To samo wcze\u015bniej robili z \u017bydami. Organizowali te\u017c egzekucje\u2026 W mojej ksi\u0105\u017cce jest historia \u017cydowskiego aptekarza Kagana z miejscowo\u015bci Kupicz\u00f3w. Ten cz\u0142owiek wiedz\u0105c, co robi\u0105 w okolicy Ukrai\u0144cy z \u017bydami, razem z \u017con\u0105 wszed\u0142 do jeziora i\u2026<\/p>\n
Utopi\u0142 si\u0119?<\/p>\n
Utopi\u0142 si\u0119 i on i jego \u017cona. Wybrali \u015bmier\u0107 na w\u0142asnych zasadach, a nie w m\u0119czarniach. Kiedy Ukrai\u0144cy rozprawili si\u0119 z \u017bydami, wzi\u0119li si\u0119 za Polak\u00f3w i za inne narodowo\u015bci, kt\u00f3re zamieszkiwa\u0142y Wo\u0142y\u0144. Z tym \u017ce ju\u017c bez Niemc\u00f3w, ju\u017c jako niezale\u017cna Ukrai\u0144ska Powsta\u0144cza Armia. I zacz\u0119\u0142o si\u0119 czyszczenie etniczne teren\u00f3w, kt\u00f3re mia\u0142y by\u0107 zal\u0105\u017ckiem niepodleg\u0142ej Ukrainy. Doszli do wniosku, \u017ce skoro tak ma\u0142a liczba Polak\u00f3w na Wo\u0142yniu wystarczy\u0142a Polsce, \u017ceby te ziemie opanowa\u0107, to znaczy, \u017ce trzeba Polak\u00f3w z Wo\u0142ynia usun\u0105\u0107.<\/p>\n
Wybitny ukrai\u0144ski historyk m\u00f3wi wprost: Na Wo\u0142yniu dosz\u0142o do ludob\u00f3jstwa. G\u0142\u00f3wna odpowiedzialno\u015b\u0107 le\u017cy po naszej stronie ![\"Wo\u0142odymyr](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/Qijk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9hNTMzM2Y2MzEyNzcwY2NkYWY0MDEwMDhhMjA5MmU3Ny5qcGeRlQLNA.jpeg\")
<\/p>\n
Usun\u0105\u0107 znaczy wymordowa\u0107. <\/p>\n
Wymordowa\u0107 i to drastycznymi metodami. Brutalno\u015b\u0107 mord\u00f3w mia\u0142a przestraszy\u0107 innych i spowodowa\u0107, \u017ceby uciekli. W 1943 r. zacz\u0119\u0142a si\u0119 czystka etniczna, w zasadzie ludob\u00f3jstwo. Przemoc by\u0142a \u015bwiadomym narz\u0119dziem politycznym.<\/p>\n
W 2011 r. ekshumowano szcz\u0105tki kobiet i dzieci na tzw. Trupim Polu. Potem strona ukrai\u0144ska wstrzyma\u0142a pozwolenia na ekshumacje. <\/p>\n
Poniewa\u017c z jednej strony wesz\u0142a polityka, a z drugiej\u2026 Moim zdaniem Ukrai\u0144cy przerazili si\u0119 tym, co si\u0119 okaza\u0142o w czasie tych ekshumacji. Ponad 250 szcz\u0105tk\u00f3w kobiet i dzieci, r\u00f3wnie\u017c male\u0144kich. Masowy gr\u00f3b. Po tych dzieciach zosta\u0142y tylko cienie w piachu, archeolodzy znajdowali warkoczyki\u2026 Wiem, \u017ce w czasie tych ekshumacji spad\u0142 deszcz i te „cienie” dzieci na piasku si\u0119 rozmywa\u0142y.<\/p>\n
My\u015bl\u0119, \u017ce Ukrai\u0144cy w\u00f3wczas si\u0119 przestraszyli. Z jednej strony Ukraina, m\u0142ode, niepodleg\u0142e pa\u0144stwo, kt\u00f3re dopiero zaczyna swoje funkcjonowanie na arenie mi\u0119dzynarodowej, a z drugiej taki spadek\u2026 Trzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce wtedy wi\u0119kszo\u015b\u0107 Ukrai\u0144c\u00f3w w zasadzie nie wiedzia\u0142a, o co chodzi z UPA.<\/p>\n
