Tej najwi\u0119kszej uczelni, kszta\u0142c\u0105cej tysi\u0105ce student\u00f3w, s\u0142u\u017cby bezpiecze\u0144stwa po\u015bwi\u0119caj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119. S\u0105 tam zatrudnieni oficerowie kadrowi S\u0142u\u017cby Drugiej. Zajmuj\u0105 stanowiska w strukturze uniwersyteckiej, zazwyczaj jako prorektorzy ds. wsp\u00f3\u0142pracy ze studentami zagranicznymi lub pe\u0142ni\u0105 funkcje administracyjne, w zale\u017cno\u015bci od specyfiki miejsca. Ich zadaniem jest zbieranie informacji wewn\u0105trz uczelni, wyszukiwanie student\u00f3w rokuj\u0105cych mo\u017cliwo\u015b\u0107 p\u00f3\u017aniejszego werbunku, pilnowanie, aby wyniki bada\u0144 naukowych nie wycieka\u0142y za granic\u0119.<\/p>\n
W zasadzie jest to ca\u0142y zakres pracy operacyjnej \u2014 od kontrwywiadu po rekrutacj\u0119, przy za\u0142o\u017ceniu, \u017ce niekt\u00f3rzy ze student\u00f3w z czasem zostan\u0105 przyw\u00f3dcami politycznymi lub osobami prominentnymi w kraju. Obecnie g\u0142\u00f3wny nacisk k\u0142adzie si\u0119 na uniemo\u017cliwienie dost\u0119pu do edukacji na uczelni ludziom zorientowanym na „warto\u015bci europejskie”.<\/p>\n
![\"Budynek](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/D--k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9jZjk1YTYxMDY5NWQ4MWE3MzAxYTFkOGU5MzRkYTEwMC5qcGeRlQLNA.jpeg\")
<\/p>\n
Budynek Wydzia\u0142u Kszta\u0142cenia Kadr Kierowniczych przy ulicy Bolszoj Kisielny w Moskwie. Zdj\u0119cie wykonano w 2014 r., budynek zosta\u0142 zburzony w 2023 r.Michai\u0142 Kalinin \/ The Insider<\/p>\n
Ostatecznie trafi\u0142em do wydzia\u0142u trzeciego, do Wiktora Szamenkowa, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 m\u0142odzie\u017c\u0105 i organizacjami ekstremistycznymi. Nie by\u0142a to dziedzina odpowiednia dla mnie, wi\u0119c po roku odszed\u0142em r\u00f3wnie\u017c stamt\u0105d. Przenios\u0142em si\u0119 do s\u0142u\u017cby administracyjnej. By\u0142o kilka moment\u00f3w, kiedy czu\u0142em si\u0119 po prostu… jak \u015bmie\u0107.<\/p>\n
Przyk\u0142adowo podczas przeszukania przy Prospekcie Nachimowskim 27, w budynku nr 4. FSB znalaz\u0142a u dw\u00f3ch kobiet jakie\u015b broszury. Pracownicy rozci\u0119li drzwi do ich mieszkania pi\u0142\u0105 \u0142a\u0144cuchow\u0105, wybuch\u0142 po\u017car. Kiedy jedna z nich pr\u00f3bowa\u0142a otworzy\u0107 drzwi, pracownik FSB z pi\u0142\u0105 wrzasn\u0105\u0142: „odp*****l si\u0119, babsztylu! Trzeba by\u0142o wcze\u015bniej otwiera\u0107!”. Wsz\u0119dzie dym, krzyki, chaos. Spodziewa\u0142em si\u0119 zobaczy\u0107 bojownik\u00f3w lub przynajmniej silnych, wysportowanych facet\u00f3w, ale by\u0142y tam tylko dwie przera\u017cone kobiety. To by\u0142o dla mnie szokuj\u0105ce.<\/p>\n
Dlatego decyzja o odej\u015bciu od Szamenkowa nie by\u0142a zwi\u0105zana z nim osobi\u015bcie, ale z charakterem pracy. Chocia\u017c z nim te\u017c nie uk\u0142ada\u0142o mi si\u0119 dobrze. Czyta\u0142em o nim, \u017ce to „pa\u0144stwowiec”, cz\u0142owiek o wysokich zasadach moralnych. Nie zgadzam si\u0119 z tym. On nie lubi\u0142 mnie i ja te\u017c go nie lubi\u0142em, poniewa\u017c wielokrotnie zleca\u0142 mi, \u017cebym wozi\u0142 jego krewnych do szpitali i do przychodni przeciwgru\u017aliczych. Uwa\u017ca\u0142em, \u017ce powinienem zajmowa\u0107 si\u0119 prac\u0105, a nie przewozami os\u00f3b prywatnych. My\u015bl\u0119, \u017ce wyznacza\u0142 mi takie obowi\u0105zki dlatego, \u017ce w 2009 r. je\u017adzi\u0142em autem Infiniti FX. W tamtym czasie nie by\u0142 to jako\u015b szczeg\u00f3lnie drogi samoch\u00f3d, ale spo\u015br\u00f3d pojazd\u00f3w nale\u017c\u0105cych do pracownik\u00f3w wydzia\u0142u by\u0142 chyba najlepszy.<\/p>\n
„Genera\u0142 armii Aleksiej Siedow ma bezpo\u015bredni kontakt z Putinem”<\/p>\n
