W Polsce \u017cyje oko\u0142o 1,5 mln os\u00f3b z chorob\u0105 nowotworow\u0105, a ka\u017cdego roku diagnozuje si\u0119 oko\u0142o 200 tys. nowych zachorowa\u0144. Liczba czynnych onkolog\u00f3w jest niewystarczaj\u0105ca w stosunku do potrzeb systemu. Jak to wyja\u015bniaj\u0105 eksperci?<\/p>\n
Wi\u0119cej ch\u0119tnych, ale na efekty trzeba poczeka\u0107<\/p>\n
Jak wskazuje prof. Barbara Radecka, w ostatnich latach mo\u017cna zauwa\u017cy\u0107 wzrost zainteresowania specjalizacj\u0105 z onkologii klinicznej. Nie oznacza to jednak jeszcze trwa\u0142ej poprawy sytuacji kadrowej.<\/p>\n
\u2014 Wa\u017cne jest to, ile z tych os\u00f3b ostatecznie t\u0119 specjalizacj\u0119 uko\u0144czy \u2014 podkre\u015bla. Jak zaznacza, wyszkolenie samodzielnego onkologa jest procesem wieloletnim, a lekarze rozpoczynaj\u0105cy specjalizacj\u0119 musz\u0105 najpierw przej\u015b\u0107 modu\u0142 chor\u00f3b wewn\u0119trznych.<\/p>\n
To w\u0142a\u015bnie na tym etapie cz\u0119\u015b\u0107 przysz\u0142ych onkolog\u00f3w mo\u017ce zrezygnowa\u0107 z obranej \u015bcie\u017cki. Zderzenie z realiami pracy w onkologii \u2014 du\u017cym obci\u0105\u017ceniem psychicznym i fizycznym, odpowiedzialno\u015bci\u0105 za pacjent\u00f3w oraz rozbudowan\u0105 dokumentacj\u0105 \u2014 mo\u017ce sk\u0142ania\u0107 lekarzy do wyboru innej specjalizacji.<\/p>\n
Dr Adam Miller, reprezentuj\u0105cy Naczeln\u0105 Rad\u0119 Lekarsk\u0105 i b\u0119d\u0105cy w trakcie specjalizacji z onkologii klinicznej, m\u00f3wi o sytuacji znacznie bardziej krytycznie.<\/p>\n
\u2014 Niestety nie jestem optymist\u0105. Jestem przera\u017cony, jak wygl\u0105da sytuacja w onkologii \u2014 podkre\u015bla.<\/p>\n
Jak wskazuje, wed\u0142ug danych odsetek lekarzy rezygnuj\u0105cych ze specjalizacji onkologicznej si\u0119ga oko\u0142o 30 proc. Powodem s\u0105 m.in. przeci\u0105\u017cenie prac\u0105, <\/a>frustracja, biurokracja i demotywacja.”Nie pope\u0142niaj tego b\u0142\u0119du”<\/p>\n Szczeg\u00f3lnie niepokoj\u0105ce \u2014 zdaniem dr. Millera \u2014 s\u0105 sygna\u0142y p\u0142yn\u0105ce od samych onkolog\u00f3w. Z raportu sekcji m\u0142odych onkolog\u00f3w Polskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej wynika, \u017ce niemal po\u0142owa praktykuj\u0105cych onkolog\u00f3w nie wybra\u0142aby tej specjalizacji ponownie i nie rekomendowa\u0142aby jej m\u0142odszym kolegom.<\/p>\n \u2014 Je\u017celi widzimy swoich mentor\u00f3w, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105: „nie pope\u0142niaj tego b\u0142\u0119du, kt\u00f3ry ja pope\u0142ni\u0142em”, to trudno oczekiwa\u0107, \u017ce taki m\u0142ody cz\u0142owiek wybierze onkologi\u0119 \u2014 zauwa\u017ca.<\/p>\n Jednocze\u015bnie onkologia pozostaje dziedzin\u0105, kt\u00f3ra daje lekarzom wyj\u0105tkow\u0105 satysfakcj\u0119. Post\u0119p medycyny sprawia, \u017ce pacjenci z zaawansowanymi nowotworami mog\u0105 \u017cy\u0107 znacznie d\u0142u\u017cej ni\u017c jeszcze kilkana\u015bcie lat temu.<\/p>\n Lekarz podkre\u015bla, \u017ce w\u0142a\u015bnie mo\u017cliwo\u015b\u0107 realnego wyd\u0142u\u017cania \u017cycia pacjent\u00f3w i poprawy ich funkcjonowania jest dla niego jednym z najwa\u017cniejszych powod\u00f3w pozostania w zawodzie.