Z najnowszych analiz przytoczonych przez BBC wynika, \u017ce do 2050 r. ograniczanie aktywno\u015bci fizycznej z powodu upa\u0142\u00f3w mo\u017ce przek\u0142ada\u0107 si\u0119 na 470\u2013700 tys. przedwczesnych zgon\u00f3w rocznie. Wsp\u00f3\u0142autorem bada\u0144 jest Christian Garc\u00eda-Witulski, epidemiolog z Pontificia Universidad Cat\u00f3lica Argentina, kt\u00f3ry zwraca uwag\u0119, \u017ce problem dotyczy nie tylko sportowc\u00f3w, lecz przede wszystkim po prostu ludzi rezygnuj\u0105cych z ruchu w obliczu rosn\u0105cych temperatur. Jak podkre\u015bla, codzienne czynno\u015bci w upale staj\u0105 si\u0119 mniej atrakcyjne i mniej bezpieczne.<\/p>\n
\u2014 Chodzenie, jazda na rowerze<\/a>, aktywno\u015b\u0107 na \u015bwie\u017cym powietrzu, a nawet codzienne czynno\u015bci, jak doj\u015bcie do pracy piechot\u0105, staj\u0105 si\u0119 znacznie trudniejsze fizycznie i mniej komfortowe, gdy temperatura jest wysoka \u2014 m\u00f3wi Garc\u00eda-Witulski. Czytaj te\u017c: Nigdy tego nie r\u00f3b podczas upa\u0142\u00f3w. Lekarz: tak zapobiegasz udarowi<\/a>Co dzieje si\u0119 z organizmem w upale?Mechanizm fizjologiczny t\u0142umaczy Ollie Jay, dyrektor Heat and Health Research Centre na Uniwersytecie w Sydney. Podczas wysi\u0142ku mi\u0119\u015bnie<\/a> kurcz\u0105 si\u0119 i wytwarzaj\u0105 ciep\u0142o, a organizm pr\u00f3buje si\u0119 och\u0142odzi\u0107, kieruj\u0105c krew do sk\u00f3ry i uruchamiaj\u0105c pocenie. Problem w tym, \u017ce taki proces odbywa si\u0119 kosztem pracuj\u0105cych mi\u0119\u015bni, kt\u00f3re dostaj\u0105 mniej tlenu, a serce musi pracowa\u0107 ci\u0119\u017cej. Jay wyja\u015bnia, \u017ce sk\u00f3ra w pewnym sensie odbiera krew mi\u0119\u015bniom, ograniczaj\u0105c ich zaopatrzenie w tlen. Sytuacj\u0119 dodatkowo komplikuje wilgotno\u015b\u0107 powietrza, bo im jest jej wi\u0119cej, tym s\u0142abiej parowanie potu odprowadza ciep\u0142o z cia\u0142a. Eksperci zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce r\u00f3\u017cnica temperatury mi\u0119dzy miejscem nas\u0142onecznionym a zacienionym mo\u017ce si\u0119ga\u0107 12\u201315 st. C, co czyni wyb\u00f3r miejsca i pory \u0107wicze\u0144 kluczowym. Garc\u00eda-Witulski radzi, by trenowa\u0107 rano lub wieczorem, sprawdza\u0107 wilgotno\u015b\u0107 powietrza, skraca\u0107 sesje i robi\u0107 cz\u0119stsze przerwy, a w razie potrzeby zrezygnowa\u0107 z planu na rzecz l\u017cejszej formy ruchu. Rebecca Stearns, kinezjolo\u017cka z Korey Stringer Institute na Uniwersytecie Connecticut, podkre\u015bla, \u017ce w upale organizm potrzebuje wi\u0119cej krwi<\/a>, poniewa\u017c to ona zasila wszystkie procesy fizjologiczne, dlatego warto realnie obni\u017ca\u0107 temperatur\u0119 cia\u0142a, zanim zrobi si\u0119 gro\u017anie. Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo <\/p>\n \u2014 Je\u015bli masz mo\u017cliwo\u015b\u0107 wej\u015b\u0107 do klimatyzowanego wn\u0119trza, albo cho\u0107by do cienia z zimn\u0105 wod\u0105 i wentylatorem, po\u015bwi\u0119\u0107 chwil\u0119 na realne sch\u0142odzenie organizmu \u2014 radzi Stearns.<\/p>\n Praktyczne metody ch\u0142odzenia organizmu<\/p>\n Naukowcy przytoczeni przez BBC wskazuj\u0105 kilka skutecznych sposob\u00f3w na walk\u0119 z przegrzaniem. Stearns rekomenduje zanurzanie r\u0105k i przedramion w zimnej wodzie zamiast przyk\u0142adania worka z lodem oraz stosowanie zimnego, wilgotnego r\u0119cznika na ko\u0144czyny i tu\u0142\u00f3w.<\/p>\n Jay t\u0142umaczy, \u017ce polewanie sk\u00f3ry wod\u0105 zast\u0119puje pot, bo odparowuj\u0105ca ciecz spe\u0142nia t\u0119 sam\u0105 rol\u0119 termoregulacyjn\u0105. Ekspertka z Connecticut zaleca tak\u017ce sch\u0142odzenie organizmu przed wyj\u015bciem z domu, np. wypiciem wody z lodem, okre\u015blanej mianem „lodowego shake’a”, co wyd\u0142u\u017ca czas bezpiecznej aktywno\u015bci na zewn\u0105trz.