By\u0142am oburzona. Wydawa\u0142o mi si\u0119 to kompletnie niezrozumia\u0142e. Dopiero p\u00f3\u017aniej zrozumia\u0142am logik\u0119 tego podej\u015bcia. W Danii bardzo uwa\u017ca si\u0119 na to, \u017ceby nie zrobi\u0107 z cz\u0142owieka pacjenta bardziej, ni\u017c to konieczne. Je\u015bli jeste\u015b w stanie funkcjonowa\u0107 i wykonywa\u0107 swoj\u0105 prac\u0119, system raczej b\u0119dzie ci\u0119 zach\u0119ca\u0142 do normalnego \u017cycia ni\u017c do traktowania siebie jak osoby ci\u0119\u017cko chorej.<\/p>\n
Co najbardziej zaskakuje Polaka, kiedy pierwszy raz zetknie si\u0119 z du\u0144sk\u0105 opiek\u0105 zdrowotn\u0105?<\/p>\n
Wiesz, pierwsz\u0105 rzecz\u0105, kt\u00f3ra przychodzi mi do g\u0142owy, jest to, \u017ce tutaj bardzo cz\u0119sto leczy si\u0119 wszystko paracetamolem<\/a> albo ibuprofenem<\/a>. Antybiotyk<\/a> nie jest lekiem pierwszego wyboru. Lekarz rodzinny najpierw sprawdza, czy infekcja ma pod\u0142o\u017ce bakteryjne, a dopiero potem decyduje, czy w og\u00f3le trzeba go przepisa\u0107. Je\u015bli ju\u017c, to zwykle wchodzi penicylina<\/a>, o ile nie ma przeciwwskaza\u0144. Chodzi o to, \u017ceby nie nabywa\u0107 oporno\u015bci na antybiotyki.<\/a> To jest zupe\u0142nie inna filozofia ni\u017c w Polsce \u2014 mniej „na wszelki wypadek”, bardziej: najpierw zobaczmy, czy organizm sam sobie poradzi. Archiwum pywatne<\/p>\n Ola: lekarz spojrza\u0142 na mnie i zapyta\u0142: „A pani pracuje t\u0105 nog\u0105?” <\/p>\n Czyli w Danii nie ma podej\u015bcia: „Boli, to trzeba od razu co\u015b mocniejszego”?<\/p>\n W\u0142a\u015bnie nie. Tu jest wi\u0119ksze zaufanie do tego, \u017ce nasze cia\u0142o potrafi sobie poradzi\u0107 z wieloma rzeczami. I to dla Polak\u00f3w bywa zaskakuj\u0105ce, bo my jeste\u015bmy przyzwyczajeni do tego, \u017ce jak co\u015b si\u0119 dzieje, to trzeba od razu dzia\u0142a\u0107. W Danii to wygl\u0105da bardziej zachowawczo. Najpierw obserwacja, potem decyzja. Nie ma takiego odruchu, \u017ce trzeba natychmiast wdro\u017cy\u0107 mocne leczenie.<\/p>\n A jak wygl\u0105da dost\u0119p do specjalisty? W Polsce cz\u0119sto my\u015blimy: „Je\u015bli to co\u015b powa\u017cnego, to trzeba jak najszybciej do konkretnego lekarza”.<\/p>\n I to w\u0142a\u015bnie jest kolejna rzecz, kt\u00f3ra zaskakuje. Do specjalisty naprawd\u0119 nie trafia si\u0119 tam z marszu. Wszystko idzie przez lekarza rodzinnego. To on musi wystawi\u0107 skierowanie i dopiero wtedy system uruchamia dalsz\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119. Dla wielu ludzi to jest frustruj\u0105ce, bo maj\u0105 poczucie, \u017ce odbijaj\u0105 si\u0119 od systemu jak od szklanego sufitu. Ale z drugiej strony \u2014 je\u015bli sprawa jest naprawd\u0119 powa\u017cna, to system potrafi dzia\u0142a\u0107 bardzo szybko.<\/p>\n Czyli to nie jest system, kt\u00f3ry ka\u017cdego przepuszcza od razu, ale kiedy trzeba, przyspiesza?