{"id":75744,"date":"2025-10-30T12:14:10","date_gmt":"2025-10-30T12:14:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/75744\/"},"modified":"2025-10-30T12:14:10","modified_gmt":"2025-10-30T12:14:10","slug":"fedora-43-wayland-zamiast-x11-w-gnome-49-nowa-odslona-wprowadza-rpm-6-0-i-instalator-anaconda-dla-spinow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/75744\/","title":{"rendered":"Fedora 43 &#8211; Wayland zamiast X11 w GNOME 49. Nowa ods\u0142ona wprowadza RPM 6.0 i instalator Anaconda dla spin\u00f3w"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"teaserfoto\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/48762.png\" alt=\"Fedora 43 - Wayland zamiast X11 w GNOME 49. Nowa ods\u0142ona wprowadza RPM 6.0 i instalator Anaconda dla spin\u00f3w\"\/>Je\u015bli m\u00f3wimy o innowacjach ze \u015bwiata Linuksa, to pierwsz\u0105 dystrybucj\u0105, kt\u00f3ra wielu osobom przyjdzie na my\u015ble, b\u0119dzie Fedora. To w\u0142a\u015bnie ta ods\u0142ona implementuje bowiem nowo\u015bci, kt\u00f3re inne dystrybucje wdra\u017caj\u0105 stopniowo. W\u0142a\u015bnie ukaza\u0142a si\u0119 kolejna wersja Fedory, kt\u00f3ra oferuje \u015bwie\u017ce j\u0105dro, a tak\u017ce najnowsz\u0105 wersj\u0119 \u015brodowiska graficznego GNOME. W tym wydaniu tw\u00f3rcy postanowili pozby\u0107 si\u0119 pakiet\u00f3w X11 nawet ze swoich repozytori\u00f3w, wi\u0119c u\u017cytkownikom pozostaje Wayland.<\/p>\n<p>Fedora to dystrybucja, kt\u00f3ra ma pokazywa\u0107, jak wygl\u0105da przysz\u0142o\u015b\u0107 system\u00f3w opartych na j\u0105drze Linux. Stosuje bowiem innowacyjne rozwi\u0105zania, kt\u00f3re inni nierzadko dopiero wdra\u017caj\u0105. Fedora 43 odcina si\u0119 od X11 (w repozytoriach Fedory nie znajdziemy ju\u017c pakiet\u00f3w dla tej sesji) i skupia si\u0119 na Waylandzie.<\/p>\n<p class=\"center\"><a class=\"colorbox\" href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/image\/news\/2025\/10\/29_fedora_43_wayland_zamiast_x11_w_gnome_49_nowa_odslona_wprowadza_rpm_6_0_i_instalator_anaconda_dla_spinow_0_b.jpg\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/29_fedora_43_wayland_zamiast_x11_w_gnome_49_nowa_odslona_wprowadza_rpm_6_0_i_instalator_anaconda_dla.jpeg\" alt=\"Fedora 43 - Wayland zamiast X11 w GNOME 49. Nowa ods\u0142ona wprowadza RPM 6.0 i instalator Anaconda dla spin\u00f3w [1]\"\/><\/a><\/p>\n<p><a title=\"GNOME 49 oficjalnie. Nowa ods\u0142ona \u015brodowiska graficznego dla Linuksa ma wi\u0119ksze mo\u017cliwo\u015bci i lepiej obs\u0142uguje HDR \" href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/gnome-49-oficjalnie-nowa-odslona-srodowiska-graficznego-dla-linuksa-ma-wieksze-mozliwosci-i-lepiej-obsluguje-hdr\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">GNOME 49 oficjalnie. Nowa ods\u0142ona \u015brodowiska graficznego dla Linuksa ma wi\u0119ksze mo\u017cliwo\u015bci i lepiej obs\u0142uguje HDR <\/a><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/tagi\/fedora\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Fedora<\/a> od d\u0142u\u017cszego czasa stara si\u0119 pozby\u0107 serwera wy\u015bwietlania X11, a zast\u0105pi\u0107 go nowszym, czyli Waylandem. Do tej pory co prawda by\u0142 on domy\u015blnie stosowany, aczkolwiek X11 nadal byli\u015bmy w stanie zainstalowa\u0107 (pakiety X11 nie by\u0142y