\n
![\"\"](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/O4I38F25lZbepFhJT1OebYooRlloIyBklT1ichyv.kykh.jpg\")
<\/a> <\/p>\nRosyjskie s\u0142u\u017cby wywiadowcze od lat staraj\u0105 si\u0119 prowadzi\u0107 w Europie dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu nie tylko pozyskanie informacji, ale tak\u017ce wywo\u0142ywanie destabilizacji oraz stwarzanie zagro\u017cenia dla bezpiecze\u0144stwa, chocia\u017cby infrastruktury krytycznej. Polska jest w epicentrum tego umownego \u201ecichego frontu\u201d, a teraz za spraw\u0105 wyj\u0105tkowego filmu dokumentalnego dowiedzieli\u015bmy si\u0119 wi\u0119cej o jednej z g\u0142o\u015bnych spraw z nim zwi\u0105zanych.<\/p>\n
![\"polska](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/kSH2xVtq7dluvkXCSCgjs4elE58hvVgw38hCkz0U.wrqy.jpg\")
\n Agencja Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego (ABW)
\n
Autor. www.gov.pl<\/p>\n
W TVP zaprezentowano po raz pierwszy materia\u0142 dokumentalny pt. \u201eCichy front\u201d, kt\u00f3ry jest wa\u017cn\u0105 pr\u00f3b\u0105 pokazania wyzwa\u0144 dywersyjno-sabota\u017cowych, z kt\u00f3rymi mierzymy si\u0119 w Polsce i w ca\u0142ym regionie. Za spraw\u0105 wsp\u00f3\u0142pracy merytorycznej z Agencj\u0105 Bezpiecze\u0144stwa Wewn\u0119trznego widzimy w programie przede wszystkim nakre\u015blenie skomplikowanego tematu z pogranicza aktywno\u015bci kontrwywiadu, ale po cz\u0119\u015bci r\u00f3wnie\u017c zwalczania zagro\u017ce\u0144 terrorystycznych.<\/p>\n
Po obejrzeniu filmu dokumentalnego nale\u017cy liczy\u0107, \u017ce \u201eCichy front\u201d b\u0119dzie czym\u015b wi\u0119cej i oznacza sygna\u0142 do zmiany w podej\u015bciu do tego rodzaju narz\u0119dzi edukowania i budowania \u015bwiadomo\u015bci w\u015br\u00f3d obywateli nie tylko Polski. Szczeg\u00f3lnie \u017ce dope\u0142nia on niejako niedawn\u0105 publikacj\u0119 (po kilkunastu latach przerwy) jawnego podsumowania pracy ABW. Zauwa\u017cmy, \u017ce ono r\u00f3wnie\u017c sta\u0142o si\u0119 elementem tworzenia niezb\u0119dnej refleksji, z czym tak naprawd\u0119 mierz\u0105 si\u0119 nie tylko sami funkcjonariusze, ale i spo\u0142ecze\u0144stwo pa\u0144stwa znajduj\u0105cego si\u0119 bezpo\u015brednio na linii wspomnianego \u201ecichego frontu\u201d.<\/p>\n
W tym miejscu mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c zasugerowa\u0107, \u017ce pa\u0144stwo powinno wspiera\u0107 podobne materia\u0142y w przysz\u0142o\u015bci, nie m\u00f3wi\u0105c te\u017c o podmiotach, kt\u00f3re s\u0105 na celowniku rosyjskim. Dobrze by\u0142oby, gdyby \u201eCichy front\u201d by\u0142 kontynuowany i obj\u0105\u0142 kolejne w\u0105tki, np. odnosz\u0105c si\u0119 do zagro\u017ce\u0144 dla infrastruktury krytycznej, obiekt\u00f3w zwi\u0105zanych z systemem komunikacyjnym pa\u0144stwa, ale te\u017c zagro\u017ce\u0144 werbunku agentury przeznaczonej do gromadzenia danych o Wojsku Polskim czy si\u0142ach pa\u0144stw sojuszniczych.<\/p>\n
Rosja ju\u017c dawno przekroczy\u0142a granice <\/p>\n
Na wst\u0119pie nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, \u017ce strona rosyjska dawno ju\u017c podnios\u0142a poziom swojej aktywno\u015bci szpiegowskiej do granic znanych z okresu zimnej wojny i to w skali ca\u0142ej Europy. Lecz w\u0142adze w Moskwie da\u0142y r\u00f3wnie\u017c zielone \u015bwiat\u0142o do jednoczesnego rozwini\u0119cia aktywno\u015bci w ramach tajnych operacji, obejmuj\u0105cych r\u00f3wnie\u017c dywersj\u0119 i sabota\u017c, ale te\u017c zab\u00f3jstwa, dzia\u0142ania w cyberprzestrzeni, akceptuj\u0105c przy tym zwi\u0119kszone ryzyko istniej\u0105ce w kontek\u015bcie tego rodzaju operacji, co dobitnie widzimy po zaprezentowanym w filmie kazusie.<\/p>\n
