{"id":551361,"date":"2026-07-12T09:30:11","date_gmt":"2026-07-12T09:30:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/551361\/"},"modified":"2026-07-12T09:30:11","modified_gmt":"2026-07-12T09:30:11","slug":"85-rocznica-krwawej-rzezi-w-lesie-pietrasze-bialystok-odda-hold-jakubowi-szapiro","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/551361\/","title":{"rendered":"85. rocznica krwawej rzezi w Lesie Pietrasze. Bia\u0142ystok odda ho\u0142d Jakubowi Szapiro"},"content":{"rendered":"<p class=\"news__lead\">W lipcu 2026 roku mija dok\u0142adnie 85 lat od tragicznych i krwawych wydarze\u0144 w Lesie Pietrasze. Niemcy, nied\u0142ugo po wkroczeniu do Bia\u0142egostoku latem 1941 roku, przeprowadzili tam dwie masowe egzekucje (3 i 12 lipca), w kt\u00f3rych brutalnie zamordowali oko\u0142o 5 tysi\u0119cy bia\u0142ostockich \u017byd\u00f3w. W\u015br\u00f3d ofiar tej hitlerowskiej rzezi znalaz\u0142 si\u0119 wybitny bia\u0142ostoczanin, dziennikarz i najbardziej znany przedwojenny esperantysta \u2013 Jakub Szapiro. Miasto nie zapomina o swoich bohaterach. Ju\u017c w najbli\u017csz\u0105 niedziel\u0119, 12 lipca o godzinie 9:00, pod pami\u0105tkow\u0105 tablic\u0105 przy ulicy Lipowej 31\/33 urz\u0119dnicy i mieszka\u0144cy z\u0142o\u017c\u0105 kwiaty.<\/p>\n<p>                                                                                                                                                                                                                                                                                    <a name=\"topic_0\">Ca\u0142e \u017cycie oddane uniwersalnemu j\u0119zykowi<\/a>  <\/p>\n<p>Jakub Szapiro zakocha\u0142 si\u0119 w j\u0119zyku esperanto ju\u017c jako nastolatek i to jemu po\u015bwi\u0119ci\u0142 ca\u0142e swoje doros\u0142e \u017cycie. By\u0142 tytanem pracy: uczy\u0142, t\u0142umaczy\u0142 literatur\u0119 z j\u0119zyka polskiego, rosyjskiego oraz jidysz, a tak\u017ce regularnie publikowa\u0142 w \u015bwiatowej prasie esperanckiej. To dzi\u0119ki jego nieust\u0119pliwo\u015bci jako sekretarza miasta, rodzinna ulica tw\u00f3rcy esperanto Ludwika Zamenhofa zmieni\u0142a nazw\u0119 z Zielonej na Zamenhofa. Szapiro za\u0142o\u017cy\u0142 w Bia\u0142ymstoku Towarzystwo Esperanckie i sprawi\u0142, \u017ce przedwojenny Bia\u0142ystok sta\u0142 si\u0119 trzecim najwi\u0119kszym o\u015brodkiem esperantyst\u00f3w w Polsce, w kt\u00f3rym wystawiano nawet esperanckie spektakle teatralne.<\/p>\n<p>  <a name=\"topic_1\">Wybitny dziennikarz i autor pierwszego przewodnika<\/a>  <\/p>\n<p>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Szapiro wykracza\u0142a daleko poza sztuczny j\u0119zyk. By\u0142 on niezwykle szanowanym obywatelem i ambasadorem regionu. Pisa\u0142 do prasy polskiej oraz \u017cydowskiej, piastowa\u0142 funkcj\u0119 przewodnicz\u0105cego bia\u0142ostockiego zwi\u0105zku dziennikarzy, a tak\u017ce zasiada\u0142 w zarz\u0105dzie struktur og\u00f3lnopolskich. To on stworzy\u0142 pierwszy unikalny przewodnik turystyczny po Bia\u0142ymstoku w j\u0119zyku esperanto i wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 komitet redakcyjny pierwszej monografii naszego miasta.