{"id":493597,"date":"2026-06-14T13:36:35","date_gmt":"2026-06-14T13:36:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/493597\/"},"modified":"2026-06-14T13:36:35","modified_gmt":"2026-06-14T13:36:35","slug":"piwot-na-pacyfik-okazal-sie-fikcja-chiny-przejmuja-role-hegemona-w-azji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/493597\/","title":{"rendered":"Piwot na Pacyfik okaza\u0142 si\u0119 fikcj\u0105. Chiny przejmuj\u0105 rol\u0119 hegemona w Azji"},"content":{"rendered":"<p>Gdyby w\u015br\u00f3d ekspert\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 polityk\u0105 zagraniczn\u0105, strategi\u0105 czy dyplomacj\u0105 przeprowadzi\u0107 sond\u0119 na temat najbardziej nadu\u017cywanych poj\u0119\u0107 w ich obszarze zainteresowa\u0144, fraza &#8222;piwot na Pacyfik&#8221; z pewno\u015bci\u0105 znalaz\u0142aby si\u0119 na podium. Przeniesienie uwagi i zasob\u00f3w militarnych na kontynent azjatycki by\u0142o jednym z teoretycznych za\u0142o\u017ce\u0144 pierwszej kadencji Baracka Obamy \u2014 pojawi\u0142o si\u0119 nawet w \u00f3wczesnych dokumentach strategicznych, na czele z Narodow\u0105 Strategi\u0105 Bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n<p>Wtedy wydawa\u0142o si\u0119 zreszt\u0105, \u017ce Amerykanie nie \u017cartuj\u0105. Sekretarz obrony Robert Gates, kt\u00f3rego Obama odziedziczy\u0142 z ekipy George\u2019a W. Busha i pozostawi\u0142 na pocz\u0105tku na stanowisku, przyjecha\u0142 nawet do Europy, by tutejszym sojusznikom wyla\u0107 na g\u0142ow\u0119 kube\u0142 zimnej wody. Apelowa\u0142, by pa\u0144stwa Starego Kontynentu p\u0142aci\u0142y wi\u0119cej na w\u0142asn\u0105 obronno\u015b\u0107, bo Stany Zjednoczone nie b\u0119d\u0105 w stanie zapewnia\u0107 zasob\u00f3w militarnych w tej samej skali co kiedy\u015b. Te s\u0142owa pad\u0142y na szczycie NATO w Brukseli. By\u0142 2011 r. Nie trzeba by\u0107 zagorza\u0142ym krytykiem europejskich administracji i machin biurokratycznych, by stwierdzi\u0107, \u017ce 15 lat to wystarczaj\u0105co du\u017co czasu na zrozumienie tego do\u015b\u0107 jasnego przekazu.<\/p>\n<p>      Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo <\/p>\n<p>I o ile zapowied\u017a Gatesa zaczyna si\u0119 materializowa\u0107 na naszych oczach, to ju\u017c druga cz\u0119\u015b\u0107, zaprezentowanego w\u00f3wczas przez niego r\u00f3wnania, pozostaje czyst\u0105 fikcj\u0105. Wtedy rachunek by\u0142 prosty: mniej USA w Europie oznacza\u0107 mia\u0142o wi\u0119cej USA w Azji. Tam Waszyngton, s\u0142usznie zreszt\u0105, identyfikowa\u0142 swoje nadchodz\u0105ce wyzwania strategiczne. Co ciekawe, nie dotyczy\u0142y wtedy jeszcze Chi\u0144skiej Republiki Ludowej. B\u0119d\u0105ca zaledwie od dekady uczestnikiem \u015bwiatowego ekosystemu wolnego handlu, wci\u0105\u017c przewodzona przez Hu Jintao, z Xi Jinpingiem dopiero pn\u0105cym si\u0119 w g\u00f3r\u0119 partyjnych struktur, Pekin zabiega\u0142 jeszcze o dobry, demokratyczny wizerunek w oczach Zachodu. O militaryzacji Morza Po\u0142udniowochi\u0144skiego, sztucznych wyspach wok\u00f3\u0142 Tajwanu czy u\u017cywaniu cywilnych statk\u00f3w handlowych jako potencjalnych element\u00f3w wojskowej blokady morskiej nie by\u0142o wtedy mowy.