Interpelacja zosta\u0142a z\u0142o\u017cona w zwi\u0105zku z orzeczeniem Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej z 25 listopada 2025 roku w sprawie C-713\/23. TSUE uzna\u0142, \u017ce pa\u0144stwo cz\u0142onkowskie ma obowi\u0105zek uzna\u0107 ma\u0142\u017ce\u0144stwo os\u00f3b tej samej p\u0142ci, kt\u00f3re zosta\u0142o legalnie zawarte w innym kraju Unii Europejskiej przez obywateli korzystaj\u0105cych ze swobody przemieszczania si\u0119.<\/p>\n
Trybuna\u0142 zaznaczy\u0142 jednocze\u015bnie, \u017ce orzeczenie nie nak\u0142ada na pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie obowi\u0105zku wprowadzenia ma\u0142\u017ce\u0144stw jednop\u0142ciowych do ich prawa krajowego.<\/p>\n
Radny Tomasz Gontarz wskazuje, \u017ce przepisy polskiego Kodeksu rodzinnego i opieku\u0144czego, Prawa o aktach stanu cywilnego oraz art. 18 Konstytucji RP nie zosta\u0142y zmienione. Jego zdaniem powstaje wi\u0119c pytanie o podstaw\u0119 prawn\u0105 przyjmowania przez urz\u0119dy stanu cywilnego nowej praktyki.<\/p>\n
Wyrok dotycz\u0105cy lubelskiego USC<\/p>\n
Dyskusja w Lublinie nasili\u0142a si\u0119 po wyroku Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego z 28 kwietnia 2026 roku. S\u0105d uchyli\u0142 decyzj\u0119 Wojewody Lubelskiego oraz wcze\u015bniejsz\u0105 decyzj\u0119 kierownika lubelskiego USC, kt\u00f3ry odm\u00f3wi\u0142 transkrypcji aktu ma\u0142\u017ce\u0144stwa dw\u00f3ch kobiet zawartego w Portugalii.<\/p>\n
WSA zobowi\u0105za\u0142 kierownika USC do przeniesienia zagranicznego aktu do polskiego rejestru stanu cywilnego. Wojewoda Lubelski mia\u0142 nast\u0119pnie publicznie zadeklarowa\u0107, \u017ce nie planuje wniesienia skargi kasacyjnej. S\u0142u\u017cby prasowe lubelskiego Ratusza zapowiedzia\u0142y natomiast \u201epodj\u0119cie stara\u0144, aby wykona\u0107 ten wyrok\u201d.<\/p>\n
Wcze\u015bniej, 20 marca 2026 roku, Naczelny S\u0105d Administracyjny zobowi\u0105za\u0142 warszawski USC do dokonania transkrypcji aktu ma\u0142\u017ce\u0144stwa, kt\u00f3rego dotyczy\u0142o pytanie skierowane do TSUE.<\/p>\n
\u2013 Traktaty nie przekaza\u0142y Unii Europejskiej kompetencji w sprawach prawa rodzinnego \u2013 to materia zastrze\u017cona dla pa\u0144stw cz\u0142onkowskich, a sama Karta praw podstawowych odsy\u0142a w kwestii ma\u0142\u017ce\u0144stwa do ustaw krajowych. Mimo to trybuna\u0142 w Luksemburgu wszed\u0142 w buty polskiego ustawodawcy, a polskie s\u0105dy w rozszerzaj\u0105cej wyk\u0142adni id\u0105 dzi\u015b nawet dalej ni\u017c on sam. M\u00f3wi\u0119 wprost: artyku\u0142 18 Konstytucji jest jednoznaczny \u2013 ma\u0142\u017ce\u0144stwo to zwi\u0105zek kobiety i m\u0119\u017cczyzny \u2013 i \u017caden zagraniczny trybuna\u0142 tego nie zmieni. Nie kwestionuj\u0119 obowi\u0105zku wykonania prawomocnych wyrok\u00f3w w indywidualnych sprawach \u2013 kwestionuj\u0119 zamienianie wyj\u0105tku w regu\u0142\u0119 bez zmiany cho\u0107by przecinka w polskim prawie. To jest rozstrzyganie sporu ustrojowego metod\u0105 fakt\u00f3w dokonanych, narzuconych z zewn\u0105trz \u2013 m\u00f3wi radny Tomasz Gontarz.<\/p>\n
Dziewi\u0119\u0107 pyta\u0144 do prezydenta Lublina<\/p>\n
W interpelacji radny zada\u0142 prezydentowi Krzysztofowi \u017bukowi dziewi\u0119\u0107 pyta\u0144. Domaga si\u0119 przede wszystkim przedstawienia pe\u0142nej statystyki wniosk\u00f3w o transkrypcj\u0119 zagranicznych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci, kt\u00f3re wp\u0142yn\u0119\u0142y do lubelskiego USC od 2018 roku.<\/p>\n
Pyta r\u00f3wnie\u017c, jak wnioski zosta\u0142y rozstrzygni\u0119te i czy po wyrokach TSUE, NSA oraz WSA w Lublinie pojawi\u0142y si\u0119 kolejne sprawy tego rodzaju.<\/p>\n