<\/p>\n I to jest wa\u017cne, bo z zewn\u0105trz mo\u017cna odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce tam wszystko jest trudno dost\u0119pne. A faktycznie chodzi o to, \u017ce najpierw trzeba przej\u015b\u0107 przez pierwsz\u0105 bram\u0119. Je\u015bli lekarz rodzinny uzna, \u017ce specjalista jest potrzebny, to ju\u017c dalej \u015bcie\u017cka bywa bardzo sprawna. Mia\u0142am nawet przyk\u0142ad znajomej w ci\u0105\u017cy, u kt\u00f3rej podczas badania zauwa\u017cono co\u015b niepokoj\u0105cego. W ci\u0105gu tygodnia mia\u0142a konsultacj\u0119 z jednym z najlepszych specjalist\u00f3w w kraju.<\/p>\n Archiwum pywatne<\/p>\n „Najpierw obserwacja, potem decyzja. W Danii nie ma takiego odruchu, \u017ce trzeba natychmiast wdro\u017cy\u0107 mocne leczenie” <\/p>\n Tw\u00f3j m\u0105\u017c jest lekarzem. Co najbardziej r\u00f3\u017cni jego spojrzenie na pacjenta od typowo polskiego podej\u015bcia?<\/p>\n On cz\u0119sto m\u00f3wi, \u017ce je\u015bli poka\u017cesz zdrowemu cz\u0142owiekowi wystarczaj\u0105co du\u017co wynik\u00f3w bada\u0144, w ko\u0144cu znajdziesz co\u015b, czym zacznie si\u0119 martwi\u0107. A kiedy cz\u0142owiek zaczyna my\u015ble\u0107 o sobie jak o osobie chorej, cz\u0119sto zaczyna si\u0119 te\u017c gorzej czu\u0107. Wiele decyzji terapeutycznych opiera si\u0119 tu na wynikach bada\u0144 naukowych. Pacjent mo\u017ce oczekiwa\u0107 konkretnego badania czy terapii, bo s\u0142ysza\u0142 o niej od znajomego lub spotka\u0142 si\u0119 z ni\u0105 w innym miejscu, jednak je\u015bli dost\u0119pne publikacje i dane nie pokazuj\u0105, \u017ce przynosi ona lepsze efekty, lekarz powinien otwarcie wyja\u015bni\u0107, dlaczego jej nie rekomenduje. W medycynie cz\u0119sto post\u0119puje si\u0119 zgodnie z wytycznymi, poniewa\u017c s\u0105 one tworzone na podstawie bada\u0144 prowadzonych na bardzo du\u017cych grupach pacjent\u00f3w, a nie na pojedynczych przypadkach czy indywidualnych do\u015bwiadczeniach.<\/p>\n W Danii wychodzi si\u0119 z za\u0142o\u017cenia, \u017ce je\u015bli nic ci nie dolega, nie trzeba na si\u0142\u0119 szuka\u0107 problemu. Dla wielu Polak\u00f3w to jest trudne do zaakceptowania, bo jeste\u015bmy przyzwyczajeni do kontrolowania wszystkiego. Wida\u0107 te\u017c r\u00f3\u017cnic\u0119 w podej\u015bciu do autodiagnozy. W Danii pacjenci mniej polegaj\u0105 na informacjach znalezionych w internecie, a bardziej ufaj\u0105 wiedzy i do\u015bwiadczeniu specjalisty, kt\u00f3ry prowadzi ich leczenie.<\/p>\n Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo <\/p>\n Co jeszcze dziwi Polak\u00f3w najbardziej?<\/p>\n To, \u017ce tutaj nie robi si\u0119 rutynowo bada\u0144 krwi<\/a> i r\u00f3\u017cnych test\u00f3w „na wszelki wypadek”. Nie ma takiego my\u015blenia, \u017ce trzeba co roku sprawdza\u0107 wszystko, je\u015bli nic ci nie dolega. Zak\u0142ada si\u0119, \u017ce jeste\u015b zdrowy. Je\u017celi co\u015b ci dolega, wtedy idziesz do lekarza. Dla Polaka to bywa szok, bo u nas mamy cz\u0119sto potrzeb\u0119, \u017ceby wszystko wiedzie\u0107, wszystko skontrolowa\u0107, wszystko potwierdzi\u0107. W Danii jest du\u017co wi\u0119ksze zaufanie do organizmu. <\/p>\n A witamina D? Bo w Skandynawii to chyba temat obowi\u0105zkowy.<\/p>\n Tak, witamina D<\/a> to ju\u017c jest po prostu og\u00f3lne zalecenie. Nie robi si\u0119 z tego wielkiej diagnostyki za ka\u017cdym razem. Po prostu zaleca si\u0119 suplementacj\u0119, zw\u0142aszcza w miesi\u0105cach, kiedy jest ma\u0142o s\u0142o\u0144ca. To nie jest tak, \u017ce najpierw trzeba zrobi\u0107 komplet bada\u0144, a dopiero potem zdecydowa\u0107. Raczej: wiemy, \u017ce w Skandynawii to ma sens, wi\u0119c si\u0119 to przyjmuje.