![\"Migranci](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Xbzk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9kZmVmZWMwMzIyZjc5ZjRlMzZlYjA3Y2E5OWViMDdlMS5qcGeRkwXNB.jpeg\")
<\/p>\nTo decyduj\u0105cy tydzie\u0144 dla polityki azylowej UE. W pi\u0105tek ministrowie spraw wewn\u0119trznych pa\u0144stw cz\u0142onkowskich UE: Niemiec, Austrii, Holandii, Danii i Grecji zamierzaj\u0105 podczas spotkania w Kopenhadze przyspieszy\u0107 realizacj\u0119 plan\u00f3w dotycz\u0105cych utworzenia tzw. o\u015brodk\u00f3w powrotowych (ang. return hubs). Celem jest rozpocz\u0119cie ju\u017c na pocz\u0105tku przysz\u0142ego roku deportacji os\u00f3b, kt\u00f3rym odm\u00f3wiono azylu, do pa\u0144stw trzecich.<\/p>\n
Jak niedawno powiedzia\u0142 austriacki minister spraw wewn\u0119trznych Gerhard Karner, utrzymywane s\u0105 ju\u017c kontakty z „bardzo wieloma krajami partnerskimi” spoza UE. \u2014 Chcemy zn\u00f3w by\u0107 panami we w\u0142asnym domu \u2014 podkre\u015bli\u0142.<\/p>\n
Pa\u0144stwa UE licz\u0105, \u017ce rygorystyczne deportacje do pa\u0144stw trzecich powstrzymaj\u0105 migrant\u00f3w przed niebezpieczn\u0105 i kosztown\u0105 ucieczk\u0105 przez Morze \u015ar\u00f3dziemne. Chaotyczne przybycie 80 tys. uchod\u017ac\u00f3w z Maroka do hiszpa\u0144skiej eksklawy Ceuty jeszcze bardziej zwi\u0119kszy\u0142o presj\u0119 na podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 ze strony zaanga\u017cowanych rz\u0105d\u00f3w.<\/p>\n
Gdyby rzeczywi\u015bcie uda\u0142o si\u0119 utworzy\u0107 o\u015brodki deportacyjne w Afryce lub Azji, by\u0142aby to ma\u0142a rewolucja w polityce azylowej UE. Dotychczas bowiem odsy\u0142anie nieudokumentowanych migrant\u00f3w do ich kraj\u00f3w pochodzenia lub do kraju tranzytowego, przez kt\u00f3ry przeje\u017cd\u017cali podczas ucieczki, stanowi\u0142o pi\u0119t\u0119 achillesow\u0105 europejskiej polityki azylowej.<\/p>\n
Wszystkie dotychczasowe pr\u00f3by reform, takie jak przyznanie wi\u0119kszych uprawnie\u0144 unijnej agencji ochrony granic Frontex w zakresie deportacji, okaza\u0142y si\u0119 nieskuteczne. Przyczyny niepowodze\u0144 s\u0105 nast\u0119puj\u0105ce: nieuprawnieni migranci przebywaj\u0105cy w kraju UE cz\u0119sto znikaj\u0105 przed deportacj\u0105, a kraje pochodzenia lub kraje tranzytowe odrzuconych os\u00f3b ubiegaj\u0105cych si\u0119 o azyl nie chc\u0105 ich ju\u017c przyjmowa\u0107 z powrotem. W rezultacie pa\u0144stwa UE w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w pozostaj\u0105 z tymi imigrantami na g\u0142owie i cz\u0119sto musz\u0105 nadal ich finansowa\u0107. Obecnie tylko co pi\u0105ty wnioskodawca, kt\u00f3remu odm\u00f3wiono azylu, jest faktycznie odsy\u0142any z UE.<\/p>\n
