Prawdopodobny przysz\u0142y premier Andrej Babisz<\/a> jest biznesmenem i miliarderem, kt\u00f3ry przekszta\u0142ci\u0142 swoje ogromne bogactwo w niezwyk\u0142\u0105 karier\u0119 polityczn\u0105. By\u0142 premierem ju\u017c w latach 2017\u20132021. Jest \u015bcigany przez s\u0105dy za rzekome korupcyjne transakcje w przesz\u0142o\u015bci i nie jest cz\u0142owiekiem o g\u0142\u0119bokich przekonaniach ideologicznych. Jest raczej „populist\u0105 biznesowym”, kt\u00f3ry zawsze idzie tam, gdzie wyczuwa g\u0142osy wyborc\u00f3w. Czy przypomina to komu\u015b kogo\u015b? Mo\u017ce w\u0142oskiego Silvio Berlusconiego? A mo\u017ce Trumpa?<\/p>\n Mniejsze partie, kt\u00f3re prawdopodobnie b\u0119d\u0105 koalicjantami Babisza, s\u0105 bardziej radykalne: skrajnie prawicowa Svoboda a prima demokracie (Wolno\u015b\u0107 i Demokracja Bezpo\u015brednia), kierowana przez p\u00f3\u0142-Japo\u0144czyka i czeskiego nacjonalist\u0119 Tomiego Okamur\u0119, oraz partia o ekscentrycznej nazwie Motoriste sobe (Kierowcy dla kierowc\u00f3w). Motoriste zaproponowali na ministra spraw zagranicznych by\u0142ego kierowc\u0119 wy\u015bcigowego Filipa Turka, kt\u00f3ry ma bardzo nieprzyjemn\u0105 przesz\u0142o\u015b\u0107, w tym zdj\u0119cie, na kt\u00f3rym wykonuje hitlerowski salut z samochodu. To paskudne, ale czy bardzo oderwane od rzeczywisto\u015bci, skoro standardem normalno\u015bci jest plastikowy pseudobohater akcji Pete Hegseth, ameryka\u0144ski sekretarz obrony<\/a>, kt\u00f3ry naucza przed 800 najwy\u017cszymi ameryka\u0144skimi dow\u00f3dcami wojskowymi o znaczeniu podci\u0105gania si\u0119 na dr\u0105\u017cku i golenia brody?<\/p>\n Plakat wyborczy ruchu SPD (Wolno\u015b\u0107 i Demokracja Bezpo\u015brednia) z jego liderem Tomim Okamur\u0105 (P) i kandydatk\u0105 numer jeden w Pradze Market\u0105 Sichtarow\u0105, Praga, Czechy, 31 lipca 2025 r.<\/p>\n Je\u015bli kto\u015b patrzy\u0142 na wschodni\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 Europy z najwi\u0119ksz\u0105 pogard\u0105, to historycznie by\u0142a to Francja. Nazywam to wewn\u0105trzeuropejskim orientalizmem. Ale pomimo dziwnych postaci, takich jak Okamura i Turek, czeska polityka jest wzorem demokratycznej stabilno\u015bci w por\u00f3wnaniu z dzisiejsz\u0105 scen\u0105 polityczn\u0105 we Francji. A Babisz wydaje si\u0119 powa\u017cnym przyw\u00f3dc\u0105 w por\u00f3wnaniu z tak komicznymi postaciami, jak niedawna brytyjska premier Liz Truss.<\/a><\/p>\n Je\u015bli zag\u0142\u0119bimy si\u0119 nieco bardziej w statystyki, europejski uk\u0142ad jest jeszcze bardziej skomplikowany. Dzi\u0119ki sta\u0142emu i szybkiemu wzrostowi gospodarczemu po upadku komunizmu Czesi maj\u0105 PKB, kt\u00f3ry wed\u0142ug parytetu si\u0142y nabywczej plasuje ich na 14. miejscu w UE, przed Hiszpani\u0105 i Portugali\u0105. Czechy maj\u0105 najni\u017cszy odsetek os\u00f3b zagro\u017conych ub\u00f3stwem lub wykluczeniem spo\u0142ecznym w Unii, a stopa bezrobocia jest jedn\u0105 z najni\u017cszych. W innych wska\u017anikach, takich jak wy\u017csze wykszta\u0142cenie, nie radz\u0105 sobie ju\u017c tak dobrze.