„Zakrystia” ukaza\u0142a si\u0119 na rynku nak\u0142adem Wydawnictwa Pr\u00f3szy\u0144ski i S-ka.<\/p>\n
„W\u0142adza to bardzo silny narkotyk” \u2014 pisze w swojej ksi\u0105\u017cce „Okrutna jak Polka” Paulina M\u0142ynarska. Jak to si\u0119 dzieje, \u017ce te wszystkie \u0142agodne dziewczyny, kt\u00f3re posz\u0142y za g\u0142osem powo\u0142ania w poszukiwaniu blisko\u015bci z Bogiem, ulegaj\u0105 jej bez refleksji? Przesz\u0142y przecie\u017c piek\u0142o formacji, nieraz z powodu upokorze\u0144 i niesprawiedliwo\u015bci p\u0142aka\u0142y w poduszk\u0119, a jednak wchodz\u0105 w buty prze\u0142o\u017conych.<\/p>\n
„Chcemy widzie\u0107 w nich pogodne i \u0142agodne pingwiny, ale to prawdziwe potwory” \u2014 stwierdza by\u0142y ksi\u0105dz, kt\u00f3ry przez jaki\u015b czas pe\u0142ni\u0142 pos\u0142ug\u0119 kapelana si\u00f3str. Profesor Stanis\u0142aw Obirek nazwa\u0142 ten mechanizm lapidarniej: piuska gasi rozum.<\/p>\n
W wywiadzie dla „Donne Chiesa Mondo” („Kobiety Ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015awiat”) kardyna\u0142 Jo\u00e3o Braz de Aviz, prefekt Dykasterii do spraw Instytut\u00f3w \u017bycia Konsekrowanego i Stowarzysze\u0144 \u017bycia Apostolskiego, wypowiedzia\u0142 s\u0142owa, kt\u00f3re obieg\u0142y \u015bwiat:<\/p>\n
Znamy przypadki, na szcz\u0119\u015bcie niewiele, prze\u0142o\u017conych generalnych, kt\u00f3re raz wybrane nigdy wi\u0119cej nie odda\u0142y stanowisk. Obesz\u0142y one wszystkie regu\u0142y. Jedna chcia\u0142a nawet zmieni\u0107 konstytucj\u0119, by m\u00f3c pozosta\u0107 prze\u0142o\u017con\u0105 generaln\u0105 a\u017c do \u015bmierci. A we wsp\u00f3lnotach s\u0105 siostry, kt\u00f3re maj\u0105 tendencj\u0119 do \u015blepego pos\u0142usze\u0144stwa, nie wypowiadaj\u0105c tego, co my\u015bl\u0105. Cz\u0119sto mamy do czynienia ze strachem, w przypadku kobiet jeszcze wi\u0119kszym, przed prze\u0142o\u017conym.<\/p>\n
W jednym ze zgromadze\u0144 (obecnie bada je specjalna komisja) ta sama siostra by\u0142a przez 12 lat radn\u0105 generaln\u0105, nast\u0119pnie przez 18 lat prze\u0142o\u017con\u0105 generaln\u0105 i uda\u0142o jej si\u0119 ponownie zosta\u0107 wybran\u0105 wikariuszk\u0105 generaln\u0105, „kieruj\u0105c” kapitu\u0142\u0105 i w ten spos\u00f3b rz\u0105dz\u0105c przez kolejne lata.<\/p>\n
Taka sytuacja rodzi pytanie, czy prze\u0142o\u017ce\u0144stwo nie jest uwa\u017cane za spos\u00f3b na zapewnienie sobie przywilej\u00f3w niedost\u0119pnych dla innych cz\u0142onk\u00f3w, na przyk\u0142ad, jak w omawianym przypadku, przez powierzenie w\u0142asnej rodziny i krewnych wsp\u00f3lnocie, kt\u00f3ra ma ich przyj\u0105\u0107 i opiekowa\u0107 si\u0119 nimi bezp\u0142atnie, przez zlecenie takiej „misji” siostrom piel\u0119gniarkom, kt\u00f3re nie maj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci odm\u00f3wi\u0107. W niekt\u00f3rych przypadkach cz\u0142onkowie rodziny zostali nawet pochowani w grobowcu zgromadzenia. M\u0142ode zakonnice, w wi\u0119kszo\u015bci badanych przypadk\u00f3w cudzoziemki, dostaj\u0105 przekaz, \u017ce w\u0142adza jest sposobem, kt\u00f3ry pozwala na czerpanie korzy\u015bci r\u00f3wnie\u017c przez cz\u0142onk\u00f3w rodziny i \u017ce imperatyw „pozostawienia ojca i matki” dotyczy tylko ich samych.<\/p>\n
W innym zgromadzeniu prze\u0142o\u017cona, nie konsultuj\u0105c si\u0119 z nikim, przywioz\u0142a matk\u0119 do wsp\u00f3lnoty si\u00f3str, w kt\u00f3rej pozosta\u0142a ona a\u017c do \u015bmierci, korzystaj\u0105c z pomieszcze\u0144 wsp\u00f3lnotowych przez oko\u0142o dwudziestu lat. Ka\u017cdego lata prze\u0142o\u017cona opuszcza\u0142a wsp\u00f3lnot\u0119, by zabra\u0107 matk\u0119 na wakacje.<\/p>\n
