{"id":517027,"date":"2026-06-25T22:47:31","date_gmt":"2026-06-25T22:47:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/517027\/"},"modified":"2026-06-25T22:47:31","modified_gmt":"2026-06-25T22:47:31","slug":"alternatywna-wizja-miasta-co-stracilaby-warszawa-bez-biur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/517027\/","title":{"rendered":"Alternatywna wizja miasta. Co straci\u0142aby Warszawa bez biur?"},"content":{"rendered":"

\u015awiat pozbawiony biur by\u0142by prawdopodobnie wygodniejszy, bardziej elastyczny i mniej obci\u0105\u017caj\u0105cy logistycznie. Mniej dojazd\u00f3w, wi\u0119ksza swoboda wyboru miejsca zamieszkania oraz bardziej r\u00f3wnomierny rozw\u00f3j region\u00f3w to argumenty, kt\u00f3re trudno zignorowa\u0107. Korzy\u015bci te mia\u0142yby jednak swoj\u0105 cen\u0119.<\/p>\n

<\/p>\n

\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\nBiura odpowiadaj\u0105 dzi\u015b za oko\u0142o 200 mld z\u0142 warto\u015bci dodanej rocznie w Polsce, czyli blisko 6 proc. PKB.
\nBez biur Warszawa i inne najwi\u0119ksze miasta w Polsce straci\u0142yby oko\u0142o 50 mld z\u0142 rocznie, a sama stolica mog\u0142aby by\u0107 mniejsza o ponad 600 tys. mieszka\u0144c\u00f3w.
\nTo jeden z wniosk\u00f3w analizy pokazuj\u0105cej, \u017ce cho\u0107 \u015bwiat bez biur mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 wygodniejszy i bardziej ekologiczny, jego skutki dla gospodarki i rozwoju miast by\u0142yby daleko id\u0105ce. <\/p>\n

Czy mo\u017cna wyobrazi\u0107 sobie rzeczywisto\u015b\u0107, w kt\u00f3rej biura nigdy nie powsta\u0142y. Ka\u017cdy pracuje z domu, firmy rekrutuj\u0105 ludzi niezale\u017cnie od miejsca zamieszkania, a fizyczna obecno\u015b\u0107 w\u00a0jednym miejscu nie jest warunkiem wsp\u00f3\u0142pracy. Z perspektywy jako\u015bci \u017cycia taki scenariusz wydaje si\u0119 atrakcyjny. Wi\u0119cej czasu, wi\u0119cej elastyczno\u015bci, mniej presji zwi\u0105zanej z\u00a0codziennym przemieszczaniem si\u0119. Pytanie jednak brzmi, czy by\u0142by to r\u00f3wnie\u017c \u015bwiat bardziej produktywny, innowacyjny i zamo\u017cny?<\/p>\n


\n \t \"Niezwyk\u0142y
\n <\/a><\/p>\n

Biura jako fundament nowoczesnej gospodarki<\/p>\n

W debacie o rynku pracy biura cz\u0119sto postrzegane s\u0105 jako koszt operacyjny albo narz\u0119dzie organizacji pracy. Tymczasem ich znaczenie gospodarcze jest znacznie wi\u0119ksze. Biura stanowi\u0105 fizyczn\u0105 infrastruktur\u0119, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rej przez dekady rozwija\u0142y si\u0119 nowoczesne sektory gospodarki opartej na wiedzy.<\/p>\n

<\/p>\n

– Zasoby nowoczesnej powierzchni biurowej w Polsce przekraczaj\u0105 obecnie 13 mln mkw., z czego ponad 6 mln mkw. znajduje si\u0119 w Warszawie. To w\u0142a\u015bnie wok\u00f3\u0142 centr\u00f3w biznesowych rozwin\u0119\u0142y si\u0119 sektory us\u0142ug profesjonalnych, finansowych, technologicznych, doradczych oraz nowoczesnych us\u0142ug dla biznesu, kt\u00f3re w ostatnich trzech dekadach by\u0142y jednym z najwa\u017cniejszych motor\u00f3w wzrostu gospodarczego kraju \u2013 m\u00f3wi Katarzyna Tasarek-Skrok, dyrektor w dziale powierzchni biurowych, Colliers.<\/p>\n