„Nie wiem, czy chodzi o to, \u017ceby nas, Polak\u00f3w, jeszcze bardziej rozsierdzi\u0107?”<\/p>\n
Teraz wi\u0119kszo\u015b\u0107 wie i gloryfikuje. <\/p>\n
Najwi\u0119kszy paradoks polega na tym, \u017ce nie ma \u017cadnej ci\u0105g\u0142o\u015bci prawnej pomi\u0119dzy banderowcami a dzisiejszym pa\u0144stwem ukrai\u0144skim. Politycy ukrai\u0144scy mogli w odpowiednim momencie zdecydowa\u0107, co zrobi\u0107 z tym dziedzictwem UPA, z tym ludob\u00f3jczym spadkiem. Mogli powiedzie\u0107: s\u0142uchajcie, UPA robi\u0142a rzeczy straszne, ale my z tym nie mamy nic wsp\u00f3lnego.<\/p>\n
Zrobili odwrotnie. Ju\u017c m\u00f3wi\u0142am o Panteonie. <\/p>\n
O Panteonie<\/a> na razie nie chc\u0119 si\u0119 wypowiada\u0107, bo mam wra\u017cenie, \u017ce ten panteon jest troch\u0119 przy okazji i \u017ce jeszcze b\u0119dzie podlega\u0142 dyplomatycznym negocjacjom. Nie wiem, kogo zamierzaj\u0105 w nim umie\u015bci\u0107 i chyba sami jeszcze do ko\u0144ca nie wiedz\u0105. Z drugiej strony, je\u015bli Komisja Kultury Lwowskiej Rady Obwodowej wpada na pomys\u0142, \u017ceby 2027 by\u0142 rokiem Romana Szuchewycza<\/a>, to wida\u0107, \u017ce tam jest po prostu je\u017cd\u017cenie pr\u0119tem po klatce. <\/p>\n Nie wiem, czy chodzi o to, \u017ceby nas Polak\u00f3w jeszcze bardziej rozsierdzi\u0107? Uwa\u017cam, \u017ce Ukraina robi rzecz, z kt\u00f3rej wagi chyba sobie nie do ko\u0144ca zdaje spraw\u0119. Bierze na siebie grzechy ludzi, kt\u00f3rzy wymordowali naprawd\u0119 setki tysi\u0119cy \u017byd\u00f3w, Polak\u00f3w, Czech\u00f3w. Ludzi, kt\u00f3rzy byli skrajnymi nacjonalistami. Dziwi\u0119 si\u0119, \u017ce politycy ukrai\u0144scy bior\u0105 ich na sztandary, zamiast po prostu si\u0119 od nich odci\u0105\u0107.<\/p>\n Jak przebiega\u0142a krwawa niedziela na Wo\u0142yniu? Przera\u017caj\u0105ce relacje. „Tak chyba musi wygl\u0105da\u0107 piek\u0142o” T\u0142umacz\u0105 to tym, \u017ce UPA bohatersko walczy\u0142a z Sowietami. <\/p>\n Dzia\u0142aj\u0105 tak, jakby s\u0105dzili, \u017ce uda im si\u0119 wszystkich ogra\u0107. Musz\u0105 wiedzie\u0107 jednak, \u017ce z takimi bohaterami to do struktur zachodnich nie zostan\u0105 wpuszczeni. Gdybym by\u0142 Ukrai\u0144cem, to bym si\u0119 przyjrza\u0142, kto ich na t\u0119 min\u0119 wpakowa\u0142. Pami\u0119tam Ukrain\u0119, w kt\u00f3rej nie tylko nie m\u00f3wi\u0142o si\u0119 o UPA, ale i o Wielkim G\u0142odzie. To by\u0142 kraj przez Sowiet\u00f3w wyczyszczony z pami\u0119ci historycznej.<\/p>\n Ukrai\u0144cy mieli bardzo niesprzyjaj\u0105ce warunki do tego, \u017ceby stworzy\u0107 polityk\u0119 historyczn\u0105. My mieli\u015bmy du\u017co \u0142atwiej. A i tak trudno by\u0142o nam si\u0119 przyzna\u0107 do rzeczy trudnych, do tego, \u017ce Polacy te\u017c mordowali \u017byd\u00f3w.