<\/p>\n Dzi\u0119ki dziedzictwu dw\u00f3ch wielkich prezydent\u00f3w, Tomasa Masaryka, za\u0142o\u017cyciela Czechos\u0142owacji po pierwszej wojnie \u015bwiatowej, oraz Vaclava Havla, za\u0142o\u017cyciela Republiki Czeskiej po zako\u0144czeniu zimnej wojny, Czechy maj\u0105 instytucje demokratyczne, kt\u00f3re s\u0105 stosunkowo stabilne \u2014 przynajmniej wed\u0142ug dzisiejszych zachodnich standard\u00f3w. Nale\u017c\u0105 do nich Senat, nad kt\u00f3rym nowi populi\u015bci nie b\u0119d\u0105 mieli kontroli, niezale\u017cny Trybuna\u0142 Konstytucyjny i Najwy\u017csza Izba Kontroli, a tak\u017ce nadal powszechnie szanowane media publiczne. Wszystkie te instytucje b\u0119d\u0105 zagro\u017cone przez nowych w\u0142adc\u00f3w, ale Czechy maj\u0105 aktywne spo\u0142ecze\u0144stwo obywatelskie i prezydenta, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 ich broni\u0107. Gdyby\u015bmy tylko mogli powiedzie\u0107 to samo o Stanach Zjednoczonych.<\/p>\n Historia odgrywa oczywi\u015bcie bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119. W ca\u0142ym regionie mo\u017cna znale\u017a\u0107 podobie\u0144stwa si\u0119gaj\u0105ce 40 lat sowieckiej dominacji i re\u017cim\u00f3w komunistycznych. Jednak dziedzictwo sprzed pierwszej i drugiej wojny \u015bwiatowej zaczyna przewa\u017ca\u0107. We\u017amy na przyk\u0142ad stosunek do wojny w Ukrainie.<\/p>\n Lekkomy\u015blnym uog\u00f3lnieniem jest twierdzenie, \u017ce Europa \u015arodkowo-Wschodnia popiera Ukrain\u0119 i jest bardziej wroga Rosji ni\u017c zachodnia cz\u0119\u015b\u0107 kontynentu.<\/p>\n W rzeczywisto\u015bci to p\u00f3\u0142nocna cz\u0119\u015b\u0107 Europy \u015arodkowo-Wschodniej, taka jak Polska czy kraje ba\u0142tyckie, podziela te odczucia, podobnie jak Europejczycy z p\u00f3\u0142nocy, Finowie czy Szwedzi.<\/p>\n<\/blockquote>\n Po\u0142udnie Europy \u015arodkowo-Wschodniej, Bu\u0142garia czy Serbia, z ich prawos\u0142awn\u0105 wiar\u0105 i dawn\u0105 dominacj\u0105 osma\u0144sk\u0105, maj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 s\u0142abo\u015b\u0107 do Rosji, a ich poparcie dla Ukrainy nie jest tak gor\u0105ce. Pod tym wzgl\u0119dem s\u0105 znacznie bli\u017csze Grecji i innym krajom po\u0142udniowej Europy ni\u017c na przyk\u0142ad Estonii czy Danii. Jest to po prostu mozaika obejmuj\u0105ca ca\u0142\u0105 Europ\u0119.<\/p>\n Nie zrozumcie mnie \u017ale \u2014 czeski zwrot w prawo jest prawdziwym powodem do niepokoju, zw\u0142aszcza dla Ukrainy. Kraj ten stoi na czele niezwyk\u0142ego programu koordynacji europejskich zakup\u00f3w amunicji dla Ukrainy<\/a>, niezale\u017cnie od tego, gdzie ta amunicja si\u0119 znajduje. W zesz\u0142ym roku wys\u0142a\u0142a w ten spos\u00f3b do Kijowa oko\u0142o 1 mln 500 tys. naboj\u00f3w, a do ko\u0144ca roku ma to by\u0107 1 mln 800 tys. Czeskie inicjatywy zapewniaj\u0105 zdecydowanie najwi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 niezb\u0119dnych europejskich dostaw amunicji do Ukrainy. Babisz twierdzi teraz, \u017ce projekt powinien przej\u0105\u0107 kto\u015b inny.