<\/p>\n<p>          <img class=\"ods-a-photo ods-a-photo--background\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/4M8k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy84YWQ1NTM2ZWM3MmE0ZDc3OGRjNzg2OWI0MGNiM2NhOC5qcGeRkwXNB.jpeg\" height=\"530\" width=\"940\" alt=\"Przyw\u00f3dca Chin Xi Jinping podczas celebracji 74. rocznicy powstania Chi\u0144skiej Republiki Ludowej w Wielkiej Hali Ludowej w Pekinie, Chiny, 28 wrze\u015bnia 2023 r. \" loading=\"lazy\" fetchpriority=\"auto\" decoding=\"auto\"\/>    <\/p>\n<p>Andy Wong-Pool\/Getty Images \/ Getty Images<\/p>\n<p>  Przyw\u00f3dca Chin Xi Jinping podczas celebracji 74. rocznicy powstania Chi\u0144skiej Republiki Ludowej w Wielkiej Hali Ludowej w Pekinie, Chiny, 28 wrze\u015bnia 2023 r.   <\/p>\n<p>Jak wspomina Jeremy Shapiro, dzisiaj dyrektor do spraw bada\u0144 w Europejskiej Radzie Spraw Mi\u0119dzynarodowych (ECFR), wtedy dyplomata w ameryka\u0144skim Departamencie Stanu, jeszcze przez dwa lata, do 2013 r., w Waszyngtonie spotka\u0107 mo\u017cna by\u0142o ludzi o &#8222;go\u0142\u0119bich&#8221;, czyli umiarkowanych, wr\u0119cz koncyliacyjnych pogl\u0105dach wobec Chin. Dzi\u015b takie stanowisko by\u0142oby politycznym jednoro\u017ccem \u2014 co jednak nie oznacza, \u017ce Ameryka w drugiej kadencji Trumpa jest wobec Chin nastawiona wy\u0142\u0105cznie konfrontacyjnie.<\/p>\n<p>W kolejnych latach narracja o konieczno\u015bci stawienia czo\u0142a chi\u0144skiej ekspansji gospodarczo-wojskowej nabiera\u0142a na sile. Jej apogeum nast\u0105pi\u0142o w czasie kampanii wyborczej w 2024 r., kiedy konserwatywni technokraci zwi\u0105zani z pierwsz\u0105 administracj\u0105 Trumpa rozpocz\u0119li na poz\u00f3r merytoryczn\u0105 ofensyw\u0119 maj\u0105c\u0105 uzasadni\u0107 ostateczny eksodus z Europy. Najg\u0142o\u015bniej na tym tle wybija\u0142 si\u0119 szeroko komentowany esej Roberta O\u2019Briena o &#8222;dochodzeniu do pokoju przez si\u0142\u0119&#8221;, opublikowany w lipcu 2024 r. w magazynie &#8222;Foreign Affairs&#8221;. O\u2019Brien, w pierwszej kadencji Trumpa jego doradca do spraw bezpiecze\u0144stwa narodowego, argumentowa\u0142, \u017ce Stany Zjednoczone musz\u0105 zacz\u0105\u0107 projektowa\u0107 swoj\u0105 si\u0142\u0119 w spos\u00f3b znacznie bardziej agresywny, militarny, mniej oparty na &#8222;budowaniu narod\u00f3w&#8221; na Bliskim Wschodzie i &#8222;promocji demokracji&#8221; w krajach autorytarnych, a bardziej na pokazywaniu swoim wrogom, \u017ce w przypadku zagro\u017cenia uderzenie Waszyngtonu jest realne i b\u0119dzie bola\u0142o.