Miko\u0142aj Walkiewicz w tek\u015bcie Gdzie jest soft power Polski?<\/a>, kt\u00f3ry szczeg\u00f3lnie polecam Czytelnikom zainteresowanym tym zagadnieniem.<\/p>\nIdealnym przyk\u0142adem zastosowania soft power s\u0105 przytaczane przez Walkiewicza kraje azjatyckie. M\u0142odzi ludzie \u015bwiata zachodniego masowo ogl\u0105daj\u0105 japo\u0144sk\u0105 animacj\u0119, s\u0142uchaj\u0105 korea\u0144skiej muzyki popularnej i jedz\u0105 \u201eoryginalne\u201d produkty, rzekomo poch\u0142aniane masowo przez Azjat\u00f3w. Podobnym przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 dominuj\u0105ca w naszej hemisferze popkultura ameryka\u0144ska, ale te\u017c na przyk\u0142ad w\u0142oska kuchnia, francuskie wino lub rosyjski balet. Te wszystkie z pozoru b\u0142ahe rzeczy s\u0105 w stanie zdzia\u0142a\u0107 znacznie wi\u0119cej ni\u017c wizyty dyplomatyczne i niesko\u0144czona liczba delegacji handlowych. To w\u0142a\u015bnie odpowiednio zrealizowana strategia soft power mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o realnej skali oddzia\u0142ywania danego pa\u0144stwa, nawet pomimo jego niewielkich zasob\u00f3w militarnych.<\/p>\n
Wr\u00f3\u0107my wi\u0119c do zagadnienia gier komputerowych. Szczytowy projekt eksportowy polskiego rynku gier, czyli Wied\u017amin, wywar\u0142 spory wp\u0142yw na popkultur\u0119 i ca\u0142e \u015brodowisko graczy na \u015bwiecie. Pojawia\u0142y si\u0119 dziesi\u0105tki fanowskich wersji wybornej \u015bcie\u017cki d\u017awi\u0119kowej, a na konwentach zobaczy\u0107 mogli\u015bmy mas\u0119 ludzi przebranych za Geralta, Ciri lub inne postacie z tej gry. Pokazuje to, \u017ce Wied\u017amin rzeczywi\u015bcie odcisn\u0105\u0142 swoje pi\u0119tno na \u015bwiatowej popkulturze, ale tak\u017ce to, \u017ce za pomoc\u0105 gry mo\u017cna popularyzowa\u0107, nawet bez \u015bwiadomo\u015bci samych konsument\u00f3w, pewne warto\u015bci i postawy. To dobry znak, ale jednocze\u015bnie zbyt ma\u0142o. Polska posiada odpowiednie zasoby w postaci kadr i firm, a tak\u017ce finanse, \u017ceby tworzy\u0107 dobrej jako\u015bci gry s\u0142u\u017c\u0105ce naszej soft power. Nie jest to jednak nale\u017cycie wykorzystywane. Pa\u0144stwo polskie niedostatecznie spo\u017cytkowa\u0142o sukces Cyberpunka do promocji samego siebie, podobnie jest z innymi wysokiej jako\u015bci grami.<\/p>\n
Nie by\u0142o tworzenia narracji o tym, \u017ce Polska, kraj jeszcze przed trzydziestoma laty biedny, postkomunistyczny i zacofany, w wyj\u0105tkowo kr\u00f3tkim czasie sta\u0142 si\u0119 prawdziwym gigantem innowacyjnej bran\u017cy, kt\u00f3ry potrafi wypuszcza\u0107 \u015bwiatowej klasy tytu\u0142y. Nie by\u0142o przekonywania o unikatowych walorach polskiej kultury po tym, gdy odbiorca po\u0142knie niezwykle atrakcyjny \u201ehaczyk\u201d w postaci wysokiej jako\u015bci gry komputerowej.<\/p>\n
