{"id":710574,"date":"2026-09-24T08:28:14","date_gmt":"2026-09-24T08:28:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/710574\/"},"modified":"2026-09-24T08:28:14","modified_gmt":"2026-09-24T08:28:14","slug":"polska-fundacja-narodowa-bez-wsparcia-panstwowych-spolek-co-to-oznacza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/710574\/","title":{"rendered":"Polska Fundacja Narodowa bez wsparcia pa\u0144stwowych sp\u00f3\u0142ek. Co to oznacza?"},"content":{"rendered":"<p>Utworzon\u0105 blisko dekad\u0119 temu Polsk\u0105 Fundacj\u0119 Narodow\u0105 (PFN) finansuj\u0105 najwi\u0119ksze pa\u0144stwowe firmy. <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/koalicja-obywatelska\" id=\"480e9340-9879-49ce-a16e-d8c9f1b36ff0\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Koalicja Obywatelska<\/a> w kampanii wyborczej obiecywa\u0142a likwidacj\u0119 tej instytucji, ale PFN dzia\u0142a do dzisiaj i nadal jest zasilana pieni\u0119dzmi z niekt\u00f3rych sp\u00f3\u0142ek Skarbu Pa\u0144stwa. W 2027 r. mo\u017ce to si\u0119 zmieni\u0107.<\/p>\n<p>\u2014 Od przysz\u0142ego roku sp\u00f3\u0142ki nie b\u0119d\u0105 ju\u017c mia\u0142y dotychczasowego obowi\u0105zku dalszego finansowania PFN. Fundacja, je\u015bli b\u0119dzie chcia\u0142a dalej funkcjonowa\u0107, b\u0119dzie musia\u0142a szuka\u0107 innych podstaw finansowania. Historia wcze\u015bniejszych zobowi\u0105za\u0144 i spor\u00f3w prawnych b\u0119dzie jednak jeszcze przez jaki\u015b czas za nami pod\u0105\u017ca\u0107 \u2014 m\u00f3wi Wojciech Balczun, minister aktyw\u00f3w pa\u0144stwowych, kt\u00f3ry ma w nadzorze zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 kontrolowanych przez Skarb Pa\u0144stwa firm, kt\u00f3re od lat zrzucaj\u0105 si\u0119 na fundacj\u0119.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/\" title=\"Strona G\u0142\u00f3wna\" aria-label=\"Strona G\u0142\u00f3wna\" data-astro-prefetch=\"tap\" class=\"ods-a-logo-main-desktop\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img src=\"https:\/\/cdn.businessinsider.com.pl\/img\/BI_logo_desktop_new.svg\" class=\"ods-a-logo-main-desktop__image\" alt=\"Logo\" width=\"259\" height=\"60\" fetchpriority=\"high\" decoding=\"sync\" style=\"height:60px\"\/><\/a><\/p>\n<p class=\"ods-m-google-article__text\">Czytaj nas cz\u0119\u015bciej w Google<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.google.com\/preferences\/source?q=businessinsider.com.pl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer nofollow\" aria-label=\"Dodaj w Google\" title=\"Dodaj w Google\" class=\"ods-a-button ods-a-button__primary ods-a-button__default ods-a-button-l\">Dodaj w Google<\/a>W praktyce oznacza to zamkni\u0119cie mechanizmu finansowania PFN zaprojektowanego jeszcze w 2016 r. PFN utworzy\u0142a 17 du\u017cych sp\u00f3\u0142ek z udzia\u0142em Skarbu Pa\u0144stwa. W\u015br\u00f3d fundator\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119 m.in. PKN Orlen, PZU, <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/pko-bp\" id=\"d67c980d-9ebd-4181-bb79-c3d0d5305039\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">PKO BP<\/a>, KGHM, PGE, Tauron, Enea, Energa, PGNiG, Lotos, Grupa Azoty, GPW, Totalizator Sportowy, PGZ, PKP, PWPW i Polski Holding Nieruchomo\u015bci.Ponad 630 mln z\u0142 na PFNMechanizm finansowania zosta\u0142 skonstruowany na wiele lat. Jak wynika z ustale\u0144 <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/nik\" id=\"df377a27-cc69-4ce5-95f8-32e2799ee5a3\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Najwy\u017cszej Izby Kontroli (NIK)<\/a>, na pocz\u0105tku fundatorzy zobowi\u0105zali si\u0119 do wniesienia \u0142\u0105cznie 97,5 mln z\u0142 na fundusz za\u0142o\u017cycielski. Poszczeg\u00f3lne firmy mia\u0142y przekaza\u0107 od 1,5 mln do 7 mln z\u0142.