Bruksela co prawda ju\u017c dawno dostrzeg\u0142a ten problem, ale robi\u0142a zbyt ma\u0142o, by mu zaradzi\u0107. W marcu 2025 r. Komisja Europejska przedstawi\u0142a plany dotycz\u0105ce nowego europejskiego rozporz\u0105dzenia w sprawie powrot\u00f3w. Rozporz\u0105dzenie to obowi\u0105zuje od czerwca. \u2014 Dzi\u0119ki nowym przepisom mamy wi\u0119ksz\u0105 kontrol\u0119 nad tym, kto mo\u017ce wjecha\u0107 do UE, kto mo\u017ce pozosta\u0107, a kto musi wyjecha\u0107 \u2014 m\u00f3wi komisarz UE ds. migracji Magnus Brunner.<\/p>\n
Nowe \u015brodki dotycz\u0105 dw\u00f3ch kluczowych problem\u00f3w. Po pierwsze: nieudokumentowanym imigrantom b\u0119dzie znacznie trudniej si\u0119 ukry\u0107. W przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 oni zazwyczaj umieszczani w o\u015brodkach przypominaj\u0105cych areszt i b\u0119d\u0105 podlega\u0107 nadzorowi. Ponadto dane biometryczne b\u0119d\u0105 rejestrowane w bazie danych Eurodac przy wje\u017adzie, dzi\u0119ki czemu mo\u017cliwe b\u0119dzie \u015bledzenie przemieszczania si\u0119 nieuprawnionego imigranta w obr\u0119bie Europy.<\/p>\n
Po drugie: w przysz\u0142o\u015bci znacznie \u0142atwiej b\u0119dzie deportowa\u0107 nieudokumentowanych imigrant\u00f3w z Europy. Osoba, kt\u00f3ra nie otrzyma legalnego zezwolenia na pobyt, mo\u017ce \u2014 jako odrzucony wnioskodawca ubiegaj\u0105cy si\u0119 o azyl \u2014 zasadniczo zosta\u0107 przewieziona do pa\u0144stwa trzeciego poza Europ\u0105. Nie jest przy tym konieczne, aby taki imigrant mia\u0142 wcze\u015bniej jakikolwiek zwi\u0105zek z tym krajem, na przyk\u0142ad poprzez tranzyt lub tymczasowy pobyt.<\/p>\n
Tworzenie o\u015brodk\u00f3w powrotowych nie b\u0119dzie jednak organizowane wsp\u00f3lnie przez wszystkie 27 pa\u0144stw cz\u0142onkowskich ani przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 w Brukseli. Zamiast tego poszczeg\u00f3lne pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie, zrzeszone w ramach koalicji ch\u0119tnych, maj\u0105 zawiera\u0107 indywidualne umowy z pa\u0144stwami trzecimi w zamian za p\u0142atno\u015bci finansowe lub inne korzy\u015bci.<\/p>\n
<\/p>\n
PATRICK PLEUL \/ DPA-ZENTRALBILD \/ DPA PICTURE-ALLIANCE VIA AFP \/ AFP<\/p>\n
Migranci ucz\u0105cy si\u0119 w nowo otwartym Centrum Szans przy Pa\u0144stwowym O\u015brodku Przej\u015bciowym Centralnego Urz\u0119du Imigracyjnego, Frankfurt nad Odr\u0105, Niemcy, 21 sierpnia 2026 r.<\/p>\n
Wa\u017cnym warunkiem jest przy tym to, \u017ce kraj przyjmuj\u0105cy musi przestrzega\u0107 „mi\u0119dzynarodowych standard\u00f3w i zasad praw cz\u0142owieka zgodnie z prawem mi\u0119dzynarodowym”, jak stanowi rozporz\u0105dzenie z Brukseli. Zgodnie z nim zabronione jest niehumanitarne traktowanie przyby\u0142ych migrant\u00f3w lub odsy\u0142anie ich do kraj\u00f3w uznawanych za niebezpieczne (zasada non-refoulement). Ponadto ma\u0142oletni bez opieki nie mog\u0105 by\u0107 umieszczani w o\u015brodkach powrotowych.<\/p>\n