<\/p>\n

– Szacuje si\u0119, \u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 zwi\u0105zana z gospodark\u0105 biurow\u0105 odpowiada dzi\u015b za oko\u0142o 200 mld z\u0142 warto\u015bci dodanej rocznie, czyli niemal 6% polskiego PKB. W \u015bwiecie bez biur podstawowe pytanie nie brzmi wi\u0119c dok\u0105d przenios\u0142aby si\u0119 ta warto\u015b\u0107, lecz raczej \u2013 jaka cz\u0119\u015b\u0107 tej warto\u015bci w og\u00f3le mog\u0142aby powsta\u0107 \u2013 dodaje Grzegorz Sielewicz, g\u0142\u00f3wny ekonomista Colliers na region Europy \u015arodkowo\u2011Wschodniej.<\/p>\n

Premia aglomeracyjna \u2013 ukryty silnik wzrostu<\/p>\n

Za sukcesem najwi\u0119kszych miast stoi jedno z kluczowych poj\u0119\u0107 ekonomii miejskiej \u2013 premia aglomeracyjna. Opisuje ona korzy\u015bci wynikaj\u0105ce z koncentracji ludzi, firm, kapita\u0142u i instytucji w jednym miejscu. Blisko\u015b\u0107 przedsi\u0119biorstw i codzienne interakcje mi\u0119dzy pracownikami sprzyjaj\u0105 szybszemu przep\u0142ywowi wiedzy, wymianie do\u015bwiadcze\u0144 i powstawaniu innowacji. To w\u0142a\u015bnie dlatego w najwi\u0119kszych metropoliach \u015bwiata rozwin\u0119\u0142y si\u0119 centralne dzielnice biznesowe. Nie s\u0105 one efektem przypadku, lecz konsekwencj\u0105 d\u0105\u017cenia do wy\u017cszej produktywno\u015bci. W \u015bwiecie bez biur ten mechanizm zosta\u0142by znacz\u0105co os\u0142abiony. Miasta pozosta\u0142yby atrakcyjnymi miejscami do \u017cycia, ale ich zdolno\u015b\u0107 do generowania wzrostu gospodarczego by\u0142aby wyra\u017anie mniejsza.<\/p>\n


\n \t \"Za
\n <\/a><\/p>\n

Nowy podzia\u0142 korzy\u015bci i strat<\/p>\n

Znikni\u0119cie biur nie oznacza\u0142oby r\u00f3wnomiernych strat dla wszystkich region\u00f3w. Cz\u0119\u015b\u0107 o\u015brodk\u00f3w mog\u0142aby wr\u0119cz zyska\u0107 na takim scenariuszu. Brak konieczno\u015bci codziennych dojazd\u00f3w i fizycznej obecno\u015bci w biurze sprawi\u0142by, \u017ce znacznie wi\u0119cej os\u00f3b decydowa\u0142oby si\u0119 mieszka\u0107 poza najwi\u0119kszymi metropoliami. Aktywno\u015b\u0107 gospodarcza rozproszy\u0142aby si\u0119 na mniejsze o\u015brodki, a cz\u0119\u015b\u0107 dochod\u00f3w, kt\u00f3re dzi\u015b koncentruj\u0105 si\u0119 w najwi\u0119kszych miastach, zosta\u0142aby rozdystrybuowana szerzej.<\/p>\n

<\/p>\n

– Wed\u0142ug analiz korzy\u015bci wynikaj\u0105ce z takiego rozproszenia aktywno\u015bci mog\u0142yby si\u0119ga\u0107 oko\u0142o 30 mld z\u0142 rocznie. Problem polega jednak na tym, \u017ce jednocze\u015bnie Warszawa oraz najwi\u0119ksze miasta regionalne straci\u0142yby oko\u0142o 50 mld z\u0142 rocznie warto\u015bci gospodarczej. Ostateczny bilans oznacza\u0142by gospodark\u0119 mniejsz\u0105 o oko\u0142o 20 mld z\u0142 rocznie \u2013 zaznacza Grzegorz Sielewicz.<\/p>\n