<\/p>\n Prawdopodobny czeski rz\u0105d w ka\u017cdym razie wzmocni antyliberalny, populistyczny trend nacjonalistyczny w ca\u0142ej Europie oraz si\u0142y polityczne w Brukseli, kt\u00f3re sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 Zielonemu \u0141adowi, paktowi migracyjnemu i niemal ka\u017cdej dalszej integracji. Na tylnym siedzeniu Motorist\u00f3w siedzi Vaclav Klaus, by\u0142y prezydent Czech i eurosceptyczny weteran. Zar\u00f3wno ANO, jak i Motoriste nale\u017c\u0105 w Parlamencie Europejskim do frakcji Patrioci dla Europy, wraz z austriack\u0105 parti\u0105 Svobodni, hiszpa\u0144sk\u0105 Vox, Fideszem Viktora Orbana i Zjednoczeniem Narodowym Marine Le Pen<\/a>.<\/p>\n B\u0142\u0119dem by\u0142oby skupianie si\u0119 na jakichkolwiek uog\u00f3lnieniach regionalnych. Ka\u017cdy kraj europejski ma swoje specyficzne cechy i zalety. Prawdziwym wyzwaniem dzisiejszych czas\u00f3w jest bowiem zmiana kierunku i powr\u00f3t do stanu, w jakim Europa znajdowa\u0142a si\u0119 w latach 90. i 00. Przes\u0142anie, kt\u00f3re mo\u017cemy zabra\u0107 ze sob\u0105 w walizkach w\u0142asnego umys\u0142u (znowu to stukanie po bruku) ze s\u0142ynnego miasta Masaryka i Havla, brzmi: wszyscy w ca\u0142ej Europie i ca\u0142ym zachodnim demokratycznym \u015bwiecie mamy teraz wsp\u00f3lne problemy. I musimy szuka\u0107 wsp\u00f3lnych rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dziennikarze, nieco lepiej poinformowani, staraj\u0105 si\u0119 przyci\u0105gn\u0105\u0107 uwag\u0119 publiczno\u015bci soczystymi uog\u00f3lnieniami i opowiadaj\u0105 inn\u0105 histori\u0119: Europa \u015arodkowo-Wschodnia powraca…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":62313,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[8599,56,32,33,771,416,66,27,67,34,35,28,31,53,25,52,68,51,55,40,41,1711,47,80,16040,16041,29,30,50,16042,16043,26,82,83,84],"class_list":{"0":"post-62312","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-andrej_babisz","9":"tag-article_premium","10":"tag-breaking-news","11":"tag-breakingnews","12":"tag-czechy_czech_czeszka_czesi","13":"tag-europa_kontynent","14":"tag-give_me_perspective","15":"tag-headlines","16":"tag-intextvideo_splayer","17":"tag-latest-news","18":"tag-latestnews","19":"tag-naglowki","20":"tag-najwazniejsze-artykuly","21":"tag-new_header","22":"tag-news","23":"tag-onet3","24":"tag-onet3d","25":"tag-onet3d_2i","26":"tag-phx","27":"tag-polish","28":"tag-polski","29":"tag-praga_miasto","30":"tag-screening_general","31":"tag-swiat","32":"tag-timothy_garton_ash_historyk","33":"tag-tomas_masaryk_b_prezydent_czechoslowacki","34":"tag-top-stories","35":"tag-topstories","36":"tag-v2021","37":"tag-vaclav_havel_b_prezydent_czech","38":"tag-vaclav_klaus_b_czeski_prezydent","39":"tag-wiadomosci","40":"tag-world","41":"tag-world-news","42":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62312","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62312"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62312\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62313"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"Plakat](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/A-pk9kpTURBXy81MWE4ZjI4NjUzOTczMDAxNDJkNmU4MjIwY2UyYmEyYy5qcGeSlQLNA6wAwsOVAgDNAkvCw94AA6EwAaExAaEzw.jpeg\")
VIT SIMANEK \/ PAP<\/p>\n\n