<\/p>\n Wypalenie i ci\u0119\u017car odpowiedzialno\u015bci<\/p>\n Problemem jest tak\u017ce wypalenie zawodowe. Europejskie dane, na kt\u00f3re powo\u0142uj\u0105 si\u0119 eksperci, pokazuj\u0105, \u017ce mo\u017ce ono dotyczy\u0107 oko\u0142o 75 proc. onkolog\u00f3w.<\/p>\n Na obci\u0105\u017cenie wp\u0142ywa nie tylko konieczno\u015b\u0107 sta\u0142ego aktualizowania wiedzy. W onkologii szybko zmieniaj\u0105 si\u0119 leki, programy lekowe i standardy leczenia. Dodatkowym problemem jest konieczno\u015b\u0107 pogodzenia szkolenia specjalizacyjnego z \u017cyciem prywatnym i rodzinnym.<\/p>\n Do tego dochodzi ogromna ilo\u015b\u0107 dokumentacji.<\/p>\n Pacjent mo\u017ce pojawia\u0107 si\u0119 w o\u015brodku co kilka tygodni, a lekarz za ka\u017cdym razem musi wype\u0142nia\u0107 kolejne formularze i dokumenty. Jak podkre\u015blali uczestnicy debaty, cz\u0119\u015b\u0107 tych obowi\u0105zk\u00f3w lekarze mogliby przekaza\u0107 sekretarkom, koordynatorom czy asystentom medycznym.<\/p>\n Dr Adam Miller zwraca tak\u017ce uwag\u0119, \u017ce ponad 65 proc. lekarzy onkolog\u00f3w zostaje w pracy po godzinach, poniewa\u017c nie jest w stanie obs\u0142u\u017cy\u0107 wszystkich pacjent\u00f3w w czasie pracy. Jednocze\u015bnie niemal 90 proc. z nich nie otrzymuje za dodatkowy czas wynagrodzenia.<\/p>\n Onkologia przegrywa z systemem wynagradzania<\/p>\n Maria Libura, dr n. med. i nauk o zdrowiu, cz\u0142onkini Polskiej Sieci Ekonomii i Rady Klubu Jagiello\u0144skiego, wskazuje na szerszy problem, dotycz\u0105cy wyboru specjalizacji przez m\u0142odych lekarzy. Jej zdaniem decyzje student\u00f3w coraz silniej zale\u017c\u0105 od warunk\u00f3w pracy i mo\u017cliwo\u015bci osi\u0105gania dochod\u00f3w.<\/p>\n Specjalizacje, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 na \u0142atwiejsze funkcjonowanie w sektorze komercyjnym, staj\u0105 si\u0119 dla m\u0142odych lekarzy atrakcyjniejsze. Onkologia jest pod tym wzgl\u0119dem w trudniejszej sytuacji.<\/p>\n Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n \u2014 Trudno w takim nowoczesnym systemie, w kt\u00f3rym mamy programy lekowe, linie terapii, ogromny post\u0119p wiedzy, za\u0142o\u017cy\u0107 sobie w\u0142asn\u0105 praktyk\u0119 onkologiczn\u0105 \u2014 argumentuje.<\/p>\n Jej zdaniem samo ujednolicanie wynagrodze\u0144 lekarzy nie rozwi\u0105\u017ce problemu. Potrzebne jest warto\u015bciowanie pracy uwzgl\u0119dniaj\u0105ce nie tylko kwalifikacje, ale tak\u017ce obci\u0105\u017cenie psychiczne i odpowiedzialno\u015b\u0107.<\/p>\n Czytaj tak\u017ce: Ile zarabiaj\u0105 lekarze w Polsce? Rekordowy kontrakt za p\u00f3\u0142 roku to 2,4 mln z\u0142<\/a><\/p>\n W przypadku onkologii jest ono szczeg\u00f3lnie wysokie. Lekarz pracuje nie tylko z pacjentem, ale cz\u0119sto tak\u017ce z ca\u0142\u0105 jego rodzin\u0105. Musi przekazywa\u0107 trudne informacje, pomaga\u0107 w podejmowaniu decyzji dotycz\u0105cych leczenia i mierzy\u0107 si\u0119 z sytuacjami, w kt\u00f3rych terapia przestaje przynosi\u0107 oczekiwane rezultaty.