<\/p>\n<p>Na tym jednak zobowi\u0105zania sp\u00f3\u0142ek si\u0119 nie ko\u0144czy\u0142y. Pocz\u0105wszy od 2017 r. mia\u0142y one przez 10 lat dokonywa\u0107 kolejnych wp\u0142at na dzia\u0142alno\u015b\u0107 statutow\u0105 PFN. W 2017 r. wysoko\u015b\u0107 wp\u0142aty odpowiada\u0142a kwocie wniesionej wcze\u015bniej na fundusz za\u0142o\u017cycielski. Od 2018 r. coroczne wp\u0142aty zosta\u0142y zmniejszone o po\u0142ow\u0119 \u2014 wynosi\u0142y od 750 tys. do 3,5 mln z\u0142 w zale\u017cno\u015bci od fundatora. Wed\u0142ug NIK w ca\u0142ym okresie, do 2026 r., PFN powinna otrzyma\u0107 w ten spos\u00f3b dok\u0142adnie 633,75 mln z\u0142.<\/p>\n<p>Nie oznacza to jednak, \u017ce wszystkie pieni\u0105dze rzeczywi\u015bcie wp\u0142yn\u0119\u0142y zgodnie z pierwotnym harmonogramem. W ostatnich latach, po przej\u0119ciu w\u0142adzy przez koalicj\u0119 Donalda Tuska, cz\u0119\u015b\u0107 sp\u00f3\u0142ek kwestionowa\u0142a obowi\u0105zek dalszego finansowania fundacji. Business Insider Polska informowa\u0142 pod koniec 2025 r., \u017ce PFN otrzyma\u0142a przez dekad\u0119 ponad 630 mln z\u0142.<\/p>\n<p>Wypowied\u017a <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/wojciech-balczun\" id=\"2622a54e-e647-410b-9336-1861f50164bc\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Wojciecha Balczuna<\/a> oznacza wi\u0119c, \u017ce po wyga\u015bni\u0119ciu dotychczasowych zobowi\u0105za\u0144 PFN nie b\u0119dzie ju\u017c mog\u0142a liczy\u0107 na automatyczn\u0105 kontynuacj\u0119 finansowania przez sp\u00f3\u0142ki Skarbu Pa\u0144stwa.Po co powsta\u0142a Polska Fundacja Narodowa<\/p>\n<p>PFN zosta\u0142a ustanowiona w listopadzie 2016 r., a do KRS wpisano j\u0105 29 grudnia tego samego roku. Zosta\u0142a powo\u0142ana z inicjatywy \u00f3wczesnego Ministerstwa Skarbu Pa\u0144stwa. Wed\u0142ug NIK tworz\u0105ce j\u0105 sp\u00f3\u0142ki oczekiwa\u0142y powstania podmiotu, kt\u00f3ry b\u0119dzie wspiera\u0142 promocj\u0119 polskiej gospodarki, a tym samym pomaga\u0142 fundatorom w realizacji ich cel\u00f3w biznesowych.<\/p>\n<p>Pierwotny statut jako cele PFN wymienia\u0142 m.in. promocj\u0119 i ochron\u0119 wizerunku Polski i polskiej gospodarki, promocj\u0119 sp\u00f3\u0142ek z udzia\u0142em Skarbu Pa\u0144stwa i polskiej przedsi\u0119biorczo\u015bci oraz kszta\u0142towanie pozytywnego odbioru inwestycji realizowanych przez pa\u0144stwowe firmy.<\/p>\n<p>Szybko pojawi\u0142y si\u0119 jednak kontrowersje dotycz\u0105ce zar\u00f3wno sposobu wydawania pieni\u0119dzy, jak i kontroli fundator\u00f3w nad organizacj\u0105. NIK wskazywa\u0142a, \u017ce po powstaniu fundacji tworz\u0105ce j\u0105 sp\u00f3\u0142ki mia\u0142y w praktyce niewielki wp\u0142yw na jej dzia\u0142alno\u015b\u0107. Izba zwraca\u0142a te\u017c uwag\u0119, \u017ce istotnej zmiany cel\u00f3w statutowych w czerwcu 2017 r. dokonano praktycznie bez wiedzy fundator\u00f3w.<\/p>\n<p>&#8222;Sprawiedliwe S\u0105dy&#8221;. Zarzuty dla by\u0142ych w\u0142adz PFN<\/p>\n<p>Jedn\u0105 z najbardziej kontrowersyjnych inicjatyw PFN by\u0142a przeprowadzona w 2017 r. kampania &#8222;Sprawiedliwe S\u0105dy&#8221;, dotycz\u0105ca zmian w wymiarze sprawiedliwo\u015bci.<\/p>\n<p>Sprawa ma dzi\u015b wymiar karny. W lipcu 2026 r. zarzuty us\u0142yszeli dwaj byli cz\u0142onkowie w\u0142adz PFN \u2014 by\u0142y prezes Cezary J. oraz by\u0142y cz\u0142onek zarz\u0105du Maciej S., p\u00f3\u017aniejszy przewodnicz\u0105cy KRRiT. <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/prokuratura\" id=\"7552a5b7-9f0a-4877-a95f-0d2f206a62dc\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Prokuratura<\/a> zarzuca im nadu\u017cycie uprawnie\u0144 i niedope\u0142nienie obowi\u0105zk\u00f3w przy sfinansowaniu kampanii, a tak\u017ce nielegalne finansowanie Prawa i Sprawiedliwo\u015bci oraz Solidarnej Polski. Obaj nie przyznali si\u0119 do zarzucanych im czyn\u00f3w.