Pierwszy wyciek by\u0142 dwa lata temu i wtedy chyba nie wdro\u017cono odpowiednich przepis\u00f3w.<\/p>\n
\n \u2014 Dwa lata temu mieli\u015bmy incydent z systemem eWU\u015a, dotycz\u0105cy danych zwi\u0105zanych z numerem PESEL. Spraw\u0119 prowadzi\u0142a prokuratura, postawiono zarzuty. Obecnie m\u00f3wimy o danych jeszcze cenniejszych ni\u017c PESEL, kt\u00f3re wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z danymi medycznymi.\n <\/p>\n
Kim byli ci ludzie?<\/p>\n
\n \u2014 W bie\u017c\u0105cym incydencie Centralne Biuro Zwalczania Cyberprzest\u0119pczo\u015bci jest na tropie sprawc\u00f3w. Podj\u0119to te\u017c dzia\u0142ania, \u017ceby te dane nie trafi\u0142y do sprzeda\u017cy. To musi si\u0119 odbywa\u0107 technikami operacyjnymi, wi\u0119c o tym m\u00f3wi\u0142 nie b\u0119d\u0119.\n <\/p>\n
Te dane mog\u0105 wyciec dalej, czy ju\u017c s\u0105 zabezpieczone?<\/p>\n
\n \u2014 W momencie, w kt\u00f3rym rozmawiamy, nie s\u0105 dost\u0119pne tak, \u017ceby kto\u015b m\u00f3g\u0142 je \u015bci\u0105gn\u0105\u0107, sprzeda\u0107, wykorzysta\u0107 przeciwko obywatelom. Co nie oznacza, \u017ce nie trzeba nad nimi pracowa\u0107 operacyjnie, nie wiadomo, co si\u0119 na ko\u0144cu stanie. Dlatego tak wa\u017cne jest zastrzeganie numeru PESEL, uwaga na phishingi, czyli maile namawiaj\u0105ce do klikni\u0119cia w linki, dlatego tak wa\u017cna jest higiena cyfrowa. Bo pa\u0144stwo swoje zadanie wykona\u0142o: luki w oprogramowaniu firmy zosta\u0142y za\u0142atane, prewencyjnie odnawiane s\u0105 certyfikaty s\u0142u\u017c\u0105ce do po\u0142\u0105czenia z systemami pa\u0144stwowymi, dane, kt\u00f3re mog\u0142y wyciec, s\u0105 zabezpieczone operacyjnie, przest\u0119pcy s\u0105 \u015bcigani. Wszystkie te dzia\u0142ania podj\u0119li\u015bmy natychmiast. Za czas\u00f3w PiS przez d\u0142ugie tygodnie o du\u017cych wyciekach nikt nie informowa\u0142, udawali, \u017ce nic si\u0119 nie sta\u0142o. Jak by\u0142 wielki wyciek danych wojskowych, przez d\u0142ugie dni nie by\u0142o komentarza.\n <\/p>\n
Porozmawiajmy o sporze Rafa\u0142a Brzoski z Met\u0105. Media pokaza\u0142y, \u017ce cho\u0107 zareagowa\u0142 pan pryncypialnie, to w radzie przy ministerstwie zasiada jeden z wa\u017cnych dyrektor\u00f3w Mety.<\/p>\n
\n \u2014 Rada Cyfryzacji od pocz\u0105tku by\u0142a cia\u0142em doradczym dla ministra, si\u0119gaj\u0105cym po r\u00f3\u017cnych ludzi z rynku. Jest tam olbrzymia przewaga przedstawicieli NGO i cia\u0142 bran\u017cowych. I jest jeden przedstawiciel big techu \u2014 na 20 cz\u0142onk\u00f3w rady \u2014 w\u0142a\u015bnie po to, \u017ceby pluralizm zosta\u0142 zachowany. Nie da si\u0119 ukry\u0107, \u017ce mamy w Polsce wielkie korporacje, kt\u00f3re \u017cyj\u0105 z u\u017cytkownik\u00f3w. Rada to miejsce do dyskusji, w kt\u00f3rym mo\u017cna powiedzie\u0107: nam si\u0119 to nie podoba, \u017ale robicie. Przecie\u017c ja na tych radach m\u00f3wi\u0142em o podatku cyfrowym, kt\u00f3ry wprowadzam, o przepisach dotycz\u0105cych DSA, czyli Aktu o us\u0142ugach cyfrowych, kt\u00f3ry prezydent zawetowa\u0142. Tam przedstawili\u015bmy za\u0142o\u017cenia zmian w Krajowym Systemie Cyberbezpiecze\u0144stwa, teraz wchodz\u0105cym w \u017cycie, kt\u00f3ry nak\u0142ada obowi\u0105zki tak\u017ce na big techy. To jest miejsce, w kt\u00f3rym mo\u017cna powiedzie\u0107, co b\u0119dziemy robili, nie ulegaj\u0105c \u017cadnemu lobbingowi. To, \u017ce w jakim\u015b organie konsultacyjnym dzia\u0142aj\u0105cym przy ministerstwie jest przedstawiciel big techu, nie oznacza, \u017ce ma wp\u0142yw na polityk\u0119, kt\u00f3r\u0105 prowadzimy.\n <\/p>\n