Szef Dw\u00f3jki Aleksiej Siedow ma, o ile mi wiadomo, bezpo\u015bredni kontakt telefoniczny z W\u0142adimirem Putinem. Kiedy Siedow obj\u0105\u0142 kierownictwo w 2006 r., mia\u0142 stopie\u0144 genera\u0142 majora. Niezwykle szybko pi\u0105\u0142 si\u0119 po szczeblach kariery \u2014 w ci\u0105gu zaledwie kilku lat zosta\u0142 genera\u0142em armii. To rzadko\u015b\u0107 nawet w\u015br\u00f3d dyrektor\u00f3w FSB, a Siedow formalnie nie by\u0142 nawet wicedyrektorem.<\/p>\n
Zawsze przychodzi\u0142 do pracy ko\u0142o godziny 10.00 i wychodzi\u0142 dopiero po dyrektorze, oko\u0142o 21.00 lub 22.00. Dos\u0142ownie \u017cy\u0142 prac\u0105, rodzina to dla niego sprawa raczej drugorz\u0119dna. Ale bardzo lubi\u0142 tenis i p\u0142ywanie. Jak na siedemdziesi\u0119ciolatka mia\u0142 imponuj\u0105c\u0105 kondycj\u0119 fizyczn\u0105.<\/p>\n
Moje kontakty z nim ogranicza\u0142y si\u0119 do sk\u0142adania raport\u00f3w dotycz\u0105cych informacji bie\u017c\u0105cych. W gabinecie mia\u0142em na biurku osobny telefon bez klawiatury, lini\u0119 do kontakt\u00f3w tylko z genera\u0142em. Kiedy dzwoni\u0142, nigdy si\u0119 nie wita\u0142. Zawsze rzuca\u0142 tylko: „tu Siedow”. Mia\u0142 niski, dudni\u0105cy g\u0142os. M\u00f3wi\u0142 bardzo oschle. Jest bardzo surowym cz\u0142owiekiem. Kiedy\u015b by\u0142a taka sytuacja: w Dagestanie zastrzelono bojownika, wi\u0119c pr\u00f3bowa\u0142em dodzwoni\u0107 si\u0119 do genera\u0142a do domu, by przekaza\u0107 mu informacje. Bezskutecznie. Napisa\u0142em wi\u0119c notatk\u0119 i zostawi\u0142em w recepcji Siedowa, aby przekazano j\u0105 szefowi. Ale jej pracownicy bali si\u0119 go i zatrzymali dokument. Po pewnym czasie dzwoni u mnie telefon i s\u0142ysz\u0119: „po jakiego ch**a ty tam siedzisz?”. Genera\u0142 nigdy nie obrazi\u0142 mnie osobi\u015bcie, ale jego spos\u00f3b komunikowania si\u0119 by\u0142 nieodpowiedni dla oficera, a tym bardziej genera\u0142a.<\/p>\n
Pr\u00f3bowa\u0142em wyja\u015bni\u0107, powiedzia\u0142em, \u017ce telefonowa\u0142em domu, a potem przekaza\u0142em informacj\u0119. W odpowiedzi us\u0142ysza\u0142em: „dlaczego, ku**a, zas\u0142aniasz si\u0119 papierkiem?”. Nie by\u0142em przyzwyczajony do takiego stylu. Jedyne, co mog\u0142em zrobi\u0107, to odpowiedzie\u0107 pow\u015bci\u0105gliwie. „Aleksieju Siemionowiczu, to nie moja wina, \u017ce recepcja pana genera\u0142a boi si\u0119 przekazywa\u0107 panu dokumenty” \u2014 powiedzia\u0142em. W odpowiedzi us\u0142ysza\u0142em krzyki, wi\u0119c od\u0142o\u017cy\u0142em s\u0142uchawk\u0119. Po pi\u0119ciu minutach wpad\u0142 do mnie szef s\u0142u\u017cby administracyjnej, mimo \u017ce pracowa\u0142em na 14. pi\u0119trze, a on na 9. Ale w ko\u0144cu wszystko si\u0119 wyja\u015bni\u0142o. Nie spotka\u0142a mnie \u017cadna kara, ale Siedow nie uzna\u0142 te\u017c za stosowne przeprosi\u0107.<\/p>\n
Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n
S\u0142ysza\u0142em tak\u017ce, \u017ce kiedy\u015b podczas posiedzenia komitetu wyzywa\u0142 wulgarnie wiceministra. Grozi\u0142, \u017ce „wsadzi go do wi\u0119zienia”, przypomina\u0142 mu o domu za granic\u0105. Tak, bez w\u0105tpienia Siedow, potrafi zachowywa\u0107 si\u0119 po chamsku. Genera\u0142 jest bardzo bogatym cz\u0142owiekiem. Przynajmniej w tamtym okresie by\u0142o to widoczne na ka\u017cdym kroku. Cz\u0119sto przyje\u017cd\u017ca\u0142 do pracy prywatnym luksusowym samochodem terenowym, nowym Mercedesem-Benz Klasy G. Jego pojazdem s\u0142u\u017cbowym by\u0142 opancerzony Mercedes-Benz Klasy S W222, w owym czasie najnowszy model. Mia\u0142 te\u017c kierowc\u0119, uzbrojonego oficera FSB.<\/p>\n
Pami\u0119tam, \u017ce to my, pracownicy, sk\u0142adali\u015bmy si\u0119 na umeblowanie nowego gabinetu Siedowa \u2014 wyp\u0142acano nam premie, kt\u00f3re natychmiast zwracali\u015bmy, formalnie dobrowolnie. O ile mi wiadomo, praktyka ta utrzyma\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c po moim odej\u015bciu w 2015 r.<\/p>\n