<\/p>\n<p>\u2013 To bardzo barwna i zas\u0142u\u017cona dla naszego miasta posta\u0107. Budzi podziw i szacunek jego zaanga\u017cowanie w sprawy miasta i w propagowanie j\u0119zyka esperanto na ca\u0142ym \u015bwiecie. Bia\u0142ostoczanie s\u0105 z niego dumni \u2013 podkre\u015bla zast\u0119pca prezydenta Bia\u0142egostoku Rafa\u0142 Rudnicki.<\/p>\n<p>  <a name=\"topic_2\">Tragedia w Lesie Pietrasze i ocala\u0142a pami\u0119\u0107<\/a>  <\/p>\n<p>Wojna brutalnie przerwa\u0142a to pasmo sukces\u00f3w. Latem 1941 roku Jakub Szapiro zosta\u0142 aresztowany przez niemieckich okupant\u00f3w i wywieziony do Lasu Pietrasze, gdzie zgin\u0105\u0142 w masowej egzekucji. Z jego ca\u0142ej rodziny holokaust prze\u017cy\u0142a jedynie siostrzenica, Felicja Raszkin-Nowak, kt\u00f3ra opisa\u0142a te potworno\u015bci w ksi\u0105\u017cce \u201eMoja gwiazda\u201d.<\/p>\n<p>Dzi\u015b stolica Podlasia dba o to, by pami\u0119\u0107 o Szapiro nie zgas\u0142a. Jego twarz zdobi s\u0142ynny mural przy ul. Zamenhofa, jest patronem jednej z bia\u0142ostockich ulic, a w 2024 roku przed jego kamienic\u0105 wmurowano Stolperstein (Kamie\u0144 Pami\u0119ci). Z kolei ofiary hitlerowskiego mordu w Lesie Pietrasze upami\u0119tnia tamtejszy monumentalny pomnik.<\/p>\n<p>Czy Waszym zdaniem Bia\u0142ystok w wystarczaj\u0105cy spos\u00f3b dba o pami\u0119\u0107 o swoich przedwojennych, \u017cydowskich mieszka\u0144cach i dziedzictwie esperanto? Czy wiedzieli\u015bcie kim by\u0142 Jakub Szapiro, spaceruj\u0105c ulic\u0105 Lipow\u0105?<\/p>\n<p>AR<\/p>\n<p>                                                                                                                                                                                                        ]]><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W lipcu 2026 roku mija dok\u0142adnie 85 lat od tragicznych i krwawych wydarze\u0144 w Lesie Pietrasze. Niemcy, nied\u0142ugo&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":551362,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51614],"tags":[59737,18566,2151,105538,108735,108029,52658,108739,55709,108741,58839,42,38,40,39,41,16651,108737,64370,108738,60266,2612,108740,800,52536,108736,892,108743,108742],"class_list":["post-551361","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-bialystok","tag-areszt-sledczy","tag-aresztowanie","tag-bialystok","tag-esperanto","tag-esperanto-w-bialymstoku","tag-jakub-szapiro","tag-las-pietrasze","tag-las-pietrasze-egzekucja","tag-ludwik-zamenhof","tag-mural-zamenhofa","tag-murale","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-pomnik","tag-prasa-esperancka","tag-prezydent-bialegostoku","tag-przewodnik-po-bialymstoku-esperanto","tag-rafal-rudnicki","tag-rodzina","tag-stolperstein-bialystok","tag-teatr","tag-tor-wschodzacy-bialystok","tag-towarzystwo-esperanckie-bialystok","tag-wojna","tag-zydowscy-mieszkancy-bialegostoku","tag-zydowscy-mieszkancy-bialegostokubialystok"],"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/551361","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=551361"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/551361\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/551362"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=551361"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=551361"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=551361"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}