Zapytam o podatek cyfrowy. Wierzy pan, \u017ce w takich warunkach geopolitycznych podatek cyfrowy jest mo\u017cliwy do wprowadzenia?<\/p>\n
\n \u2014 Wiele os\u00f3b mi m\u00f3wi\u0142o, \u017ce nie uda si\u0119 za mojej kadencji wprowadzi\u0107 Krajowego Systemu Cyberbezpiecze\u0144stwa, kt\u00f3ry nak\u0142ada na firmy obowi\u0105zek, chocia\u017cby w przypadkach takich jak ten wyciek, zwi\u0119kszenia audyt\u00f3w i zabezpiecze\u0144. Co wi\u0119cej \u2014 wielu twierdzi\u0142o, \u017ce nie wprowadzimy w tej ustawie tematu dostawc\u00f3w wysokiego ryzyka, czyli mo\u017cliwo\u015bci wykluczenia niebezpiecznych urz\u0105dze\u0144 z rynku. By\u0142 wielki lobbing, \u017ce si\u0119 nie uda. A zrobili\u015bmy to. Dzisiaj zwi\u0119kszamy liczb\u0119 podmiot\u00f3w obj\u0119tych systemem cyberbezpiecze\u0144stwa z tysi\u0105ca firm i instytucji publicznych do 40 tysi\u0119cy. M\u00f3wi\u0105 mi: nie wprowadzajmy DSA, bo na koniec big techy i tak p\u00f3jd\u0105 do prezydenta i swoim lobbingiem doprowadz\u0105 do weta. Tak, by\u0142o weto. Tylko kiedy wraca dyskusja \u00e0 propos Mety, Rosji i tego, co si\u0119 dzieje, m\u00f3wi\u0119 wprost: pa\u0144stwo nie ma narz\u0119dzi, bo prezydent wyrzuci\u0142 je do kosza, uleg\u0142 lobbingowi big tech\u00f3w. Gdyby by\u0142o DSA, mieliby\u015bmy w r\u0119kach argument: „Macie si\u0119 trzyma\u0107 zasad, bo inaczej kara. Platformo, masz \u015bci\u0105ga\u0107 nielegalne tre\u015bci, bo inaczej kara, i to wielomilionowa”. I za to mam pretensje do prezydenta.\n <\/p>\n
\n Teraz mamy trzeci\u0105 kluczow\u0105 ustaw\u0119 i znowu s\u0142ysz\u0119, \u017ce nie warto, bo prezydent i tak nie podpisze. No w\u0142a\u015bnie warto, \u017ceby\u015bmy pokazywali, kto w Polsce jest fanem big tech\u00f3w i lobbyst\u00f3w m\u00f3wi\u0105cych j\u0119zykiem wielkich korporacji. Ja do tych fan\u00f3w nie nale\u017c\u0119, m\u00f3wi\u0119: „Macie p\u0142aci\u0107 podatek cyfrowy, bo to jest podatek sprawiedliwo\u015bciowy. U\u017cywacie danych Polak\u00f3w, to p\u0142a\u0107cie na ich utrzymanie, to b\u0119d\u0105 pieni\u0105dze na start-upy, na cyfryzacj\u0119, na sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 i na dziesi\u0105tki innych rzeczy”. Mam poczucie, \u017ce mierz\u0119 si\u0119 w tej sprawie z prezydentem, kt\u00f3ry podaje r\u0119k\u0119 big techom. Ale nie b\u0119d\u0119 odpuszcza\u0142. Co wyjdzie? Nie wiem. Ustawa o us\u0142ugach cyfrowych za dwa miesi\u0105ce b\u0119dzie na biurku prezydenta i b\u0119dzie musia\u0142 powiedzie\u0107, czy jest po stronie big tech\u00f3w, czy bezpiecze\u0144stwa internetu. I tak samo b\u0119dzie w sprawie podatku cyfrowego, ustawa trafi na jego biurko trzy miesi\u0105ce p\u00f3\u017aniej.\n <\/p>\n
\n Jestem przeciwnikiem deregulacji. Im wi\u0119cej regulacji big tech\u00f3w, tym wi\u0119cej wolno\u015bci s\u0142owa w internecie.\n <\/p>\n
A jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142a regulacja dost\u0119pu do social medi\u00f3w dla dzieci, nastolatk\u00f3w?<\/p>\n
\n \u2014 Po wielu konsultacjach uwa\u017cam, \u017ce ten wiek nie powinien wynosi\u0107 16, ale 15 lat. Nie powinni\u015bmy i\u015b\u0107 drog\u0105 australijsk\u0105, tylko troch\u0119 go obni\u017cy\u0107. Platforma musi mie\u0107 weryfikacj\u0119 wieku, kt\u00f3rej nikt nie b\u0119dzie omija\u0142. W Australii najwi\u0119kszym problemem by\u0142o to, \u017ce na pocz\u0105tku wyparowa\u0142y miliony kont z Facebooka i innych portali, po czym wraca\u0142y, bo dzieciaki zacz\u0119\u0142y to omija\u0107. Jednym z element\u00f3w omijania by\u0142a biometria. Dlatego jestem przeciwnikiem stosowania biometrii do potwierdzania to\u017csamo\u015bci. Weryfikacja powinna by\u0107 na poziomie aplikacji rz\u0105dowej. Pracujemy nad tym, \u017ceby dawa\u0142y j\u0105 mObywatel czy europejski portfel to\u017csamo\u015bci, wprowadzany od ko\u0144ca tego roku. To b\u0119dzie te\u017c sprawdzian dla spo\u0142ecze\u0144stwa. Gdy przyjdzie do weryfikacji, wiele os\u00f3b powie: dlaczego ja mam si\u0119 jej poddawa\u0107? Dlatego \u017ce chronimy najm\u0142odszych. B\u0119dzie si\u0119 weryfikowa\u0142 ka\u017cdy, nie tylko najm\u0142odsi, \u017ceby niekt\u00f3rzy tych ogranicze\u0144 po prostu nie omijali.\n <\/p>\n
A zakaz kom\u00f3rek w szko\u0142ach?<\/p>\n
\n \u2014 Zakaz kom\u00f3rek w szko\u0142ach wchodzi od wrze\u015bnia. Wierz\u0119, \u017ce to dobre, bo telefony na lekcjach niczemu nie s\u0142u\u017cy\u0142y opr\u00f3cz rozpraszania ucznia. Jednocze\u015bnie nikt nie zakazuje wnosi\u0107 telefonu do szko\u0142y. B\u0119dzie z\u0142o\u017cony w szafce czy w miejscu, kt\u00f3re szko\u0142a wyznaczy.\n <\/p>\n
To jest wykonalne?<\/p>\n
\n \u2014 Od czego\u015b trzeba zacz\u0105\u0107. Zawsze b\u0119d\u0105 problemy, ale tak jak trzeba nak\u0142ada\u0107 ograniczenia na platformy, tak trzeba przygotowywa\u0107 ludzi na nowe formy ogranicze\u0144. Wa\u017cn\u0105 spo\u0142ecznie ustaw\u0105, kt\u00f3r\u0105 wprowadzimy, jest te\u017c ustawa o ograniczeniu dost\u0119pu do tre\u015bci pornograficznych dla os\u00f3b niepe\u0142noletnich. Ona te\u017c b\u0119dzie wymaga\u0142a od spo\u0142ecze\u0144stwa zmiany, bo dzisiaj weryfikacja wieku na platformach pornograficznych jest fikcyjna. Z t\u0105 fikcj\u0105 Ministerstwo Cyfryzacji chce walczy\u0107. Znowu komu\u015b si\u0119 to mo\u017ce nie podoba\u0107. Powiedz\u0105, \u017ce cen\u0105 b\u0119dzie brak prywatno\u015bci. Nie: aplikacje weryfikacyjne maj\u0105 zapewni\u0107 pe\u0142n\u0105 anonimizacj\u0119 danych. I zawsze si\u0119 znajd\u0105 tacy, kt\u00f3rzy powiedz\u0105: to jest inwigilacja pa\u0144stwa. Nie. To jest odpowiedzialno\u015b\u0107 pa\u0144stwa za \u015bwiat cyfrowy, w kt\u00f3rym korporacje, big techy, sztuczna inteligencja mog\u0105 zrobi\u0107 nam krzywd\u0119. I pa\u0144stwo musi reagowa\u0107.\n <\/p>\n
Polska jest do\u015b\u0107 istotna na mapie rewolucji AI przede wszystkim przez wa\u017cne role, jakie odgrywaj\u0105 w USA najlepsi polscy matematycy i informatycy, ale ma\u0142o kto wie, \u017ce mamy w\u0142asny model j\u0119zykowy, komputer kwantowy, fabryki AI. Gdzie Polska jest w tym wy\u015bcigu?<\/p>\n