Maj\u0105c \u015bwiadomo\u015b\u0107 jego wp\u0142yw\u00f3w, wielu pracownik\u00f3w S\u0142u\u017cby Drugiej stara\u0142o si\u0119 mu przypodoba\u0107. Pami\u0119tam, \u017ce kiedy Siedow z\u0142ama\u0142 nog\u0119 w wypadku samochodowym, gdy spieszy\u0142 si\u0119 na koncert Eltona Johna w Moskwie, zast\u0119pca szefa s\u0142u\u017cby administracyjnej (a p\u00f3\u017aniej jej szef) Igor Czurubrow osobi\u015bcie wita\u0142 go przy wej\u015bciu i od\u015bnie\u017ca\u0142 chodnik, aby nie po\u015blizgn\u0105\u0142 si\u0119 na \u015bniegu.<\/p>\n
Samoch\u00f3d z migaj\u0105cym „kogutem” na dachu, przypisany do Czurubrowa jako pracownika s\u0142u\u017cby administracyjnej, wozi\u0142 w sprawach prywatnych r\u00f3wnie\u017c \u017con\u0119 Siedowa, co by\u0142o, delikatnie m\u00f3wi\u0105c, niezgodne z przepisami. Potem, kiedy Czurubrow zdefraudowa\u0142 pieni\u0105dze, Siedow nie pozwoli\u0142 go wsadzi\u0107 do wi\u0119zienia. Obecnie pracuje w centrum sportowym i o\u015bwiatowym Sambo-70.<\/p>\n
„\u015aledzili nawet Kseni\u0119 Sobczak”<\/p>\n
Protesty na Placu B\u0142otnym [w latach 2011-2012] nie tyle przestraszy\u0142y w\u0142adz\u0119, ile wywo\u0142a\u0142y raczej jej zdziwienie tym, \u017ce tak wiele os\u00f3b by\u0142o gotowych wyj\u015b\u0107 na ulice i otwarcie wyrazi\u0107 sw\u00f3j sprzeciw. To by\u0142o nieoczekiwane. Niekt\u00f3rzy pracownicy sympatyzowali z protestuj\u0105cymi. Ja te\u017c do nich nale\u017ca\u0142em.<\/p>\n
W samej S\u0142u\u017cbie przeprowadzono reorganizacj\u0119. W miejsce sze\u015bciu wydzia\u0142\u00f3w powsta\u0142o 13. Pracownikom przydzielono w\u0119\u017csze obszary odpowiedzialno\u015bci, aby mogli g\u0142\u0119biej zaj\u0105\u0107 si\u0119 swoj\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 pracy. Po protestach nasilono inwigilacj\u0119 opozycjonist\u00f3w i obserwacj\u0105 operacyjn\u0105 obj\u0119to wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 os\u00f3b. Starano si\u0119 wykrywa\u0107 te, kt\u00f3re by\u0142y w stanie szybko zorganizowa\u0107 masowe zgromadzenie ludzi.<\/p>\n
\u015aledzono wszystkich, kt\u00f3rzy maj\u0105 zwi\u0105zek z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 opozycyjn\u0105, nawet Kseni\u0119 Sobczak<\/a>. Sam przyjmowa\u0142em raporty jej dotycz\u0105ce. Ja nie uwa\u017cam Kseni Sobczak za opozycjonistk\u0119, bo „nie mo\u017ce z\u0142e drzewo wyda\u0107 dobrych owoc\u00f3w”. Nasze s\u0142u\u017cby obserwowa\u0142y, jak si\u0119 przemieszcza. Je\u015bli kupi\u0142a bilet na poci\u0105g lub samolot, Dw\u00f3jka od razu o tym wiedzia\u0142a. Najprawdopodobniej jej telefony by\u0142y pods\u0142uchiwane, ale w\u0105tpi\u0119, \u017ceby agenci \u015bledzili j\u0105 przez ca\u0142\u0105 dob\u0119. W przypadku Sobczak sytuacja jest szczeg\u00f3lna, bo ma ona bezpo\u015brednie powi\u0105zania z w\u0142adz\u0105, nie jest szeregow\u0105 dzia\u0142aczk\u0105 opozycyjn\u0105. Dlatego materia\u0142y zebrane na jej temat by\u0142y raczej „archiwizowane” ni\u017c wykorzystywane.<\/p>\n Inaczej wygl\u0105da sytuacja w przypadku lider\u00f3w opozycyjnych b\u0119d\u0105cych poza kontrol\u0105 Kremla. Ludzie tacy jak Aleksiej Nawalny, W\u0142adimir Kara-Murza byli poddani naprawd\u0119 \u015bcis\u0142ej obserwacji, co oznacza\u0142o mi\u0119dzy innymi sta\u0142\u0105 fizyczn\u0105 obecno\u015b\u0107 agent\u00f3w w pobli\u017cu nich i ich ci\u0105g\u0142e \u015bledzenie. Bo telefon osoby obserwowanej ujawni tylko punkt na mapie, ale nie poka\u017ce szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. Wida\u0107 wprawdzie, \u017ce osoba obserwowana wesz\u0142a do budynku, ale ju\u017c nie wiadomo, na kt\u00f3re pi\u0119tro i z kim si\u0119 spotka\u0142a. Telefon poka\u017ce, \u017ce zatrzyma\u0142a si\u0119 na dwie minuty \u2014 ale co si\u0119 wtedy wydarzy\u0142o?