{"id":76024,"date":"2025-10-30T14:57:08","date_gmt":"2025-10-30T14:57:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/76024\/"},"modified":"2025-10-30T14:57:08","modified_gmt":"2025-10-30T14:57:08","slug":"szalenstwo-jak-za-cara-i-stalina-ekspertka-ostrzega-przed-czystka-w-rosji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/76024\/","title":{"rendered":"Szale\u0144stwo jak za cara i Stalina. Ekspertka ostrzega przed czystk\u0105 w Rosji"},"content":{"rendered":"

W XVIII w. rosyjski car Piotr Wielki<\/a> regularnie torturowa\u0142 swoich przeciwnik\u00f3w, skazywa\u0142 ich na zes\u0142anie na Syberi\u0119 i wykonywa\u0142 na nich wyroki \u015bmierci, czasami za co\u015b tak b\u0142ahego jak „nieodpowiednia wypowied\u017a” pod adresem w\u0142adcy.<\/p>\n

W po\u0142owie lat 30. XX w. J\u00f3zef Stalin<\/a> wykorzystywa\u0142 sfabrykowane zarzuty zdrady i wymuszone zeznania, aby pozbywa\u0107 si\u0119 potencjalnych rywali, w tym wielu prominentnych starych bolszewik\u00f3w, kt\u00f3rzy byli poddawani publicznym pokazowym procesom.<\/p>\n

Obecna walka prezydenta Rosji W\u0142adimira Putina z jego domniemanymi wrogami \u2014 zar\u00f3wno w Rosji, jak i poza ni\u0105 \u2014 niepokoj\u0105co przypomina te ponure wydarzenia.<\/p>\n

Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na akt oskar\u017cenia z pa\u017adziernika 2022 r. przeciwko krytykowi Kremla Ilji Jaszynowi<\/a> \u2014 i wyrok o\u015bmiu i p\u00f3\u0142 roku wi\u0119zienia \u2014 za rozpowszechnianie „fa\u0142szywych” informacji o rosyjskiej armii. Oskar\u017ceniom wobec Jaszyna towarzyszy\u0142y zarzuty, \u017ce „nie lubi\u0142 [rosyjskiego] systemu politycznego”. W tamtym czasie podteksty w stylu Stalina by\u0142y szokuj\u0105ce. Trzy lata p\u00f3\u017aniej s\u0105 one na porz\u0105dku dziennym.<\/p>\n

Liczba spraw zwi\u0105zanych z „terroryzmem”, kt\u00f3re zosta\u0142y wszcz\u0119te w Rosji, gwa\u0142townie wzros\u0142a od czasu pe\u0142nej inwazji tego kraju na Ukrain\u0119<\/a>. Liczba wyrok\u00f3w skazuj\u0105cych r\u00f3wnie\u017c posz\u0142a w g\u00f3r\u0119 \u2014 z ok. 350 rok przed inwazj\u0105 do prawie 500 w 2022 r. i ponad 1 tys. w 2024 r. W tym roku rosyjskie s\u0105dy wydaj\u0105 co najmniej pi\u0119\u0107 takich wyrok\u00f3w dziennie, a tylko w ci\u0105gu pierwszych sze\u015bciu miesi\u0119cy skazano ponad 600 os\u00f3b. Do ko\u0144ca roku \u0142\u0105czna liczba wyrok\u00f3w mo\u017ce przekroczy\u0107 1,5 tys.<\/p>\n

W rzeczywisto\u015bci rosyjski parlament, kt\u00f3ry pe\u0142ni jedynie funkcj\u0119 zatwierdzaj\u0105c\u0105, jeszcze bardziej u\u0142atwi\u0142 wnoszenie oskar\u017ce\u0144 karnych przeciwko krytykom Putina. Zacz\u0105\u0142 wymaga\u0107 od organizacji non-profit otrzymuj\u0105cych „jak\u0105kolwiek pomoc” z zagranicy rejestracji jako „zagraniczni agenci”<\/a> i poddania si\u0119 zwi\u0119kszonej kontroli rz\u0105dowej. Oznaczenie „zagraniczny agent” zawsze by\u0142o narz\u0119dziem karania przeciwnik\u00f3w Kremla, ale obecnie jest niemal odpowiednikiem radzieckiego okre\u015blenia „wr\u00f3g ludu”: zapowiedzi\u0105 czystki.<\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo
\nKa\u017cdy mo\u017ce znale\u017a\u0107 si\u0119 na celowniku Kremla<\/p>\n