<\/p>\n Interesuje mnie jeszcze SOR. W Polsce kolejki do przyj\u0119cia na szpitalny oddzia\u0142 ratunkowy uros\u0142y ju\u017c niemal do rangi mitu.<\/p>\n Na SOR nie idzie si\u0119 po prostu z ulicy i nie czeka godzinami w kolejce. Najpierw trzeba zadzwoni\u0107 pod specjalny numer. Dopiero system przypisuje ci konkretny przedzia\u0142 czasowy, w kt\u00f3rym masz si\u0119 pojawi\u0107. To jest zorganizowane po to, \u017ceby nie ka\u017cdy siedzia\u0142 po kilka godzin, nie zara\u017ca\u0142 innych i nie blokowa\u0142 systemu. Mnie samej to si\u0119 przydarzy\u0142o po upadku z roweru w Kopenhadze. Zacz\u0119\u0142a mi puchn\u0105\u0107 r\u0119ka, bola\u0142 mnie nadgarstek, wi\u0119c zadzwoni\u0142am na SOR. Zg\u0142osi\u0142am si\u0119 oko\u0142o 17-18, a termin dosta\u0142am na 21.00. Finalnie lekarz obejrza\u0142 mnie, stwierdzi\u0142, \u017ce nic powa\u017cnego mi nie jest, i odes\u0142a\u0142 do domu.<\/p>\n Czyli z jednej strony to mo\u017ce irytowa\u0107, a z drugiej oszcz\u0119dza wielogodzinnego czekania?<\/p>\n W\u0142a\u015bnie. Oczywi\u015bcie, w danym momencie by\u0142am troch\u0119 z\u0142a, bo czu\u0142am, \u017ce trac\u0119 czas. Ale z perspektywy systemu to ma sens. Nie siedzia\u0142am od 17 do 23 na korytarzu. Dosta\u0142am konkretne okno czasowe i po prostu zosta\u0142am obs\u0142u\u017cona w ramach tego, co by\u0142o naprawd\u0119 potrzebne.<\/p>\n Wiem, \u017ce w Danii niekoniecznie trzeba mie\u0107 zwolnienie lekarskie, \u017ceby z powodu choroby nie pojawi\u0107 si\u0119 w pracy. To bardzo ciekawe, opowiesz wi\u0119cej o tym?<\/p>\n W Danii jest du\u017co wi\u0119ksze przyzwolenie na to, \u017ce je\u015bli jeste\u015b chory, to zostajesz w domu. Nie trzeba si\u0119 „przeczeka\u0107” w pracy, nie trzeba udawa\u0107, \u017ce nic si\u0119 nie dzieje. Je\u015bli zaczynasz si\u0119 \u017ale czu\u0107, ludzie patrz\u0105 na to normalnie: zosta\u0144 w domu, wyzdrowiej, nie zara\u017caj innych. To jest mocno zakorzenione spo\u0142ecznie. Przyj\u015bcie do pracy, kiedy jest si\u0119 chorym, jest wr\u0119cz \u017ale widziane.<\/p>\n Dla mnie, jako Polki, to by\u0142o trudne do przestawienia. W Polsce jeste\u015bmy raczej wychowywani w poczuciu, \u017ce trzeba funkcjonowa\u0107 mimo wszystkiego: boli g\u0142owa<\/a>, jest katar<\/a>, nie ma si\u0142y \u2014 ale i tak idziesz. W Danii jest odwrotnie: je\u015bli organizm daje ci sygna\u0142, \u017ce jeste\u015b chory, to masz si\u0119 zatrzyma\u0107.<\/p>\n Czyli choroba nie jest tam czym\u015b, co trzeba „przeczeka\u0107”, tylko sygna\u0142em, \u017ce trzeba odpu\u015bci\u0107?<\/p>\n Tak. I to zreszt\u0105 dzia\u0142a. Cz\u0142owiek szybciej wraca do formy, kiedy nie przeci\u0105\u017ca siebie dodatkowo prac\u0105. Je\u015bli zaczynasz si\u0119 \u017ale czu\u0107, to masz prawo zosta\u0107 w domu, odpocz\u0105\u0107 i nie rozkr\u0119ca\u0107 infekcji. Du\u0144czycy maj\u0105 wi\u0119ksze zaufanie do tego, \u017ce organizm potrzebuje spokoju, a nie kolejnej dawki dzia\u0142ania na si\u0142\u0119.