{"id":520524,"date":"2026-06-27T15:49:15","date_gmt":"2026-06-27T15:49:15","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/520524\/"},"modified":"2026-06-27T15:49:15","modified_gmt":"2026-06-27T15:49:15","slug":"85-rocznica-czarnego-piatku-bialystok-oddal-hold-zydom-zywcem-spalonym-w-wielkiej-synagodze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/520524\/","title":{"rendered":"85. rocznica Czarnego pi\u0105tku. Bia\u0142ystok odda\u0142 ho\u0142d \u017bydom \u017cywcem spalonym w Wielkiej Synagodze"},"content":{"rendered":"<p class=\"news__lead\">To by\u0142a jedna z najczarniejszych i najbardziej bestialskich zbrodni w historii Bia\u0142egostoku. Dok\u0142adnie 85 lat temu, 27 czerwca 1941 roku, niemieccy okupanci rozpocz\u0119li krwaw\u0105 zag\u0142ad\u0119 bia\u0142ostockich \u017byd\u00f3w. Symbolem tego dramatu sta\u0142 si\u0119 po\u017car Wielkiej Synagogi, w kt\u00f3rej \u017cywcem spalono setki niewinnych ludzi. W pi\u0105tek (26 czerwca) mieszka\u0144cy i w\u0142adze miasta wsp\u00f3lnie oddali ho\u0142d ofiarom tamtych straszliwych wydarze\u0144.<\/p>\n<p>                                                                                                                                                                                                                                                                                    <a name=\"topic_0\">Piek\u0142o w centrum miasta. Niemcy spalili synagog\u0119<\/a>  <\/p>\n<p>Wielka Synagoga, wzniesiona na pocz\u0105tku XX wieku przy dawnej ulicy Bo\u017cniczej (dzisiejsza Suraska), by\u0142a najwspanialsz\u0105 i najokazalsz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0105 \u017cydowsk\u0105 w przedwojennym Bia\u0142ymstoku. W tragiczny, czerwcowy pi\u0105tek 1941 roku hitlerowcy zap\u0119dzili do jej wn\u0119trza \u017cydowskich m\u0119\u017cczyzn oraz ch\u0142opc\u00f3w, zaryglowali drzwi i podpalili budynek. Do ka\u017cdego, kto pr\u00f3bowa\u0142 ratowa\u0107 si\u0119 ucieczk\u0105 przez okna lub stawia\u0107 op\u00f3r, strzelano bez lito\u015bci. Szacuje si\u0119, \u017ce w potwornych p\u0142omieniach zgin\u0119\u0142o w\u00f3wczas od 700 do nawet 2,5 tysi\u0105ca os\u00f3b.<\/p>\n<p>  <a name=\"topic_1\">Kwiaty pod pomnikiem i pami\u0119\u0107 jako wsp\u00f3lny obowi\u0105zek<\/a>  <\/p>\n<p>G\u0142\u00f3wne uroczysto\u015bci rocznicowe odby\u0142y si\u0119 pod Pomnikiem-Kopu\u0142\u0105 Wielkiej Synagogi przy ul. Suraskiej. W asy\u015bcie mieszka\u0144c\u00f3w, przedstawicieli organizacji \u017cydowskich oraz w\u0142adz samorz\u0105dowych z\u0142o\u017cono wie\u0144ce i zapalono znicze.<\/p>\n<p>\u2013 Pami\u0119\u0107 o dawnych mieszka\u0144cach Bia\u0142egostoku, kt\u00f3rzy zgin\u0119li tylko dlatego, \u017ce byli \u017bydami, jest naszym wsp\u00f3lnym obowi\u0105zkiem. Spotykamy si\u0119 tutaj, by przypomina\u0107 kolejnym pokoleniom, jak wielk\u0105 warto\u015bci\u0105 s\u0105 wzajemny szacunek i sprzeciw wobec nienawi\u015bci \u2013 podkre\u015bla\u0142 wiceprezydent Bia\u0142egostoku Rafa\u0142 Rudnicki.<\/p>\n<p>  <a name=\"topic_2\">Wieczorny recital pami\u0119ci w Klubie Fama<\/a>  <\/p>\n<p>Oficjalne obchody \u201eCzarnego pi\u0105tku\u201d zwie\u0144czy wyj\u0105tkowe wydarzenie artystyczne. O godzinie 19:00 w Klubie Fama przy ul. Legionowej 5 odb\u0119dzie si\u0119 recital skrzypcowy \u201epo \u2013 Zachor\u201d w wykonaniu utalentowanej Marii S\u0142awek. Organizatorzy zapraszaj\u0105 wszystkich bia\u0142ostoczan do wsp\u00f3lnej, muzycznej refleksji nad wsp\u00f3lnym dziedzictwem naszego miasta. Wst\u0119p na koncert jest ca\u0142kowicie wolny.<\/p>\n<p>Przez stulecia spo\u0142eczno\u015b\u0107 \u017cydowska wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142a unikalny charakter i to\u017csamo\u015b\u0107 Bia\u0142egostoku. Czy Waszym zdaniem powinni\u015bmy dzi\u015b dba\u0107 o pami\u0119\u0107 o dawnych s\u0105siadach, by prawda o wielokulturowej historii miasta by\u0142a \u017cywa w\u015br\u00f3d m\u0142odego pokolenia?\u00a0<\/p>\n<p>PS<\/p>\n<p>                                                                                                                                                                                                        ]]><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"To by\u0142a jedna z najczarniejszych i najbardziej bestialskich zbrodni w historii Bia\u0142egostoku. Dok\u0142adnie 85 lat temu, 27 czerwca&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":520525,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51614],"tags":[2151,12956,47254,101676,291,101673,101684,101683,55363,261,101681,42,38,40,39,41,16651,101678,2148,64370,60266,101682,101680,101675,52536,101679,101674,101677],"class_list":["post-520524","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-bialystok","tag-bialystok","tag-centrum-handlowe","tag-centrum-przesiadkowe","tag-czarny-piatek-bialystok","tag-historia","tag-klub-fama","tag-klub-fama-bialystok","tag-klub-fama-bialystokbialystok","tag-klub-nocny","tag-kultura","tag-pamiec-o-zydach-w-bialymstoku","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-pomnik","tag-pomnik-kopula-wielkiej-synagogi","tag-pozar","tag-prezydent-bialegostoku","tag-rafal-rudnicki","tag-recital-po-zachor-maria-slawek","tag-rocznica-zaglady-bialostockich-zydow","tag-spalenie-synagogi-1941","tag-tor-wschodzacy-bialystok","tag-ul-suraska-bialystok","tag-wielka-synagoga-w-bialymstoku","tag-zbrodnie-niemieckie-na-zydach"],"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/520524","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=520524"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/520524\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/520525"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=520524"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=520524"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=520524"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}