\n \u2014 Budujemy w\u0142asne zasoby, na pocz\u0105tku mo\u017ce s\u0142absze, ale krok po kroku uniezale\u017cniaj\u0105ce nas od \u015bwiatowych graczy. Po pierwsze, w\u0142asny kod: trzeba inwestowa\u0107 we w\u0142asne kadry i modele j\u0119zykowe, z polskimi prawami w\u0142asno\u015bci, kt\u00f3rych nikt nam nie odbierze. Po to s\u0105 polskie modele j\u0119zykowe PLLuM i Bielik. Druga rzecz to zasoby techniczne \u2014 nie da si\u0119 prowadzi\u0107 wielkiej gry o sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 bez szybkich komputer\u00f3w i tzw. fabryk AI, czyli mocy obliczeniowych. Polska jest dzisiaj miejscem, gdzie centra danych rosn\u0105 najszybciej w Europie, a przy udziale pa\u0144stwa stawiamy dwie fabryki sztucznej inteligencji. Robi\u0105 to tylko dwa inne pa\u0144stwa w Europie: Niemcy i Hiszpania. Do tego dochodzi energetyka, bo nie ma rozwoju sztucznej inteligencji bez stabilnego zasilania. Walczymy te\u017c o produkcj\u0119 mikroprocesor\u00f3w w Polsce. Prawdziwa suwerenno\u015b\u0107 jest wtedy, kiedy panujemy nad ca\u0142ym procesem, a z\u0142otem XXI w. s\u0105 p\u00f3\u0142przewodniki. Rozmawiamy z kilkoma firmami i mam nadziej\u0119, \u017ce jeszcze w tej kadencji taka inwestycja si\u0119 rozpocznie.\n <\/p>\n
Brzmi to, jakby\u015bmy chcieli robi\u0107 u siebie ca\u0142y komplet tego, co robi si\u0119 w USA czy w Chinach. A mo\u017ce taki kraj jak Polska powinien si\u0119 raczej wyspecjalizowa\u0107 w obszarach niewymagaj\u0105cych takich nak\u0142ad\u00f3w i nie tak konkurencyjnych, w kt\u00f3rych naprawd\u0119 mo\u017ce by\u0107 globalnym graczem? Na przyk\u0142ad cyberbezpiecze\u0144stwo czy kryptografia kwantowa.<\/p>\n
\n \u2014 Ale my si\u0119 w tym specjalizujemy. Nie mo\u017cna odpuszcza\u0107 \u017cadnej z tych dr\u00f3g, bo w\u0105ska specjalizacja te\u017c mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107 nietrafiona. Dzisiaj trudno powiedzie\u0107, kt\u00f3ra technologia b\u0119dzie skuteczniejsza. Komputery kwantowe czy superszybkie komputery oparte na procesorach, czyli fabryki AI. Dlatego sfinansowali\u015bmy komputer kwantowy w Poznaniu. W Pozna\u0144skim Centrum Superkomputerowo-Sieciowym kszta\u0142cimy kadry, \u017ceby studenci wiedzieli, jak wykorzystywa\u0107 komputery kwantowe. Prowadzimy te\u017c chyba najlepszy w Europie i jeden z najlepszych na \u015bwiecie program wsparcia cyberbezpiecze\u0144stwa. Ameryka\u0144skie s\u0142u\u017cby oceniaj\u0105 Polsk\u0119 jako jeden z pi\u0119ciu najlepszych kraj\u00f3w w zakresie cyberbezpiecze\u0144stwa. Zatrudnili\u015bmy najlepszych specjalist\u00f3w, zwi\u0119kszaj\u0105c nak\u0142ady na fundusz cyberbezpiecze\u0144stwa o ponad 100 proc. w ci\u0105gu dw\u00f3ch lat. Odpieramy 99,9 proc. atak\u00f3w na Polsk\u0119. Rosyjskie ataki na polsk\u0105 energetyk\u0119, najwi\u0119ksze w historii, w grudniu 2025 r. nie dosz\u0142y do skutku, a w Niemczech dosz\u0142y. Miesi\u0105c temu przyj\u0119li\u015bmy ustaw\u0119 o zarz\u0105dzaniu systemami sztucznej inteligencji: w najbli\u017cszych tygodniach powstanie komisja rozwoju i bezpiecze\u0144stwa sztucznej inteligencji, a piaskownice regulacyjne \u2014 miejsca testowania nowych rozwi\u0105za\u0144 AI \u2014 b\u0119d\u0105 dla przedsi\u0119biorc\u00f3w za darmo. Polska jest legislacyjnie i technologicznie w pierwszej lidze.\n <\/p>\n