<\/p>\n Archiwum pywatne<\/p>\n Ola: w Danii jest \u017ale widziane, \u017ce przychodzisz do pracy przezi\u0119biony <\/p>\n A zdrowie psychiczne? To te\u017c chyba du\u017ca r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Dani\u0105.<\/p>\n Ogromna. W Danii bardzo serio traktuje si\u0119 wypalenie zawodowe<\/a>, przeci\u0105\u017cenie i pierwsze sygna\u0142y, \u017ce cz\u0142owiekowi zaczyna by\u0107 za ci\u0119\u017cko. Je\u015bli czujesz, \u017ce praca ci\u0119 przyt\u0142acza, idziesz do lekarza rodzinnego i m\u00f3wisz wprost, co si\u0119 z tob\u0105 dzieje. I wtedy nie s\u0142yszysz: „prosz\u0119 zacisn\u0105\u0107 z\u0119by”, tylko raczej: „we\u017a sobie dwa tygodnie, miesi\u0105c wolnego, i wracaj stopniowo”. Oczywi\u015bcie to nie jest urlop: taka osoba ma na przyk\u0142ad spotkania z psychologiem i do wykonania zestaw \u0107wicze\u0144, kt\u00f3re maj\u0105 mu pom\u00f3c w powrocie do normalnego funkcjonowania. To jest bardzo logiczne my\u015blenie. Lepiej wys\u0142a\u0107 cz\u0142owieka na d\u0142u\u017csze zwolnienie i pozwoli\u0107 mu wr\u00f3ci\u0107 etapami, ni\u017c doprowadzi\u0107 go do ca\u0142kowitego wypalenia. <\/p>\n Czyli chodzi nie tylko o zdrowie cz\u0142owieka, ale te\u017c o to, \u017ceby p\u00f3\u017aniej w og\u00f3le m\u00f3g\u0142 wr\u00f3ci\u0107 do pracy?<\/p>\n Tak. W Danii patrzy si\u0119 na to r\u00f3wnie\u017c ekonomicznie, ale w zdrowy spos\u00f3b. Lepiej utrzyma\u0107 pracownika w dobrej kondycji ni\u017c potem pr\u00f3bowa\u0107 go ratowa\u0107, kiedy ju\u017c jest przypi\u0119ty do muru. Wol\u0105 wys\u0142a\u0107 cz\u0142owieka na kilka miesi\u0119cy odpoczynku ni\u017c doprowadzi\u0107 do sytuacji, w kt\u00f3rej ca\u0142kowicie wypada z rynku pracy.<\/p>\n Ola Mazur \u2014 farmaceutka, autorka ksi\u0105\u017cek i opowiada\u0144 dla dzieci oraz tw\u00f3rczyni projektu „Tajemnicze Drzwi”<\/a>. Od ponad 10 lat mieszka w Danii, gdzie na co dzie\u0144 poznaje skandynawsk\u0105 kultur\u0119, system opieki zdrowotnej i filozofi\u0119 \u017cycia opart\u0105 na r\u00f3wnowadze oraz hygge. Pasjonuje si\u0119 edukacj\u0105, podr\u00f3\u017cami i inspirowaniem innych do \u015bwiadomego, pe\u0142nego rado\u015bci \u017cycia. Prywatnie jest \u017con\u0105, mam\u0105 i niepoprawn\u0105 optymistk\u0105. W mediach spo\u0142eczno\u015bciowych dzieli si\u0119 do\u015bwiadczeniami z \u017cycia w Danii, pokazuj\u0105c codzienno\u015b\u0107 emigracji oraz skandynawskie podej\u015bcie do rodziny, zdrowia i \u017cycia.<\/p>\n Jakie skargi na du\u0144sk\u0105 ochron\u0119 zdrowia s\u0142yszysz najcz\u0119\u015bciej od Polak\u00f3w?<\/p>\n \u017be ona nic nie robi. I rozumiem, sk\u0105d bierze si\u0119 takie wra\u017cenie. Je\u015bli jeste\u015b przyzwyczajona do tego, \u017ce wychodzisz z gabinetu z recept\u0105, skierowaniem albo list\u0105 bada\u0144, to tutaj mo\u017cesz odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, \u017ce lekarz ci\u0119 zby\u0142. Wielu Polakom trudno zaakceptowa\u0107, \u017ce us\u0142ysz\u0105: „prosz\u0119 odpocz\u0105\u0107, obserwowa\u0107 objawy i da\u0107 organizmowi czas”.