Plan utworzenia o\u015brodk\u00f3w powrotowych nie ma nic wsp\u00f3lnego z inn\u0105 koncepcj\u0105, kt\u00f3ra r\u00f3wnie\u017c kr\u0105\u017cy w Brukseli. Obecnie uznaje si\u0119 j\u0105 jednak za nierealistyczn\u0105 ze wzgl\u0119d\u00f3w prawnych i dlatego nie jest ona dalej rozwijana: niekt\u00f3re kraje UE domaga\u0142y si\u0119 nie tylko deportowania os\u00f3b, kt\u00f3rym odm\u00f3wiono azylu, do pa\u0144stw trzecich, ale tak\u017ce przeniesienia ca\u0142ej procedury azylowej do pa\u0144stw poza Europ\u0105.<\/p>\n
W przesz\u0142o\u015bci Wielka Brytania i W\u0142ochy pr\u00f3bowa\u0142y ju\u017c samodzielnie wdro\u017cy\u0107 ten pomys\u0142 i przeprowadza\u0107 procedury azylowe w Rwandzie i Albanii. Plan ten upad\u0142 jednak z przyczyn prawnych po tym, jak s\u0105dy w Londynie i Rzymie uzna\u0142y te projekty za niezgodne z prawem.<\/p>\n
Wysoki Komisarz Narod\u00f3w Zjednoczonych ds. Uchod\u017ac\u00f3w (UNHCR) r\u00f3wnie\u017c odrzuca przenoszenie procedur azylowych i okre\u015bla je jako „zrzucanie odpowiedzialno\u015bci” w zakresie mi\u0119dzynarodowej ochrony uchod\u017ac\u00f3w. Dyplomaci UE w Brukseli okre\u015blili w rozmowie z Weltem procedury azylowe w krajach trzecich jako „bardzo, bardzo trudn\u0105 spraw\u0119”.<\/p>\n
Koalicja ch\u0119tnych, sk\u0142adaj\u0105ca si\u0119 z pi\u0119ciu pa\u0144stw cz\u0142onkowskich, zamierza zatem skupi\u0107 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na utworzeniu o\u015brodk\u00f3w powrotowych. Pierwotnie ten pomys\u0142 wyszed\u0142 w 2023 r. z Austrii i Danii. W\u00f3wczas jednak plany te by\u0142y w Brukseli nadal uwa\u017cane za nierealne i „niezgodne z duchem europejskim”. Od tego czasu sytuacja uleg\u0142a zmianie.<\/p>\n
Od miesi\u0119cy za kulisami tocz\u0105 si\u0119 tajne rozmowy mi\u0119dzy przedstawicielami pi\u0119ciu kraj\u00f3w europejskich a pa\u0144stwami, kt\u00f3re potencjalnie chcia\u0142yby przyj\u0105\u0107 deportowane osoby ubiegaj\u0105ce si\u0119 o azyl. Dwa tygodnie temu minister spraw wewn\u0119trznych Karner okre\u015bli\u0142 te rozmowy jako „poufne”.<\/p>\n
Jak dot\u0105d nie podano \u017cadnych oficjalnych informacji, aby nie zagrozi\u0107 negocjacjom. W miniony weekend rz\u0105d Rwandy potwierdzi\u0142 jednak nawi\u0105zanie kontakt\u00f3w. \u2014 Wizyty rzeczywi\u015bcie mia\u0142y miejsce, a negocjacje trwaj\u0105 \u2014 powiedzia\u0142 minister spraw zagranicznych Rwandy Olivier Nduhungirehe.<\/p>\n
Najwyra\u017aniej trwaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c rozmowy z Keni\u0105 i Ugand\u0105. Wed\u0142ug doniesie\u0144 greckiej gazety „Kathimerini” Uganda jest gotowa przyj\u0105\u0107 doros\u0142ych m\u0119\u017cczyzn, „kt\u00f3rzy sprawiali problemy w o\u015brodkach zakwaterowania w Europie”, za cen\u0119 od 5000 do 10 tys. euro (od 21 tys. 650 z\u0142 do 43 tys. 300 tys. z\u0142) za osob\u0119.<\/p>\n
Informacji na ten temat nikt ani nie potwierdzi\u0142, ani nie zaprzeczy\u0142. Gdyby jednak te kwoty okaza\u0142y si\u0119 prawdziwe, to by\u0142aby dla Europejczyk\u00f3w prawdziwa okazja. Karner powiedzia\u0142 jedynie na temat koszt\u00f3w, \u017ce Austria zaoszcz\u0119dzi w ci\u0105gu najbli\u017cszych trzech lat 250 mln euro (1 mld 82 mln z\u0142) w obszarze azylu. M\u00f3wi\u0105c wprost: mamy wystarczaj\u0105co du\u017co pieni\u0119dzy, aby sfinansowa\u0107 o\u015brodki deportacyjne.<\/p>\n