<\/p>\n Krajowa Sie\u0107 Onkologiczna zmieni\u0142a organizacj\u0119 systemu<\/p>\n Dyrektor Narodowego Instytutu Onkologii prof. Beata Jagielska odnosi si\u0119 z kolej si\u0119 do zmian organizacyjnych wprowadzanych w ostatnich latach, w tym do Krajowej Sieci Onkologicznej i nowych zasad organizacji \u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n Jej zdaniem zmiany te nie przek\u0142adaj\u0105 si\u0119 bezpo\u015brednio na atrakcyjno\u015b\u0107 specjalizacji. S\u0105 przede wszystkim rozwi\u0105zaniami organizacyjnymi, kt\u00f3re maj\u0105 umo\u017cliwi\u0107 sprawniejsze realizowanie \u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n Jednocze\u015bnie prof. Jagielska wskazuje na rozwi\u0105zania, kt\u00f3re mog\u0105 realnie odci\u0105\u017cy\u0107 lekarzy. Jednym z najwa\u017cniejszych jest lepsza integracja system\u00f3w informatycznych wykorzystywanych przy realizacji i raportowaniu program\u00f3w lekowych.<\/p>\n \u2014 To uwolni ogromne ilo\u015bci czasu dla onkolog\u00f3w \u2014 przekonuje.<\/p>\n Podkre\u015bla tak\u017ce znaczenie koordynator\u00f3w i asystent\u00f3w medycznych, kt\u00f3rzy mog\u0105 przej\u0105\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 zada\u0144 administracyjnych.<\/p>\n Jak odzyska\u0107 czas obecnych onkolog\u00f3w?<\/p>\n Prof. Barbara Radecka zwraca uwag\u0119 na to, \u017ce zanim system zacznie odczuwa\u0107 efekty zwi\u0119kszonej liczby rezydent\u00f3w, minie wiele lat. Dlatego r\u00f3wnolegle trzeba zadba\u0107 o lekarzy ju\u017c pracuj\u0105cych w onkologii.<\/p>\n \u2014 My ju\u017c dzi\u015b musimy odzyska\u0107 czas onkolog\u00f3w, kt\u00f3rych mamy \u2014 zaapelowa\u0142a.<\/p>\n Jak m\u00f3wi, w niekt\u00f3rych o\u015brodkach lekarze nadal samodzielnie wykonuj\u0105 czynno\u015bci zwi\u0105zane z raportowaniem i dokumentacj\u0105, kt\u00f3re mog\u0142yby zosta\u0107 przekazane personelowi administracyjnemu.<\/p>\n Przywo\u0142a\u0142a przyk\u0142ad swojego o\u015brodka, w kt\u00f3rym lekarze maj\u0105 zapewnione wsparcie sekretarek i asystent\u00f3w. Dzi\u0119ki temu mog\u0105 koncentrowa\u0107 si\u0119 przede wszystkim na pacjencie, a nie na wprowadzaniu danych do kolejnych system\u00f3w.<\/p>\n „Szybko, szybko, bo nast\u0119pny pacjent czeka”<\/p>\n Przy rosn\u0105cej liczbie pacjent\u00f3w i niewystarczaj\u0105cej liczbie specjalist\u00f3w lekarze maj\u0105 coraz mniej czasu na rozmow\u0119 z chorym.<\/p>\n \u2014 Pacjent przychodzi, nie mamy czasu na rozmow\u0119 z nim. Szybko, szybko: daj ksi\u0105\u017ceczk\u0119, wyniki dobre, dostajesz chemi\u0119, idziesz do domu, bo nast\u0119pny czeka na tw\u00f3j fotel \u2014 podsumowuje Adam Miller.<\/p>\n I w\u0142a\u015bnie na tym, zdaniem ekspert\u00f3wpolega najwi\u0119ksze zagro\u017cenie zwi\u0105zane z kryzysem kadrowym w onkologii. Nie chodzi wy\u0142\u0105cznie o to, czy system b\u0119dzie mia\u0142 wystarczaj\u0105c\u0105 liczb\u0119 lekarzy. Chodzi tak\u017ce o to, czy ci lekarze b\u0119d\u0105 mieli czas, si\u0142\u0119 i warunki, aby leczy\u0107 pacjent\u00f3w w spos\u00f3b, kt\u00f3rego wymaga wsp\u00f3\u0142czesna onkologia.<\/p>\n Potrzeba nie tylko nowych lekarzy, ale te\u017c zatrzymania obecnych<\/p>\n Wed\u0142ug danych cytowanych przez ekspert\u00f3w potrzebnych by\u0142oby co najmniej 500 nowych onkolog\u00f3w, podczas gdy liczba miejsc szkoleniowych wynosi oko\u0142o 350. Co wi\u0119cej, nie wszyscy rozpoczynaj\u0105cy specjalizacj\u0119 j\u0105 uko\u0144cz\u0105. Dlatego zwi\u0119kszanie liczby miejsc rezydenckich jest tylko jednym elementem rozwi\u0105zania.<\/p>\n