Jedno z pyta\u0144 dotyczy aktualnej praktyki kierownika USC. Radny chce wiedzie\u0107, czy urz\u0105d nadal odmawia transkrypcji na podstawie przepis\u00f3w Prawa o aktach stanu cywilnego, czy te\u017c rozpocz\u0105\u0142 dokonywanie takich wpis\u00f3w. W przypadku zmiany praktyki oczekuje wskazania konkretnej podstawy prawnej.<\/p>\n
Gontarz domaga si\u0119 tak\u017ce informacji, czy przedstawiciele miasta analizowali mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaskar\u017cenia kwietniowego wyroku WSA oraz kto podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o publicznej zapowiedzi jego wykonania.<\/p>\n
Kolejne pytania odnosz\u0105 si\u0119 do ewentualnych wytycznych prezydenta miasta lub kierownika USC, stanowiska Ministerstwa Spraw Wewn\u0119trznych i Administracji oraz konsekwencji transkrypcji dla rejestru stanu cywilnego i rejestru PESEL.<\/p>\n
Radny pyta ponadto, czy Lublin ograniczy si\u0119 do wykonywania prawomocnych orzecze\u0144 wydanych w indywidualnych sprawach, czy te\u017c \u2013 podobnie jak Warszawa \u2013 b\u0119dzie dokonywa\u0142 transkrypcji na podstawie ka\u017cdego kolejnego wniosku.<\/p>\n
Radny wskazuje na r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy sprawami<\/p>\n
Zdaniem Tomasza Gontarza sprawa rozpatrywana w Lublinie mia\u0142a dotyczy\u0107 innego stanu faktycznego ni\u017c post\u0119powanie zako\u0144czone wyrokiem TSUE.<\/p>\n
W sprawie C-713\/23 chodzi\u0142o o par\u0119, kt\u00f3ra przez d\u0142u\u017cszy czas mieszka\u0142a w Niemczech i korzysta\u0142a ze swobody przemieszczania si\u0119 oraz pobytu na terytorium Unii Europejskiej. Wed\u0142ug informacji przywo\u0142anych przez radnego sprawa lubelska dotyczy\u0142a natomiast os\u00f3b, kt\u00f3re wyjecha\u0142y za granic\u0119 w celu zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n
W ocenie Gontarza krajowe orzecznictwo mo\u017ce w ten spos\u00f3b rozszerza\u0107 skutki wyroku TSUE na sytuacje odmienne od tej, kt\u00f3ra by\u0142a podstaw\u0105 orzeczenia wydanego w Luksemburgu.<\/p>\n
Radny zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c o wyja\u015bnienie marcowej wypowiedzi rzeczniczki lubelskiego Ratusza, zgodnie z kt\u00f3r\u0105 miasto oczekiwa\u0142o na wprowadzenie przez ministerstwo rozwi\u0105zania formalno-technicznego umo\u017cliwiaj\u0105cego transkrypcj\u0119 akt\u00f3w.<\/p>\n
Wniosek do Trybuna\u0142u Konstytucyjnego<\/p>\n
W interpelacji zwr\u00f3cono uwag\u0119, \u017ce grupa pos\u0142\u00f3w skierowa\u0142a do Trybuna\u0142u Konstytucyjnego wniosek dotycz\u0105cy zgodno\u015bci z Konstytucj\u0105 przepis\u00f3w stanowi\u0105cych podstaw\u0119 zobowi\u0105zywania urz\u0119d\u00f3w stanu cywilnego do transkrypcji zagranicznych akt\u00f3w ma\u0142\u017ce\u0144stwa os\u00f3b tej samej p\u0142ci.<\/p>\n
Radny zaznacza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce MSWiA pracuje nad rozwi\u0105zaniami s\u0142u\u017c\u0105cymi wykonaniu orzeczenia TSUE. W zwi\u0105zku z tym pyta, czy prezydent Lublina rozwa\u017cy powstrzymanie si\u0119 od wprowadzania systemowej praktyki transkrypcji do czasu rozstrzygni\u0119cia Trybuna\u0142u Konstytucyjnego lub przyj\u0119cia odpowiednich zmian przez parlament.<\/p>\n
Finansowanie Stowarzyszenia Unia R\u00f3wno\u015bci<\/p>\n
W materia\u0142ach przedstawionych przez Tomasza Gontarza sprawa zosta\u0142a powi\u0105zana tak\u017ce z finansowaniem Stowarzyszenia Unia R\u00f3wno\u015bci przez miasto.<\/p>\n