Niemiecki minister spraw wewn\u0119trznych Alexander Dobrindt nie wypowiedzia\u0142 si\u0119 dotychczas na temat negocjacji dotycz\u0105cych o\u015brodk\u00f3w powrotowych. Jednym z powod\u00f3w mo\u017ce by\u0107 to, \u017ce nie jest jasne, czy partner koalicyjny (Socjaldemokratyczna Partia Niemiec, SPD) jego partii (Unii Chrze\u015bcija\u0144sko-Demokratycznej, CDU) w Berlinie zaakceptowa\u0142by porozumienia w sprawie o\u015brodk\u00f3w powrotowych.<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 polityk\u00f3w SPD w Parlamencie Europejskim odrzuci\u0142a utworzenie o\u015brodk\u00f3w deportacyjnych podczas czerwcowego g\u0142osowania. Z punktu widzenia berli\u0144skich socjaldemokrat\u00f3w kluczowe znaczenie ma teraz to, jak konkretnie zostan\u0105 sformu\u0142owane umowy z poszczeg\u00f3lnymi krajami przyjmuj\u0105cymi.<\/p>\n
Konkretne zasady<\/p>\n
Nale\u017cy przy tym skrupulatnie uregulowa\u0107, ile os\u00f3b i jakie grupy os\u00f3b mog\u0105 przybywa\u0107, w jaki spos\u00f3b migranci b\u0119d\u0105 zakwaterowani i jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142o ich wy\u017cywienie, a tak\u017ce jakie b\u0119d\u0105 warunki pracy i doskonalenia zawodowego. Rozporz\u0105dzenie z Brukseli w sprawie powrot\u00f3w wymaga ponadto, aby pa\u0144stwa-strony by\u0142y odpowiedzialne za przestrzeganie praw cz\u0142owieka.<\/p>\n
Przeszkody w zawarciu porozumienia s\u0105 zatem du\u017ce. Federalne Ministerstwo Wsp\u00f3\u0142pracy Gospodarczej i Rozwoju (BMZ) w Berlinie ocenia Rwand\u0119 nast\u0119puj\u0105co: „Opr\u00f3cz znacz\u0105cych sukces\u00f3w gospodarczych i spo\u0142ecznych odnotowuje si\u0119 jednak wyra\u017ane braki w obszarach demokracji i praworz\u0105dno\u015bci”.<\/p>\n
Organizacja pozarz\u0105dowa Freedom House (ang. Dom Wolno\u015bci) okre\u015bla Rwand\u0119 jako „niewoln\u0105”. Podobnie wygl\u0105da sytuacja w Ugandzie. BMZ tak analizuje sytuacj\u0119 w tym kraju: „Prezydent [Yoweri] Museveni rz\u0105dzi w spos\u00f3b coraz bardziej autokratyczny i represyjny, dzia\u0142alno\u015b\u0107 opozycji politycznej jest utrudniana zw\u0142aszcza w okresie przedwyborczym, a przestrze\u0144 dla zaanga\u017cowania spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego jest cz\u0119\u015bciowo ograniczana”.<\/p>\n
Jednak z europejskiego punktu widzenia Uganda wydaje si\u0119 szczeg\u00f3lnie odpowiednia na europejskie o\u015brodki deportacyjne. Wed\u0142ug UNHCR mieszka w niej oko\u0142o 2 mln uchod\u017ac\u00f3w, z kt\u00f3rych wielu uznaje si\u0119 za osoby wymagaj\u0105ce ochrony, bez przeprowadzania indywidualnej procedury azylowej. Wed\u0142ug BMZ wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich nie przebywa w obozach, lecz w osadach. Przydzielano by im dzia\u0142k\u0119 ziemi oraz zapewniano dost\u0119p do edukacji i opieki zdrowotnej.<\/p>\n
Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideoW\u0105tpliwy „efekt odstraszaj\u0105cy”<\/p>\n
Eksperci ds. migracji, tacy jak Judith Kohlenberger, maj\u0105 w\u0105tpliwo\u015bci, czy „efekt odstraszaj\u0105cy” o\u015brodk\u00f3w deportacyjnych rzeczywi\u015bcie istnieje. Ponadto takie o\u015brodki w Afryce s\u0105 cz\u0119sto interpretowane jako „neokolonialistyczne zachowanie” \u2014 powiedzia\u0142a Austriaczka w wywiadzie dla gazety „Standard”: „W ten spos\u00f3b uzale\u017cnia si\u0119 r\u00f3wnie\u017c od pa\u0144stwa trzeciego”.<\/p>\n
W\u0142ochy ju\u017c w zesz\u0142ym roku utworzy\u0142y w Albanii dwa o\u015brodki powrotowe bez europejskiej podstawy prawnej. Koszty [ich prowadzenia] wynosz\u0105 od 130 do 200 mln euro (563 do 866 mln z\u0142) rocznie. Jak dot\u0105d, wed\u0142ug szacunk\u00f3w, „przesz\u0142o” przez nie oko\u0142o 150 deportowanych migrant\u00f3w. Nie s\u0105 dost\u0119pne oficjalne dane. W Brukseli tocz\u0105 si\u0119 dyskusje na temat tego, czy alba\u0144skie o\u015brodki mog\u0105 stanowi\u0107 wz\u00f3r dla innych pa\u0144stw UE. \u2014 Premier Meloni potrzebuje tych o\u015brodk\u00f3w z powod\u00f3w politycznych, ale nie funkcjonuj\u0105 one prawid\u0142owo \u2014 powiedzia\u0142 anonimowo dyplomata UE.<\/p>\n
Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej:<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"To decyduj\u0105cy tydzie\u0144 dla polityki azylowej UE. W pi\u0105tek ministrowie spraw wewn\u0119trznych pa\u0144stw cz\u0142onkowskich UE: Niemiec, Austrii, Holandii,…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":658287,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[14],"tags":[56,294,61195,32,33,2761,189,27,2742,34,35,28,31,48,25,295,46,40,41,27709,47,80,29,30,90334,86,26,82,83,84],"class_list":["post-658286","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-swiat","tag-article_premium","tag-austria","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-bruksela","tag-europa","tag-headlines","tag-imigracja","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-nat_styl","tag-news","tag-niemcy","tag-omp","tag-polish","tag-polski","tag-rwanda","tag-screening_general","tag-swiat","tag-top-stories","tag-topstories","tag-uganda","tag-unia_europejska","tag-wiadomosci","tag-world","tag-world-news","tag-worldnews"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/117191365386034447","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/658286","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=658286"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/658286\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/658287"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=658286"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=658286"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=658286"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}