{"id":75935,"date":"2025-10-30T14:06:21","date_gmt":"2025-10-30T14:06:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/75935\/"},"modified":"2025-10-30T14:06:21","modified_gmt":"2025-10-30T14:06:21","slug":"slady-zycia-poza-droga-mleczna-az-wlos-sie-jezy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/75935\/","title":{"rendered":"\u015alady \u017cycia poza Drog\u0105 Mleczn\u0105. A\u017c w\u0142os si\u0119 je\u017cy"},"content":{"rendered":"\n

Astronomowie dokonali odkrycia, kt\u00f3re mo\u017ce zmieni\u0107 nasze pojmowanie tego, w jaki spos\u00f3b chemiczne sk\u0142adniki \u017cycia rozprzestrzeni\u0142y si\u0119 w kosmosie. Wykryli oni cz\u0105steczki organiczne sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 z ponad sze\u015bciu atom\u00f3w, zamro\u017cone w lodzie, wok\u00f3\u0142 m\u0142odej gwiazdy o nazwie ST6, kt\u00f3ra powstawa\u0142a w galaktyce znajduj\u0105cej si\u0119 poza Drog\u0105 Mleczn\u0105.\u00a0<\/p>\n

Korzystaj\u0105c z instrumentu MIRI (Mid-Infrared Instrument) Teleskopu Kosmicznego Jamesa Webba (JWST), naukowcy odkryli pi\u0119\u0107 r\u00f3\u017cnych zwi\u0105zk\u00f3w w\u0119gla w Wielkim Ob\u0142oku Magellana, naszym najbli\u017cszym galaktycznym s\u0105siedzie. Zesp\u00f3\u0142 kierowany przez Mart\u0119 Sewi\u0142o, badaczk\u0119 z Uniwersytetu Maryland i NASA, opisa\u0142 swoje odkrycia w\u00a0artykule<\/a>\u00a0opublikowanym w czasopi\u015bmie Astrophysical Journal Letters.<\/p>\n

\nAlkohol w kosmicznym lodzie\n<\/p>\n

Zesp\u00f3\u0142 Sewi\u0142o zidentyfikowa\u0142 pi\u0119\u0107 z\u0142o\u017conych cz\u0105steczek organicznych (COM) w lodzie otaczaj\u0105cym m\u0142od\u0105 protogwiazd\u0119, z kt\u00f3rych wiele wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c na Ziemi: metanol i etanol (popularne rodzaje alkoholu), mr\u00f3wczan metylu i aldehyd octowy (g\u0142\u00f3wnie u\u017cywane jako chemikalia przemys\u0142owe na Ziemi) oraz kwas octowy (g\u0142\u00f3wny sk\u0142adnik octu). <\/p>\n

\"<\/p>\n

Za pomoc\u0105 instrumentu MIRI teleskopu JWST naukowcy wykryli z\u0142o\u017cone cz\u0105steczki organiczne wok\u00f3\u0142 m\u0142odej gwiazdy ST6 w Wielkim Ob\u0142oku Magellana. Ca\u0142a galaktyka jest widoczna na zdj\u0119ciu w dalekiej podczerwieni (w prawym g\u00f3rnym rogu). G\u0142\u00f3wny obraz to powi\u0119kszenie obszaru formowania si\u0119 gwiazd w Wielkim Ob\u0142oku Magellana. Obraz MIRI teleskopu JWST o d\u0142ugo\u015bci fali 19 mikron\u00f3w przedstawia ST6 (w prawym dolnym rogu). Ilustracja: NASA\/ESA\/CSA\/JPL-Caltech\/M. Sewi\u0142o i in. <\/p>\n

Jedna z tych cz\u0105steczek, kwas octowy, nigdy wcze\u015bniej nie zosta\u0142a jednoznacznie wykryta w lodzie kosmicznym, natomiast etanol, mr\u00f3wczan metylu i aldehyd octowy stanowi\u0105 pierwsze wykrycia tych COM w lodzie poza Drog\u0105 Mleczn\u0105. <\/p>\n

