Pawe\u0142 Jab\u0142o\u0144ski, polski pose\u0142 i by\u0142y sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, okre\u015bli\u0142 by\u0142\u0105 kanclerz Niemiec jako „najbardziej prorosyjsk\u0105 polityk w historii UE”. Wed\u0142ug by\u0142ego premiera Mateusza Morawieckiego nale\u017cy ona do grona niemieckich polityk\u00f3w, „kt\u00f3rzy w ci\u0105gu ostatnich stu lat wyrz\u0105dzili Europie najwi\u0119ksz\u0105 szkod\u0119”.<\/p>\n
W wywiadzie tym stwierdzi\u0142a, \u017ce Polska i kraje ba\u0142tyckie nie popar\u0142y w 2021 r. postulowanego przez ni\u0105 europejskiego formatu rozm\u00f3w z W\u0142adimirem Putinem, co oznacza\u0142o, \u017ce po\u015brednio obarczy\u0142a kraje Europy \u015arodkowo-Wschodniej wsp\u00f3\u0142odpowiedzialno\u015bci\u0105 za wybuch rosyjskiej wojny przeciwko Ukrainie.<\/p>\n
Merkel nigdy nie by\u0142a osob\u0105 bezkontrowersyjn\u0105 w Polsce i krajach ba\u0142tyckich. Fakt, \u017ce przeforsowa\u0142a budow\u0119 gazoci\u0105gu Nord Stream 2<\/a> po nielegalnej aneksji Krymu przez Rosj\u0119 w 2014 r. \u2014 co Warszawa postrzega\u0142a jako niemal dar dla Moskwy \u2014 ju\u017c nastawi\u0142 Polsk\u0119 przeciwko \u00f3wczesnej kanclerz.<\/p>\n Rosyjski atak w Ukrainie w lutym 2022 r. ca\u0142kowicie zrujnowa\u0142 reputacj\u0119 Merkel we wschodnich pa\u0144stwach UE \u2014 tym samym najwyra\u017aniej zast\u0105pi\u0142a ona Gerharda Schroedera jako najmniej popularnego niemieckiego polityka w najnowszej historii. Wynegocjowane przez ni\u0105 porozumienie mi\u0144skie jest uwa\u017cane za kardynalny b\u0142\u0105d.<\/p>\n Ju\u017c w 2019 r. by\u0142o jasne, \u017ce Rosja nie traktuje powa\u017cnie porozumie\u0144 mi\u0144skich \u2014 i pozosta\u0142o to bezkarne. Wtedy Kreml bezprawnie rozpocz\u0105\u0142 kampani\u0119 masowego nadawania obywatelstwa mieszka\u0144com okupowanych terytori\u00f3w. W 2020 r. oko\u0142o 200 tys. mieszkaj\u0105cych tam Ukrai\u0144c\u00f3w uzyska\u0142o obywatelstwo rosyjskie, a w 2021 r. by\u0142o ich ju\u017c ponad 500 tys. Merkel przymkn\u0119\u0142a na to oko i kontynuowa\u0142a budow\u0119 Nord Stream 2.<\/p>\n Pawe\u0142 Kowal ma jasne zdanie na temat tego, jak Europa powinna post\u0119powa\u0107 z Merkel \u2014 i Schroederem r\u00f3wnie\u017c. \u2014 Kanclerz Merkel powinna przed ca\u0142\u0105 Europ\u0105 szczeg\u00f3\u0142owo uzasadni\u0107, dlaczego popar\u0142a budow\u0119 Nord Stream. Nast\u0119pnie kanclerz Schroeder powinien ponie\u015b\u0107 konsekwencje za sw\u00f3j wk\u0142ad w rozw\u00f3j tego najwa\u017cniejszego narz\u0119dzia wojennego, jakim jest Nord Stream \u2014 powiedzia\u0142 w wywiadzie dla Die Welt.<\/p>\n Z Europy \u015arodkowo-Wschodniej dochodz\u0105 jednak nie tylko oskar\u017cenia, ale tak\u017ce \u2014 prawdopodobnie \u2014 rewelacje dotycz\u0105ce polityki Merkel w okresie poprzedzaj\u0105cym rosyjsk\u0105 inwazj\u0119 na Ukrain\u0119. Teraz wypowiedzia\u0142 si\u0119 na ten temat Jonas Vytautas Zukas, w latach 2014\u20132019 naczelny dow\u00f3dca litewskich si\u0142 zbrojnych i przedstawiciel swojego kraju w NATO.<\/p>\n W swojej najnowszej ksi\u0105\u017cce opisuje, \u017ce Merkel mia\u0142a wp\u0142ywa\u0107 na ukrai\u0144skie w\u0142adze podczas aneksji Krymu, przekonuj\u0105c, by ukrai\u0144scy \u017co\u0142nierze nie stawiali oporu rosyjskim jednostkom. Gdyby rzeczywi\u015bcie tak by\u0142o, by\u0142by to skandal. Jednak oburzenie t\u0105 sytuacj\u0105 na razie nie wysz\u0142o dotychczas poza granice Litwy.