<\/p>\n Organizm potrafi przystosowa\u0107 si\u0119 do wysokich temperatur, ale potrzebuje na to od 7 do 14 dni regularnych \u0107wicze\u0144 w upale. W wyniku adaptacji obni\u017ca si\u0119 temperatura spoczynkowa cia\u0142a, a jednocze\u015bnie organizm zaczyna produkowa\u0107 wi\u0119cej potu i zwi\u0119ksza si\u0119 obj\u0119to\u015b\u0107 osocza we krwi. Jay zastrzega jednak, \u017ce zmiany te s\u0105 nietrwa\u0142e i znikaj\u0105, gdy przestaje si\u0119 eksponowa\u0107 cia\u0142o na wysokie temperatury. Stearns przypomina, \u017ce nawet po aklimatyzacji nie mo\u017cna lekcewa\u017cy\u0107 sygna\u0142\u00f3w ostrzegawczych, takich jak zawroty g\u0142owy<\/a>, md\u0142o\u015bci, zm\u0119czenie czy ko\u0142atanie serca<\/a>, dlatego kluczowe jest s\u0142uchanie swojego cia\u0142a i \u015bwiadome zwalnianie tempa. Sport zawodowy pod presj\u0105 temperaturProblem przegrzania nie omija sportu profesjonalnego, gdzie zawodnicy bywaj\u0105 bardziej nara\u017ceni na udar cieplny<\/a> ni\u017c amatorzy, bo s\u0105 przyzwyczajeni do przekraczania granic wydolno\u015bci. Przyk\u0142adem reakcji na zmieniaj\u0105ce si\u0119 warunki s\u0105 dodatkowe przerwy na nawodnienie wprowadzane podczas World Cup 2026. Zesp\u00f3\u0142 Jaya z Uniwersytetu w Sydney opracowa\u0142 darmowe narz\u0119dzie analizuj\u0105ce ponad 40 dyscyplin sportowych na podstawie lokalnej pogody, dzi\u0119ki czemu ka\u017cdy mo\u017ce oszacowa\u0107 indywidualne ryzyko przegrzania przed treningiem.Sprawd\u017a tak\u017ce: Nawyk wa\u017cniejszy ni\u017c geny. Stulatek \u0107wiczy, ale nie dla przyjemno\u015bci<\/a><\/p>\n Garc\u00eda-Witulski przekonuje, \u017ce ruch trzeba zacz\u0105\u0107 postrzega\u0107 w \u015bcis\u0142ym zwi\u0105zku ze stanem \u015brodowiska, w kt\u00f3rym \u017cyjemy. Argenty\u0144ski epidemiolog zwraca uwag\u0119, \u017ce fale upa\u0142\u00f3w b\u0119d\u0105 coraz cz\u0119stsze, wi\u0119c decyzje o \u0107wiczeniach trzeba podejmowa\u0107 bardziej \u015bwiadomie. W jego ocenie liczy si\u0119 nie tylko sama ch\u0119\u0107 aktywno\u015bci, lecz tak\u017ce moment, miejsce i spos\u00f3b jej realizacji. Dodaje, \u017ce czasem rozs\u0105dniej jest wybra\u0107 kr\u00f3tki, poranny spacer lub lekki ruch w domu ni\u017c trzyma\u0107 si\u0119 sztywno ustalonego planu treningowego.<\/p>\n Tre\u015bci z serwisu Medonet maj\u0105 na celu polepszenie, a nie zast\u0105pienie, kontaktu pomi\u0119dzy U\u017cytkownikiem a jego lekarzem. Serwis ma charakter wy\u0142\u0105cznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem si\u0119 do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczeg\u00f3lno\u015bci medycznych, zawartych w Serwisie nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie skonsultowa\u0107 si\u0119 z lekarzem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Z najnowszych analiz przytoczonych przez BBC wynika, \u017ce do 2050 r. ograniczanie aktywno\u015bci fizycznej z powodu upa\u0142\u00f3w mo\u017ce…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":515015,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[14],"tags":[2211,3231,100430,100428,32,33,8245,27,100427,100426,5182,34,35,30538,28,31,44851,48,25,46,14113,40,41,38646,47,29457,100429,80,1652,81715,29,30,1714,26,5203,82,83,84,100431],"class_list":["post-515014","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-swiat","tag-_skom_","tag-aktywnosc_fizyczna","tag-blood","tag-brak_aktywnosci_fizycznej","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-cieplo","tag-headlines","tag-jak_przetrwac_upal","tag-jak_przetrwac_upaly","tag-krew","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-miesien","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-narodowy_test_zdrowia_polakow","tag-nat_styl","tag-news","tag-omp","tag-organizm","tag-polish","tag-polski","tag-pot","tag-screening_general","tag-skora","tag-skutki_upalow","tag-swiat","tag-temperatura","tag-tlen","tag-top-stories","tag-topstories","tag-upal","tag-wiadomosci","tag-woda","tag-world","tag-world-news","tag-worldnews","tag-zyj_zdrowiej"],"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/515014","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=515014"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/515014\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/515015"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=515014"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=515014"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=515014"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}