Ponadto zesp\u00f3\u0142 zaobserwowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c cechy widmowe przypominaj\u0105ce inny lodowy COM: aldehyd glikolowy, cz\u0105steczk\u0119 pokrewn\u0105 cukrowi i prekursor bardziej z\u0142o\u017conych biocz\u0105steczek, takich jak sk\u0142adniki RNA; jednak konieczne s\u0105 dalsze badania, aby potwierdzi\u0107 jego wykrycie.\u00a0<\/p>\n

\"<\/p>\n

Diagram przedstawiaj\u0105cy zwi\u0105zki chemiczne wykryte na lodowych ziarnach py\u0142u wok\u00f3\u0142 ST6: aldehyd octowy, kwas octowy, etanol i mr\u00f3wczan metylu. Ilustracja: Centrum Lot\u00f3w Kosmicznych im. Goddarda NASA.<\/p>\n

\nKosmiczne chemiczne puzzle\n<\/p>\n

Odkrycie zespo\u0142u jest szczeg\u00f3lnie niezwyk\u0142e, poniewa\u017c \u015brodowisko, w kt\u00f3rym znaleziono te cz\u0105steczki, jest niezwykle trudne do badania. Wielki Ob\u0142ok Magellana, po\u0142o\u017cony oko\u0142o 160 000 lat \u015bwietlnych od Ziemi, stanowi naturalne laboratorium do badania proces\u00f3w gwiazdotw\u00f3rczych w warunkach zbli\u017conych do tych, jakie panowa\u0142y we wczesnym Wszech\u015bwiecie. <\/p>\n

Galaktyka zawiera oko\u0142o jednej trzeciej do po\u0142owy pierwiastk\u00f3w ci\u0119\u017ckich (pierwiastk\u00f3w o liczbie atomowej wy\u017cszej ni\u017c hel) wyst\u0119puj\u0105cych w naszym Uk\u0142adzie S\u0142onecznym i jest nara\u017cona na znacznie silniejsze promieniowanie ultrafioletowe.<\/p>\n

\n

\u015arodowisko o niskiej metaliczno\u015bci, oznaczaj\u0105ce zmniejszon\u0105 obfito\u015b\u0107 pierwiastk\u00f3w ci\u0119\u017cszych od wodoru i helu, jest interesuj\u0105ce, poniewa\u017c przypomina galaktyki z wcze\u015bniejszych epok kosmologicznych. To, czego dowiadujemy si\u0119 w Wielkim Ob\u0142oku Magellana, mo\u017cemy wykorzysta\u0107 do zrozumienia tych bardziej odleg\u0142ych galaktyk z czas\u00f3w, gdy Wszech\u015bwiat by\u0142 znacznie m\u0142odszy – wyja\u015bnia Sewi\u0142o.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Wi\u0119cej na Spider’s Web:<\/p>\n

\nSk\u0142adniki \u017cycia w odleg\u0142ej galaktyce\n<\/p>\n

Znalezienie lodowych COM-\u00f3w w warunkach zbli\u017conych do tych, jakie panowa\u0142y we wczesnym wszech\u015bwiecie, sugeruje, \u017ce podstawowe elementy wi\u0119kszych biocz\u0105steczek, wa\u017cne dla powstania \u017cycia, powstawa\u0142y znacznie wcze\u015bniej i w bardziej zr\u00f3\u017cnicowanych warunkach kosmicznych, ni\u017c dotychczas s\u0105dzono.\u00a0<\/p>\n

Chocia\u017c odkrycia zespo\u0142u nie dowodz\u0105 istnienia \u017cycia poza Ziemi\u0105, badania sugeruj\u0105, \u017ce gatunki te mog\u0142y przetrwa\u0107 ewolucj\u0119 uk\u0142ad\u00f3w planetarnych, a nast\u0119pnie, po uformowaniu si\u0119, zosta\u0107 zasymilowane przez wczesne planety, gdzie \u017cycie mog\u0142oby rozkwitn\u0105\u0107. \u200b\u200b<\/p>\n

