{"id":488742,"date":"2026-06-11T23:27:17","date_gmt":"2026-06-11T23:27:17","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/488742\/"},"modified":"2026-06-11T23:27:17","modified_gmt":"2026-06-11T23:27:17","slug":"polska-na-szarym-koncu-mamy-39-analfabetow-funkcjonalnych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/488742\/","title":{"rendered":"Polska na szarym ko\u0144cu. Mamy 39% analfabet\u00f3w funkcjonalnych"},"content":{"rendered":"<p>\t\twczoraj, 16:49 | <a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/wiadomosci\/ciekawostki\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Ciekawostki<\/a><br \/>\n\t\t<a href=\"https:\/\/buycoffee.to\/kopalniawiedzy\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/share-button-primary.png\" style=\"width: 176px; height: 46px\" alt=\"Postaw mi kaw\u0119 na buycoffee.to\"\/><\/a><\/p>\n<p>            <a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/media\/lib\/643\/testy-9e912f03f505602fd39b00b60a65069e.jpg\" itemprop=\"contentUrl\" class=\"article-photo article-opener\" title=\"jeshoots.com, Unsplash\" rel=\"lightboxText nofollow noopener\" target=\"_blank\"><br \/>\n                <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/n-testy-9767d3e07d918f00a827a565f2fa980a.jpg\" class=\"first\" alt=\"jeshoots.com, Unsplash\"\/><\/p>\n<p>            <\/a><\/p>\n<p>W 2023 roku 31 kraj\u00f3w OECD, w tym Polska, przeprowadzi\u0142o nowy cykl Programu Mi\u0119dzynarodowej Oceny Kompetencji Doros\u0142ych \u2013 PIAAC. To najwi\u0119ksze na \u015bwiecie badanie tego typu, mierz\u0105ce trzy kluczowe umiej\u0119tno\u015bci doros\u0142ych: rozumienie tekstu, rozumowanie matematyczne oraz rozwi\u0105zywanie problem\u00f3w. Wyniki, opublikowane na podstawie danych zebranych w latach 2022\u20132023, dostarczaj\u0105 wiedzy o tym, jak doro\u015bli radz\u0105 sobie z podstawowymi wyzwaniami informacyjnymi i poznawczymi we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie. Polska nie wypada na tym tle dobrze.<\/p>\n<p>Rozumienie tekstu definiowane jest jako zdolno\u015b\u0107 wyszukiwania, odczytywania znacze\u0144, oceny i refleksji nad tekstem pisanym w celu realizacji zada\u0144, pog\u0142\u0119biania wiedzy i uczestnictwa w \u017cyciu spo\u0142ecznym. Rozumowanie matematyczne to wyszukiwanie, wykorzystywanie i krytyczne rozumienie tre\u015bci matematycznych w r\u00f3\u017cnych sytuacjach \u017cyciowych. Adaptacyjne rozwi\u0105zywanie problem\u00f3w to z kolei zdolno\u015b\u0107 osi\u0105gania w\u0142asnych cel\u00f3w w dynamicznej sytuacji, w kt\u00f3rej rozwi\u0105zanie nie jest od razu dost\u0119pne.<\/p>\n<p>Badanie przeprowadzono wy\u0142\u0105cznie z wykorzystaniem tablet\u00f3w \u2013 by\u0142a to wa\u017cna zmiana w stosunku do pierwszego cyklu, w kt\u00f3rym cz\u0119\u015b\u0107 badanych korzysta\u0142a z komputer\u00f3w, a cz\u0119\u015b\u0107 z wersji papierowej. W Polsce wersj\u0119 papierow\u0105 w poprzedniej edycji uko\u0144czy\u0142o oko\u0142o 25% respondent\u00f3w.