Polska od lat mierzy si\u0119 z problemem niedoboru wody, ale tegoroczna sytuacja ponownie pokazuje skal\u0119 wyzwania. Prezes W\u00f3d Polskich zwraca uwag\u0119, \u017ce susza hydrologiczna nie oznacza, \u017ce w ka\u017cdym miejscu kraju wysychaj\u0105 rzeki. Chodzi o zlewnie, w kt\u00f3rych obserwowane s\u0105 niskie lub bardzo niskie stany w\u00f3d.<\/p>\n
\u2014 70 proc. Polski jest obj\u0119te stanami niskimi w\u00f3d lub nawet ni\u017cszymi ni\u017c niskie \u2014 m\u00f3wi.<\/p>\n
Nie dotyczy to jednak ca\u0142ego kraju w takim samym stopniu. Relatywnie lepsza sytuacja utrzymuje si\u0119 na p\u00f3\u0142nocy i p\u00f3\u0142nocnym wschodzie, przede wszystkim na Mazurach.<\/p>\n
To nie tylko problem rzek<\/p>\n
Susza hydrologiczna jest jednym z kilku rodzaj\u00f3w suszy. Opr\u00f3cz niej wyst\u0119puj\u0105 m.in. susza meteorologiczna, rolnicza i hydrogeologiczna. Ta ostatnia dotyczy zasob\u00f3w w\u00f3d podziemnych i mo\u017ce mie\u0107 szczeg\u00f3lnie powa\u017cne konsekwencje, poniewa\u017c ich odbudowa trwa znacznie d\u0142u\u017cej.<\/p>\n
Dane IMGW pokazuj\u0105, \u017ce problem niskich przep\u0142yw\u00f3w w rzekach narasta\u0142 w tym roku wraz z kolejnymi falami wysokich temperatur i okresami niedoboru opad\u00f3w. W po\u0142owie lipca na 231 stacjach notowano przep\u0142ywy poni\u017cej \u015bredniego niskiego przep\u0142ywu ze \u015bredniej wieloletniej, czyli warto\u015bci SNQ stanowi\u0105cej umown\u0105 granic\u0119 ni\u017c\u00f3wki hydrologicznej. IMGW podkre\u015bla\u0142o w\u00f3wczas, \u017ce nawet lokalne, intensywne burze nie musz\u0105 trwale poprawi\u0107 sytuacji, poniewa\u017c gwa\u0142towne opady cz\u0119sto powoduj\u0105 jedynie kr\u00f3tkotrwa\u0142y wzrost poziomu wody.<\/p>\n
To wa\u017cne, bo pojedyncza ulewa nie rozwi\u0105zuje problemu suszy. Woda musi zosta\u0107 zatrzymana w \u015brodowisku i zasili\u0107 rzeki, gleb\u0119 oraz wody podziemne.<\/p>\n
Ograniczenia ju\u017c obowi\u0105zuj\u0105<\/p>\n
Skutki suszy s\u0105 odczuwalne nie tylko w statystykach. Jak wynika z danych przekazanych przez prezesa W\u00f3d Polskich, w 2026 r. oko\u0142o 630 gmin wprowadzi\u0142o ju\u017c r\u00f3\u017cnego rodzaju ograniczenia dotycz\u0105ce korzystania z wody.<\/p>\n
Najcz\u0119\u015bciej nie chodzi o zakr\u0119canie mieszka\u0144com kran\u00f3w i ograniczanie dost\u0119pu do wody pitnej. Samorz\u0105dy apeluj\u0105 przede wszystkim o ograniczenie podlewania ogr\u00f3dk\u00f3w wod\u0105 z sieci, mycia samochod\u00f3w czy nape\u0142niania przydomowych basen\u00f3w.<\/p>\n
Problem jest szczeg\u00f3lnie powa\u017cny w mniejszych miejscowo\u015bciach, kt\u00f3re maj\u0105 ograniczon\u0105 liczb\u0119 \u017ar\u00f3de\u0142 zaopatrzenia w wod\u0119.<\/p>\n
\u2014 W przypadku ma\u0142ych samorz\u0105d\u00f3w czy ma\u0142ych miejskich przedsi\u0119biorstw wodoci\u0105gowo-kanalizacyjnych takie sytuacje mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107, w szczeg\u00f3lno\u015bci w tych rejonach, gdzie susza wyst\u0119puje, a \u017ar\u00f3d\u0142o zaopatrzenia ludno\u015bci to jest jedno lub dwa w postaci w\u00f3d p\u0142yn\u0105cych \u2014 m\u00f3wi prezes W\u00f3d Polskich.<\/p>\n
Polska nale\u017cy do najubo\u017cszych w wod\u0119 kraj\u00f3w Europy<\/p>\n
Problem nie zaczyna si\u0119 jednak w momencie, gdy poziom rzek spada. Polska ma stosunkowo niewielkie zasoby wodne ju\u017c w punkcie wyj\u015bcia.<\/p>\n