Sewi\u0142o planuje rozszerzy\u0107 te badania o kolejne protogwiazdy zar\u00f3wno w Wielkim Ob\u0142oku Magellana, jak i potencjalnie w Ma\u0142ym Ob\u0142oku Magellana, najbli\u017cszej Ziemi galaktyce, i kontynuowa\u0107 zg\u0142\u0119bianie zagadnie\u0144 dotycz\u0105cych z\u0142o\u017conej chemii wszech\u015bwiata.<\/p>\n

\nCzy \u017cycie jest kosmiczn\u0105 regu\u0142\u0105, a nie wyj\u0105tkiem?\n<\/p>\n

Cho\u0107 badania Marty Sewi\u0142o i jej zespo\u0142u nie dowodz\u0105 istnienia \u017cycia poza Ziemi\u0105, to pokazuj\u0105 co\u015b r\u00f3wnie wa\u017cnego: warunki sprzyjaj\u0105ce powstawaniu \u017cycia nie s\u0105 wyj\u0105tkowe. To, co dzieje si\u0119 w Wielkim Ob\u0142oku Magellana, mo\u017ce by\u0107 uniwersalnym procesem powtarzaj\u0105cym si\u0119 w milionach galaktyk.<\/p>\n

W ci\u0105gu nast\u0119pnych lat naukowcy planuj\u0105 kontynuowa\u0107 obserwacje kolejnych protogwiazd w Wielkim i Ma\u0142ym Ob\u0142oku Magellana, by sprawdzi\u0107, czy podobne cz\u0105steczki wyst\u0119puj\u0105 r\u00f3wnie\u017c tam. Je\u015bli tak, mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce Wszech\u015bwiat a\u017c roi si\u0119 od chemicznych przepis\u00f3w na \u017cycie.<\/p>\n

A to ju\u017c naprawd\u0119 co\u015b, od czego przechodz\u0105 ciarki po plecach.<\/p>\n

<\/p>\n

Bogdan Stech<\/p>\n

29.10.2025 09:17<\/p>\n

<\/a><\/p>\n

Najnowsze<\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T10:02:45+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T09:52:36+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T09:31:19+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T08:57:30+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T08:00:01+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T07:28:07+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T07:00:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T06:13:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T06:12:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T06:06:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T06:03:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-30T06:00:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T21:09:37+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T19:53:14+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T19:25:37+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T18:14:49+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T18:04:46+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T17:46:36+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T17:38:38+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T17:11:02+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T16:58:48+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T16:22:56+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T16:12:03+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T15:27:25+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T15:10:05+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T14:49:01+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T14:28:59+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T13:50:16+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T13:16:47+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T12:55:46+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T12:45:42+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T11:52:04+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T11:22:46+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T10:35:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T09:57:58+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T09:17:29+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T08:34:54+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T06:47:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T06:45:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Aktualizacja: 2025-10-29T06:39:00+01:00<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Astronomowie dokonali odkrycia, kt\u00f3re mo\u017ce zmieni\u0107 nasze pojmowanie tego, w jaki spos\u00f3b chemiczne sk\u0142adniki \u017cycia rozprzestrzeni\u0142y si\u0119 w…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":75936,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[120,118,119,42,38,40,39,41,116,114,115,121,117],"class_list":{"0":"post-75935","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-nauka-i-technika","8":"tag-nauka","9":"tag-nauka-i-technika","10":"tag-naukatechnika","11":"tag-pl","12":"tag-poland","13":"tag-polish","14":"tag-polska","15":"tag-polski","16":"tag-science","17":"tag-science-and-technology","18":"tag-sciencetechnology","19":"tag-technika","20":"tag-technology"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115463506521280300","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/75935","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=75935"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/75935\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/75936"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=75935"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=75935"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=75935"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}