Zdaniem historyk\u00f3w nie by\u0142 to jednak przypadek, \u017ce fala strajk\u00f3w rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie na Lubelszczy\u017anie. Na pocz\u0105tku lipca 1980 roku podwy\u017cki cen \u017cywno\u015bci wywo\u0142a\u0142y fal\u0119 niezadowolenia w\u015br\u00f3d pracownik\u00f3w lubelskich zak\u0142ad\u00f3w pracy. Protest rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w Wytw\u00f3rni Sprz\u0119tu Komunikacyjnego PZL-\u015awidnik, a w kolejnych dniach obj\u0105\u0142 kilkadziesi\u0105t przedsi\u0119biorstw w ca\u0142ym regionie, m.in. Fabryk\u0119 Samochod\u00f3w Ci\u0119\u017carowych, Lubelskie Zak\u0142ady Naprawy Samochod\u00f3w oraz kolej. Tysi\u0105ce robotnik\u00f3w wstrzymywa\u0142o prac\u0119, domagaj\u0105c si\u0119 podwy\u017cek, poprawy warunk\u00f3w pracy i poszanowania swoich praw. By\u0142 to pierwszy tak masowy protest w PRL zako\u0144czony negocjacjami z w\u0142adzami, a nie brutaln\u0105 pacyfikacj\u0105.<\/p>\n
– Lublin by\u0142 miejscem szczeg\u00f3lnym. Po wojnie dzia\u0142a\u0142 tutaj Katolicki Uniwersytet Lubelski, wyk\u0142ada\u0142 kardyna\u0142 Karol Wojty\u0142a, a obok silnego \u015brodowiska robotniczego istnia\u0142 tak\u017ce wa\u017cny o\u015brodek akademicki. Te dwa \u015bwiaty wzajemnie si\u0119 przenika\u0142y – podkre\u015bla dr Robert Derewenda, dyrektor IPN w Lublinie.<\/p>\n
Jak zaznacza historyk, w\u0142a\u015bnie to po\u0142\u0105czenie \u015brodowisk robotniczych, inteligencji i Ko\u015bcio\u0142a stworzy\u0142o fundament pod pokojowy sprzeciw wobec komunistycznej w\u0142adzy. W przeciwie\u0144stwie do wcze\u015bniejszych wyst\u0105pie\u0144 robotnicy nie si\u0119gn\u0119li po przemoc.<\/p>\n
– Nie palili komitet\u00f3w PZPR. Organizowali stra\u017ce robotnicze, spisywali postulaty i stawiali na obywatelskie niepos\u0142usze\u0144stwo. To by\u0142o preludium metod, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej przyj\u0119\u0142a Solidarno\u015b\u0107 – m\u00f3wi.<\/p>\n
Zdaniem dr. R. Derewendy komunistyczne w\u0142adze nie zdecydowa\u0142y si\u0119 na si\u0142owe rozwi\u0105zanie protest\u00f3w r\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce zdawa\u0142y sobie spraw\u0119 z nastroj\u00f3w spo\u0142ecznych po pierwszej pielgrzymce Jana Paw\u0142a II do Polski.<\/p>\n
– Komuni\u015bci zobaczyli nar\u00f3d przywi\u0105zany do swojej wiary, tradycji i kultury. Zrozumieli, \u017ce s\u0105 w\u0142adz\u0105 narzucon\u0105, a spo\u0142ecze\u0144stwo nie uto\u017csamia si\u0119 z systemem – wyja\u015bnia.<\/p>\n
Historyk podkre\u015bla, \u017ce bez Ko\u015bcio\u0142a trudno wyobrazi\u0107 sobie p\u00f3\u017aniejsze narodziny Solidarno\u015bci.<\/p>\n
– Polacy czuli si\u0119 wolni w\u0142a\u015bnie w Ko\u015bciele. Nie walczyli broni\u0105, lecz s\u0142owem, odwag\u0105 i obywatelskim niepos\u0142usze\u0144stwem. To tam odnajdywali si\u0142\u0119 do przeciwstawienia si\u0119 komunistycznej w\u0142adzy. To w\u0142a\u015bnie w du\u017cej mierze wiara pomog\u0142a robotnikom z Lublina i \u015awidnika rozpocz\u0105\u0107 protest \u2013 zaznacza.<\/p>\n
Wed\u0142ug dr. Derewendy Lubelski Lipiec\u201980 nie by\u0142 jedynie lokalnym protestem. Cho\u0107 strajki na Lubelszczy\u017anie zako\u0144czy\u0142y si\u0119 25 lipca, ich znaczenie wykracza\u0142o daleko poza region. Pokaza\u0142y, \u017ce zorganizowany, pokojowy protest mo\u017ce zmusi\u0107 komunistyczne w\u0142adze do rozm\u00f3w. Kilka tygodni p\u00f3\u017aniej podobna fala sprzeciwu dotar\u0142a na Wybrze\u017ce i doprowadzi\u0142a do podpisania Porozumie\u0144 Sierpniowych.<\/p>\n
– Solidarno\u015b\u0107 nie narodzi\u0142a si\u0119 z dnia na dzie\u0144. Jej fundamentem by\u0142y wcze\u015bniejsze protesty, a Lubelski Lipiec by\u0142 jednym z najwa\u017cniejszych etap\u00f3w tej drogi. To tutaj rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 lawina, kt\u00f3ra ostatecznie doprowadzi\u0142a do odzyskania przez Polsk\u0119 wolno\u015bci – podsumowuje dr Robert Derewenda.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Zdaniem historyk\u00f3w nie by\u0142 to jednak przypadek, \u017ce fala strajk\u00f3w rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w\u0142a\u015bnie na Lubelszczy\u017anie. Na pocz\u0105tku lipca…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":525906,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51612],"tags":[52515,106924,79019,61735,52517,106923,1081,52514,42,38,40,39,41,106925,52516],"class_list":["post-543277","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-lublin","tag-archidiecezja-lubelska","tag-dr-robert-derewenda","tag-ipn-lublin","tag-katolicki-uniwersytet-lubelski-jana-pawla-ii","tag-kosciol-w-lublinie","tag-lubelski-lipiec80","tag-lublin","tag-parafie-archidiecezji-lubelskiej","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-protesty-robotnikow","tag-wiadomosci-z-kosciola-lubelskiego"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116884950650857234","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/543277","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=543277"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/543277\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/525906"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=543277"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=543277"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=543277"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}