<\/p>\n<p>Najwy\u017csze \u015brednie wyniki w rozumieniu tekstu uzyskali mieszka\u0144cy Finlandii (296 punkt\u00f3w), Japonii (289), Szwecji (284), Norwegii (281) i Holandii (279). \u015arednia OECD wynios\u0142a 260 punkt\u00f3w. Identycznie ukszta\u0142towa\u0142 si\u0119 ranking rozumowania matematycznego. Finowie uzyskali \u015brednio 294 punkty, Japo\u0144czycy \u2013 291, w Szwecji by\u0142o to 285 pkt., w Norwegii 285 pkt, a w Holandii 284 punkty. \u015arednia OECD to 263 pkt. W zakresie rozwi\u0105zywania problem\u00f3w najwy\u017csze wyniki uzyska\u0142y Finlandia i Japonia (po 276 punkt\u00f3w), nast\u0119pnie Szwecja (273), Norwegia (271) i Holandia (265 punkt\u00f3w), przy \u015bredniej OECD wynosz\u0105cej 251 punkt\u00f3w.<\/p>\n<p>Polska we wszystkich trzech pomiarach znalaz\u0142a si\u0119 w\u015br\u00f3d kraj\u00f3w o najs\u0142abszych wynikach. \u015aredni wynik Polski w rozumieniu tekstu wyni\u00f3s\u0142 236 punkt\u00f3w. To wynik lepszy tylko od Portugalii (235 pkt.) i Chile (218 pkt.). W rozumowaniu matematycznym Polska uzyska\u0142a 239 punkt\u00f3w, znowu lepiej wy\u0142\u0105cznie od Portugalii (238 pkt.) i Chile (214 pkt.), a w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w zaledwie 226 punkt\u00f3w, plasuj\u0105c si\u0119 na przedostatnim miejscu \u2013 przed Chile (218 punkt\u00f3w).<\/p>\n<p>R\u00f3\u017cnice w stosunku do czo\u0142\u00f3wki s\u0105 ogromne. Finlandia przewy\u017csza Polsk\u0119 o 60 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu i a\u017c o 68 punkt\u00f3w w rozumowaniu matematycznym. Ale nawet w por\u00f3wnaniu z bli\u017cszymi geograficznie s\u0105siadami Polska wypada bardzo niekorzystnie. R\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Estoni\u0105 wynosi oko\u0142o 45 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu i podobnie w matematyce, a to r\u00f3\u017cnica por\u00f3wnywalna z mniej wi\u0119cej jednym odchyleniem standardowym. Czechy i S\u0142owacja przewy\u017cszaj\u0105 Polsk\u0119 o oko\u0142o 25 punkt\u00f3w. Niemcy o 37 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu, o 34 punkty w matematyce i o 31 punkt\u00f3w w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w. Szwecja osi\u0105ga\u0142a wyniki wy\u017csze od polskich o 49 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu, 46 punkt\u00f3w w matematyce i 45 punkt\u00f3w w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w.<\/p>\n<p>W\u015br\u00f3d kraj\u00f3w Grupy Wyszehradzkiej i kraj\u00f3w ba\u0142tyckich Polska zajmuje ostatnie miejsce. Estonia konsekwentnie osi\u0105ga najwy\u017csze wyniki w regionie, znacznie przewy\u017cszaj\u0105c pozosta\u0142e kraje. Na kolejnych miejscach plasuj\u0105 si\u0119 Czechy i S\u0142owacja z podobnymi wynikami, nast\u0119pnie W\u0119gry i Litwa.<\/p>\n<p>Autorzy raportu zaznaczaj\u0105, \u017ce polskie wyniki s\u0105 najprawdopodobniej zani\u017cone i nale\u017cy je interpretowa\u0107 z ostro\u017cno\u015bci\u0105. Polska spe\u0142ni\u0142a standardy techniczne badania, jednak na ostateczne wyniki wp\u0142yn\u0119\u0142y dwa g\u0142\u00f3wne czynniki.