<\/p>\n<p>Jednym ze sposob\u00f3w na osi\u0105gni\u0119cie tego celu mia\u0142o by\u0107 wed\u0142ug O\u2019Briena \u2014 obecnie pracuj\u0105cego dla Trumpa jedynie w formie doradczej \u2014 przeniesienie ameryka\u0144skich Marines z Niemiec na wysp\u0119 Guam. W ten spos\u00f3b Ameryka mia\u0142a zwi\u0119kszy\u0107 swoj\u0105 tak zwan\u0105 force posture, fizyczn\u0105 obecno\u015b\u0107 si\u0142ow\u0105 na obszarze Azji i Pacyfiku, odstraszaj\u0105c zw\u0142aszcza coraz bardziej ekspansywne Chiny. Identyczn\u0105 lini\u0119 programow\u0105 reprezentowa\u0142 Elbridge Colby, obecnie szef planowania polityki w Pentagonie i bodaj najostrzejszy krytyk Pekinu w obecnej administracji.<\/p>\n<p>O Colbym napisano ju\u017c opas\u0142e tomy, z punktu widzenia Europy jest naczelnym szkodnikiem, bo arbitralnie wstrzyma\u0142, mi\u0119dzy innymi w ubieg\u0142ym roku, dostawy ju\u017c op\u0142aconej i zatwierdzonej broni dla Ukrai\u0144c\u00f3w. O Starym Kontynencie nieustannie wypowiada si\u0119 jak o zb\u0119dnej przeszkodzie na drodze Ameryki do strategicznej reorientacji. Bruksela to mucha na \u015bcianie, w dodatku zbiurokratyzowana \u2014 a prawdziwe wyzwanie w polityce przemys\u0142owej i bezpiecze\u0144stwa znajduje si\u0119 po drugiej stronie Pacyfiku. Wydawa\u0142o si\u0119 wi\u0119c, \u017ce konfrontacja z Pekinem, poparta wi\u0119ksz\u0105 koncentracj\u0105 si\u0142 i zasob\u00f3w w Azji, jest ju\u017c faktem dokonanym. 18 miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej wiadomo ju\u017c, \u017ce nic z tego si\u0119 nie sta\u0142o \u2014 i raczej nie stanie, nie z tym prezydentem.<\/p>\n<p>Jak zauwa\u017cy\u0142 w wywiadzie dla &#8222;New York Timesa&#8221; Henry Farrell, irlandzki politolog z Johns Hopkins University i jeden z najciekawszych obserwator\u00f3w wsp\u00f3\u0142czesnej polityki mi\u0119dzynarodowej, to w\u0142a\u015bnie krytycy Chin s\u0105 zdecydowanie najwi\u0119kszymi przegranymi pierwszej cz\u0119\u015bci drugiej kadencji Trumpa.<\/p>\n<p>     <img class=\"ods-a-photo ods-a-photo--background\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/f_Yk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy85ZjYwNTcwMjNiMDM2ZjI0ZTljYjE2M2E3ZDU4YmFhZC5qcGeRkwXNB.jpeg\" height=\"530\" width=\"940\" alt=\"Donald Trump\" loading=\"lazy\" fetchpriority=\"auto\" decoding=\"auto\"\/>    <\/p>\n<p>Anna Moneymaker \/ Staff \/ Getty Images<\/p>\n<p>  Donald Trump  <\/p>\n<p>Nieoficjalnie w Waszyngtonie na ka\u017cdym kroku s\u0142ycha\u0107 komentarze, \u017ce polityka rywalizacji z Pekinem nie ma ju\u017c sensu, bo Chiny s\u0105 zwyczajnie zbyt silne, by przegra\u0107 z Ameryk\u0105 jednog\u0142o\u015bnie. Peter Navarro, architekt polityki celnej obecnej administracji, od kilku miesi\u0119cy ca\u0142kowicie znikn\u0105\u0142 z radaru \u2014 a jeszcze latem ubieg\u0142ego roku publikowa\u0142 go\u015bcinne felietony w &#8222;The Financial Times&#8221;.