<\/p>\n Marsz pami\u0119ci rosyjskiego polityka i lidera opozycji Borysa Niemcowa w czwart\u0105 rocznic\u0119 jego \u015bmierci, Moskwa, 24 lutego 2019 r.Anadolu \/ Contributor \/ Getty Images<\/p>\n Mo\u017ce przekazano jej dokumenty lub pieni\u0105dze, a mo\u017ce to ona co\u015b przekaza\u0142a. My\u015bl\u0119, \u017ce Borys Niemcow r\u00f3wnie\u017c by\u0142 pod \u015bcis\u0142a obserwacj\u0105. Ale, jak wida\u0107, nie przeszkodzi\u0142o to w usuni\u0119ciu go<\/a>. Osobi\u015bcie jestem przekonany, \u017ce funkcjonariusze Dw\u00f3jki nie mieli nic wsp\u00f3lnego z jego zab\u00f3jstwem. Zasadniczo FSB stara si\u0119 dzia\u0142a\u0107 innymi metodami. Kiedy kto\u015b ma dziur\u0119 w g\u0142owie, to oczywiste, \u017ce zosta\u0142 zastrzelony, nie ma innych opcji. A kiedy mowa o otruciu, zw\u0142aszcza je\u015bli nie znaleziono trucizny, to powstaje miejsce na w\u0105tpliwo\u015bci. Niekt\u00f3rzy wierz\u0105, \u017ce cz\u0142owiek zosta\u0142 otruty, inni uwa\u017caj\u0105, \u017ce zmar\u0142 bez udzia\u0142u os\u00f3b trzecich. Pojawia si\u0119 pole do interpretacji.<\/p>\n W dniu zab\u00f3jstwa Niemcowa kilkakrotnie informowa\u0142em o tym Siedowa. Wieczorem zadzwoni\u0142em do niego na dacz\u0119. Gdy podni\u00f3s\u0142 s\u0142uchawk\u0119, powiedzia\u0142em: „Aleksieju Siemionowiczu, na Du\u017cym Mo\u015bcie Moskworieckim zabito Niemcowa”. W s\u0142uchawce us\u0142ysza\u0142em: „jeste\u015b pewien?”. „Tak, jestem. Sprawdzi\u0142em w zarz\u0105dzie moskiewskim. Potwierdzaj\u0105. Otrzyma\u0142em raport dy\u017curnego FSB: Niemcow zosta\u0142 zabity” \u2014 powiedzia\u0142em. Jeszcze kilka razy zapyta\u0142, czy na pewno.<\/p>\n S\u0105dz\u0119, \u017ce gdyby wiedzia\u0142 o planowanym zab\u00f3jstwie, zachowa\u0142by si\u0119 inaczej. Zazwyczaj ka\u017cdy m\u00f3j raport, nawet ten szczeg\u00f3lnie wa\u017cny, kwitowa\u0142 kr\u00f3tkim: „rozumiem, dzi\u0119kuj\u0119”. I odk\u0142ada\u0142 s\u0142uchawk\u0119. A tutaj wyra\u017anie by\u0142 zaskoczony. Czy daje to gwarancj\u0119, \u017ce nic nie wiedzia\u0142 o zamierzanym morderstwie? Nie. Ale uwa\u017cam, \u017ce istnia\u0142o bardzo ma\u0142e prawdopodobie\u0144stwo, by by\u0142 o tym uprzedzony.<\/p>\n „Otrucie Nawalnego i innych os\u00f3b by\u0142o uzgodnione z Putinem”<\/p>\n FSB preferuje eliminowanie przeciwnik\u00f3w politycznych tak, aby wygl\u0105da\u0142o to na \u015bmier\u0107 naturaln\u0105. Zab\u00f3jstwo przez uderzenie kogo\u015b w g\u0142ow\u0119 ceg\u0142\u0105 w bramie pozostawia \u015blady. Natomiast trucizny cz\u0119sto nie da si\u0119 wykry\u0107.<\/p>\n Otrucia nale\u017c\u0105 do zakresu dzia\u0142a\u0144 zajmuj\u0105cego si\u0119 opozycj\u0105 wydzia\u0142u drugiego Zarz\u0105du Ochrony \u0141adu Konstytucyjnego (UZKS)<\/a> wsp\u00f3\u0142dzia\u0142aj\u0105cego z NII-2 (Instytutem Kryminalistyki w Centrum Techniki Specjalnej FSB). Aby dokona\u0107 otrucia, trzeba wiedzie\u0107, jak wybrana trucizna dzia\u0142a na organizm cz\u0142owieka, z uwzgl\u0119dnieniem miejsca w kt\u00f3rym jest stosowana (np. na \u015bwie\u017cym powietrzu szybciej si\u0119 ulatnia), gdzie j\u0105 poda\u0107, (czy do napoju, czy na sk\u00f3r\u0119 lub na ubranie), w jakiej dawce i jak j\u0105 obliczy\u0107. Agenci operacyjni nie maj\u0105 takiej wiedzy, dlatego anga\u017cowani s\u0105 do tego specjali\u015bci z odpowiednich jednostek.<\/p>\n Decyzje o otruciu s\u0105 na 100 proc. uzgadniane z Putinem, poniewa\u017c nieuchronnie wywo\u0142uj\u0105 mi\u0119dzynarodowy odd\u017awi\u0119k i bez jego zgody nikt nie podejmuje takich krok\u00f3w. Istniej\u0105 dwie mo\u017cliwe \u015bcie\u017cki. Pierwsza \u2014 decyzj\u0119 podejmuje osobi\u015bcie Putin i przekazuje j\u0105 w d\u00f3\u0142. Druga inicjatywa wychodzi oddolnie, jako rekomendacje i sugestie, \u017ce je\u015bli nie wyeliminuje si\u0119 kogo\u015b przez otrucie teraz, to w przysz\u0142o\u015bci mog\u0105 nasili\u0107 si\u0119 protesty lub pojawi\u0105 si\u0119 problemy na arenie mi\u0119dzynarodowej.