<\/p>\n<p>Pierwszym jest niedoreprezentowanie os\u00f3b z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem. Dane z polskiej pr\u00f3by\u00a0 zani\u017caj\u0105 odsetek os\u00f3b lepiej wykszta\u0142conych wzgl\u0119dem danych ze statystyk publicznych. Wed\u0142ug GUS\/Eurostat osoby z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem stanowi\u0105 34,4% populacji w grupie wiekowej 25\u201364 lata, tymczasem w wa\u017conych danych PIAAC ich odsetek wyni\u00f3s\u0142 jedynie 29,4%. Symulacje wskazuj\u0105, \u017ce skorygowanie rozk\u0142adu wykszta\u0142cenia poprawia\u0142oby polskie wyniki o kilka punkt\u00f3w: w rozumowaniu matematycznym o oko\u0142o 3 punkty, w rozumieniu tekstu o nieca\u0142e 2,5 punktu.<\/p>\n<p>Drugim i wa\u017cniejszym czynnikiem jest motywacja respondent\u00f3w. W najnowszym cyklu zaobserwowano wyra\u017any wzrost odsetka szybkich odpowiedzi i pomini\u0119tych zada\u0144. W obszarze rozumienia tekstu odsetek brak\u00f3w odpowiedzi wzr\u00f3s\u0142 trzykrotnie: z 5,6% w 2012 roku do 14,2% w 2023 roku. W rozumowaniu matematycznym odsetek ten wzr\u00f3s\u0142 a\u017c czterokrotnie \u2013 z 2,5% do 9,6%. Odsetek odpowiedzi udzielonych w czasie poni\u017cej 5 sekund wzr\u00f3s\u0142 z 0,4% do 6,2% w rozumieniu tekstu i z 0,3% do 2,8% w matematyce. \u015aredni czas po\u015bwi\u0119cony na zadanie zmniejszy\u0142 si\u0119 z 56,2 do 43,4 sekundy w rozumieniu tekstu.<\/p>\n<p>Analizy pokazuj\u0105, \u017ce motywacja wyja\u015bnia znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 obserwowanego spadku wynik\u00f3w. Gdy kontroluje si\u0119 szybkie odpowiedzi i braki odpowiedzi, ubytek wynik\u00f3w zmniejsza si\u0119 istotnie, cho\u0107 nie znika ca\u0142kowicie. Wyniki te silnie sugeruj\u0105, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 obserwowanego s\u0142abego wyniku Polski to efekt niskiego zaanga\u017cowania respondent\u00f3w, a nie wy\u0142\u0105cznie rzeczywistego poziomu kompetencji.<\/p>\n<p>Jednak nawet po uwzgl\u0119dnieniu tych korekt ewentualne poprawki nie zmieni\u0142yby radykalnie pozycji Polski w rankingu.<\/p>\n<p>Nawet zak\u0142adaj\u0105c pewne niedoszacowanie wynik\u00f3w, dane na temat odsetk\u00f3w os\u00f3b z najni\u017cszymi umiej\u0119tno\u015bciami s\u0105 niepokoj\u0105ce. W Polsce na poziomie 1. lub ni\u017cszym w rozumieniu tekstu znalaz\u0142o si\u0119 a\u017c 39% badanych. Co to oznacza w praktyce? Poni\u017cej poziomu 1. plasuj\u0105 si\u0119 osoby zdolne do czytania kr\u00f3tkich prostych tekst\u00f3w na znajome tematy i zlokalizowanie w nich jednej dos\u0142ownie podanej informacji przy braku rozpraszaj\u0105cych tre\u015bci w tek\u015bcie. Natomiast poziom 1. oznacza umiej\u0119tno\u015b\u0107 czytania stosunkowo kr\u00f3tkich tekst\u00f3w, wyszukiwanie jednej informacji, proste dopasowania lub wnioskowanie na niskim poziomie.<\/p>\n<p>W rozumowaniu matematycznym odsetek os\u00f3b z umiej\u0119tno\u015bciami na poziomie 1. lub ni\u017cszym wyni\u00f3s\u0142 38%. Poziom poni\u017cej 1. oznacza trudno\u015b\u0107 z wykonywaniem jednego kroku oblicze\u0144, a poziom 1. to umiej\u0119tno\u015b\u0107 wykonania podstawowych dzia\u0142a\u0144 matematycznych, jak dodawanie czy odejmowanie lub oblicza\u0107 powszechnie znane procenty jak 25% czy 50%.