{"id":70451,"date":"2025-10-27T09:16:12","date_gmt":"2025-10-27T09:16:12","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/70451\/"},"modified":"2025-10-27T09:16:12","modified_gmt":"2025-10-27T09:16:12","slug":"dinozaury-wymarly-gdy-byly-u-szczytu-rozwoju-gwaltownie-przerwanego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/70451\/","title":{"rendered":"Dinozaury wymar\u0142y, gdy by\u0142y u szczytu rozwoju. Gwa\u0142townie przerwanego"},"content":{"rendered":"<ul class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large ids-list list-new ids-list--unordered ids-list--size-large \" datatype=\"disc\">\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>Nowe odkrycie w Nowym Meksyku wykaza\u0142o, \u017ce dinozaury by\u0142y u szczytu rozwoju tu\u017c przed wymarciem.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>G\u0142\u00f3wna przyczyna zag\u0142ady dinozaur\u00f3w to uderzenie asteroidy, a nie ich s\u0142abn\u0105ca kondycja.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">\n<p>Skamienia\u0142o\u015bci pokazuj\u0105, \u017ce ostatnie chwile dinozaur\u00f3w by\u0142y okresem rozkwitu i du\u017cej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci.<\/p>\n<\/li>\n<li class=\"ids-list-item\">Wi\u0119cej podobnych informacji znajdziesz na <a class=\"ids-undecorated-link link ids-link link\" href=\"https:\/\/zielona.interia.pl\/#utm_source=Zielona%20Interia&amp;utm_medium=bullet&amp;utm_campaign=powrot_z_wew&amp;iwa_source=bullet\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">stronie g\u0142\u00f3wnej serwisu<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">A dok\u0142adniej: nie mia\u0142y prawa wygin\u0105\u0107, gdyby nie dosz\u0142o do katastrofy, jaka je zg\u0142adzi\u0142a. Naukowcy od lat spieraj\u0105 si\u0119, co te\u017c by\u0142o g\u0142\u00f3wnym czynnikiem takiej katastrofy, zmieniaj\u0105cej \u017cycie na Ziemi u kresu kredy. Nie tak dawno do powszechnej i obowi\u0105zuj\u0105cej od lat teorii, \u017ce to uderzenie cia\u0142a kosmicznego spowodowa\u0142o zag\u0142ad\u0119, dosz\u0142y kolejne koncepcje. Jedna z nich g\u0142osi\u0142a, \u017ce asteroida tylko dobi\u0142a dinozaury, kt\u00f3re i tak wymiera\u0142y, mo\u017ce na skutek w\u0142asnych ogranicze\u0144, mo\u017ce z powodu wielkiej aktywno\u015bci wulkanicznej Ziemi w okolicach Indii albo Syberii. <a href=\"https:\/\/zielona.interia.pl\/wiadomosci\/swiat\/news-naukowcy-jednak-sie-mylili-jest-nowa-wersja-tego-jak-wymarly,nId,20356363\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">Dzisiaj wiemy jednak, \u017ce to uderzenie cia\u0142a z Kosmosu by\u0142o jednak powodem g\u0142\u00f3wnym<\/a>, a asteroida uderzy\u0142a w rejonie Jukatanu (dzisiejszy Meksyk). Do dzisiaj mo\u017cna zobaczy\u0107 to miejsce w miejscowo\u015bci Chixculub.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Teraz znalezisko w Nowym Meksyku pozwala stwierdzi\u0107, \u017ce bez tego uderzenia \u017cycie dinozaur\u00f3w na pewno toczy\u0142oby si\u0119 dalej i to bujnie. Zwierz\u0119ta nie tylko nie by\u0142y w \u017cadnym kryzysie, ale znajdowa\u0142y si\u0119 u szczytu rozwoju.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Owszem, zmienia\u0142y si\u0119, tak\u017ce pod wp\u0142ywem zmian zachodz\u0105cych na \u015bwiecie. Epoka kredy na koniec mezozoiku tym si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0142a od jury, \u017ce wtedy pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze ro\u015bliny kwiatowe, pierwsze trawy, zmienia\u0142a si\u0119 ro\u015blinno\u015b\u0107. Si\u0142\u0105 rzeczy zatem ewoluowali i ro\u015blino\u017cercy. W epoce kredy niemal nie mieli\u015bmy ju\u017c wielkich, d\u0142ugoszyich zauropod\u00f3w. Ich miejsce zaj\u0119\u0142y rozwijaj\u0105ce si\u0119 bujnie inne grupy ro\u015blino\u017cernych dinozaur\u00f3w np. hadrozaury, czyli dinozaury kaczodziobe czy ceratopsy. No i pojawili si\u0119 inni mi\u0119so\u017cercy np. tyranozaury czy raptory.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" type=\"image\" link=\"\" author=\"Orla\" source=\"123RF\/PICSEL\" attachmentident=\"000LTD5SWNJSBAE6\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"Grupa dinozaur\u00f3w tyranozaur\u00f3w biegn\u0105cych po zielonym terenie z palmami i drzewami na drugim planie, przy zachmurzonym niebie.