<\/p>\n W ka\u017cdym razie ostatnie s\u0142owo nale\u017cy do Putina, kt\u00f3ry albo wydaje rozkaz, albo wyra\u017ca zgod\u0119. Natomiast wyb\u00f3r sposobu i czasu przeprowadzenia akcji nale\u017cy do jej wykonawc\u00f3w. Wszystkim zajmuje si\u0119 nawet nie dyrektor FSB Aleksandr Bortnikow, ale Siedow, poniewa\u017c obaj nale\u017c\u0105 do grupy z Sankt Petersburga (ludzi zwi\u0105zanych z Putinem, gdy w latach 90. by\u0142 zast\u0119pc\u0105 mera metropolii nad New\u0105). Kiedy zobaczy\u0142em tekst serwisu The Insider o otruciach, natychmiast rozpozna\u0142em niekt\u00f3re twarze i wiedzia\u0142em ju\u017c, \u017ce to „nasi ludzie”. Widzia\u0142em ich. Ale jest pewien niuans.<\/p>\n By\u0142y funkcjonariusz Drugiej S\u0142u\u017cby FSB Aleksandr FiedotowMichai\u0142 Kalinin \/ The Insider<\/p>\n W wie\u017cowcu „Priboj” s\u0105 24 pi\u0119tra. Ja pracowa\u0142em na pi\u0119trze 20., a osoby ze zdj\u0119\u0107 mog\u0142y mie\u0107 swoje pokoje np. na pi\u0119trze 18. Je\u015bli wi\u0119c nie zna si\u0119 kogo\u015b osobi\u015bcie, to mo\u017cna go spotka\u0107 tylko przypadkowo, w windzie, na korytarzu, kiedy przychodzi do pomieszczenia administracyjnego po dokumenty. W ten spos\u00f3b powstaje dysonans, bo w spisie pracownik\u00f3w i ich telefon\u00f3w jest nazwisko i stanowisko, ale nie znasz twarzy. Lub odwrotnie, pami\u0119tasz twarz, ale nie potrafisz skojarzy\u0107 jej z nazwiskiem w spisie.<\/p>\n (Podpu\u0142kownik Aleksandr Fiedotow patrzy na zdj\u0119cia os\u00f3b z tekstu The Insider o otruciach i stara si\u0119 ustali\u0107 czy ich widzia\u0142 lub zna i czy s\u0105 funkcjonariuszami FSB)<\/p>\n Stanis\u0142aw Makszakow: Nie pami\u0119tam jego twarzy.<\/p>\n Oleg Tajakin („Tarasow”): Wielokrotnie widzia\u0142em go w budynku „Priboj”. S\u0105 dwie mo\u017cliwo\u015bci: albo jest pracownikiem drugiego wydzia\u0142u UZKS, albo z NII-2. Bardzo barwna posta\u0107.<\/p>\n Aleksiej Aleksandrow („Fro\u0142ow”): Twarz wydaje mi si\u0119 znajoma, ale nie mam pewno\u015bci, wi\u0119c raczej nie znam.<\/p>\n Iwan Osipow („Spiridonow”): Widzia\u0142em go wielokrotnie w „Priboju”.<\/p>\n Konstantin Kudriawcew („Soko\u0142ow”): Tak, oczywi\u015bcie, spotyka\u0142em go w wie\u017cowcu.<\/p>\n Aleksiej Krywoszczekow: To nasz cz\u0142owiek. Pami\u0119tam go. Mia\u0142 na sobie t\u0119 sam\u0105 koszul\u0119, ale nie potrafi\u0119 nic konkretnego o nim powiedzie\u0107, nie s\u0142u\u017cy\u0142em w drugim wydziale UZKS i prawie nie mieli\u015bmy ze sob\u0105 kontaktu. Wiem, \u017ce awansowa\u0142 i obecnie kieruje jednym z wydzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n Michai\u0142 Szwec („Stepanow”): Twarz nic mi nie m\u00f3wi.<\/p>\n W\u0142adimir Paniajew: Znam. On te\u017c awansowa\u0142. Teraz jest szefem 9. wydzia\u0142u UZKS, nadzoruj\u0105cego Ministerstwo Zdrowia.<\/p>\n W\u0142adimir Paniajew: Zak, znam. On te\u017c awansowa\u0142. Teraz jest szefem 9. wydzia\u0142u UZKS, nadzoruj\u0105cego Ministerstwo Zdrowia.<\/p>\n Roman Michaj\u0142owicz Mezencew: Tak, to jego twarz, silny i zuchwa\u0142y m\u0119\u017cczyzna. Wa\u017cna osoba. Mezencew by\u0142 szefem wydzia\u0142u drugiego w 2015 r. i zapewne pozosta\u0142 nim do 2020 r. Najprawdopodobniej potem awansowa\u0142. Wnioskuj\u0105c, \u017ce skoro pierwszy zast\u0119pca UZKS, Siergiej Jegorow, przeszed\u0142 na stanowisko szefa OOU, a jego miejsce zaj\u0105\u0142 Niko\u0142aj Michaj\u0142ow, kt\u00f3ry by\u0142 zast\u0119pc\u0105 szefa Zarz\u0105du, najprawdopodobniej Mezencew zosta\u0142 teraz zast\u0119pc\u0105 szefa UZKS zamiast Michaj\u0142owa. Tak to dzia\u0142a.