{"id":77043,"date":"2025-10-31T06:21:08","date_gmt":"2025-10-31T06:21:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/77043\/"},"modified":"2025-10-31T06:21:08","modified_gmt":"2025-10-31T06:21:08","slug":"ultraortodoksyjni-zydzi-wyszli-na-ulice-fala-protestow-w-izraelu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/77043\/","title":{"rendered":"Ultraortodoksyjni \u017bydzi wyszli na ulice. Fala protest\u00f3w w Izraelu"},"content":{"rendered":"

W prote\u015bcie mog\u0142o wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 ok. 200 tys. os\u00f3b \u2014 szacowa\u0142 portal Times of Israel. T\u0142um ultraortodoksyjnych \u017cyd\u00f3w (charedim) zablokowa\u0142 g\u0142\u00f3wny wjazd do Jerozolimy od strony Tel Awiwu.<\/p>\n

W manifestacji wzi\u0119li udzia\u0142 przedstawiciele kilku g\u0142\u00f3wnych nurt\u00f3w podzielonej spo\u0142eczno\u015bci<\/a> charedim. Wed\u0142ug izraelskiej prasy to rzadki przyk\u0142ad jedno\u015bci tej grupy.<\/p>\n

Zgromadzenie mia\u0142o w du\u017cej mierze modlitewny charakter, nie by\u0142o g\u0142\u00f3wnej sceny i przem\u00f3wie\u0144. Demonstranci trzymali transparenty z has\u0142ami, deklaruj\u0105cymi m.in., \u017ce wol\u0105 p\u00f3j\u015b\u0107 do wi\u0119zienia ni\u017c zaci\u0105gn\u0105\u0107 si\u0119 do armii.<\/p>\n

Pob\u00f3r charedim dzieli Izraelczyk\u00f3w<\/p>\n

Sprawa poboru charedim budzi g\u0142\u0119bokie podzia\u0142y w izraelskim spo\u0142ecze\u0144stwie<\/a> i stanowi obecnie najpowa\u017cniejsze zagro\u017cenie polityczne dla premiera Binjamina Netanjahu i jego koalicji. Rz\u0105dy premiera opieraj\u0105 si\u0119 na wsparciu partii skrajnie nacjonalistycznych i religijnych, w tym reprezentuj\u0105cych interesy charedim.<\/p>\n

Od pocz\u0105tku istnienia Izraela m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani z tej grupy, kt\u00f3rzy po\u015bwi\u0119cali si\u0119 ca\u0142kowicie studiom religijnym w jesziwach, byli zwolnieni z obowi\u0105zkowej s\u0142u\u017cby wojskowej. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 ta by\u0142a jednak w\u00f3wczas nieznaczn\u0105 mniejszo\u015bci\u0105. Ultraortodoksyjni \u017cydzi stanowi\u0105 obecnie ok. 13 proc. wszystkich Izraelczyk\u00f3w.<\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n

Ile os\u00f3b wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 w protestach w Jerozolimie? <\/p>\n

Jakie has\u0142a trzymali demonstranci? <\/p>\n

Co sta\u0142o si\u0119 z jednym z protestuj\u0105cych na budowie? <\/p>\n

Jakie s\u0105 argumenty charedim przeciwko s\u0142u\u017cbie wojskowej? <\/p>\n

W 2024 r. S\u0105d Najwy\u017cszy orzek\u0142, \u017ce nie ma podstaw do zbiorowego zwolnienia i nakaza\u0142 rz\u0105dowi wcielanie charedim do armii. W ostatnich miesi\u0105cach aresztowano ponad 870 ultraortodoks\u00f3w, uchylaj\u0105cych si\u0119 od s\u0142u\u017cby, co by\u0142o jednym z impuls\u00f3w czwartkowego protestu.<\/p>\n

Charedim podkre\u015blaj\u0105, \u017ce s\u0142u\u017cba wojskowa jest niezgodna z ich sposobem \u017cycia, a przez pob\u00f3r m\u0142odzi m\u0119\u017cczy\u017ani mog\u0105 odej\u015b\u0107 od wiary. Ugrupowania \u015bwieckie odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do solidarno\u015bci spo\u0142ecznej i argumentuj\u0105, \u017ce nie mo\u017cna godzi\u0107 si\u0119 na zbiorowe zwolnienia w czasie, gdy kraj prowadzi wojny.<\/p>\n

Dwa ugrupowania reprezentuj\u0105ce interesy ultraortodoks\u00f3w, Szas i Zjednoczony Judaizm Tory, formalnie opu\u015bci\u0142y koalicj\u0119 wspieraj\u0105c\u0105 Netanjahu<\/a>, ale nadal w du\u017cej mierze g\u0142osuj\u0105 na jej rzecz, wstrzymuj\u0105c si\u0119 na razie z obaleniem rz\u0105du.<\/p>\n

Partie te \u017c\u0105daj\u0105 uchwalenia ustawy, kt\u00f3ra regulowa\u0142aby zwolnienie student\u00f3w jesziw ze s\u0142u\u017cby. Od wielu miesi\u0119cy trwaj\u0105 prac\u0119 nad nowym prawem, ale ugrupowania \u015bwieckie sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 koncesjom na rzecz ultraortodoks\u00f3w i jak dot\u0105d nie uda\u0142o si\u0119 wypracowa\u0107 wersji zadowalaj\u0105cej wszystkie strony.<\/p>\n

Podczas czwartkowych manifestacji protestuj\u0105cy zaatakowali kilku dziennikarzy i policjant\u00f3w \u2014 relacjonowa\u0142a gazeta „Haarec”. Dziesi\u0105tki demonstrant\u00f3w wesz\u0142y te\u017c na plac budowy jednego z wie\u017cowc\u00f3w. Jeden z nich spad\u0142 z budowli, ponosz\u0105c \u015bmier\u0107 na miejscu.<\/p>\n

Ju\u017c po formalnym zako\u0144czeniu zgromadzenia setki charedim star\u0142y si\u0119 z funkcjonariuszami si\u0142 bezpiecze\u0144stwa, obrzucaj\u0105c ich kamieniami i butelkami \u2014 przekaza\u0142 portal Ynet. Policja u\u017cy\u0142a armatek wodnych do rozpraszania t\u0142umu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"W prote\u015bcie mog\u0142o wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 ok. 200 tys. os\u00f3b \u2014 szacowa\u0142 portal Times of Israel. T\u0142um ultraortodoksyjnych \u017cyd\u00f3w…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":77044,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[32,33,27,91,34,35,28,31,48,25,46,4887,40,41,1622,47,80,29,30,26,82,83,84,3200],"class_list":{"0":"post-77043","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-breaking-news","9":"tag-breakingnews","10":"tag-headlines","11":"tag-izrael","12":"tag-latest-news","13":"tag-latestnews","14":"tag-naglowki","15":"tag-najwazniejsze-artykuly","16":"tag-nat_styl","17":"tag-news","18":"tag-omp","19":"tag-perso_tst1","20":"tag-polish","21":"tag-polski","22":"tag-protesty","23":"tag-screening_general","24":"tag-swiat","25":"tag-top-stories","26":"tag-topstories","27":"tag-wiadomosci","28":"tag-world","29":"tag-world-news","30":"tag-worldnews","31":"tag-zydzi"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115467339919919930","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77043","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77043"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77043\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/77044"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77043"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77043"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77043"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}