<\/p>\n<p>Colby wyst\u0119puje publicznie w\u0142a\u015bciwie tylko w kontek\u015bcie coraz bardziej ograniczonych zasob\u00f3w artyleryjskich ameryka\u0144skiego wojska, a sekretarz skarbu Scott Bessent daje do zrozumienia, \u017ce Waszyngton i Pekin b\u0119d\u0105 d\u0105\u017cy\u0107 do kompromisu, czego\u015b na kszta\u0142t handlowego paktu o nieagresji. G\u0142\u00f3wnie dlatego, \u017ce dzisiejsze Chiny &#8222;to zupe\u0142nie inne Chiny ni\u017c osiem lat temu&#8221; \u2014 jak sam us\u0142ysza\u0142em od kilku os\u00f3b zwi\u0105zanych z obecnymi ameryka\u0144skimi w\u0142adzami.<\/p>\n<p>     Strac\u0105 sojusznicy <\/p>\n<p>Ofiar\u0105 tego zwrotu w kierunku u\u0142o\u017cenia si\u0119 z Chinami s\u0105 \u2014 lub wkr\u00f3tce w spos\u00f3b nieuchronny stan\u0105 si\u0119 \u2014 ameryka\u0144scy sojusznicy w Azji. Na pierwszy ogie\u0144 poszed\u0142 ju\u017c Tajwan, wobec kt\u00f3rego na razie Trump nie zaanonsowa\u0142 zmiany strategii, ale wida\u0107 ju\u017c, \u017ce Tajpej na bezwarunkow\u0105 pomoc Waszyngtonu nie mo\u017ce liczy\u0107.<\/p>\n<p>     <img class=\"ods-a-photo ods-a-photo--background\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/rBwk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9lNDI1YjlkNDA3OWVmZjczMTlkZDdhNGEyNzE5NmI5NS5qcGeRkwXNB.jpeg\" height=\"530\" width=\"940\" alt=\"Tajwan\" loading=\"lazy\" fetchpriority=\"auto\" decoding=\"auto\"\/>    <\/p>\n<p>AustralianCamera \/ Shutterstock<\/p>\n<p>  Tajwan  <\/p>\n<p>W czasie niedawnego szczytu z Xi Jinpingiem Trump wyg\u0142osi\u0142 typow\u0105 dla siebie tyrad\u0119 pod adresem wyspy, oskar\u017caj\u0105c j\u0105 &#8222;o kradzie\u017c ameryka\u0144skiego przemys\u0142u p\u00f3\u0142przewodnik\u00f3w&#8221;. W dodatku rz\u0105d federalny wstrzyma\u0142 sprzeda\u017c ameryka\u0144skiego uzbrojenia dla Tajwanu na kwot\u0119 14 mld dol. \u2014 oficjalnie t\u0142umacz\u0105c si\u0119 problemami zaopatrzeniowymi w wyniku wojny z Iranem. Problem w tym, \u017ce to dorabianie ideologii do faktu, jak podkre\u015bli\u0142 Alastair McCready z &#8222;The Guardian&#8221;. W dok\u0142adnej analizie stanu uzbrojenia USA i wydolno\u015bci ameryka\u0144skiego przemys\u0142u zbrojeniowego udowodni\u0142, \u017ce dostawy dla Taipei i tak mia\u0142yby zmaterializowa\u0107 si\u0119 na pocz\u0105tku kolejnej dekady. Decyzja polityczna w pierwszej po\u0142owie 2026 r. oznacza\u0142aby podpisanie kontraktu za kolejne 6 do 12 miesi\u0119cy, a potem dostarczenie sprz\u0119tu trwa\u0142oby kolejne dwa, mo\u017ce nawet trzy lata \u2014 t\u0142umaczy McCready. Trudno wi\u0119c uwierzy\u0107, \u017ce ta decyzja mia\u0142a pod\u0142o\u017ce inne ni\u017c czysto polityczne. A dok\u0142adniej \u2014 \u017ce Trump chcia\u0142 czego\u015b innego ni\u017c gestu koncyliacyjnego wobec Xi Jinpinga.