<\/p>\n<p>Wed\u0142ug \u015bledczych szkoda wyrz\u0105dzona PFN w zwi\u0105zku z kampani\u0105 wynios\u0142a co najmniej 8 mln 428 tys. z\u0142. Prokuratura twierdzi, \u017ce kampania by\u0142a sprzeczna z celami statutowymi fundacji, a jednocze\u015bnie zbie\u017cna z celami politycznymi PiS i Solidarnej Polski. S\u0105 to ustalenia i zarzuty prokuratury, a sprawa nie zosta\u0142a prawomocnie rozstrzygni\u0119ta przez s\u0105dy.<\/p>\n<p>Nowe zarzuty za kampani\u0119 s\u0105dow\u0105\u015aledztwo w\u0142a\u015bnie obj\u0119\u0142o kolejne osoby. 23 wrze\u015bnia <a href=\"https:\/\/businessinsider.com.pl\/cba\" id=\"275fb236-e6a9-4fb6-9559-9917ba7dda7c\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">CBA<\/a> zatrzyma\u0142o Ann\u0119 P. i Piotra M., by\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105du sp\u00f3\u0142ki Solvere, kt\u00f3ra realizowa\u0142a kampani\u0119 &#8222;Sprawiedliwe S\u0105dy&#8221;. Tego samego dnia oboje us\u0142yszeli w Prokuraturze Regionalnej w Rzeszowie zarzuty zwi\u0105zane z wyrz\u0105dzeniem PFN szkody maj\u0105tkowej w wielkich rozmiarach. Nie przyznali si\u0119 do zarzucanego im czynu i z\u0142o\u017cyli wyja\u015bnienia.<\/p>\n<p>&#8222;Sprawiedliwe S\u0105dy&#8221; nie s\u0105 jedynym przedmiotem zainteresowania organ\u00f3w \u015bcigania. W sierpniu 2025 r. Prokuratura Regionalna w Rzeszowie informowa\u0142a o odr\u0119bnym \u015bledztwie dotycz\u0105cym podejrzenia przest\u0119pstw na szkod\u0119 PFN w latach 2017\u20132024.<\/p>\n<p>Post\u0119powanie dotyczy m.in. um\u00f3w darowizn, projektu &#8222;Portal Polska&#8221;, nadzoru nad wydawaniem \u015brodk\u00f3w oraz um\u00f3w o prac\u0119 i zakazu konkurencji. Prokuratura informowa\u0142a w\u00f3wczas, \u017ce \u0142\u0105czna szkoda, jaka mog\u0142a zosta\u0107 wyrz\u0105dzona przez cz\u0142onk\u00f3w zarz\u0105du PFN w sprawach obj\u0119tych tym post\u0119powaniem, przekracza 23 mln z\u0142 oraz 2,3 mln dol. Na etapie publikacji tamtego komunikatu prokuratura nikomu w tym post\u0119powaniu nie przedstawi\u0142a zarzut\u00f3w.<\/p>\n<p>Autor: Bartek Godus\u0142awski, dziennikarz Business Insider Polska<\/p>\n<p>Napisz do autora: bartlomiej.goduslawski@bi.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Utworzon\u0105 blisko dekad\u0119 temu Polsk\u0105 Fundacj\u0119 Narodow\u0105 (PFN) finansuj\u0105 najwi\u0119ksze pa\u0144stwowe firmy. Koalicja Obywatelska w kampanii wyborczej obiecywa\u0142a&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":710575,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_share_on_mastodon":"0"},"categories":[12],"tags":[132194,61195,32,33,36,37,27,34,35,27973,28,31,25,46,129234,42,38,40,39,137248,41,47,40984,29,100098,111182,30,26,358],"class_list":["post-710574","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-polska","tag-bi_omp_tst2","tag-bottomfeed_styl","tag-breaking-news","tag-breakingnews","tag-featured-news","tag-featurednews","tag-headlines","tag-latest-news","tag-latestnews","tag-map","tag-naglowki","tag-najwazniejsze-artykuly","tag-news","tag-omp","tag-omp_tst2","tag-pl","tag-poland","tag-polish","tag-polska","tag-polska_fundacja_narodowa","tag-polski","tag-screening_general","tag-spolki_skarbu_panstwa","tag-top-stories","tag-topbar","tag-topbar_tst1","tag-topstories","tag-wiadomosci","tag-wojciech_balczun"],"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/117325077217275098","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/710574","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=710574"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/710574\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/710575"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=710574"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=710574"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=710574"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}