<\/p>\n

Najbardziej spektakularne skutki wida\u0107 na przyk\u0142adzie stolicy. Rozw\u00f3j Warszawy po 1990 roku by\u0142 w ogromnym stopniu zwi\u0105zany z rozwojem rynku pracy dla pracownik\u00f3w umys\u0142owych oraz koncentracj\u0105 nowoczesnych us\u0142ug biznesowych. Szacuje si\u0119, \u017ce od 60 do 70 proc. migracji do Warszawy mia\u0142o bezpo\u015bredni lub po\u015bredni zwi\u0105zek z rynkiem pracy sektora \u201ebia\u0142ych ko\u0142nierzyk\u00f3w\u201d. W \u015bwiecie bez biur znaczna cz\u0119\u015b\u0107 tych migracji po prostu by nie nast\u0105pi\u0142a. Przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce oko\u0142o dw\u00f3ch trzecich migracji ekonomicznych do stolicy nie mia\u0142oby miejsca, Warszawa mog\u0142aby by\u0107 dzi\u015b mniejsza o ponad 600 tys. mieszka\u0144c\u00f3w. Oznacza\u0142oby to populacj\u0119 na poziomie oko\u0142o 1,3 mln ludzi zamiast obecnych 1,9 mln. Taki scenariusz mia\u0142by daleko id\u0105ce konsekwencje finansowe. Mniejsze wp\u0142ywy z PIT i CIT oznacza\u0142yby ograniczone mo\u017cliwo\u015bci finansowania infrastruktury, transportu publicznego, edukacji, kultury czy us\u0142ug spo\u0142ecznych.<\/p>\n

Gdy dom staje si\u0119 biurem<\/p>\n

Brak biur wp\u0142yn\u0105\u0142by r\u00f3wnie\u017c na sam\u0105 architektur\u0119 mieszka\u0144. Dzisiejsze lokale projektowane s\u0105 przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce znacz\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 aktywno\u015bci zawodowej odbywa si\u0119 poza domem. Gdyby praca od pocz\u0105tku by\u0142a realizowana wy\u0142\u0105cznie w miejscu zamieszkania, standardy mieszkaniowe wygl\u0105da\u0142yby zupe\u0142nie inaczej. Przeci\u0119tne mieszkanie musia\u0142oby posiada\u0107 dodatkow\u0105, wsp\u00f3\u0142dzielon\u0105 przestrze\u0144 do pracy. Oznacza\u0142oby to wzrost przeci\u0119tnego metra\u017cu o ok. 15 mkw., czyli powierzchnia przeci\u0119tnego domu lub mieszkania wzros\u0142aby ze \u015brednio 75 mkw. (dane GUS) do ok. 90 mkw.<\/p>\n

Ceny nieruchomo\u015bci uleg\u0142yby zmianie. Obecnie centralne lokalizacje utrzymuj\u0105 wysokie warto\u015bci mi\u0119dzy innymi dzi\u0119ki blisko\u015bci miejsc pracy. W \u015bwiecie bez biur ten czynnik praktycznie by znikn\u0105\u0142. Mieszkania w centrum mog\u0142yby by\u0107 relatywnie ta\u0144sze, podczas gdy wi\u0119ksz\u0105 premi\u0119 uzyskiwa\u0142yby nieruchomo\u015bci oferuj\u0105ce komfort pracy zdalnej, wi\u0119ksz\u0105 powierzchni\u0119 i wy\u017csz\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia. Lokalizacja przesta\u0142aby by\u0107 najwa\u017cniejszym argumentem sprzeda\u017cowym. Sta\u0142aby si\u0119 nim funkcjonalno\u015b\u0107 mieszkania.<\/p>\n

Wygoda pracy zdalnej a koszt spo\u0142ecznej izolacji<\/p>\n

Brak codziennych dojazd\u00f3w do biur zmieni\u0142by spos\u00f3b funkcjonowania miast i kierunki inwestycji publicznych. Mniejsza presja na transport mog\u0142aby ograniczy\u0107 skal\u0119 rozwoju metra czy sieci tramwajowych, a cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w zosta\u0142aby przekierowana na infrastruktur\u0119 cyfrow\u0105, w tym \u015bwiat\u0142owody, sieci 5G i 6G oraz popraw\u0119 efektywno\u015bci energetycznej mieszka\u0144. Zmieni\u0142aby si\u0119 tak\u017ce struktura wydatk\u00f3w gospodarstw domowych \u2013 mniej pieni\u0119dzy trafia\u0142oby do us\u0142ug zwi\u0105zanych z codziennym dojazdem do pracy, a wi\u0119cej na wyposa\u017cenie mieszka\u0144, energi\u0119 i technologie wspieraj\u0105ce prac\u0119 zdaln\u0105. Najwa\u017cniejsze konsekwencje dotyczy\u0142yby jednak relacji spo\u0142ecznych. Mniejsza liczba spontanicznych kontakt\u00f3w oznacza\u0142aby s\u0142abszy przep\u0142yw wiedzy mi\u0119dzy lud\u017ami oraz wi\u0119ksze ryzyko funkcjonowania organizacji w zamkni\u0119tych silosach.<\/p>\n