preinstalowane od Fedory 41, ale wci\u0105\u017c by\u0142y obecne w repozytoriach zarz\u0105dzanych przez GNOME SIG\/Workstation WG). Tym razem tw\u00f3rcy id\u0105 o krok dalej, wszak pakiety dla wspomnianego X11 nie s\u0105 ju\u017c dost\u0119pne w repozytoriach Fedory. Dystrybucja w swojej g\u0142\u00f3wnej formie opiera si\u0119 na \u015brodowisku graficznym <a href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/tagi\/gnome\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">GNOME<\/a> 49 (wi\u0119cej o nim w niebieskim linku powy\u017cej), w kt\u00f3rym wycofuje si\u0119 wsparcie dla X11 (domy\u015blnie wy\u0142\u0105czany podczas kompilacji), a w kolejnym wydaniu (50) planowane jest zupe\u0142ne usuni\u0119cie wsparcia. Fedora wyst\u0119puje w wielu ods\u0142onach, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 wybra\u0107 sw\u00f3j ulubiony pulpit &#8211; tutaj warto wspomnie\u0107, \u017ce niekt\u00f3re z tzw. spin\u00f3w korzystaj\u0105 teraz z nowego instalatora Anaconda WebUI, a sam instalator przechodzi na DNF 5 (przy okazji porzucaj\u0105c obs\u0142ug\u0119 dodatkowych modu\u0142\u00f3w, kt\u00f3re nie s\u0105 stosowane od Fedory 39).<\/p>\n<p>*Aplikacje X11 nadal s\u0105 wspierane w GNOME. U\u017cytkownicy korzystaj\u0105cy z poprzednich wersji Fedory na sesji X11, aktualizuj\u0105c dystrybucj\u0119 do Fedory 43 zostan\u0105 automatycznie przeniesieni na Waylanda (GNOME).<\/p>\n<p>**Pakiety X11 nie tylko zosta\u0142y usuni\u0119te z Fedory. Tw\u00f3rcy informuj\u0105, \u017ce ta sesja nie jest ju\u017c ani testowana, ani te\u017c rozwijana i podsumowuj\u0105 to s\u0142owami: &#8222;Rezygnacja z sesji GNOME X11 pozwala nam pogodzi\u0107 si\u0119 z rzeczywisto\u015bci\u0105, \u017ce sesja GNOME X11 po prostu nie jest ju\u017c obs\u0142ugiwana (ani przez nas, ani przez upstream GNOME)&#8221;.<\/p>\n<p class=\"center\"><a class=\"colorbox\" href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/image\/news\/2025\/10\/29_fedora_43_wayland_zamiast_x11_w_gnome_49_nowa_odslona_wprowadza_rpm_6_0_i_instalator_anaconda_dla_spinow_1_b.jpg\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/1761826450_229_29_fedora_43_wayland_zamiast_x11_w_gnome_49_nowa_odslona_wprowadza_rpm_6_0_i_instalator_anaconda_dla.jpeg\" alt=\"Fedora 43 - Wayland zamiast X11 w GNOME 49. Nowa ods\u0142ona wprowadza RPM 6.0 i instalator Anaconda dla spin\u00f3w [2]\"\/><\/a><\/p>\n<p><a title=\"Fedora 41 - debiut nowej ods\u0142ony dystrybucji Linuksa. Wayland wypar\u0142 X11, a sterowniki NVIDII zn\u00f3w dzia\u0142aj\u0105 z Secure Boot\" href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/fedora-41-debiut-nowej-odslony-dystrybucji-linuksa-wayland-wyparl-x11-a-sterowniki-nvidii-znow-dzialaja-z-secure-boot\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">Fedora 41 &#8211; debiut nowej ods\u0142ony dystrybucji Linuksa. Wayland wypar\u0142 X11, a sterowniki NVIDII zn\u00f3w dzia\u0142aj\u0105 z Secure Boot<\/a><\/p>\n<p>Mened\u017cer pakiet\u00f3w zosta\u0142y zaktualizowany i teraz jest nim RPM 6.0 &#8211; o zmianach dowiemy si\u0119 z <a href=\"https:\/\/rpm.org\/releases\/6.0.0\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">TEGO ADRESU<\/a>. Mo\u017cemy liczy\u0107 na j\u0105dro z serii Linux 6.17, a opr\u00f3cz wspomnianego GNOME 49 jest te\u017c