<\/p>\n W odpowiedzi na pytania „Die Welt” Zukas o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce przebywa\u0142 w\u00f3wczas w Kijowie jako g\u0142\u00f3wnodowodz\u0105cy armii swojego kraju. Spotka\u0142 si\u0119 tam z O\u0142eksandrem Turczynowem, by\u0142ym szefem ukrai\u0144skich s\u0142u\u017cb specjalnych, przewodnicz\u0105cym parlamentu i tymczasowym prezydentem do czasu obj\u0119cia urz\u0119du przez Petra Poroszenk\u0119 w czerwcu 2014 r.<\/a><\/p>\n Na pytanie Zukasa, dlaczego Ukraina nie stawia\u0142a oporu okupacji budynku parlamentu na Krymie, Turczynow mia\u0142 odpowiedzie\u0107: „Powiedzia\u0142 mi, \u017ce by\u0142o to \u017c\u0105danie Merkel wyra\u017cone podczas rozmowy telefonicznej”.<\/p>\n W odpowiedzi na pro\u015bb\u0119 o komentarz do wypowiedzi Kowala i Zukasa rzeczniczka biura Angeli Merkel stwierdzi\u0142a: „Nie komentujemy tych opinii”. Nast\u0119pnie odsy\u0142a do pe\u0142nego tekstu wywiadu z Merkel na W\u0119grzech oraz „innych publicznych wypowiedzi i opis\u00f3w by\u0142ej kanclerz, r\u00f3wnie\u017c zawartych w opublikowanych w 2024 r. wspomnieniach politycznych „Wolno\u015b\u0107”<\/a>, do kt\u00f3rych nie mamy nic do dodania w \u015bwietle zadanych przez Pa\u0144stwa pyta\u0144”.<\/p>\n Za surowymi ocenami Merkel w Europie \u015arodkowo-Wschodniej stoi podstawowe za\u0142o\u017cenie, \u017ce kanclerz wyrz\u0105dzi\u0142a Niemcom i Europie znaczn\u0105 i przede wszystkim trwa\u0142\u0105 szkod\u0119 w trzech g\u0142\u00f3wnych obszarach polityki, umo\u017cliwiaj\u0105c w ten spos\u00f3b wojn\u0119 Putina lub przynajmniej sprzyjaj\u0105c jej.<\/p>\n Po pierwsze, jest to nieudana polityka energetyczna Niemiec, a przede wszystkim rezygnacja z energii j\u0105drowej. Zdaniem wschodnich partner\u00f3w Niemiec sprawia to, \u017ce Europa jest dzi\u015b mniej konkurencyjna w stosunku do swoich konkurent\u00f3w i prowadzi do utraty dobrobytu na kontynencie; wielokrotnie powtarza si\u0119, \u017ce w ten spos\u00f3b utorowano drog\u0119 do uzale\u017cnienia od rosyjskich surowc\u00f3w.<\/p>\n Po drugie, towarzyszy\u0142o temu naiwne, b\u0142\u0119dne podej\u015bcie do Rosji w og\u00f3le. W oczach mieszka\u0144c\u00f3w Europy \u015arodkowo-Wschodniej polityka Moskwy by\u0142a zawsze imperialna i nastawiona na dominacj\u0119 w Europie Wschodniej. Odpowiednie ostrze\u017cenia by\u0142y przez d\u0142ugi czas ignorowane w Berlinie.<\/p>\n Po trzecie, niemiecka polityka migracyjna od 2015 r. <\/a>do dzi\u015b wywo\u0142uje negatywny odd\u017awi\u0119k w Polsce i na Litwie. W Polsce politycy wszystkich partii s\u0105 zgodni, \u017ce dziesi\u0119\u0107 lat temu Merkel, przyjmuj\u0105c uchod\u017ac\u00f3w z Syrii bez uzgodnienia tego z innymi krajami europejskimi, wys\u0142a\u0142a \u015bwiatu fatalny sygna\u0142 i w ten spos\u00f3b sprzyja\u0142a nielegalnej migracji do Europy. Skutkiem tego by\u0142y kulturowe i spo\u0142eczne wstrz\u0105sy oraz wzmocnienie pozycji radykalnych, a cz\u0119sto tak\u017ce prorosyjskich partii.<\/p>\n To ostatnie ma kluczowe znaczenie z punktu widzenia Polski i kraj\u00f3w ba\u0142tyckich, zw\u0142aszcza \u017ce pa\u0144stwa po\u0142o\u017cone na wschodniej flance NATO borykaj\u0105 si\u0119 ze szczeg\u00f3lnym zjawiskiem: re\u017cim bia\u0142oruskiego dyktatora Aleksandra \u0141ukaszenki, sojusznika Moskwy, od 2021 r. si\u0142\u0105 przepycha ludzi, g\u0142\u00f3wnie z Bliskiego Wschodu i Afryki, przez granice na Litw\u0119 lub do Polski<\/a>, aby zdestabilizowa\u0107 UE.<\/p>\n Niewielu zastanawia si\u0119, czy wykorzystanie „migracji jako broni”, jak twierdz\u0105 eksperci, przeciwko Polsce, Litwie i \u0141otwie by\u0142oby w og\u00f3le mo\u017cliwe, gdyby polityka uchod\u017acza Merkel nie ujawni\u0142a problem\u00f3w zwi\u0105zanych z nielegaln\u0105 migracj\u0105 i brakiem zgody Europejczyk\u00f3w w tej kwestii.<\/p>\n