{"id":542650,"date":"2026-07-08T08:56:16","date_gmt":"2026-07-08T08:56:16","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/542650\/"},"modified":"2026-07-08T08:56:16","modified_gmt":"2026-07-08T08:56:16","slug":"lubelski-lipiec-lublin-w-lipcu-80-na-starych-fotografiach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/542650\/","title":{"rendered":"Lubelski Lipiec: Lublin w lipcu &#8217;80 na starych fotografiach"},"content":{"rendered":"<p>Mi\u0119dzy 8 a 24 lipca 1980 roku ponad 150 zak\u0142ad\u00f3w pracy w regionie, w tym a\u017c 91 w samym Lublinie, ogarn\u0119\u0142a fala strajk\u00f3w. Ich has\u0142a by\u0142y proste i konkretne: zatrzyma\u0107 podwy\u017cki cen \u017cywno\u015bci, poprawi\u0107 warunki pracy, podnie\u015b\u0107 pensje. W niekt\u00f3rych przypadkach \u2013 \u017c\u0105dano r\u00f3wnie\u017c niezale\u017cno\u015bci zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych. Jednak jak na tamte czasy \u2013 to by\u0142y \u017c\u0105dania odwa\u017cne jak g\u0142o\u015bne \u201enie!\u201d rzucone w twarz systemowi.<\/p>\n<p>Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od \u015awidnika<\/p>\n<p>Pierwszy zryw mia\u0142 miejsce 8 lipca w Wytw\u00f3rni Sprz\u0119tu Komunikacyjnego w \u015awidniku, konkretnie na Wydziale Obr\u00f3bki Mechanicznej. Zapalnikiem by\u0142a decyzja w\u0142adz o kolejnej podwy\u017cce cen \u017cywno\u015bci. Po trzech dniach postoju podpisano tam pierwsze porozumienie \u2013 historyczny moment, bo to w\u0142a\u015bnie w \u015awidniku zawi\u0105za\u0142 si\u0119 pierwszy \u201ekomitet postojowy\u201d lata 1980 roku.<\/p>\n<p>Strajk rozla\u0142 si\u0119 po ca\u0142ej Lubelszczy\u017anie<\/p>\n<p>Fala niezadowolenia rozprzestrzeni\u0142a si\u0119 b\u0142yskawicznie. Na chwil\u0119 stan\u0105\u0142 ca\u0142y Lublin: Fabryka Samochod\u00f3w Ci\u0119\u017carowych, Agromet, Polmozbyt, MPK, PKP, Zak\u0142ady Azotowe w Pu\u0142awach, F\u0141T Kra\u015bnik, Bogdanka \u2013 mo\u017cna by wymienia\u0107 bez ko\u0144ca. Nawet Poniatowa i Zak\u0142ad Eda mia\u0142y swoje dni protestu..<\/p>\n<p>W\u0142adze si\u0119 ugi\u0119\u0142y, ale na chwil\u0119<\/p>\n<p>Do 20 lipca podpisano szereg porozumie\u0144 \u2013 zapewniono podwy\u017cki, a tak\u017ce obiecano popraw\u0119 warunk\u00f3w pracy. Jednak najwa\u017cniejszy skutek tamtych wydarze\u0144 by\u0142 polityczny: Lubelski Lipiec otworzy\u0142 drog\u0119 do wielkiego sierpniowego wybuchu na Wybrze\u017cu. Gdyby nie Lublin \u2013 nie by\u0142oby Gda\u0144ska.<\/p>\n<p>Pami\u0119\u0107 zakl\u0119ta w pomnikach, grach i filmach<\/p>\n<p>W 1981 roku, dok\u0142adnie 10 lipca, w miejscu Lubelskich Zak\u0142ad\u00f3w Naprawy Samochod\u00f3w stan\u0105\u0142 drewniany pomnik \u2013 pierwszy ho\u0142d dla robotniczego zrywu. Dzi\u015b jego miejsce zajmuje Krzy\u017c Wdzi\u0119czno\u015bci projektu Tomasza Bielaka. W Lublinie mamy r\u00f3wnie\u017c Rondo Lubelskiego Lipca 80, szko\u0142\u0119 podstawow\u0105 nosz\u0105c\u0105 t\u0119 nazw\u0119, a tak\u017ce dokument Grzegorza Linkowskiego \u201ePrzed Sierpniem by\u0142 Lipiec\u201d.<\/p>\n<p>Lubelski Lipiec doczeka\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c swojej gry planszowej \u2013 \u201eW zak\u0142adzie. Lubelski Lipiec &#8217;80\u201d, kt\u00f3rej akcja rozgrywa si\u0119 w FSC.\u00a0<\/p>\n<p>Niepozorny Lublin? Wcale nie.<\/p>\n<p>W pami\u0119ci wielu historia \u201eSolidarno\u015bci\u201d zaczyna si\u0119 dopiero w sierpniu. Tymczasem to tutaj, w fabrykach i warsztatach Lublina i \u015awidnika, zacz\u0119\u0142o si\u0119 co\u015b znacznie wi\u0119kszego. Lato 1980 roku pokaza\u0142o, \u017ce system ma rysy.<\/p>\n<p>W galerii zdj\u0119\u0107 przygotowali\u015bmy dla Was fotografie z tamtych czas\u00f3w. Cofnijmy si\u0119 o te 45 lat i zobaczmy jak wygl\u0105da\u0142y pocz\u0105tki lubelskiego lipca na ulicach oraz w zak\u0142adach pracy.\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Mi\u0119dzy 8 a 24 lipca 1980 roku ponad 150 zak\u0142ad\u00f3w pracy w regionie, w tym a\u017c 91 w&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":542651,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51612],"tags":[106810,106811,1081,42,38,40,39,41,76447],"class_list":["post-542650","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-lublin","tag-lubelski-lipiec","tag-lubelski-lipiec-1980","tag-lublin","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-strajki"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116883526963281850","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/542650","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=542650"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/542650\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/542651"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=542650"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=542650"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=542650"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}