A co pana najbardziej zaskoczy\u0142o w rewolucji AI?<\/p>\n
\n \u2014 \u017be ludzie nie maj\u0105 \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce AI nimi rz\u0105dzi. A kieruje nimi od momentu pobudki. Nawet nie zdajemy sobie sprawy, \u017ce to, co czytamy, budz\u0105c si\u0119 i otwieraj\u0105c telefon \u2014 portal spo\u0142eczno\u015bciowy czy serwis informacyjny \u2014 jest kierowane algorytmem, kt\u00f3ry wp\u0142ywa na decyzje, jakie podejmujemy. Ludzie nie wiedz\u0105, \u017ce algorytm nimi steruje, podpowiadaj\u0105c wycieczk\u0119, lot samolotu, pralk\u0119 do kupienia.\n <\/p>\n
Algorytmy istnia\u0142y przed AI.<\/p>\n
\n \u2014 Ludzie maj\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce jedna telewizja podprowadza pod tre\u015bci liberalne, a inna pod prawicowe. Ale nie maj\u0105 \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce sztuczna inteligencja robi to w r\u00f3\u017cnych miejscach. Ogl\u0105daj\u0105 filmiki w social mediach i nie wiedz\u0105, dlaczego si\u0119 pojawiaj\u0105, dlaczego wy\u015bwietla im si\u0119 taki, a nie inny influencer. Wy\u015bwietla im si\u0119 taki lot, chocia\u017c o innych godzinach jest ta\u0144szy \u2014 bo kto\u015b podsterowuje, \u017ceby kupili dro\u017cszy. Kto\u015b ci\u0119 prowadzi niewidzialn\u0105 r\u0119k\u0105, a to jest r\u0119ka systemu sztucznej inteligencji i trzeba nad tym panowa\u0107. To dzisiaj najwi\u0119kszy problem: brak umiej\u0119tno\u015bci rozpoznawania, czym jest sztuczna inteligencja. Bo ja si\u0119 nie boj\u0119, \u017ce cz\u0142owiek sobie z ni\u0105 nie poradzi. Nie jestem pesymist\u0105 sztucznej inteligencji.\n <\/p>\n
Ale m\u00f3wi pan o AI w kategoriach zagro\u017cenia, a m\u00f3g\u0142by pan opowiedzie\u0107, jakie to mo\u017ce da\u0107 mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n
\n \u2014 Nie m\u00f3wi\u0119 o tym w kategoriach zagro\u017cenia, tylko najwi\u0119kszego problemu, kt\u00f3ry dzisiaj jest. Je\u017celi cz\u0142owiek nab\u0119dzie wiedz\u0119, b\u0119dzie mia\u0142 higien\u0119 cyfrow\u0105, zrozumie, co za tym stoi, to widz\u0119 w tym wielkie plusy.\n <\/p>\n
A co AI mo\u017ce da\u0107 przedsi\u0119biorcom, uczniom, studentom, lekarzom?<\/p>\n
\n \u2014 Sztuczna inteligencja mo\u017ce doprowadzi\u0107 do wielu pozytywnych prze\u0142om\u00f3w: leczenie, szybko\u015b\u0107 wchodzenia lek\u00f3w na rynek, diagnostyka chor\u00f3b, chocia\u017cby onkologicznych, szersza wiedza o pogodzie, szybsze rozpoznawanie sytuacji krytycznych, np. powodzi. To ju\u017c zaczyna si\u0119 dzia\u0107. Ale r\u00f3wnie blisko widz\u0119 uzale\u017cnienia i problemy z brakiem sterowania algorytmami albo chatbotami, kt\u00f3re mog\u0105 ci\u0119 nam\u00f3wi\u0107 do pope\u0142nienia samob\u00f3jstwa. Trzeba m\u00f3wi\u0107 o tym r\u00f3wnolegle. Przez lata \u015bwiat zach\u0142ysn\u0105\u0142 si\u0119 ba\u0144k\u0105 cyfrow\u0105, ale nie opowiedzieli\u015bmy historii, kt\u00f3ra rozgrywa si\u0119 w tle: dramat\u00f3w, rzeczy