<\/p>\n<p>Jeszcze bardziej niepokoj\u0105cy jest obraz w zakresie rozwi\u0105zywania problem\u00f3w: a\u017c 48% Polak\u00f3w mia\u0142o umiej\u0119tno\u015bci na poziomie 1. lub ni\u017cszym. Poziom poni\u017cej 1. oznacza tutaj umiej\u0119tno\u015b\u0107 rozwi\u0105zywania bardzo prostych problem\u00f3w, wymagaj\u0105cych pojedynczego dzia\u0142ania i trudno\u015bci z wyszukiwaniem oraz integrowaniem informacji oraz z planowaniem kolejnych krok\u00f3w. Osoby na poziomie 1. rozwi\u0105zuj\u0105 problemy z niewielk\u0105 liczb\u0105 element\u00f3w przy jasno okre\u015blonym celu, gdy rozwi\u0105zanie wymaga tylko kilku krok\u00f3w, a problemy nie zmieniaj\u0105 si\u0119 w trakcie rozwi\u0105zywania.<\/p>\n<p>Pr\u00f3g 2. jest uznawany za praktyczny pr\u00f3g pozwalaj\u0105cy na dobre radzenie sobie we wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie.\u00a0Innymi s\u0142owy, mamy w Polsce 39% analfabet\u00f3w funkcjonalnych.<\/p>\n<p>Dla por\u00f3wnania: w Niemczech wyniki poni\u017cej 2. poziomu mia\u0142o oko\u0142o 17% os\u00f3b w rozumieniu tekstu i 16% w matematyce. W Czechach odpowiednio 19% i 18%. W Estonii zaledwie 8-9%.<\/p>\n<p>Z drugiej strony, bardzo niewielu Polak\u00f3w osi\u0105ga najwy\u017csze wyniki. W Polsce poziom 4. w rozumieniu tekstu jest dost\u0119pny zaledwie dla 2,5% badanych, a w matematyce 3,7%. Poziom 5. jeszcze mniej \u2013 odpowiednio 0,3% i 0,5%. Dla por\u00f3wnania: w Niemczech na poziomie 4. lub 5. znalaz\u0142o si\u0119 19% badanych w czytaniu i 18% w matematyce. W Czechach odpowiednio 14% i 16%. W Estonia jest to 29% w czytaniu i 22% w matematyce.<\/p>\n<p>Szczeg\u00f3lnie alarmuj\u0105cym sygna\u0142em jest por\u00f3wnanie z pierwszym cyklem PIAAC z lat 2011\u20132012. W tym czasie wyniki Polak\u00f3w uplasowa\u0142y si\u0119 w okolicach \u015bredniej OECD. Dziesi\u0119\u0107 lat p\u00f3\u017aniej Polska plasuje si\u0119 na szarym ko\u0144cu, nale\u017c\u0105c do kraj\u00f3w z najwi\u0119kszymi spadkami.<\/p>\n<p>Bieg\u0142o\u015b\u0107 w czytaniu ze zrozumieniem spad\u0142a w Polsce o 31 punkt\u00f3w \u2013 to jeden z czterech najg\u0142\u0119bszych spadk\u00f3w w\u015br\u00f3d wszystkich 27 kraj\u00f3w uczestnicz\u0105cych w obu cyklach. Na Litwie wynik obni\u017cy\u0142 si\u0119 o 28 punkt\u00f3w, w Korei o 23, w Nowej Zelandii o 21. W rozumowaniu matematycznym Polska odnotowa\u0142a spadek o 21 punkt\u00f3w \u2013 drugi najgorszy wynik, po Litwie (22 punkty).<\/p>\n<p>Warto przy tym przypomnie\u0107, \u017ce w pierwszym cyklu PIAAC Polska wykaza\u0142a jeden z najwi\u0119kszych skokowych wzrost\u00f3w w stosunku do badania IALS z lat 90. Teraz nast\u0105pi\u0142 dramatyczny regres.<\/p>\n<p>Autorzy raportu analizuj\u0105 przyczyny tego spadku. Obok wspomnianego problemu motywacyjnego, zwracaj\u0105 uwag\u0119 na zmiany metodologiczne mi\u0119dzy cyklami (przej\u015bcie z komputera i papieru wy\u0142\u0105cznie na tablet, zmiany w badaniu os\u00f3b o niskich umiej\u0119tno\u015bciach) oraz ewolucj\u0119 nastawienia respondent\u00f3w do udzia\u0142u w badaniach spo\u0142ecznych. Coraz mniej os\u00f3b jest sk\u0142onnych uczestniczy\u0107 w takich badaniach, a tendencja do zgadywania bez zaanga\u017cowania nasila si\u0119 od lat.