<\/p>\n Tyle \u017ce celem du\u0144skiego systemu nie jest sprawienie, \u017ceby pacjent mia\u0142 poczucie, \u017ce du\u017co si\u0119 wydarzy\u0142o. Celem jest zrobienie tylko tego, co faktycznie jest potrzebne.<\/p>\n To brzmi jak system, kt\u00f3ry bardziej ufa cia\u0142u i psychice cz\u0142owieka ni\u017c temu, \u017ce trzeba wszystko kontrolowa\u0107 i naprawia\u0107 od razu.<\/p>\n W Danii jest du\u017co wi\u0119ksze zaufanie do tego, \u017ce nasz system immunologiczny sobie poradzi. Nie ma potrzeby robienia wszystkiego od razu. Nie ma potrzeby wdra\u017cania leczenia tylko dlatego, \u017ce pacjent chce mie\u0107 poczucie, \u017ce co\u015b si\u0119 dzieje. Je\u015bli co\u015b mo\u017cna obserwowa\u0107, to si\u0119 obserwuje. Je\u015bli co\u015b mo\u017cna wzmocni\u0107 odpoczynkiem, rehabilitacj\u0105<\/a> albo po prostu czasem, to najpierw daje si\u0119 w\u0142a\u015bnie te rozwi\u0105zania. Operacja czy mocniejsze leczenie s\u0105 raczej ostateczno\u015bci\u0105. To jest dla wielu os\u00f3b trudne do zrozumienia, bo my mamy w sobie potrzeb\u0119 dzia\u0142ania: skoro co\u015b boli, to trzeba co\u015b zrobi\u0107, skoro co\u015b nie dzia\u0142a, to trzeba to naprawi\u0107. A tam cz\u0119sto my\u015bli si\u0119 odwrotnie: czy na pewno trzeba interweniowa\u0107? Czy ryzyko jest warte potencjalnej korzy\u015bci?<\/p>\n Czyli w du\u0144skiej medycynie nie chodzi o to, \u017ceby leczy\u0107 jak najwi\u0119cej, tylko \u017ceby leczy\u0107 wtedy, kiedy naprawd\u0119 trzeba?<\/p>\n W\u0142a\u015bnie tak. I chyba w tym tkwi najwi\u0119ksza r\u00f3\u017cnica. Du\u0144ska ochrona zdrowia nie jest systemem, kt\u00f3ry ka\u017cdego rozpieszcza i wszystko za\u0142atwia od r\u0119ki. Ale jest systemem, kt\u00f3ry du\u017co bardziej ufa organizmowi, du\u017co mniej straszy pacjenta i du\u017co mocniej stawia na to, \u017ceby cz\u0142owiek nie by\u0142 leczony „na zapas”. A je\u015bli naprawd\u0119 dzieje si\u0119 co\u015b powa\u017cnego \u2014 wtedy potrafi zadzia\u0142a\u0107 bardzo szybko.<\/p>\n Przeczytaj inne teksty o Polakach mieszkaj\u0105cych za granic\u0105, kt\u00f3rzy opowiadaj\u0105 o opiece zdrowotnej w kraju ich zamieszkania:<\/p>\n Tre\u015bci z serwisu Medonet maj\u0105 na celu polepszenie, a nie zast\u0105pienie, kontaktu pomi\u0119dzy U\u017cytkownikiem a jego lekarzem. Serwis ma charakter wy\u0142\u0105cznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem si\u0119 do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczeg\u00f3lno\u015bci medycznych, zawartych w Serwisie nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie skonsultowa\u0107 si\u0119 z lekarzem.<\/p>\n ![\"Ola:](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/i_5k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy83NDI0NmRjMmUwMDU4YjZiMGMxY2IxOWZiNTY2ZDQ1ZC5qcGeRkwXNB.jpeg\")
<\/p>\n![\""Najpierw](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/8OTk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9mOWE5MjY0MDEyODBmZDJkZjRiZGJiYjUyOGRkYzZjMy5qcGeRkwXNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"Ola:](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/07\/55Jk9lCaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy84ZjA1NjE0ODBhOTM0M2FlOGVjNmRhNGNiNWY2MzJmMS5qcGVnkZMFz.jpeg\")
<\/p>\n