Wed\u0142ug rz\u0105dowych danych na jednego mieszka\u0144ca przypada w Polsce nieca\u0142e 1600 m sze\u015bc. odnawialnych zasob\u00f3w s\u0142odkiej wody rocznie. To warto\u015b\u0107 wskazuj\u0105ca na zagro\u017cenie stresem wodnym. W suchych latach dost\u0119pno\u015b\u0107 zasob\u00f3w mo\u017ce by\u0107 jeszcze ni\u017csza.<\/p>\n
Dlatego coraz wi\u0119ksze znaczenie ma retencja, czyli zatrzymywanie wody zamiast pozwalania jej szybko odp\u0142ywa\u0107 rzekami do Ba\u0142tyku.<\/p>\n
Dawniej dyskusja o retencji cz\u0119sto sprowadza\u0142a si\u0119 do budowy du\u017cych zbiornik\u00f3w. Dzi\u015b eksperci coraz cz\u0119\u015bciej m\u00f3wi\u0105 o ca\u0142ym systemie: od zatrzymywania wody w glebie, przez odtwarzanie mokrade\u0142 i naturalnych teren\u00f3w zalewowych, po ma\u0142\u0105 retencj\u0119 w miastach i \u2014 tam, gdzie jest to uzasadnione \u2014 du\u017ce zbiorniki.<\/p>\n
„Retencja na ka\u017cdym poziomie”<\/p>\n
Prezes W\u00f3d Polskich przekonuje, \u017ce odpowiedzi\u0105 na susz\u0119 powinna by\u0107 w\u0142a\u015bnie taka zintegrowana retencja.<\/p>\n
Najpierw rozwi\u0105zania naturalne: zatrzymywanie wody w krajobrazie, glebie i na terenach rolniczych. Kolejny element to zmiana funkcjonowania system\u00f3w melioracyjnych, kt\u00f3re przez lata projektowano przede wszystkim po to, by szybko odprowadza\u0142y wod\u0119 z p\u00f3l.<\/p>\n
Nast\u0119pnie pojawia si\u0119 retencja w miastach \u2014 zbieranie deszcz\u00f3wki tam, gdzie spada. Wody Polskie wskazuj\u0105 m.in. na b\u0142\u0119kitno-zielon\u0105 infrastruktur\u0119, zbiorniki na deszcz\u00f3wk\u0119 czy rozwi\u0105zania podziemne.<\/p>\n
Dopiero na ko\u0144cu powinny pojawia\u0107 si\u0119 du\u017ce inwestycje hydrotechniczne.<\/p>\n
\u2014 Podej\u015bcie retencyjne powinno by\u0107 zintegrowane. Najpierw powinni\u015bmy je oprze\u0107 o rozwi\u0105zania oparte na naturze, p\u00f3\u017aniej o rozwi\u0105zania techniczne \u2014 m\u00f3wi prezes.<\/p>\n
To r\u00f3wnie\u017c odpowied\u017a na krytyk\u0119 cz\u0119\u015bci organizacji ekologicznych, kt\u00f3re wskazuj\u0105, \u017ce sama budowa kolejnych zbiornik\u00f3w retencyjnych nie rozwi\u0105\u017ce problemu suszy. Wody Polskie przyznaj\u0105, \u017ce zbiorniki nie powinny by\u0107 jedyn\u0105 odpowiedzi\u0105. Jednocze\u015bnie przekonuj\u0105, \u017ce w niekt\u00f3rych miejscach pe\u0142ni\u0105 wa\u017cn\u0105 funkcj\u0119 w stabilizowaniu przep\u0142yw\u00f3w.<\/p>\n
Nie grozi nam jutro pusty kran<\/p>\n
Czy zatem Polacy powinni obawia\u0107 si\u0119 sytuacji, w kt\u00f3rej pewnego dnia odkr\u0119c\u0105 kran i nie pop\u0142ynie z niego woda?<\/p>\n
Prezes W\u00f3d Polskich uspokaja, \u017ce w skali kraju taki scenariusz nie jest obecnie realnym zagro\u017ceniem. Polska korzysta zar\u00f3wno z w\u00f3d powierzchniowych, jak i podziemnych, a du\u017ce miasta maj\u0105 cz\u0119sto wi\u0119cej ni\u017c jedno \u017ar\u00f3d\u0142o zaopatrzenia.<\/p>\n
Jako przyk\u0142ad podaje Warszaw\u0119, kt\u00f3ra korzysta m.in. z uj\u0119cia spod dna Wis\u0142y oraz z wody z Zalewu Zegrzy\u0144skiego.<\/p>\n
Ryzyko jest wi\u0119ksze lokalnie \u2014 zw\u0142aszcza tam, gdzie mieszka\u0144cy s\u0105 uzale\u017cnieni od niewielkiej liczby \u017ar\u00f3de\u0142.<\/p>\n
Dlatego zamiast alarmowa\u0107, \u017ce „wkr\u00f3tce zabraknie nam wody”, potrzebna jest d\u0142ugofalowa zmiana sposobu gospodarowania ni\u0105.<\/p>\n
\u2014 Alarmowanie, \u017ce zaraz zabraknie nam wody, jest troch\u0119 straszeniem spo\u0142ecze\u0144stwa. Nale\u017cy raczej m\u00f3wi\u0107 o tym, \u017ce mamy kryzys wodny, bo to jest prawda \u2014 m\u00f3wi prezes W\u00f3d Polskich.<\/p>\n
Nowy plan walki z susz\u0105<\/p>\n