<\/p>\n Aleksander Aleksandrowicz Samofa\u0142: W 2024 r. odszed\u0142, ale nie potrafi\u0119 powiedzie\u0107 gdzie.<\/p>\n Dmitrij Anatoliewicz Suchinin: Najprawdopodobniej r\u00f3wnie\u017c nasz cz\u0142owiek. Doskonale pami\u0119tam jego twarz. Je\u015bli opublikowana biografia jest prawdziwa, to zosta\u0142 odkomenderowany do pracy jako „wtyczka” w \u015brodowisku medycznym.<\/p>\n Musz\u0119 doda\u0107, \u017ce ludzie, kt\u00f3rzy uczestniczyli w akcjach trucia, nie robili tego dla pieni\u0119dzy. By\u0107 mo\u017ce by\u0142y jak\u0105\u015b zach\u0119t\u0105, ale g\u0142\u00f3wnie chodzi\u0142o im o karier\u0119.<\/p>\n „Przy\u0142\u0105czeniem Krymu kierowa\u0142 genera\u0142 FSB Aleksandr Tatko ze S\u0142u\u017cby Drugiej”<\/p>\n Kiedy pod koniec 2013 r. w Kijowie zacz\u0119\u0142y si\u0119 rozruchy, wys\u0142ano tam pracownik\u00f3w S\u0142u\u017cby Drugiej FSB. Kluczow\u0105 rol\u0119 odegra\u0142 wtedy genera\u0142 porucznik Aleksandr Tatko, pierwszy zast\u0119pca szefa S\u0142u\u017cby. Pod wzgl\u0119dem uprawnie\u0144 Tatko mia\u0142 pozycj\u0119 wy\u017csz\u0105 ni\u017c Aleksiej \u017ba\u0142o, zast\u0119pca szefa S\u0142u\u017cby i szef UZKS. Z tego, co mi wiadomo, nie by\u0142o tam nikogo, kto mia\u0142 wi\u0119ksze kompetencje. W rzeczywisto\u015bci to w\u0142a\u015bnie on kierowa\u0142 wszystkimi dzia\u0142aniami.<\/p>\n Pocz\u0105tkowo zadaniem FSB by\u0142o pom\u00f3c Wiktorowi Janukowyczowi utrzyma\u0107 si\u0119 przy w\u0142adzy i upora\u0107 z Majdanem<\/a>, mi\u0119dzy innymi z pomoc\u0105 boj\u00f3wkarzy z charkowskiej organizacji „Op\u0142ot”. Wydano zalecenia jak powinien post\u0119powa\u0107, ale Janukowycz okaza\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem tch\u00f3rzliwym. A to rozkazywa\u0142 rozp\u0119dzi\u0107 protestuj\u0105cych, a to zaraz potem wycofywa\u0142 oddzia\u0142y specjalne. W rezultacie nie zdo\u0142a\u0142 opanowa\u0107 sytuacji.<\/p>\n Kiedy sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce Janukowycz nie utrzyma si\u0119 przy w\u0142adzy, podj\u0119to decyzj\u0119 dotycz\u0105c\u0105 Krymu. Od listopada 2013 r. Tatko odby\u0142 tam trzy d\u0142ugie podr\u00f3\u017ce s\u0142u\u017cbowe. Ka\u017cda trwa\u0142a oko\u0142o miesi\u0105ca, z kr\u00f3tkimi powrotami do Rosji, na przyk\u0142ad na Nowy Rok. Po ostatniej podr\u00f3\u017cy s\u0142u\u017cbowej przeprowadzono na Krymie „referendum”<\/a> i Tatko wr\u00f3ci\u0142 do Moskwy na sta\u0142e.<\/p>\n Godne uwagi jest to, w jaki spos\u00f3b zorganizowano delegacj\u0119 Tatko. Zazwyczaj gdy osoba na szczeblu pierwszego zast\u0119pcy jest nieobecna w miejscu pracy, informacj\u0119 o tym przekazuje si\u0119 do s\u0142u\u017cby dy\u017curnej FSB, a nast\u0119pnie trafia ona na biurko Bortnikowa. W ten spos\u00f3b wiadomo kto jest chory, kto jest na urlopie, a kto w delegacji. W przypadku Tatko obowi\u0105zywa\u0142 surowy zakaz odnotowywania jego nieobecno\u015bci. Co wi\u0119cej, stworzono pozory jego obecno\u015bci w pracy. Wo\u017c\u0105cy go s\u0142u\u017cbowy samoch\u00f3d z migaj\u0105cym „kogutem” przyje\u017cd\u017ca\u0142 jak zawsze rano, parkowa\u0142 przy budynku, na tym samym miejscu co zawsze i odje\u017cd\u017ca\u0142 wieczorem, oko\u0142o godziny dziewi\u0105tej, kiedy to zwykle Tatko opuszcza\u0142 prac\u0119. W biurze ca\u0142y czas przebywali jego asystent i sekretarz. Pozorowali, \u017ce szef jest w swoim gabinecie. W rzeczywisto\u015bci Tatko w tym czasie kierowa\u0142 dzia\u0142aniami na terytorium Ukrainy.<\/p>\n Na Krymie wszystko odbywa\u0142o si\u0119 z udzia\u0142em Janukowycza, ale g\u0142\u00f3wnie korzystano ze wsparcia os\u00f3b miejscowych, takich jak Siergiej Aksionow.<\/a> Dlaczego w\u0142a\u015bnie on? Poniewa\u017c na Krymie by\u0142 znan\u0105 postaci\u0105 z przesz\u0142o\u015bci\u0105 kryminaln\u0105. Nie mo\u017cna by\u0142o stawia\u0107 na „obcego”, taka osoba nie mog\u0142aby zapanowa\u0107 nad sytuacj\u0105. Skuteczno\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144 zale\u017ca\u0142a od autorytet\u00f3w lokalnych.