<\/p>\n<p>Polsk\u0119 wyr\u00f3\u017cnia te\u017c specyficzny wzorzec zmian: najwi\u0119ksze spadki odnotowano w\u015br\u00f3d os\u00f3b z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem. \u015aredni wynik tej grupy w rozumieniu tekstu obni\u017cy\u0142 si\u0119 z 296,9 punktu w 2012 roku do 255 punkt\u00f3w w 2023 \u2013 to spadek o prawie 42 punkty. Dla por\u00f3wnania, osoby z wykszta\u0142ceniem poni\u017cej \u015bredniego straci\u0142y niespe\u0142na 25 punkt\u00f3w. W wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w by\u0142o odwrotnie: to osoby z niskim wykszta\u0142ceniem traci\u0142y relatywnie wi\u0119cej.<\/p>\n<p>W krajach OECD kobiety osi\u0105gaj\u0105 przeci\u0119tnie wyniki o 3 punkty lepsze od m\u0119\u017cczyzn w rozumieniu tekstu. M\u0119\u017cczy\u017ani z kolei uzyskuj\u0105 o 10 punkt\u00f3w wi\u0119cej w rozumowaniu matematycznym i o 3 punkty wi\u0119cej w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w.<\/p>\n<p>W Polsce r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy p\u0142ciami s\u0105 niewielkie. Wynosz\u0105 3 punkty na korzy\u015b\u0107 kobiet w rozumieniu tekstu, 2 punkty na korzy\u015b\u0107 m\u0119\u017cczyzn w matematyce i 1 punkt na korzy\u015b\u0107 m\u0119\u017cczyzn w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w. Polska jest wr\u0119cz krajem o najmniejszej r\u00f3\u017cnicy mi\u0119dzy p\u0142ciami w wynikach test\u00f3w mierz\u0105cych umiej\u0119tno\u015bci spo\u015br\u00f3d wszystkich badanych kraj\u00f3w OECD.<\/p>\n<p>Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce w innych krajach europejskich obserwuje si\u0119 wyra\u017aniejsze podzia\u0142y: w Finlandii r\u00f3\u017cnica na korzy\u015b\u0107 kobiet w rozumieniu tekstu wynosi 11 punkt\u00f3w, we Francji \u2013 9 punkt\u00f3w. W zakresie matematyki r\u00f3\u017cnica na korzy\u015b\u0107 m\u0119\u017cczyzn si\u0119ga w Szwecji 13 punkt\u00f3w, we Francji 11 punkt\u00f3w, w Finlandii 9 punkt\u00f3w.<\/p>\n<p>Dane PIAAC wyra\u017anie pokazuj\u0105, \u017ce w Polsce umiej\u0119tno\u015bci systematycznie malej\u0105 wraz z wiekiem. R\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy najm\u0142odszymi (16\u201324 lata), a najstarszymi badanymi (55\u201365 lat) si\u0119gaj\u0105 27,3 punktu w matematyce, 25,4 punktu w rozumieniu tekstu i 23,5 punktu w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w.<\/p>\n<p>Najwi\u0119kszy skok zaobserwowano mi\u0119dzy grupami 45-54 i 55-65 lat. Wyniki spadaj\u0105 tam o 14-19 punkt\u00f3w. Najwy\u017cszy odsetek os\u00f3b z niskimi umiej\u0119tno\u015bciami (poziom 1. lub ni\u017cszy) notowany jest w grupie 55\u201365 lat: 51,9% w rozumieniu tekstu, 50,3% w matematyce i a\u017c 61,8% w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w. W grupie najm\u0142odszych (16\u201324 lata) odsetki te s\u0105 istotnie ni\u017csze: odpowiednio 32,1%, 30,7% i 39,6% \u2013 cho\u0107 nadal jest to bardzo du\u017co.<\/p>\n<p>Polska wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 na tle innych kraj\u00f3w tym, \u017ce najm\u0142odsza kategoria wiekowa (16\u201324 lata) uzyska\u0142a najwy\u017csze wyniki we wszystkich trzech dziedzinach. W wi\u0119kszo\u015bci kraj\u00f3w prym wiod\u0105 osoby w wieku 25\u201334 lata. Jednocze\u015bnie por\u00f3wnanie mi\u0119dzy cyklami badania pokazuje, \u017ce w Polsce najwi\u0119ksze spadki wynik\u00f3w notowane s\u0105 w\u0142a\u015bnie w grupie najm\u0142odszej \u2013 to jeden z niewielu kraj\u00f3w, gdzie tak si\u0119 dzieje.