<\/p>\n<p>By\u0107 mo\u017ce, przy du\u017cej dozie dobrej woli, uda\u0142oby si\u0119 zbudowa\u0107 wok\u00f3\u0142 tej polityki jakie\u015b w miar\u0119 sensowne uzasadnienie. Daniel Drezner, profesor stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych Tufts University w Bostonie, pokusi\u0142 si\u0119 o takie \u0107wiczenie intelektualne w eseju na swoim blogu na portalu Substack. Stwierdzi\u0142, \u017ce by\u0107 mo\u017ce polityka wobec Chin, prowadzona kosztem ameryka\u0144skich sojusznik\u00f3w w Azji &#8222;to pocz\u0105tek budowy \u015bwiata dwubiegunowego, tak zwanego G-2&#8221;. Je\u015bli jednak tak mia\u0142oby rzeczywi\u015bcie by\u0107, z Ameryk\u0105 skoncentrowan\u0105 na swojej p\u00f3\u0142kuli, woln\u0105 od awanturniczych wypraw na drugim ko\u0144cu \u015bwiata, po co Trumpowi wojna z Iranem, kt\u00f3rej nie da si\u0119 ju\u017c wyt\u0142umaczy\u0107 racjonalnym dzia\u0142aniem? Z kolei Mike Froman, szef Council on Foreign Relations, najstarszej i najbardziej presti\u017cowej ameryka\u0144skiej instytucji analitycznej zajmuj\u0105cej si\u0119 sprawami mi\u0119dzynarodowymi, przyzna\u0142, \u017ce polityka poprzednich administracji wobec Azji \u2014 w tym Trumpa z lat 2017-2021 \u2014 ponios\u0142a pora\u017ck\u0119. Waszyngton chcia\u0142 zmusi\u0107 Pekin do reform gospodarczych i \u015bci\u015blejszego przestrzegania zasad mi\u0119dzynarodowego wolnego handlu. Nic z tego nie wysz\u0142o, trzeba wi\u0119c co\u015b zmieni\u0107. Jednak pytanie, czy nowym podej\u015bciem powinno by\u0107 powo\u0142anie nowego cia\u0142a do spraw polityki handlowej (czego chce Trump) i ust\u0119pstwa wobec Chin, by zadowoli\u0107 potrzeby Doliny Krzemowej i ameryka\u0144skiego biznesu (co niedawno zasugerowa\u0142 przedstawiciel administracji ds. handlu Jamieson Greer), kosztem bezpiecze\u0144stwa Japonii, Tajwanu, Korei Po\u0142udniowej czy Filipin, jest raczej pytaniem retorycznym.<\/p>\n<p>Tymczasem Waszyngton wobec partner\u00f3w w Azji u\u017cywa ju\u017c wy\u0142\u0105cznie pa\u0142ki. Czasem wychodzi to komicznie, jak podczas wiosennej konferencji Shangri-La Dialogue w Singapurze. Sekretarz wojny Pete Hegseth pojecha\u0142 tam, \u017ceby skrytykowa\u0107 partner\u00f3w USA za zbyt niskie wydatki na obronno\u015b\u0107. Chocia\u017c w Azji nie ma \u017cadnej struktury multilateralnej obronno\u015bci, jak NATO, a kraje te nie s\u0105 zobowi\u0105zane do wydatkowania konkretnej kwoty traktatami, Hegseth domaga\u0142 si\u0119, by poziom ten osi\u0105gn\u0105\u0142 3,5 proc. PKB w ka\u017cdym z pa\u0144stw. <\/p>\n<p>Tak\u0105 mow\u0119 wyg\u0142osi\u0142 drugi rok z rz\u0119du \u2014 co ciekawe, w 2025 r. w Azji chwali\u0142\u2026 Europejczyk\u00f3w, kt\u00f3rzy jego zdaniem mieli zrozumie\u0107 przes\u0142anie Trumpa i wzi\u0105\u0107 si\u0119 do roboty w kwestii obronnej suwerenno\u015bci (czyli po prostu wi\u0119kszych wydatk\u00f3w, najlepiej na ameryka\u0144ski sprz\u0119t). Problem w tym, \u017ce \u2014 jak na \u0142amach &#8222;POLITICO&#8221; przypomnia\u0142 zajmuj\u0105cy si\u0119 obronno\u015bci\u0105 reporter Jack Detsch, Shangri-La Dialogue by\u0142 tradycyjnie przestrzeni\u0105 do manifestacji azjatycko-ameryka\u0144skiego partnerstwa i