Wreszcie, co jest chyba najistotniejszym zarzutem z mojej strony \u2013 bogata i stanowi\u0105ca wspania\u0142e \u017ar\u00f3d\u0142o polska historia dalej le\u017cy od\u0142ogiem, pozostawiona niszowym tw\u00f3rcom, kt\u00f3rzy produkuj\u0105 bud\u017cetowe, cz\u0119sto wyj\u0105tkowo kiepskie tytu\u0142y, takie jak Uprising \u201844 lub Land of War: The Beginning. Mamy przecie\u017c mas\u0119 kojarzonych na \u015bwiecie motyw\u00f3w, takich jak husaria czy walka z Niemcami w czasie II wojny \u015bwiatowej. Nasz\u0105 histori\u0119 za granic\u0105 popularyzuj\u0105 tw\u00f3rcy obcy, tacy jak zesp\u00f3\u0142 Sabaton czy polscy co prawda tw\u00f3rcy, ale tacy, kt\u00f3rych trudno pos\u0105dza\u0107 o ch\u0119\u0107 promocji polskiej kultury \u2013 wspomnijmy cho\u0107by serial Netflixa 1670, kt\u00f3rego drugi sezon znalaz\u0142 zaskakuj\u0105c\u0105 liczb\u0119 odbiorc\u00f3w na Zachodzie. A przecie\u017c gry komputerowe, jako medium wyj\u0105tkowo dobrze anga\u017cuj\u0105ce odbiorc\u0119, s\u0105 w stanie niesamowicie wp\u0142yn\u0105\u0107 nie tylko na jego wyobra\u017ani\u0119, ale r\u00f3wnie\u017c na jego postrzeganie rzeczywisto\u015bci. Gra, jak \u017caden inny tw\u00f3r kultury, pozwala na wsi\u0105kni\u0119cie w opowie\u015b\u0107 i dos\u0142owne wej\u015bcie w buty sterowanego przez nas bohatera. Nie jest te\u017c tak, \u017ce wykorzystanie gier do promocji w\u0142asnej kultury i w\u0142asnego narodu jest czym\u015b niesamowicie nowatorskim. Kilka lat temu ukaza\u0142a si\u0119 czeska strategia Last Train Home,w kt\u00f3rej kierujemy poci\u0105giem pe\u0142nym zdemobilizowanych cz\u0142onk\u00f3w Legionu Czechos\u0142owackiego, pr\u00f3buj\u0105cych wydosta\u0107 si\u0119 z ogarni\u0119tej wojn\u0105 domow\u0105 Rosji. Czesi stworzyli te\u017c s\u0142ynn\u0105 seri\u0119 Kingdom Come Deliverance,kt\u00f3r\u0105 portale bran\u017cowe opisywa\u0142y jako jedno z najbardziej realistycznych przedstawie\u0144 \u015bredniowiecza w grach, a jednocze\u015bnie \u015bwietn\u0105 ekspozycj\u0119 na histori\u0119 Czech na kilka lat przed wojnami husyckimi. Ju\u017c na pocz\u0105tku XXI wieku ukrai\u0144skie studio GSC (tw\u00f3rcy serii S.T.A.L.K.E.R) stworzy\u0142o popularn\u0105 seri\u0119 The Cossacks, kt\u00f3ra eksponowa\u0142a wojny wiek\u00f3w XVII\u2013XVIII, ze szczeg\u00f3lnym naciskiem na te prowadzone przez tytu\u0142owych Kozak\u00f3w. Mo\u017cna wi\u0119c znale\u017a\u0107 dobre przyk\u0142ady promocji historii narodowej przez kraje o\u015bcienne, bardziej lub mniej do naszego podobne.<\/p>\n
Podobne gry, kt\u00f3re hipotetycznie powsta\u0142yby w Polsce, nie musz\u0105 eksplorowa\u0107 najbardziej oczywistych w\u0105tk\u00f3w polskiej historii. Chocia\u017c uczestniczenie w husarskiej szar\u017cy pod Wiedniem lub bronienie barykad powsta\u0144czej Warszawy brzmi, rzecz jasna, ciekawie, to przecie\u017c w naszych dziejach istnieje znacznie wi\u0119cej wydarze\u0144 i moment\u00f3w zas\u0142uguj\u0105cych na odniesienie. A gdyby tak powsta\u0142a strategia ekonomiczna, w kt\u00f3rej spr\u00f3bowaliby\u015bmy, wbrew woli zaborc\u00f3w, stworzy\u0107 przemys\u0142owe imperium? Albo skradanka, gdzie jako tajny agent styczniowego Rz\u0105du Narodowego pr\u00f3bowaliby\u015bmy przenikn\u0105\u0107 do carskich fort\u00f3w? Hiperrealistyczny symulator \u017cycia w Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w? Alternatywna historycznie wizja PRL-u, z rozgrywk\u0105 podobn\u0105 do klasycznego Deus Ex? Tak naprawd\u0119 mo\u017cliwo\u015bci s\u0105 ca\u0142kowicie niesko\u0144czone, a ich skuteczne animowanie zale\u017cy jedynie od istnienia d\u0142ugofalowej strategii rozwoju tego sektora oraz m\u0105drej kooperacji mi\u0119dzy pa\u0144stwem a studiami tworz\u0105cymi gry komputerowe.<\/p>\n