<\/p>\n<p>We wszystkich krajach uczestnicz\u0105cych w badaniu poziom wykszta\u0142cenia jest jednym z najsilniejszych wska\u017anik\u00f3w wynik\u00f3w PIAAC. Polska nie jest wyj\u0105tkiem.<\/p>\n<p>W Polsce doro\u015bli w wieku 25+ z wykszta\u0142ceniem wy\u017cszym osi\u0105gaj\u0105 znacznie lepsze wyniki ni\u017c osoby z innych grup edukacyjnych. Wyniki kszta\u0142tuj\u0105 si\u0119 nast\u0119puj\u0105co: osoby z wykszta\u0142ceniem wy\u017cszym \u2013 255,0 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu, 260,3 w matematyce i 239,2 w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w; ze \u015brednim lub policealnym \u2013 odpowiednio 237,9, 243,3 i 229,0; z zasadniczym zawodowym \u2013 220,8, 221,9 i 215,8; z wykszta\u0142ceniem gimnazjalnym lub ni\u017cszym \u2013 202,2, 195,2 i 195,7.<\/p>\n<p>Istotna r\u00f3\u017cnica widoczna jest mi\u0119dzy osobami z wykszta\u0142ceniem zasadniczym zawodowym a \u015brednim: w matematyce si\u0119ga 21,4 punktu, w rozumieniu tekstu \u2013 17,1 punktu, w rozwi\u0105zywaniu problem\u00f3w \u2013 13,2 punktu.<\/p>\n<p>Interesuj\u0105ce jest jednak to, \u017ce \u2013 pomimo tej silnej zale\u017cno\u015bci \u2013 wykszta\u0142cenie, wiek i p\u0142e\u0107 wyja\u015bniaj\u0105 \u0142\u0105cznie jedynie oko\u0142o 10% r\u00f3\u017cnic w umiej\u0119tno\u015bciach doros\u0142ych w Polsce. Oznacza to, \u017ce nawet w\u015br\u00f3d os\u00f3b o podobnym wieku i poziomie wykszta\u0142cenia istnieje ogromne zr\u00f3\u017cnicowanie kompetencji.<\/p>\n<p>Warto te\u017c zaznaczy\u0107, \u017ce w niekt\u00f3rych krajach poziom umiej\u0119tno\u015bci os\u00f3b z wykszta\u0142ceniem \u015brednim mo\u017ce przewy\u017csza\u0107 poziom absolwent\u00f3w wy\u017cszych uczelni w innych krajach. Finowie ze \u015brednim wykszta\u0142ceniem uzyskiwali 288 punkt\u00f3w w rozumieniu tekstu, przewy\u017cszaj\u0105c tym samym osoby z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem z 19 spo\u015br\u00f3d 31 kraj\u00f3w \u2013 w tym z Polski.<\/p>\n<p>Autorzy raportu mocno akcentuj\u0105, \u017ce mierzone umiej\u0119tno\u015bci nie s\u0105 jedynie akademick\u0105 miar\u0105 wiedzy \u2013 maj\u0105 bezpo\u015brednie prze\u0142o\u017cenie na \u017cycie spo\u0142eczne, gospodarcze i polityczne.<\/p>\n<p>Doro\u015bli o niskich kompetencjach rozumienia tekstu cz\u0119\u015bciej padaj\u0105 ofiar\u0105 dezinformacji, maj\u0105 trudno\u015bci z poruszaniem si\u0119 w cyfrowym \u015brodowisku i ograniczone mo\u017cliwo\u015bci efektywnego uczestnictwa w procesach politycznych. Umiej\u0119tno\u015b\u0107 rozumowania matematycznego warunkuje zdolno\u015b\u0107 do podejmowania trafnych decyzji finansowych, zdrowotnych i obywatelskich \u2013 od oceny ryzyka kredytowego, przez dawkowanie lek\u00f3w, po interpretacj\u0119 sonda\u017cy przedwyborczych.<\/p>\n<p>Osoby o wysokich kompetencjach lepiej radz\u0105 sobie na rynku pracy, szczeg\u00f3lnie w erze automatyzacji i cyfryzacji, bo zdolno\u015b\u0107 do nierutynowego przetwarzania informacji i podejmowania decyzji staje si\u0119 coraz cenniejsza. Natomiast doro\u015bli o niskich umiej\u0119tno\u015bciach s\u0105 bardziej nara\u017ceni na bezrobocie, ich miejsca pracy s\u0105 bardziej podatne na automatyzacj\u0119, a samo uczenie si\u0119 jest dla nich trudniejsze.