smutnych. Jestem fanem sztucznej inteligencji, ale trzeba m\u00f3wi\u0107: to s\u0105 plusy, to s\u0105 minusy. Wybierz, kt\u00f3ry \u015bwiat ci\u0119 interesuje. To ma by\u0107 tw\u00f3j wyb\u00f3r, a dzisiaj to nie jest tw\u00f3j wyb\u00f3r. I o tym pisz\u0119 w swojej ksi\u0105\u017cce „Niewidzialna rewolucja. Jak AI przejmuje \u015bwiat”: najwa\u017cniejsze, \u017ceby cz\u0142owiek mia\u0142 wyb\u00f3r. Je\u017celi b\u0119dzie go mia\u0142, jestem spokojny. Kiedy\u015b, kiedy maszyna parowa zast\u0119powa\u0142a konia, te\u017c by\u0142y na ulicach Londynu protesty \u2014 ludzie si\u0119 bali, \u017ce b\u0119dzie koniec \u015bwiata. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce mieli\u015bmy rewolucj\u0119 parow\u0105, p\u00f3\u017aniej silniki, rewolucj\u0119 energetyczn\u0105, komputerow\u0105. Przy pierwszej rewolucji ludzi by\u0142 miliard, dzisiaj jest osiem miliard\u00f3w \u2014 i praca jest, i rado\u015b\u0107 jest. Ale nigdy w historii nie by\u0142o takiego braku zrozumienia dla sytuacji, kt\u00f3ra nas otacza.\n <\/p>\n
Czy ministerstwo utrzymuje kontakt z Polakami, kt\u00f3rzy s\u0105 gwiazdami w tej bran\u017cy za granic\u0105? Kiedy b\u0119dziemy mieli taki sukces jak ElevenLabs, ale w kraju?<\/p>\n
\n \u2014 Jestem w kontakcie z wieloma przedsi\u0119biorcami i polskimi naukowcami. Staram si\u0119 pokazywa\u0107, \u017ce pa\u0144stwo si\u0119 nimi interesuje i chce w nich inwestowa\u0107. Najwa\u017cniejsze to dawa\u0107 szanse, \u017ceby tacy ludzie nie uciekali z Polski. Po to stworzyli\u015bmy Fundusz Sztucznej Inteligencji i dali\u015bmy cztery miliardy z\u0142otych na start-upy. Mo\u017cna te pieni\u0105dze przepali\u0107 i niekt\u00f3rzy pewnie je strac\u0105, ale mo\u017ce wyrosn\u0105 z tego gwiazdy \u015bwiatowej gospodarki. Pa\u0144stwo zebra\u0142o kapita\u0142, kt\u00f3ry jest przekazywany \u2014 w ramach PFR czy BGK \u2014 firmom, \u017ceby si\u0119 rozwija\u0142y, \u017ceby dokapitalizowanie dawa\u0142o im poczucie bezpiecze\u0144stwa i \u017ceby nie musia\u0142y ucieka\u0107 za granic\u0119. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Pierwszy wyciek by\u0142 dwa lata temu i wtedy chyba nie wdro\u017cono odpowiednich przepis\u00f3w. \u2014 Dwa lata temu mieli\u015bmy…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":636388,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[62712],"tags":[2363,2090,690,15826,2427,104],"class_list":["post-636387","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-karol-nawrocki","tag-cyberbezpieczenstwo","tag-cyfryzacja","tag-karol-nawrocki","tag-krzysztof-gawkowski","tag-media-spolecznosciowe","tag-unia-europejska"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/117132212794745777","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/636387","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=636387"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/636387\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/636388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=636387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=636387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=636387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}