Sta\u0142o si\u0119 to jasne na pocz\u0105tku tego miesi\u0105ca, kiedy kilkunastu domniemanych agent\u00f3w zagranicznych \u2014 czyli wygnanych dzia\u0142aczy opozycyjnych, kt\u00f3rzy s\u0105 cz\u0142onkami Rosyjskiego Komitetu Antywojennego, utworzonego po inwazji w 2022 r. \u2014 zosta\u0142o oskar\u017conych o przest\u0119pstwa zwi\u0105zane z „terroryzmem”. W\u015br\u00f3d oskar\u017conych znajduje si\u0119 by\u0142y szef Jukosu Michai\u0142 Chodorkowski<\/a>, kt\u00f3ry przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Londynu, poniewa\u017c finansowanie przeciwnik\u00f3w Putina kosztowa\u0142o go dziesi\u0119cioletni pobyt w wi\u0119zieniu pod sfingowanym zarzutem oszustwa i defraudacji.<\/p>\n

Jednak, podobnie jak w czasach Stalina, obecny re\u017cim \u015bciga nie tylko otwartych krytyk\u00f3w, ale ka\u017cdego, kto wed\u0142ug Kremla mo\u017ce podwa\u017cy\u0107 jego autorytet. Niegdy\u015b zaufani regionalni dyrektorzy, wp\u0142ywowi politycy i przyw\u00f3dcy wojskowi s\u0105 regularnie aresztowani i oskar\u017cani o przest\u0119pstwa, cz\u0119sto zwi\u0105zane z korupcj\u0105. Wielu lojalist\u00f3w Kremla zosta\u0142o ostatnio nazwanych agentami zagranicznymi i mo\u017cna tylko spekulowa\u0107, dlaczego.<\/p>\n

Czy propagandysta popieraj\u0105cy Putina, Siergiej Markow, zbytnio zbli\u017cy\u0142 si\u0119 do Azerbejd\u017canu w czasie, gdy stosunki tego kraju z Rosj\u0105 ulegaj\u0105 pogorszeniu? Czy bloger wojskowy i zwolennik Kremla Roman Alechin posun\u0105\u0142 si\u0119 za daleko, ubolewaj\u0105c nad powolnymi post\u0119pami Rosji w Ukrainie? Czy Aleksiej Szewcow, by\u0142y mer Plosu, by\u0142 zbyt ambitny w swoich przedsi\u0119wzi\u0119ciach biznesowych?<\/p>\n

Podobnie jak w przypadku Jukosu Chodorkowskiego, aktywa Szewcowa \u2014 w tym jego dobrze prosperuj\u0105ca firma „izbing” (glamping w tradycyjnych chatach) \u2014 zosta\u0142y obecnie przej\u0119te przez rz\u0105d. Od bolszewik\u00f3w po Putina cele takich konfiskat s\u0105 takie same. Po pierwsze, wzbogacaj\u0105 one pa\u0144stwo: od 2022 r. Rosja przej\u0119\u0142a aktywa o warto\u015bci ok. 3,9 bln rubli (wed\u0142ug aktualnego kursu 178 mld z\u0142) od prywatnych przedsi\u0119biorc\u00f3w oskar\u017conych o przest\u0119pstwa, od defraudacji po zdrad\u0119 stanu. Po drugie, ograniczaj\u0105 one zdolno\u015b\u0107 potencjalnych rywali do skutecznego sprzeciwu.<\/p>\n

\"Prezydent<\/p>\n

Prezydent Rosji W\u0142adimir Putin na Kremlu, pa\u017adziernik 2025 r.Sergei BOBYLYOV \/ AFP \/ AFP<\/p>\n

Nowy poziom szale\u0144stwa<\/p>\n

W miar\u0119 jak re\u017cim Putina wymierza surowe kary, wykorzystuj\u0105c prawo wed\u0142ug w\u0142asnego uznania, elity Rosji staj\u0105 si\u0119 coraz bardziej niespokojne. Nie trzeba jednak by\u0107 Rosjaninem, aby znale\u017a\u0107 si\u0119 na celowniku Putina. Podobnie jak Stalin postrzega\u0142 praktycznie wszystkich poza Zwi\u0105zkiem Radzieckim jako potencjaln\u0105 przeszkod\u0119 w kultywowaniu „socjalizmu w jednym kraju”, Putin jest przekonany, \u017ce Rosja jest „odr\u0119bn\u0105 cywilizacj\u0105”, kt\u00f3ra jest atakowana przez Zach\u00f3d d\u0105\u017c\u0105cy do jej zniszczenia.<\/p>\n