M\u00f3wi\u0105c wprost, \u015brodki zapalaj\u0105ce i lotnictwo cywilne przypominaj\u0105 nam niestety ciemne karty z ubieg\u0142ych lat, gdy na \u015bwiecie walczono z zagro\u017ceniami ze strony Al-Kaidy oraz Daish (tzw. Pa\u0144stwa Islamskiego) nawet nie wspominaj\u0105c o si\u0119ganiu po jeszcze starsze przypadki. Dlatego wymogiem staje si\u0119 zwi\u0119kszenie prewencji, a ta wymaga nie tylko wsp\u00f3\u0142pracy s\u0142u\u017cb i obywateli. Zauwa\u017cmy, \u017ce podobne narz\u0119dzia w postaci profesjonalnych materia\u0142\u00f3w by\u0142y wykorzystywane przez s\u0142u\u017cby specjalne i policyjne w r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bciach \u015bwiata. Szczeg\u00f3lnie gdy patrzyli\u015bmy na przeciwdzia\u0142anie zagro\u017ceniom terrorystycznym (prewencja terrorystyczna).<\/p>\n
Przyk\u0142adowo, kontrwywiad FBI nagra\u0142 jeszcze w 2013 r. materia\u0142 pt. Game of pawns, ukazuj\u0105cy fabularyzowan\u0105 histori\u0119 werbunku przez chi\u0144ski wywiad Glenna Duffie Shrivera, co ma na celu podkre\u015blenie, \u017ce jest to forma przestrze\u017cenia oraz u\u015bwiadomienia innych, kt\u00f3rzy mog\u0105 znale\u017a\u0107 si\u0119 w podobnej sytuacji, co tytu\u0142owy bohater, kt\u00f3ry by\u0142 pionkiem w grze s\u0142u\u017cb, kt\u00f3ra go ostatecznie przeros\u0142a. W materiale \u201eCichy front\u201d przebrzmiewa r\u00f3wnie\u017c taki przekaz, \u017ce podj\u0119cie gry z obcymi s\u0142u\u017cbami specjalnymi, czerpanie z tego korzy\u015bci materialnych (szybkie pieni\u0105dze) jest prost\u0105 drog\u0105 do ko\u0144cowej katastrofy. Wa\u017cne, \u017ce tw\u00f3rcy omawianego filmu nie skupili si\u0119 na swego rodzaju skali makro, pokazuj\u0105c umowne dzia\u0142ania oficer\u00f3w operacyjnych i zmagania s\u0142u\u017cb pa\u0144stw, ale bardziej skoncentrowali si\u0119 w\u0142a\u015bnie na jednostkach. Wykonawcach znajduj\u0105cych si\u0119 na samym dole proces\u00f3w aktywno\u015bci wrogich s\u0142u\u017cb wywiadowczych.<\/p>\n
Psychologiczna strona werbunk\u00f3w <\/p>\n
Te przys\u0142owiowe pionki w grze (odnosz\u0105c si\u0119 jeszcze raz do materia\u0142u FBI) s\u0105 bowiem przestrog\u0105 i jednocze\u015bnie lekcj\u0105, na co zwraca\u0107 uwag\u0119. Film m\u00f3wi wiele o psychologicznej stronie werbunku i prowadzenia tego rodzaju agentury, a tak\u017ce zwraca uwag\u0119 na indykatory m\u00f3wi\u0105ce, \u017ce dana osoba zosta\u0142a wpl\u0105tana w bardzo niebezpieczne procesy, z kt\u00f3rych jedynym sensownym wyj\u015bciem jest zg\u0142oszenie si\u0119 do kontrwywiadu.<\/p>\n
Albowiem dla obcych s\u0142u\u017cb specjalnych pionki wykorzystywane s\u0105 do maksimum mo\u017cliwo\u015bci i zast\u0119powane. Nie ukrywa si\u0119, \u017ce kluczowym czynnikiem (w ramach np. schematu MICE \u2013 pieni\u0105dze, ideologia, kompromaty\/przymus i ego) jest w\u0142a\u015bnie sprawa finans\u00f3w. Zauwa\u017cmy, \u017ce film dobitnie podkre\u015bla r\u00f3\u017cne fazy uzale\u017cniania od nowych wyp\u0142at za coraz to nowe formy aktywno\u015bci, a\u017c zwerbowany jest kontrolowany i sterowalny. Wydaje si\u0119 to klasyczne, ale tutaj wida\u0107 przypomnienie nowym pokoleniom znaczenia takich metod. W dodatku istotnym jest wskazanie, \u017ce agentur\u0119 drenuje si\u0119 do granic mo\u017cliwo\u015bci i finalnie nie dba si\u0119 o jej losy na \u017cadnym z etap\u00f3w dzia\u0142ania, akceptuj\u0105c ich utrat\u0119.<\/p>\n