Co istotne, w przypadku istnienia przemy\u015blanej strategii rozwojowej tej bran\u017cy pa\u0144stwo polskie mog\u0142oby realnie wp\u0142ywa\u0107 na tre\u015b\u0107 powstaj\u0105cych produkt\u00f3w, ale i dba\u0107, by te charakteryzowa\u0142y si\u0119 nie tylko wysok\u0105 jako\u015bci\u0105 (co, jak ju\u017c udowodnili\u015bmy, jest rzecz\u0105 zupe\u0142nie mo\u017cliw\u0105\u00a0do zrealizowania). Zadaniem tym bez problemu mog\u0142aby zajmowa\u0107 si\u0119\u00a0instytucja powo\u0142ana przez Ministerstwo Kultury lub inny odpowiedzialny podmiot, kt\u00f3ry wszed\u0142by w rol\u0119\u00a0po\u015brednicz\u0105c\u0105 mi\u0119dzy odpowiedzialnym rz\u0105dem a pr\u0119\u017cnym sektorem gamedevu, czyli tw\u00f3rc\u00f3w gier komputerowych. Nie by\u0142oby to te\u017c niczym nowatorskim na arenie mi\u0119dzynarodowej. W\u0142adze najr\u00f3\u017cniejszych pa\u0144stw \u015bwiata podejmowa\u0142y skuteczne operacje wsparcia mi\u0119kkiej si\u0142y. Przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 intensywne wspieranie przez japo\u0144skie rz\u0105dy grup biznesowych odpowiedzialnych za eksport mangi oraz anime lub wsp\u00f3\u0142organizowanie przez rz\u0105d w\u0142oski \u015bwiatowych wydarze\u0144 zwi\u0105zanych z sektorem mody i turystyki.<\/p>\n
Czytaj tak\u017ce<\/p>\n
Gdzie zawodzi demokracja liberalna<\/p>\n
Niestety, w przypadku polskiej demokracji liberalnej mo\u017cliwo\u015bci tworzenia d\u0142ugotrwa\u0142ych plan\u00f3w s\u0105 g\u0142\u0119boko ograniczone z powodu mechanizm\u00f3w systemowych, kt\u00f3re nie promuj\u0105 tego typu inicjatyw. W swoim artykule Miko\u0142aj Walkiewicz zwraca\u0142 uwag\u0119, \u017ce do skutecznego promieniowania soft power potrzebne s\u0105 silne, dzia\u0142aj\u0105ce, sprawne instytucje pa\u0144stwowe. Tymczasem trudno by\u0142oby tak scharakteryzowa\u0107 polskie mechanizmy ustrojowe w sytuacji, gdy hegemoniczn\u0105 w\u0142adz\u0119 sprawuje wype\u0142niony niekompetentnymi lud\u017ami parlament, kt\u00f3rego szczytem ambicji jest planowanie na jedn\u0105 kadencj\u0119 w prz\u00f3d. Rozw\u00f3j soft power przynosi zwroty dopiero po kilku, by\u0107 mo\u017ce kilkunastu latach, a wi\u0119c inwestycja w niego nie jest op\u0142acalna z perspektywy politycznej. Brak natychmiastowych skutk\u00f3w pozytywnych mo\u017ce r\u00f3wnie dobrze przerodzi\u0107 si\u0119 w bro\u0144 przeciwko rz\u0105dowi, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142by inwestycj\u0119 w jej rozw\u00f3j, wi\u0119c rozw\u00f3j ten mo\u017ce nawet jawi\u0107 si\u0119 jako niebezpieczny. Trudno jest m\u00f3wi\u0107 o zwr\u00f3ceniu uwagi na zwi\u0119kszanie si\u0142y mi\u0119kkiej, je\u015bli postpandemiczna polska gospodarka znalaz\u0142a si\u0119 w impasie, stopa \u017cyciowa przeci\u0119tnego Polaka spad\u0142a, a marki takie jak Orlen zahamowa\u0142y sw\u00f3j wcze\u015bniejszy, dynamiczny rozw\u00f3j.<\/p>\n