wsp\u00f3lnego wyra\u017cania zaniepokojenia dzia\u0142aniami Chin. Tymczasem Hegseth nie zaj\u0105kn\u0105\u0142 si\u0119 o Chinach ani s\u0142owem. <\/p>\n<p>          <img class=\"ods-a-photo ods-a-photo--background\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/yl2k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9jMzRmMTE0MTlhNTI3ZjlkMDZhZjdmMDI4NDhjOTQzOS5qcGeRkwXNB.jpeg\" height=\"530\" width=\"940\" alt=\"Sekretarz obrony USA Pete Hegseth\" loading=\"lazy\" fetchpriority=\"auto\" decoding=\"auto\"\/>    <\/p>\n<p>JIM LO SCALZO\/EPA \/ PAP<\/p>\n<p>  Sekretarz obrony USA Pete Hegseth  <\/p>\n<p>Poza tym, co zr\u0119cznie w swoim eseju wypunktowa\u0142 Daniel Drezner, nieprawd\u0105 jest, \u017ce azjatyccy sojusznicy &#8222;jad\u0105 na gap\u0119&#8221; w kwestii bezpiecze\u0144stwa i wsparcia ze strony Amerykan\u00f3w. Japonia, kt\u00f3ra w wyniku powojennej demilitaryzacji i przez swoj\u0105 mocno pacyfistyczn\u0105 konstytucj\u0119 nie ma prawie w og\u00f3le rozwini\u0119tych w\u0142asnych si\u0142 zbrojnych, go\u015bci na swoim terytorium 55 tys. ameryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy w 15 sta\u0142ych bazach \u2014 ale p\u0142aci za to prawie 8 mld dol. rocznie. <\/p>\n<p>Korea Po\u0142udniowa dok\u0142ada kolejne 25 tys. \u017co\u0142nierzy i 1 mld dol. rocznie. Jak wyliczy\u0142 think tank The Brookings Institution, to kwota o 10 proc. wy\u017csza od sk\u0142adek p\u0142aconych w ubieg\u0142ych latach.<\/p>\n<p>Seul, podobnie jak Bruksela, r\u00f3wnie\u017c us\u0142ysza\u0142 przekaz od Trumpa. Je\u015bli wi\u0119c w czym\u015b jest rzeczywisty problem, to na pewno nie w pieni\u0105dzach. Konsekwencje takiej bezrefleksyjnej krytyki sojusznik\u00f3w ju\u017c zaczynaj\u0105 by\u0107 widoczne.<\/p>\n<p>Junichiro Koizumi, japo\u0144ski minister obrony narodowej, zaapelowa\u0142 do Hegsetha, aby ten zaj\u0105\u0142 jednoznaczne stanowisko. Czy Ameryka nadal b\u0119dzie broni\u0107 swoich partner\u00f3w w Azji w przypadku chi\u0144skiej agresji? Pentagon uda\u0142, \u017ce pytanie nie pad\u0142o. Jack Detsch pisa\u0142 z kolei, \u017ce inne kraje partnerskie by\u0142y s\u0142owami Hegsetha na Shangri-La Dialogue jednocze\u015bnie oburzone i przera\u017cone. Zw\u0142aszcza \u017ce one, w przeciwie\u0144stwie do Europejczyk\u00f3w, s\u0105 na ekspansj\u0119 Chin znacznie bardziej nara\u017cone. Europa, nawet przy wy\u0142\u0105czeniu z r\u00f3wnania elementu ameryka\u0144skiego, ma do dyspozycji olbrzymi pakt o wzajemnym chronieniu si\u0119, jakim jest multilateralne NATO.<\/p>\n<p>W Azji architektura bezpiecze\u0144stwa oparta jest na dwustronnych traktatach, ponadnarodowej struktury nie ma. Elementem \u0142\u0105cz\u0105cym wszystkie nitki jest tu zaanga\u017cowanie Stan\u00f3w Zjednoczonych. Dlatego, kiedy go brakuje, system zaczyna si\u0119 sypa\u0107 \u2014 a w Pekinie strzelaj\u0105 korki od szampana. Co b\u0119dzie dalej? Wydaje si\u0119, \u017ce ko\u015bci zosta\u0142y rzucone, a cytuj\u0105c Michai\u0142a Bu\u0142hakowa z &#8222;Mistrza i Ma\u0142gorzaty&#8221;, &#8222;Anuszka ju\u017c rozla\u0142a olej&#8221;.