<\/p>\n Ludzie wchodz\u0105 do lokalu wyborczego podczzas referendum na Krymie, 2014 r.Zacharie Scheurer\/NurPhoto \/ AFP<\/p>\n Referendum zorganizowano r\u0119kami urz\u0119dnik\u00f3w administracji miejskiej i powiatowej. Wszystko odbywa\u0142o si\u0119 mniej wi\u0119cej tak samo, jak w Rosji. Ludzie mieli w zasadzie tylko dwie mo\u017cliwo\u015bci: albo opu\u015bci\u0107 Krym i wyjecha\u0107 do centralnej Ukrainy, albo zrozumie\u0107, \u017ce aneksja jest ju\u017c przes\u0105dzona i podporz\u0105dkowa\u0107 si\u0119 nowym w\u0142adzom.<\/p>\n Tatko organizowa\u0142 i kontrolowa\u0142 te dzia\u0142ania. Sam mechanizm by\u0142 prosty i \u0142atwy do wdro\u017cenia. Wykonawcami byli skorumpowani pracownicy lokalnych organ\u00f3w administracyjnych. Ukraina w tamtych latach by\u0142a krajem bardzo prze\u017cartym korupcj\u0105. My\u015bl\u0119, \u017ce nadal tak jest.<\/p>\n Ludzi na g\u0142osowanie pop\u0119dza\u0142y grupy „obro\u0144c\u00f3w Krymu”. Byli to lokalni mieszka\u0144cy wraz z najemnikami (nie byli w mundurach Si\u0142 Zbrojnych Rosji). Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi chcia\u0142a trzyma\u0107 si\u0119 z dala od polityki i po prostu zosta\u0107 w domu, poniewa\u017c nikt nie wiedzia\u0142, co b\u0119dzie jutro. I z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich nie chcia\u0142a zmian tego rodzaju. Dlatego te\u017c nieprawd\u0105 jest twierdzenie, \u017ce ca\u0142y Krym „chcia\u0142 powr\u00f3ci\u0107 do macierzy”. Powiedziano ludziom, \u017ce Krym i tak stanie si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 Rosji, a ci, kt\u00f3rzy nie przyjd\u0105 do lokalu wyborczego, trafi\u0105 do specjalnego rejestru.<\/p>\n W tamtym okresie w S\u0142u\u017cbie nie by\u0142o normalnego obiegu dokument\u00f3w. Z jednego prostego powodu \u2014 nikt nie chcia\u0142, aby w przysz\u0142o\u015bci jakie\u015b ewentualnie ujawnione dokumenty sta\u0142y si\u0119 podstaw\u0105 do uznania referendum za nielegalne. Z tego, co pami\u0119tam, kr\u0105\u017cy\u0142y wtedy koperty z adnotacj\u0105 „tylko do r\u0105k w\u0142asnych”. Nikt nie wiedzia\u0142, co by\u0142o w \u015brodku. Nikt poza adresatem nie mia\u0142 prawa otworzy\u0107 takiej koperty. Mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107, co by si\u0119 dzia\u0142o, gdyby kto\u015b wyci\u0105gn\u0105\u0142 na \u015bwiat\u0142o dzienne dokumenty dotycz\u0105ce organizacji referendum na Krymie. Dla Putina by\u0142aby to ca\u0142kowita kl\u0119ska. Dlatego sporz\u0105dzanie jakichkolwiek dokument\u00f3w by\u0142o absolutnie zabronione, uzgodnienia by\u0142y wy\u0142\u0105cznie ustne, rozmowy odbywa\u0142y si\u0119 przez bezpieczn\u0105 lini\u0119 telefoniczn\u0105 i osobi\u015bcie.<\/p>\n Zanim Tatko zosta\u0142 pierwszym zast\u0119pc\u0105 szefa S\u0142u\u017cby, kierowa\u0142 Zarz\u0105dem Zwalczania Terroryzmu (UBT). To w\u0142a\u015bnie ta s\u0142u\u017cba \u015bci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z re\u017cimem Baszszara al-Asada. Funkcjonariusze UBT w ramach zewn\u0119trznych grup operacyjnych (WOG) pracowali w Syrii, wspieraj\u0105c dyktatora. Tatko by\u0142 prawdziwym „czarnym koniem”. W przeciwie\u0144stwie do niego Aleksiej \u017ba\u0142o, szef UZKS, jest dobrze znany. Wystarczy wej\u015b\u0107 do internetu, gdzie wszystko jest szczeg\u00f3\u0142owo opisane, nawet \u015bmier\u0107 jego syna, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 w Berlinie. \u017ba\u0142o jest osob\u0105 publiczn\u0105.