Wreszcie, co r\u00f3wnie\u017c podkre\u015bla Walkiewicz, rozwijanie si\u0142y mi\u0119kkiej wymaga od elit kooperacji i wiary we w\u0142asne si\u0142y, co w warunkach wiecznego wstydzenia si\u0119 polsko\u015bci i wynaradawiania samego siebie jest niemo\u017cliwe. Idealny rozw\u00f3j polskiego sektora gamedev w zgodzie z za\u0142o\u017ceniami projekcji soft power wymaga wi\u0119c zar\u00f3wno przemy\u015blanej strategii rozwojowej, kooperacji elit oraz woli grup wp\u0142ywu, kt\u00f3re realnie wierz\u0105 w to, \u017ce poprzez promocj\u0119 Cyberpunka czy dowolnej innej gry komputerowej nie tylko zach\u0119c\u0105 ludzi do zapoznania si\u0119 z dobrej jako\u015bci produktem, ale r\u00f3wnie\u017c ze swoist\u0105 wizyt\u00f3wk\u0105 naszego kraju na arenie mi\u0119dzynarodowej. Skoro mamy naprawd\u0119\u00a0pr\u0119\u017cn\u0105 ga\u0142\u0105\u017a gospodarki, z gigantycznym potencja\u0142em, to grzechem jest brak jej wykorzystania.<\/p>\n
Niestety, we wsp\u00f3\u0142czesnej, demoliberalnej Polsce powy\u017csze zagadnienia wydaj\u0105 si\u0119 po prostu trudne do zrealizowania. Aby polski gamedev realnie b\u0142yszcza\u0142 poza granicami kraju, potrzebna jest kompleksowa reforma ustrojowa, kt\u00f3ra umo\u017cliwi\u0142aby kooperacj\u0119 mi\u0119dzy rz\u0105dem a podmiotami gospodarczymi i stworzy\u0142a strategi\u0119 d\u0142ugofalow\u0105. Za kilka, kilkana\u015bcie lat przynios\u0142aby ona, tak jak w przypadku Japonii lub Korei, bardzo obfite owoce.<\/p>\n
Ten tekst przeczyta\u0142e\u015b za darmo dzi\u0119ki hojno\u015bci naszych darczy\u0144c\u00f3w<\/p>\n
Nowy \u0141ad utrzymuje si\u0119 dzi\u0119ki oddolnemu wsparciu obywatelskim. Nasz\u0105 misj\u0105 jest rozwijanie o\u015brodka
\nintelektualnego niezale\u017cnego od partii politycznych, wielkich koncern\u00f3w i zagraniczych o\u015brodk\u00f3w wp\u0142ywu. Do\u0142\u0105cz
\ndo grona naszych darczy\u0144c\u00f3w, walczmy razem o podmiotowy nar\u00f3d oraz suwerenn\u0105 i nowoczesn\u0105 Polsk\u0119.<\/p>\n
Darowizna na rzecz portalu Nowy \u0141ad Koniec Artyku\u0142y <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Coraz wi\u0119cej m\u00f3wi si\u0119 dzi\u015b o soft power. Odpowiednio wykorzystany kapita\u0142 kulturowy jest w stanie wp\u0142yn\u0105\u0107 na relacje…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":560665,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[110758,2074,3860,42,38,40,39,41,110759],"class_list":["post-560664","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-demokracja-liberalna","tag-gry","tag-gry-komputerowe","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-soft-power"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116931621488961488","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/560664","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=560664"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/560664\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/560665"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=560664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=560664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=560664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}