Antyzachodnia retoryka Kremla sta\u0142a si\u0119 jeszcze bardziej szalona podczas wojny w Ukrainie. Jednak w tym miesi\u0105cu osi\u0105gn\u0119\u0142a nowy poziom, kiedy rosyjska S\u0142u\u017cba Wywiadu Zagranicznego oskar\u017cy\u0142a Wielk\u0105 Brytani\u0119 o przygotowywanie „nikczemnej prowokacji”: operacji pod fa\u0142szyw\u0105 flag\u0105 z udzia\u0142em grupy Rosjan sprzymierzonych z Ukrain\u0105, wyposa\u017conych w „sprz\u0119t chi\u0144skiej produkcji”, kt\u00f3rzy mieli zaatakowa\u0107 okr\u0119t marynarki wojennej Ukrainy lub zagraniczny statek cywilny w europejskim porcie.<\/p>\n

Takie fabrykacje odzwierciedlaj\u0105 zar\u00f3wno niech\u0119\u0107 kulturow\u0105, jak i niepewno\u015b\u0107 geopolityczn\u0105.<\/p>\n

\n

Je\u015bli Rosjanie s\u0105 czarnymi charakterami w brytyjskich filmach szpiegowskich, to Brytyjczycy s\u0105 czarnymi charakterami w rosyjskiej propagandzie wywiadowczej.<\/p>\n<\/blockquote>\n

Przyczyny rosn\u0105cej obsesji Kremla na punkcie rzekomych wrog\u00f3w Rosji nie s\u0105 trudne do zrozumienia. Rozczarowanie wojn\u0105 w Ukrainie ro\u015bnie, nawet w\u015br\u00f3d tych, kt\u00f3rzy kiedy\u015b wierzyli w nacjonalistyczn\u0105 propagand\u0119 Putina.<\/p>\n

Przy inflacji przekraczaj\u0105cej 8 proc. wielu Rosjanom trudno jest zaspokoi\u0107 podstawowe potrzeby, takie jak \u017cywno\u015b\u0107, paliwo, media i leki. Wzrost gospodarczy spowalnia, a deficyt bud\u017cetowy wzr\u00f3s\u0142 w pierwszej po\u0142owie tego roku do 4,88 bln rubli (223 mld z\u0142) \u2014 znacznie przekraczaj\u0105c deficyt w wysoko\u015bci 3,8 bln rubli (173 mld z\u0142), planowany na ca\u0142y 2025 r. I po co to wszystko? W ci\u0105gu prawie czterech lat Rosji uda\u0142o si\u0119 zaj\u0105\u0107 mniej ni\u017c 12 proc. terytorium Ukrainy.<\/p>\n

Rosjanom obiecano szybkie zwyci\u0119stwo w Ukrainie, a zamiast tego otrzymali przed\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 i kosztowny konflikt przypominaj\u0105cy afga\u0144skie bagno, kt\u00f3re przyczyni\u0142o si\u0119 do upadku Zwi\u0105zku Radzieckiego. Putin doskonale zdaje sobie z tego spraw\u0119 i obecnie stara si\u0119 zapobiec wszelkim zagro\u017ceniom dla swojej pozycji poprzez kary i strach. Tymczasem wojna trwa, a liczba ofiar ro\u015bnie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W XVIII w. rosyjski car Piotr Wielki regularnie torturowa\u0142 swoich przeciwnik\u00f3w, skazywa\u0142 ich na zes\u0142anie na Syberi\u0119 i…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":76025,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[56,32,33,27,76,18656,34,35,18657,28,31,48,25,46,4897,40,41,87,47,80,29,30,26,408,82,83,84],"class_list":{"0":"post-76024","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-article_premium","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-headlines","12":"tag-inwazja_rosji_na_ukraine","13":"tag-jozef_stalin","14":"tag-latest-news","15":"tag-latestnews","16":"tag-michail_chodorkowski","17":"tag-naglowki","18":"tag-najwazniejsze-artykuly","19":"tag-nat_styl","20":"tag-news","21":"tag-omp","22":"tag-perso_tst0","23":"tag-polish","24":"tag-polski","25":"tag-rosja","26":"tag-screening_general","27":"tag-swiat","28":"tag-top-stories","29":"tag-topstories","30":"tag-wiadomosci","31":"tag-wladimir_putin","32":"tag-world","33":"tag-world-news","34":"tag-worldnews"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115463706852445607","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76024","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=76024"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/76024\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/76025"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=76024"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=76024"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=76024"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}