trzonu organizacyjnego pochodzi st\u0105d. To ludzie, kt\u00f3rzy mogliby pracowa\u0107 w \u015bwietnie op\u0142acanych zawodach w innych miastach, ale zostali tutaj, bo wierz\u0105 w sens tego, co robi\u0105.<\/p>\n
Co uczestnicy wynosz\u0105 z festiwalu poza muzyk\u0105?
\nJ.D.: My\u015bl\u0119, \u017ce du\u017co nadziei, rado\u015bci i poczucia, \u017ce warto by\u0107 razem. Ludzie widz\u0105, \u017ce nie s\u0105 sami, \u017ce istniej\u0105 inni, kt\u00f3rzy my\u015bl\u0105 i czuj\u0105 podobnie.
\nJa sam po festiwalu jestem fizycznie kompletnie wyczerpany, ale jednocze\u015bnie na\u0142adowany energi\u0105 ludzi i wsp\u00f3lnoty, kt\u00f3ra si\u0119 tam tworzy. To daje ogromn\u0105 si\u0142\u0119.<\/p>\n
Czy w\u0142a\u015bnie dlatego wracasz do organizacji festiwalu ka\u017cdego roku?
\nJ.D.: Mi\u0119dzy innymi tak. To jeden z g\u0142\u00f3wnych powod\u00f3w. Wiem, \u017ce jest dla kogo to robi\u0107 i \u017ce ludzie to doceniaj\u0105. To do\u015bwiadczenie wzbogaca te\u017c mnie samego.<\/p>\n
Dlaczego warto przyj\u015b\u0107 w tym roku?
\nJ.D.: Bo coraz trudniej znale\u017a\u0107 wydarzenia, kt\u00f3re \u0142\u0105cz\u0105 dobr\u0105 zabaw\u0119 z g\u0142\u0119bszym przekazem i autentycznym poczuciem wsp\u00f3lnoty.
\nWiele imprez m\u00f3wi dzi\u015b o wsp\u00f3lnocie, ale niewiele naprawd\u0119 co\u015b w tym kierunku robi. Tymczasem kultura muzyki elektronicznej od pocz\u0105tku wyrasta\u0142a w\u0142a\u015bnie z budowania spo\u0142eczno\u015bci.
\nMamy te\u017c program, kt\u00f3ry jest jednocze\u015bnie ambitny i przyst\u0119pny. To nie jest hermetyczny festiwal dla w\u0105skiej grupy ludzi. Ka\u017cdy jest mile widziany. Osoby po 50. roku \u017cycia mog\u0105 bezp\u0142atnie uczestniczy\u0107 w g\u0142\u00f3wnej cz\u0119\u015bci wydarzenia. Robimy to po to, \u017ceby odczarowywa\u0107 t\u0119 kultur\u0119 i zaprasza\u0107 do niej nowych ludzi.
\nI chyba w\u0142a\u015bnie to tworzy wyj\u0105tkow\u0105 atmosfer\u0119 tego miejsca. Ludzie mog\u0105 by\u0107 razem, dobrze si\u0119 bawi\u0107 i prze\u017cywa\u0107 co\u015b autentycznego bez konflikt\u00f3w i podzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n
Dzi\u0119kuj\u0119 za rozmow\u0119.
\nJ.D.: Dzi\u0119kuj\u0119 i zapraszam na festiwal.<\/p>\n
![\"Katarzyna](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/1779924787_959_avatar_1x.jpg\"){kind=avatar}
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/1779930254_916_adlog.gif\")
<\/p>\n