<\/p>\n Winy ukrai\u0144skiego IPN-u<\/p>\n Kto ich na t\u0119 min\u0119 wsadzi\u0142? Kto wsadzi\u0142 prezydenta Ze\u0142enskiego? <\/p>\n Bardzo z\u0142\u0105 robot\u0119 wykona\u0142 ukrai\u0144ski IPN. I umiej\u0119tnie wykorzysta\u0142a to perfidna Rosja. Z jednej strony zaatakowa\u0142a Ukrain\u0119, a z drugiej sprawi\u0142a, \u017ce Ukrai\u0144cy zacz\u0119li czci\u0107 UPA jako formacj\u0119, kt\u00f3ra walczy\u0142a z Rosjanami. Tylko, \u017ce drugie dno jest takie, \u017ce ludzie z UPA byli te\u017c mordercami.<\/p>\n Przez lata ukrai\u0144skim IPN-em zarz\u0105dza\u0142 Wo\u0142odymyr Wiatrowycz. <\/p>\n Historyk, kt\u00f3ry zamiast wzi\u0105\u0107 na klat\u0119 b\u0142\u0119dy i zbrodnie UPA i rozliczy\u0107 je, negowa\u0142 win\u0119 Ukrai\u0144c\u00f3w w rzezi wo\u0142y\u0144skiej. Pami\u0119tam, jak wysz\u0142a moja ksi\u0105\u017cka w Ukrainie, i Wiatrowycz by\u0142 jej pierwszym krytykiem. A przecie\u017c to jest ksi\u0105\u017cka o Ukrai\u0144cach ratuj\u0105cych Polak\u00f3w, kt\u00f3rzy ryzykowali \u017cyciem, \u017ceby pom\u00f3c swoim polskim s\u0105siadom. Wiatrowycz od pocz\u0105tku pisa\u0142, \u017ce samo u\u017cycie s\u0142owa sprawiedliwi w kontek\u015bcie tych Ukrai\u0144c\u00f3w wpisuje si\u0119 w dyskurs holokaustowy i pokazuje, \u017ce byli jacy\u015b \u017ali Ukrai\u0144cy\u2026 Twierdzi\u0142, \u017ce trwa\u0142a wojna polsko-ukrai\u0144ska, \u017ce nie by\u0142o \u017cadnej rzezi wo\u0142y\u0144skiej.<\/p>\n Materia\u0142y prasowe<\/p>\n Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki „Opowie\u015bci z Wo\u0142ynia” Witolda Szab\u0142owskiego <\/p>\n Napisa\u0142 na temat ksi\u0105\u017ck\u0119. <\/p>\n To by\u0142o przykrywanie ludob\u00f3jstwa i udawanie, \u017ce by\u0142 jaki\u015b rodzaj polsko-ukrai\u0144skiej wojny, \u017ce tam nie by\u0142o \u017cadnych sprawc\u00f3w, \u017ce po prostu jedni si\u0119 t\u0142ukli z drugimi. To by\u0142o bardzo szkodliwe, szkodzi\u0142 swojemu krajowi. Ale kto nie mia\u0142 IPN-u, kt\u00f3ry pr\u00f3bowa\u0142 wymazywa\u0107 zbrodnie swojego kraju, niech pierwszy rzuci kamieniem\u2026 Widz\u0119, \u017ce wielu ludzi w Polsce pod\u0142apuje sugerowan\u0105 przez ukrai\u0144ski IPN teori\u0119 symetryczn\u0105 o wyr\u00f3wnaniu win.<\/p>\n M\u00f3wi\u0105c o akcjach odwetowych Armii Krajowej na cywilach ukrai\u0144skich. <\/p>\n Polski odwet bywa\u0142 okrutny, ale by\u0142 odpowiedzi\u0105 na rze\u017a wo\u0142y\u0144sk\u0105, na wymordowanie w bestialski spos\u00f3b przez Ukrai\u0144c\u00f3w stu tysi\u0119cy Polak\u00f3w. Polacy w og\u00f3le nie mieli \u017cadnego interesu, \u017ceby walczy\u0107 z Ukrai\u0144cami. Mamy ogromn\u0105 dysproporcj\u0119 \u2014 po stronie polskiej 100 tys. ofiar, po stronie ukrai\u0144skiej 10-15 tys. Trudno by\u0107 tu symetryst\u0105.