Co najwa\u017cniejsze, tw\u00f3rcy na szcz\u0119\u015bcie nie komplikuj\u0105 przekazu, ale wr\u0119cz przeciwnie, s\u0105 w stanie przekazywa\u0107 tre\u015bci jak najszerszemu gronu odbiorc\u00f3w. Jest to standard XXI w., dostrzegany obecnie w domenie informacyjno-kognitywnej. Odnosi si\u0119 to do dynamicznej narracji, ale te\u017c si\u0119gania po g\u0142osy eksperckie i akcentowania praktycznych aspekt\u00f3w sprawy, przejrzy\u015bcie i bez zb\u0119dnych sensacyjnych aspekt\u00f3w.<\/p>\n
W tym miejscu nale\u017cy uzna\u0107, \u017ce bardzo dobrze, i\u017c telewizja zyska\u0142a wsparcie ABW. W filmie mo\u017cna dzi\u0119ki tej synergii u\u017cywa\u0107 narz\u0119dzi w postaci obrazu i narracji, ale w szerszym kontek\u015bcie prewencji i profesjonalizmu. Trzeba podkre\u015bli\u0107, \u017ce nie chodzi o sam\u0105 sensacj\u0119, o silne emocje, ale o zrozumienie zagro\u017ce\u0144. Zauwa\u017cmy, \u017ce na koniec filmu mamy do czynienia z wa\u017cnym przes\u0142aniem do os\u00f3b, kt\u00f3re mog\u0105 spotka\u0107 si\u0119 z podobnymi formami aktywno\u015bci obcych s\u0142u\u017cb wywiadowczych w ich \u017cyciu, pokazuj\u0105c, \u017ce nie jest to fikcja czy te\u017c \u015bwiat odleg\u0142ych gier wywiad\u00f3w, ale \u015bwiat maj\u0105cy wiele styczno\u015bci z normalnymi lud\u017ami. Szczeg\u00f3lnie w odniesieniu do grup ryzyka, kt\u00f3re wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie Rosjanie do\u015b\u0107 mocno penetruj\u0105 i czekaj\u0105 zar\u00f3wno na mo\u017cliwo\u015bci rekrutacji, ale te\u017c wykorzystania r\u00f3\u017cnego rodzaju oferent\u00f3w.<\/p>\n
Zwracanie si\u0119 do grup ryzyka <\/p>\n
Takie kierunkowe zwr\u00f3cenie si\u0119 do mo\u017cliwej wrogiej agentury lub w\u0142asnych \u017ar\u00f3de\u0142 nie jest dzi\u015b niczym nowym, wr\u0119cz standardem. Zauwa\u017cmy, \u017ce zosta\u0142o to, chocia\u017cby wykorzystane w materia\u0142ach CIA skierowanych do Rosjan i Chi\u0144czyk\u00f3w. Trzeba wi\u0119c uzna\u0107, \u017ce kontrwywiady widz\u0105c grupy ryzyka tak\u017ce powinny si\u0119ga\u0107 po tego rodzaju przejrzyste komunikaty, jednocze\u015bnie pr\u00f3buj\u0105c na bazie og\u00f3lnodost\u0119pnych i szeroko pokazywanych tre\u015bci dociera\u0107 do os\u00f3b np. pos\u0142uguj\u0105cych si\u0119 innym j\u0119zykiem, wytr\u0105caj\u0105c lub staraj\u0105c si\u0119 wytr\u0105ca\u0107 pewien operacyjny komfort stronie rosyjskiej et consortes zar\u00f3wno w przypadku nowych \u015brodk\u00f3w komunikowania, ale te\u017c nadal dominuj\u0105cych przekaz\u00f3w telewizyjnych i radiowych. Mo\u017cna tylko \u017cyczy\u0107 sobie, aby \u201eCichy front\u201d nie przejdzie bez echa w dyskursie spo\u0142eczno-medialnym w Polsce i nie tylko w Polsce.<\/p>\n
Trzeba jeszcze przyzna\u0107, \u017ce tw\u00f3rcy materia\u0142u komunikuj\u0105 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z osobami, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 postronnymi \u015bwiadkami jakich\u015b anomalii w ich otoczeniu. Nie chodzi jedynie o przestrog\u0119 dla os\u00f3b, kt\u00f3re zetkn\u0105 si\u0119 ze s\u0142u\u017cbami rosyjskimi czy bia\u0142oruskimi, ale te\u017c tymi, kt\u00f3rych informacja mo\u017ce by\u0107 cenna dla polskiego kontrwywiadu.<\/p>\n
Materia\u0142 \u201eCichy front\u201d jest te\u017c cenny r\u00f3wnie\u017c i w tym kontek\u015bcie. M\u00f3wi\u0105c obrazowo, prezentuj\u0105c pewne sygna\u0142y lub wr\u0119cz ich katalog, mo\u017cliwym jest zauwa\u017cenie ich w naszym otoczeniu. Za\u015b nie ma nic bardziej efektywnego ni\u017c nawet drobny sygna\u0142, mog\u0105cy naprowadzi\u0107 oficer\u00f3w kontrwywiadu na podobne dzia\u0142ania w przysz\u0142o\u015bci. I zn\u00f3w trzeba uzna\u0107, \u017ce jest to cz\u0119\u015b\u0107 d\u0142ugofalowej prewencji, kt\u00f3ra powinna odwo\u0142ywa\u0107 si\u0119 do nowoczesnych form przekazu i dialogu ze spo\u0142ecze\u0144stwem.<\/p>\n