<\/p>\n<p>Zaufania w regionie zniszczonego przez administracj\u0119 Trumpa nie da si\u0119 odbudowa\u0107, a Chiny rozepcha\u0142y si\u0119 tam na tyle mocno, \u017ce sta\u0142y si\u0119 regionalnym hegemonem. W dodatku obna\u017cy\u0142y ograniczenia Stan\u00f3w Zjednoczonych, bo okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jedna nieprzemy\u015blana interwencja na Bliskim Wschodzie jest tak kosztowna, \u017ce wymusza ograniczenie zaanga\u017cowania wsz\u0119dzie indziej. Zack Cooper w swoim eseju &#8222;Azja po Ameryce&#8221;, opublikowanym na \u0142amach &#8222;Foreign Affairs&#8221; w maju, og\u0142osi\u0142 ju\u017c nawet ostateczn\u0105 kl\u0119sk\u0119 piwotu w kierunku Azji. Polityka czas\u00f3w Obamy zatoczy\u0142a pe\u0142en kr\u0105g, kt\u00f3ry okaza\u0142 si\u0119 ca\u0142kowicie pozbawiony strategicznych sukces\u00f3w.<\/p>\n<p>Problem w tym, \u017ce pi\u0119tna\u015bcie lat p\u00f3\u017aniej \u015bwiat wygl\u0105da ju\u017c zupe\u0142nie inaczej. Ameryka jest s\u0142absza, a Chiny \u2014 silniejsze. W dodatku do\u015bwiadczenia z Europy czy przem\u00f3wienie Marca Carneya z Davos pokazuj\u0105, \u017ce nawet najbardziej lojalni sojusznicy zaczynaj\u0105 sobie wyobra\u017ca\u0107 w\u0142asn\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 bez ameryka\u0144skiego parasola obronnego. &#8222;Jakkolwiek zdefiniowa\u0107 obecn\u0105 polityk\u0119 USA wobec Azji, jest ona na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 niemo\u017cliwa do utrzymania&#8221; \u2014 konkluduje Zack Cooper.<\/p>\n<p>Nast\u0119pnie przechodzi do ilustrowania dylematu, przed kt\u00f3rym stoi Waszyngton w tym regionie \u015bwiata. Przy ograniczonych zasobach, nadwyr\u0119\u017conym zaufaniu i coraz bardziej ekspansywnej polityce Xi Jinpinga maksymalistyczna strategia powstrzymania Chin i utrzymania stabilnej sieci sojusznik\u00f3w jest nierealistyczna. Ameryka b\u0119dzie musia\u0142a wybra\u0107, bo za zmiany zabra\u0142a si\u0119 za p\u00f3\u017ano i ze z\u0142ej strony, a dzisiaj ca\u0142o\u015bciowa reorientacja w kierunku Azji jest ju\u017c niemo\u017cliwa.<\/p>\n<p>Dlatego albo Waszyngton dogada si\u0119 z Pekinem w kilku kluczowych kwestiach, pisze Cooper, albo sam zmusi si\u0119 do konfrontacji, kt\u00f3ra b\u0119dzie kosztowna. Trudno wyobrazi\u0107 sobie ca\u0142kowite oddanie Tajwanu peki\u0144skim komunistom, chocia\u017cby z powodu bardzo zaawansowanych p\u00f3\u0142przewodnik\u00f3w potrzebnych do rozwijania ameryka\u0144skiego ekosystemu sztucznej inteligencji. Ale ju\u017c Filipiny czy nawet Japonia nie s\u0105 w my\u015bleniu dzisiejszej administracji ameryka\u0144skiej kluczowe dla zachowania pozycji USA na \u015bwiecie. Gdyby jednak w\u0142adz\u0119 w Waszyngtonie przej\u0105\u0142 kto\u015b inny albo gdyby Demokraci ograniczyli ruchy Trumpa po listopadowych wyborach po\u0142\u00f3wkowych, mo\u017cliwe, \u017ce USA wr\u00f3ci\u0142yby do wi\u0119kszego zaanga\u017cowania po stronie sojusznik\u00f3w. Co wtedy?