<\/p>\n<p>PIAAC 2023 pokazuje, \u017ce Polska nale\u017cy do grona kraj\u00f3w z najs\u0142abszymi wynikami w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w badania i to pomimo prawdopodobnego niedoszacowania tych wynik\u00f3w. W ci\u0105gu ostatniej dekady nast\u0105pi\u0142o dramatyczne pogorszenie. Polska odnotowa\u0142a jeden z najwi\u0119kszych spadk\u00f3w wynik\u00f3w ze wszystkich kraj\u00f3w bior\u0105cych udzia\u0142 w obu cyklach, zar\u00f3wno w rozumieniu tekstu, jak i w matematyce.<\/p>\n<p>Niemal dwie pi\u0105te doros\u0142ych Polak\u00f3w ma powa\u017cne trudno\u015bci z rozumieniem codziennych tekst\u00f3w lub z wykonywaniem podstawowych operacji matematycznych. Co dziesi\u0105ta osoba nie radzi sobie nawet z najprostszymi zadaniami. W\u015br\u00f3d os\u00f3b najstarszych odsetek ten przekracza po\u0142ow\u0119. Jednocze\u015bnie Polska ma jeden z najni\u017cszych odsetk\u00f3w os\u00f3b najbardziej kompetentnych.<\/p>\n<p>Polski raport mo\u017cna <a href=\"https:\/\/ibe.edu.pl\/images\/Badania%20midzynarodowe\/Publikacje\/Raport-PIAAC-2023.pdf\" target=\"_blank\" title=\"Raport PIAAC 2023\" rel=\"nofollow noopener\">przeczyta\u0107 na stronie Instytutu Bada\u0144 Edukacyjnych<\/a>.<\/p>\n<p class=\"tags\"><a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/szukaj\/Polska,0,1,0\" itemprop=\"keywords\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Polska<\/a> <a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/szukaj\/PIAAC 2023,0,1,0\" itemprop=\"keywords\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">PIAAC 2023<\/a> <a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/szukaj\/kompetencje,0,1,0\" itemprop=\"keywords\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">kompetencje<\/a> <a href=\"https:\/\/kopalniawiedzy.pl\/szukaj\/doro\u015bli,0,1,0\" itemprop=\"keywords\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">doro\u015bli<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"wczoraj, 16:49 | Ciekawostki W 2023 roku 31 kraj\u00f3w OECD, w tym Polska, przeprowadzi\u0142o nowy cykl Programu Mi\u0119dzynarodowej&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":488743,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[208,93896,93895,93894,42,38,40,39,41],"class_list":["post-488742","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-ciekawostki","tag-dorosli","tag-kompetencje","tag-piaac-2023","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116734069706218288","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/488742","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=488742"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/488742\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/488743"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=488742"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=488742"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=488742"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}