edycja ze \u015brodowiskiem graficznym KDE Plasma 6.4.5 (obecnie dost\u0119pna jest ju\u017c <a href=\"https:\/\/www.purepc.pl\/kde-plasma-6-5-zadebiutowalo-kolejna-odslona-pulpitu-dla-linuksa-oferuje-nowosc-z-powertoys-i-zwieksza-ogolne-mozliwosci\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">KDE Plasma 6.5<\/a>, a w zasadzie to 6.5.1). Z pomniejszych zmian mo\u017cna powiedzie\u0107 o nowym domy\u015blnym odtwarzaczu wideo, jakim zosta\u0142 Showtime (oparty na bibliotekach GTK 4 i Libadwaita), a tak\u017ce zmianie rozmiaru partycji \/boot do 2 GiB. Nowej ods\u0142ony Fedory nie zainstalujemy na partycjach, kt\u00f3rych tablica to MBR (Master Boot Record), je\u015bli u\u017cywamy trybu UEFI na 32-bitowym systemie &#8211; instalator wymusi korzystanie z GPT (GUID Partition Table). Je\u015bli jednak b\u0119dziemy aktualizowa\u0107 dystrybucj\u0119 z poprzedniej wersji, a korzystali\u015bmy z tablicy partycji MBR, to zostanie ona z nami na d\u0142u\u017cej (zmiana dotyczy wi\u0119c tylko \u015bwie\u017cych instalacji). Ponadto asembler YASM zosta\u0142 wycofany na rzecz NASM, wi\u0119c nowe pakiety nie powinny by\u0107 z nim powi\u0105zane, a do kompilowania pakiet\u00f3w b\u0119dzie u\u017cywany ten drugi, &#8222;gdzie to tylko mo\u017cliwe&#8221;. Je\u015bli chcemy zapozna\u0107 si\u0119 z oficjaln\u0105 wiadomo\u015bci\u0105 to znajdziemy j\u0105 <a href=\"https:\/\/fedoramagazine.org\/announcing-fedora-linux-43\/\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\">TUTAJ<\/a> &#8211; tam te\u017c b\u0119dzie odno\u015bnik do strony, na kt\u00f3rej zawarto informacje o wszystkich zmianach.<\/p>\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o: 9to5Linux, Fedora Magazine, DeepL, JOSHUA COLEMAN\/Unsplash (edited)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Je\u015bli m\u00f3wimy o innowacjach ze \u015bwiata Linuksa, to pierwsz\u0105 dystrybucj\u0105, kt\u00f3ra wielu osobom przyjdzie na my\u015ble, b\u0119dzie Fedora.&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":75745,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[2343,2346,18638,2347,2348,18639,18640,1973,120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117,18641,18642],"class_list":{"0":"post-75744","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-aktualizacja","9":"tag-dystrybucja","10":"tag-fedora","11":"tag-gnome","12":"tag-gnome-49","13":"tag-kde-plasma","14":"tag-kde-plasma-6-4","15":"tag-linux","16":"tag-nauka","17":"tag-nauka-i-technika","18":"tag-naukatechnika","19":"tag-pl","20":"tag-poland","21":"tag-polish","22":"tag-polska","23":"tag-polski","24":"tag-science","25":"tag-science-and-technology","26":"tag-sciencetechnology","27":"tag-technika","28":"tag-technology","29":"tag-wayland","30":"tag-x11"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115463065971358093","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/75744","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=75744"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/75744\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/75745"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=75744"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=75744"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=75744"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}