<\/p>\n Pisa\u0142 pan o Ukrai\u0144cach, kt\u00f3rzy ratowali Polak\u00f3w w czasie rzezi wo\u0142y\u0144skiej. <\/p>\n Pisa\u0142em maj\u0105c nadziej\u0119, \u017ce to mog\u0105 by\u0107 i nasi i Ukrai\u0144c\u00f3w bohaterowie. Po prostu dobrzy ludzie. Wci\u0105\u017c uwa\u017cam, \u017ce du\u017co wi\u0119kszym bohaterstwem jest zaryzykowa\u0107 \u017cycie swoje i swoich bliskich ni\u017c przy\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 do morduj\u0105cego t\u0142umu. Mam nadziej\u0119, \u017ce chocia\u017c my Polacy b\u0119dziemy potrafili odpowiednio ich uczci\u0107.<\/p>\n Zbrodnia wo\u0142y\u0144ska. Dlaczego Ukrai\u0144cy nie chc\u0105 przyzna\u0107, \u017ce to by\u0142o ludob\u00f3jstwo? [WYJA\u015aNIAMY] ![\"Rekonstrukcja](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/eTUk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9hOGVhMTczODA2ZGM2OThlNjFiOGMzOGUxMWM3YjlhMy5wbmeRlQLNA.jpeg\")
<\/p>\n![\"Ok\u0142adka](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/6C8k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy82ZDFhMzNhZGQwM2U4MWFmOTE3ZTZjYjkyZTc5YTI0Ny5wbmeRkwXNB.jpeg\")
<\/p>\n![](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/1783882818_318_n0Xk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy85ZjkzYmJhN2I2NzViNWIxYjhjMWNmYTc3ODMxZjNlMi5wbmeRlQLNA.jpeg\")
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Witold Szab\u0142owski: Tak, chocia\u017c nie s\u0105dzi\u0142em, \u017ce b\u0119dzie tak gwa\u0142towna. Paradoksalnie, uwa\u017cam, \u017ce dobrze, \u017ce ona jest. Od…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":552153,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[56,61195,32,33,36,37,27,34,35,28,31,48,25,46,42,38,40,39,41,47,80,29,30,415,8088,26,7659],"class_list":["post-552152","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-article_premium","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-featured-news","tag-featurednews","tag-headlines","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-nat_styl","tag-news","tag-omp","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-screening_general","tag-swiat","tag-top-stories","tag-topstories","tag-ukraina","tag-upa","tag-wiadomosci","tag-wolyn"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116908552274262313","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/552152","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=552152"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/552152\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/552153"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=552152"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=552152"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=552152"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}