Wygodniejszy \u015bwiat, ale czy lepszy?<\/p>\n

\u015awiat pozbawiony biur by\u0142by prawdopodobnie wygodniejszy, bardziej elastyczny i mniej obci\u0105\u017caj\u0105cy logistycznie. Mniej dojazd\u00f3w, wi\u0119ksza swoboda wyboru miejsca zamieszkania oraz bardziej r\u00f3wnomierny rozw\u00f3j region\u00f3w to argumenty, kt\u00f3re trudno zignorowa\u0107. Korzy\u015bci te mia\u0142yby jednak swoj\u0105 cen\u0119. S\u0142absza produktywno\u015b\u0107, mniejsza innowacyjno\u015b\u0107 oraz ograniczenie efekt\u00f3w wynikaj\u0105cych z koncentracji ludzi, firm i wiedzy oznacza\u0142yby wolniejsze tempo rozwoju gospodarczego. Dlatego dyskusja o przysz\u0142o\u015bci biur nie powinna sprowadza\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do pytania o efektywno\u015b\u0107 pracy zdalnej. Znacznie wa\u017cniejsze jest zrozumienie roli, jak\u0105 biura odgrywaj\u0105 w szerszym ekosystemie gospodarczym i spo\u0142ecznym.<\/p>\n

Rola relacji w przestrzeni biurowej<\/p>\n

\u015awiat bez biur to nie tylko wyzwanie ekonomiczne, ale przede wszystkim kryzys relacji spo\u0142ecznych. Biura s\u0105 jednym z ostatnich miejsc, gdzie naturalnie budujemy tzw. \u201es\u0142abe wi\u0119zi\u201d \u2013 poj\u0119cie wprowadzone w latach 70. XX wieku przez socjologa Marka Granovettera. O ile silne wi\u0119zi (rodzina, przyjaciele) daj\u0105 nam poczucie bezpiecze\u0144stwa, o tyle to w\u0142a\u015bnie te s\u0142absze, nawi\u0105zywane z lud\u017ami z odmiennych \u015brodowisk i dzia\u0142\u00f3w, nap\u0119dzaj\u0105 nasz rozw\u00f3j, innowacyjno\u015b\u0107 oraz otwieraj\u0105 nowe szanse zawodowe. Dane z platformy LinkedIn oraz badania Microsoftu potwierdzaj\u0105, \u017ce praca zdalna drastycznie ogranicza spontaniczn\u0105 wymian\u0119 my\u015bli i zamyka nas w homogenicznych silosach informacyjnych. Izolacja, cho\u0107 pocz\u0105tkowo wygodna, w spos\u00f3b cichy i systemowy os\u0142abia tkank\u0119 spo\u0142eczn\u0105 oraz kapita\u0142 relacyjny, kt\u00f3rego nie spos\u00f3b p\u00f3\u017aniej odtworzy\u0107 przed ekranem komputera.<\/p>\n


\n \t \"Miasto
\n <\/a><\/p>\n

\t\t\t
\n\t\t\t\"\"\/ Podoba\u0142 si\u0119 artyku\u0142? Podziel si\u0119!
\n\t\t<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u015awiat pozbawiony biur by\u0142by prawdopodobnie wygodniejszy, bardziej elastyczny i mniej obci\u0105\u017caj\u0105cy logistycznie. Mniej dojazd\u00f3w, wi\u0119ksza swoboda wyboru miejsca…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":517028,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51605],"tags":[664,51928,100783,100714,16793,42,38,40,39,41,100782,51927,435],"class_list":["post-517027","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-warszawa","tag-typedefinedterm","tag-167-html","tag-27183-html","tag-namecolliers","tag-namewarszawa","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-urlhttps-www-propertydesign-pl-tag-colliers","tag-urlhttps-www-propertydesign-pl-tag-warszawa","tag-warszawa"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116813184878133267","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/517027","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=517027"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/517027\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/517028"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=517027"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=517027"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=517027"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}