\" title=\"Tyranozaury dotrwa\u0142y a\u017c do samego ko\u0144ca kredy\" width=\"3700\" height=\"1574\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/000LTD5SWNJSBAE6-C322-F4.webp.webp\"\/><\/p>\n<p>Tyranozaury dotrwa\u0142y a\u017c do samego ko\u0144ca kredyOrla123RF\/PICSEL<\/p>\n<p>Kotlina w Nowym Meksyku pokazuje ko\u0144c\u00f3wk\u0119 \u017cycia<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Do tej pory szczeg\u00f3lnie wa\u017cnymi miejscami dostarczaj\u0105cymi informacji o \u017cyciu na Ziemi tu\u017c przed uderzeniem asteroidy i wymarciem dinozaur\u00f3w dostarcza\u0142y stanowiska w Hell Creek i Fort Union, na obszarach granicznych Montany, Wyoming i dw\u00f3ch Dakot, P\u00f3\u0142nocnej i Po\u0142udniowej na terenie Stan\u00f3w Zjednoczonych. Teraz mamy stanowisko kolejne, to kotlina San Juan w Nowym Meksyku.\u00a0To miejsce pokazuje nam \u017cycie na zaledwie kilkaset tysi\u0119cy lat przed impaktem, mo\u017ce nawet mniej. Datowanie wskazuje na 66,38 mln lat temu.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\"><a href=\"https:\/\/www.science.org\/doi\/10.1126\/science.adw3282\" target=\"_blank\" rel=\"nofollow noopener\">O znalezisku donosi &#8222;Science&#8221;<\/a>. Czytamy tu, \u017ce modelowanie ekologiczne tych wykopalisk pokazuje, \u017ce p\u00f3\u0142nocnoameryka\u0144skie dinozaury zachowa\u0142y do ko\u0144ca istnienia du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. Przeczy to koncepcji, \u017ce w ci\u0105gu ostatnich kilkuset tysi\u0119cy lat przed uderzeniem asteroidy pod koniec kredy dinozaury by\u0142y u kresu rozwoju, poszatkowane i izolowane. &#8222;Mia\u0142y si\u0119 \u015bwietnie, rozkwita\u0142y, a uderzenie asteroidy najwyra\u017aniej je wyniszczy\u0142o.\u00a0To przeczy d\u0142ugofalowej teorii, \u017ce do masowego wymierania prowadzi\u0142 d\u0142ugotrwa\u0142y spadek r\u00f3\u017cnorodno\u015bci dinozaur\u00f3w, co czyni je bardziej podatnymi na wygini\u0119cie&#8221; &#8211; m\u00f3wi Andrew Flynn z Katedry Nauk Geologicznych Uniwersytetu Stanowego Nowego Meksyku, cytowany przez CNN.<\/p>\n<p class=\"typography ids-typeset-body ids-typeset-body--preset-large link paragraph ids-paragraph ids-paragraph--default\">Te badania wskazuj\u0105 na to, \u017ce 380 tys. lat przed uderzeniem asteroidy \u017cycie dinozaur\u00f3w rozkwita\u0142o, a z kolei gwa\u0142towny wzrost i rozw\u00f3j ssak\u00f3w i ptak\u00f3w nast\u0105pi\u0142 350 tys. po ich znikni\u0119ciu. To pokazuje &#8211; jak m\u00f3wi\u0105 badacze z Nowego Meksyku &#8211; \u017ce nag\u0142a zmiana klimatu i \u015brodowiska, nag\u0142y kataklizm mo\u017ce zaskoczy\u0107 zwierz\u0119ta i ekosystemy i powali\u0107 nawet najsilniejsze i najbardziej bujnie rozwijaj\u0105ce si\u0119 gatunki w kr\u00f3tkim czasie.<\/p>\n<p>Wszystkie stwory &#8222;Parku Jurajskiego&#8221; i &#8222;Jurassic World&#8221;. Znasz je?<img decoding=\"async\" type=\"image\" attachmentident=\"000K4HQNOUATCACW\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"\" title=\"\" width=\"625\" height=\"352\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/000K4HQNOUATCACW-C432.webp.webp\"\/>Rozpocznij quiz<\/p>\n<p>Polski Park Jurajski w \u015bl\u0105skim zooCzysta Polska<\/p>\n<p><a class=\"ids-undecorated-link source ids-page-info--source__link\" href=\"https:\/\/www.interia.pl\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" type=\"image\" attachmentident=\"0009A60QQ5I2TYF7\" class=\"ids-image-holder__img\" loading=\"lazy\" alt=\"\" title=\"\" height=\"24px\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1761306854_307_0009A60QQ5I2TYF7-C202-F4.webp.webp\"\/><\/a><\/p>\n<p>Masz sugestie, uwagi albo widzisz b\u0142\u0105d? Napisz do nas<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Nowe odkrycie w Nowym Meksyku wykaza\u0142o, \u017ce dinozaury by\u0142y u szczytu rozwoju tu\u017c przed wymarciem. G\u0142\u00f3wna przyczyna zag\u0142ady&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":70452,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-70451","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115445379007086226","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70451","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70451"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70451\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/70452"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70451"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70451"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70451"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}