Jednym z najwa\u017cniejszych element\u00f3w dzia\u0142a\u0144 pa\u0144stwa ma by\u0107 aktualizacja plan\u00f3w przeciwdzia\u0142ania skutkom suszy. Jak poinformowa\u0142 prezes W\u00f3d Polskich, przygotowane przez Wody Polskie rozwi\u0105zania od 6 sierpnia s\u0105 przedmiotem konsultacji spo\u0142ecznych prowadzonych przez Ministerstwo Infrastruktury. Konsultacje maj\u0105 potrwa\u0107 sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy.<\/p>\n
Plan ma obejmowa\u0107 r\u00f3\u017cne grupy u\u017cytkownik\u00f3w wody, w tym rolnik\u00f3w, samorz\u0105dy i inne podmioty korzystaj\u0105ce z zasob\u00f3w wodnych.<\/p>\n
To w\u0142a\u015bnie rolnictwo jest jednym z sektor\u00f3w najbardziej nara\u017conych na skutki suszy. Niedob\u00f3r wody nie oznacza bowiem wy\u0142\u0105cznie problem\u00f3w z poziomem rzek. Mo\u017ce przek\u0142ada\u0107 si\u0119 na wilgotno\u015b\u0107 gleby, plony, gospodark\u0119 i ceny \u017cywno\u015bci.<\/p>\n
Ka\u017cda kropla ma zosta\u0107 na d\u0142u\u017cej<\/p>\n
Dane dotycz\u0105ce zasob\u00f3w wodnych pokazuj\u0105, \u017ce Polska nie ma du\u017cego marginesu bezpiecze\u0144stwa. Wed\u0142ug rz\u0105dowego dokumentu \u015bredni roczny odp\u0142yw w\u00f3d z terytorium kraju wynosi oko\u0142o 61 km sze\u015bc., a obecnie w ramach retencji zatrzymywane jest oko\u0142o 7,5 proc. tej ilo\u015bci.<\/p>\n
Dlatego kluczowe staje si\u0119 nie tylko to, ile deszczu spadnie, ale przede wszystkim to, co stanie si\u0119 z nim p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n
Wody Polskie wskazuj\u0105, \u017ce potrzebne jest zatrzymywanie wody na polach, w lasach, miastach, systemach melioracyjnych i zbiornikach. Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c wykorzystywanie deszcz\u00f3wki zamiast wody pitnej do podlewania czy innych cel\u00f3w gospodarczych.<\/p>\n
Bo \u2014 jak podkre\u015bla prezes W\u00f3d Polskich \u2014 problemem nie jest to, \u017ce jutro w ca\u0142ej Polsce wyschn\u0105 krany.<\/p>\n
Problemem jest to, czy za kilkadziesi\u0105t lat Polska b\u0119dzie mia\u0142a wystarczaj\u0105co du\u017co wody, by zaspokoi\u0107 potrzeby mieszka\u0144c\u00f3w, rolnictwa, przemys\u0142u i przyrody.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Polska od lat mierzy si\u0119 z problemem niedoboru wody, ale tegoroczna sytuacja ponownie pokazuje skal\u0119 wyzwania. Prezes W\u00f3d…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":627071,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[61195,32,33,36,37,27,49,34,35,28,31,48,56992,25,46,42,38,40,39,41,47,591,4987,29,30,26,5203,17933],"class_list":["post-627070","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-featured-news","tag-featurednews","tag-headlines","tag-kraj","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-nat_styl","tag-newbb_tst1","tag-news","tag-omp","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polski","tag-screening_general","tag-srodowisko","tag-susza","tag-top-stories","tag-topstories","tag-wiadomosci","tag-woda","tag-wody_polskie"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/117109056565543937","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/627070","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=627070"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/627070\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/627071"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=627070"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=627070"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=627070"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}