Wed\u0142ug informacji przekazanych przez radnego organizacja otrzyma\u0142a 1,3 mln z\u0142 na prowadzenie przestrzeni m\u0142odzie\u017cowej QLub w latach 2026\u20132030. Gontarz podaje r\u00f3wnie\u017c, \u017ce \u0142\u0105czna warto\u015b\u0107 um\u00f3w zawartych przez stowarzyszenie z miastem w latach 2023\u20132026 wynios\u0142a oko\u0142o 1,5 mln z\u0142.<\/p>\n
Radny domaga si\u0119 wyja\u015bnie\u0144 dotycz\u0105cych trybu konkursu, kosztorysu oraz zasad rozliczania dotacji. Jednocze\u015bnie \u0142\u0105czy t\u0119 kwesti\u0119 z pytaniem o neutralno\u015b\u0107 instytucji samorz\u0105dowych w sporze dotycz\u0105cym prawnego rozumienia ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n
\u2013 Zestawmy fakty. Z jednej strony Ratusz hojn\u0105 r\u0119k\u0105 przekazuje ponad milion z\u0142otych publicznych pieni\u0119dzy organizacji, kt\u00f3ra jest aktywn\u0105 stron\u0105 sporu ideologicznego o kszta\u0142t ma\u0142\u017ce\u0144stwa i rodziny. Z drugiej strony ten sam Ratusz ma dzi\u015b bezstronnie stosowa\u0107 Prawo o aktach stanu cywilnego w sprawach, kt\u00f3rych ten sp\u00f3r dotyczy. Mieszka\u0144cy Lublina maj\u0105 prawo zapyta\u0107: czy urz\u0105d, kt\u00f3ry finansuje jedn\u0105 stron\u0119 debaty, jest jeszcze neutralnym urz\u0119dem, czy ju\u017c uczestnikiem kampanii ideologicznej za pieni\u0105dze podatnik\u00f3w? Podkre\u015blam: nie kwestionuj\u0119 niczyjego prawa do zrzeszania si\u0119 ani do pogl\u0105d\u00f3w. Pytam o pieni\u0105dze mieszka\u0144c\u00f3w i o neutralno\u015b\u0107 instytucji, kt\u00f3ra ma s\u0142u\u017cy\u0107 wszystkim lublinianom \u2013 bez wzgl\u0119du na \u015bwiatopogl\u0105d \u2013 dodaje Gontarz.<\/p>\n
Odpowiedzi na interpelacj\u0119 ma udzieli\u0107 prezydent Lublina Krzysztof \u017buk. Radny zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 o przedstawienie stanowiska na pi\u015bmie w ustawowym terminie 14 dni.<\/p>\n
\u2013 Prezydent \u017buk musi jasno odpowiedzie\u0107 mieszka\u0144com: czy lubelski USC b\u0119dzie stosowa\u0142 polskie prawo w brzmieniu uchwalonym przez polski parlament, czy te\u017c wyroki p\u0142yn\u0105ce z Luksemburga maj\u0105 by\u0107 w Lublinie wa\u017cniejsze od polskiej Konstytucji. W sprawach ustrojowych nie ma miejsca na urz\u0119dnicz\u0105 samowol\u0119 i polityk\u0119 fakt\u00f3w dokonanych \u2013 podsumowuje radny Gontarz.<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o: Tomasz Gontarz<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Interpelacja zosta\u0142a z\u0142o\u017cona w zwi\u0105zku z orzeczeniem Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej z 25 listopada 2025 roku w sprawie…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":562073,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[51612],"tags":[13046,51933,1081,26787,42,38,40,39,41,82915,111023,8652,111024],"class_list":["post-562072","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-lublin","tag-interpelacja","tag-krzysztof-zuk","tag-lublin","tag-malzenstwa-jednoplciowe","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-tomasz-gontarz","tag-transkrypcja-aktow-malzenstwa","tag-tsue","tag-usc-lublin"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/116935451400752728","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/562072","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=562072"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/562072\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/562073"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=562072"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=562072"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=562072"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}