<\/p>\n<p>Zderzenie czo\u0142owe z Chinami wydaje si\u0119 nieuniknione, przynajmniej w kwestiach handlowych. Ameryka mog\u0142aby za to zap\u0142aci\u0107 spowolnieniem rozwoju w\u0142asnych modeli sztucznej inteligencji, a narracja o konieczno\u015bci wygrania tego wy\u015bcigu jest pot\u0119\u017cnym paliwem politycznym na waszyngto\u0144skich korytarzach. Z kolei Japonia, Korea Po\u0142udniowa czy nawet Tajwan mog\u0105 nie czeka\u0107 na ratunek od Wujka Sama i stworzy\u0107 w\u0142asne struktury obronne \u2014 na przyk\u0142ad azjatyckie NATO, o kt\u00f3rym m\u00f3wi si\u0119 ju\u017c coraz cz\u0119\u015bciej. Chocia\u017c najpewniej powsta\u0142oby ono ju\u017c bez USA lub z minimalnym ameryka\u0144skim zaanga\u017cowaniem.<\/p>\n<p>W ten spos\u00f3b Ameryka wycofuje si\u0119 z Azji, g\u0142\u00f3wnie wskutek w\u0142asnych b\u0142\u0119d\u00f3w. Pi\u0119tna\u015bcie lat temu, og\u0142aszaj\u0105c piwot na Pacyfik, Barack Obama m\u00f3wi\u0142, \u017ce je\u015bli chodzi o Azj\u0119, Stany Zjednoczone s\u0105 all in. Dzisiaj to jednoznacznie ju\u017c all out.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Gdyby w\u015br\u00f3d ekspert\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 polityk\u0105 zagraniczn\u0105, strategi\u0105 czy dyplomacj\u0105 przeprowadzi\u0107 sond\u0119 na temat najbardziej nadu\u017cywanych poj\u0119\u0107 w&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":493598,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[14],"tags":[56,7613,2113,61195,32,33,85,44,189,27,34,35,28,31,48,25,46,18485,5613,40,41,47,80,2188,29,30,71,26,82,83,84,9048],"class_list":["post-493597","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-swiat","tag-article_premium","tag-azja","tag-barack_obama","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-chiny","tag-donald_trump","tag-europa","tag-headlines","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-nat_styl","tag-news","tag-omp","tag-pacyfik","tag-pete_hegseth","tag-polish","tag-polski","tag-screening_general","tag-swiat","tag-tajwan","tag-top-stories","tag-topstories","tag-usa","tag-wiadomosci","tag-world","tag-world-news","tag-worldnews","tag-xi_jinping"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116748733015854913","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/493597","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=493597"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/493597\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/493598"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=493597"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=493597"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=493597"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}