<\/p>\n A kim jest cz\u0142owiek, kt\u00f3ry udowodni\u0142 swoj\u0105 lojalno\u015b\u0107 w Syrii? W otwartych \u017ar\u00f3d\u0142ach prawie nic o nim nie ma. By\u0142 odpowiedni do tych zada\u0144 w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce pozostawa\u0142 w cieniu. Ma\u0142o znany, ale jednocze\u015bnie zajmowa\u0142 wysokie stanowisko. Zna\u0142 wszystkich, rozumia\u0142 sytuacj\u0119 i mia\u0142 realne mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142ania.<\/p>\n W zwyk\u0142ym \u017cyciu Tatko sprawia wra\u017cenie zupe\u0142nie inne, ni\u017c mo\u017cna by si\u0119 spodziewa\u0107. Sympatyczny, kulturalny, umiej\u0105cy si\u0119 wypowiedzie\u0107, zawsze schludny. Mimo, \u017ce pochodzi z prowincji, ma silny charakter, jest surowy, ale w przeciwie\u0144stwie do Siedowa, zawsze uprzejmy. Zwraca si\u0119 do rozm\u00f3wc\u00f3w po imieniu, ma poprawne maniery. Powiedzia\u0142bym, \u017ce by\u0142 prawdziwym funkcjonariuszem FSB. Kr\u0105\u017cy\u0142y plotki, \u017ce p\u00f3\u017aniej wyjecha\u0142 na Bia\u0142oru\u015b i jest zwi\u0105zany z Rosatomem.<\/p>\n „W Donbasie Girkin wsp\u00f3\u0142dzia\u0142a\u0142 z FSB”<\/p>\n Oko\u0142o p\u00f3\u0142 roku przed wydarzeniami na Krymie z FSB odszed\u0142 Igor Girkin (Strie\u0142kow). Wersji, \u017ce by\u0142o to zaplanowane, ja nie kupuj\u0119. W tym okresie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 on z biznesmenem Konstantinem Ma\u0142ofiejewem. Girkin jest cz\u0142owiekiem, kt\u00f3ry do\u0142o\u017cy wszelkich stara\u0144, aby wykona\u0107 powierzone mu zadanie. Oczywi\u015bcie ju\u017c na Krymie i w Donbasie Girkin wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z FSB. <\/p>\n My\u015bl\u0119, \u017ce u\u0142atwi\u0142o to kontakty z kierownictwem reprezentowanym przez Tatko. Kiedy sytuacja na Krymie i sprawa „referendum” by\u0142y „za\u0142atwione”, natychmiast pojawi\u0142o si\u0119 pytanie, jak chroni\u0107 nowe terytorium. Logika by\u0142a taka \u2014 nale\u017cy stworzy\u0107 na terytorium Ukrainy ognisko napi\u0119cia, kt\u00f3re nie pozwoli nowemu rz\u0105dowi natychmiast zaj\u0105\u0107 si\u0119 odzyskaniem Krymu. By\u0107 mo\u017ce Kij\u00f3w pr\u00f3bowa\u0142by odzyska\u0107 p\u00f3\u0142wysep zaraz po aneksji<\/a>, ale nie mia\u0142 do tego wystarczaj\u0105cych mo\u017cliwo\u015bci. Aby wykluczy\u0107 tak\u0105 pr\u00f3b\u0119, utworzono „\u0141uga\u0144sk\u0105 Republik\u0119 Ludow\u0105” i „Donieck\u0105 Republik\u0119 Ludow\u0105”.<\/p>\n Igor Girkin, \u00f3wczesny dow\u00f3dca wojskowy samozwa\u0144czej Donieckiej Republiki Ludowej, 28 lipca 2014 r.BULENT KILIC \/ AFP<\/p>\n Stworzyli je ci sami ludzie, kt\u00f3rzy wcze\u015bniej brali udzia\u0142 w st\u0142umieniu Majdanu, w szczeg\u00f3lno\u015bci Jewgienij \u017bilin i jego organizacja „Op\u0142ot”. Opr\u00f3cz nich zaanga\u017cowany by\u0142 w t\u0119 spraw\u0119 jeszcze jeden cz\u0142owiek \u2014 Roman Michaj\u0142owicz Maculewicz. Jest w bazie danych ukrai\u0144skiej organizacji pozarz\u0105dowej Centrum „Mirotworiec” [monitoruj\u0105cej przest\u0119pstwa przeciw bezpiecze\u0144stwu narodowemu, pokojowi, prawu mi\u0119dzynarodowemu i porz\u0105dkowi], ale bez zdj\u0119cia.<\/p>\n![\"Marsz](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/3xWk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy84ZTc4MDZjNzAwNjI5Zjk0MTdiNGNlM2JmMzUxOTY3MS5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"By\u0142y](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/Eook9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9kOGRlMzE2MWRiM2ZmYzU2YTZlNWViMjkwMDUxYmMwYi5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"Ludzie](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/lHrk9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy9mM2QxMDNmNzNkNDcwNzQ2NjMyN2VkNDk3OTgwYzBmYy5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n![\"Igor](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ln7k9lBaHR0cHM6Ly9vY2RuLmV1L3B1bHNjbXMvTURBXy82MzNkZjk1YzQxMTQwMWI0YzYzZWUzOWI2NDQzNmE2Mi5qcGeRlQLNB.jpeg\")
<\/p>\n