Sk\u0105d ta tendencja do upokarzania innych? Mo\u017ce st\u0105d, \u017ce \u017cycie nauczy\u0142o je, \u017ce je\u015bli masz ju\u017c w\u0142adz\u0119, nie mo\u017cesz wypu\u015bci\u0107 jej z r\u0105k.<\/p>\n
Sprawa wydaje si\u0119 prosta. „S\u0142u\u017c\u0105cy (s\u0142u\u017c\u0105ca, s\u0142uga, s\u0142u\u017cka, tak\u017ce: pomoc domowa, podr\u0119czny, podr\u0119czna, pos\u0142ugacz, pos\u0142ugaczka, pacho\u0142ek) \u2014 osoba zajmuj\u0105ca si\u0119 zawodowo wykonywaniem okre\u015blonych prac domowych i us\u0142ug w posiad\u0142o\u015bci swego pracodawcy, cz\u0119sto \u0142\u0105cznie z zakwaterowaniem”. Taki jest przecie\u017c charakter pracy si\u00f3str na dworach biskupich. Hierarchowie nie pior\u0105, nie zmywaj\u0105 naczy\u0144, nie gotuj\u0105 i nie odkurzaj\u0105. Maj\u0105 od tego siostry. Ksi\u0119\u017ca z P\u0142ocka opowiadali mi z rozbawieniem, jak jaki\u015b czas temu siostry wyprowadza\u0142y biskupowi Piotrowi Liberze psy my\u015bliwskiej rasy. \u015amiesznie wygl\u0105da\u0142o, gdy te \u017cywio\u0142owe czworonogi ci\u0105ga\u0142y zakonnice za ptakami po pobliskim parku. By\u0142y ksi\u0105dz z diecezji w\u0142oc\u0142awskiej zrelacjonowa\u0142 mi zadania si\u00f3str obs\u0142uguj\u0105cych arcybiskupa Muszy\u0144skiego. Ten cz\u0142owiek nie robi\u0142 absolutnie nic. Oprany, zaprowiantowany, chodzi\u0142 po pa\u0142acu, a siostry dos\u0142ownie zamiata\u0142y przed nim py\u0142.<\/p>\n
Sporo zmieni\u0142 Sob\u00f3r Watyka\u0144ski II. Kiedy\u015b zakonnice nie mia\u0142y \u017cadnego kontaktu ze \u015bwiatem. Izolacja spo\u0142eczna, brak dost\u0119pu do medi\u00f3w, biczowanie si\u0119 i posty, wreszcie samotno\u015b\u0107 mia\u0142y je zbli\u017cy\u0107 do Boga. Jeden z pracownik\u00f3w S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa opowiada\u0142 mi o siostrach, kt\u00f3re odchodzi\u0142y w latach osiemdziesi\u0105tych z klasztor\u00f3w. Nara\u017cone by\u0142y na ostracyzm. Rodziny nie chcia\u0142y ich przyj\u0105\u0107 do siebie. Skar\u017cy\u0142y si\u0119 w Urz\u0119dzie do spraw Wyzna\u0144 na panuj\u0105ce w zakonach przemoc, wyzysk, okrucie\u0144stwo. By\u0142y dobrym materia\u0142em do wsp\u00f3\u0142pracy. Wraca\u0142y wi\u0119c do klasztoru, zaopatrzone w instrukcje i now\u0105 misj\u0119. „To by\u0142y trudne przypadki” \u2014 wspomina funkcjonariusz IV Departamentu \u2014 „bo o ile ksi\u0119\u017ca szli tam robi\u0107 kariery i zarabia\u0107, one mia\u0142y tak zwane powo\u0142anie”. U\u015bmiecha si\u0119, jakby wymieni\u0142 nazw\u0119 jakiej\u015b jednostki chorobowej.<\/p>\n
Znajomy ksi\u0105dz opowiada mi, jak to nie\u017cyj\u0105cy ju\u017c Adam Lepa, p\u00f3\u017aniejszy biskup z \u0141odzi, przyni\u00f3s\u0142 do jednego z klasztor\u00f3w telewizor. Chcia\u0142, \u017ceby siostry mog\u0142y \u015bledzi\u0107 pierwsz\u0105 pielgrzymk\u0119 Jana Paw\u0142a II do Polski. Wystara\u0142 si\u0119 u prze\u0142o\u017conych o jak\u0105\u015b dyspens\u0119 na w\u0142\u0105czenie odbiornika. Dla niekt\u00f3rych si\u00f3str to by\u0142 pierwszy kontakt z tym wynalazkiem. O ile m\u0142odsze siostry ogl\u0105da\u0142y pielgrzymk\u0119 z zaciekawieniem, o tyle starsze mia\u0142y wyraz twarzy, jakby zobaczy\u0142y statek kosmiczny. Bola\u0142a je g\u0142owa, pochorowa\u0142y si\u0119 od tego telewizora. \u017by\u0142y w swoim \u015bwiecie i dba\u0142y, by nic ze \u015brodka nie przedosta\u0142o si\u0119 na zewn\u0105trz.<\/p>\n
\u2014 M\u00f3wi si\u0119, \u017ce kobiety to plotkary, ale zakonnice potrafi\u0105 trzyma\u0107 j\u0119zyk za z\u0119bami \u2014 uwa\u017ca Roman, by\u0142y ksi\u0105dz, kt\u00f3ry pos\u0142ugiwa\u0142 jako kapelan u si\u00f3str. \u2014 Na zewn\u0105trz tego nie wida\u0107, ale tam si\u0119 dopiero kot\u0142uje. S\u0105 agresywne, bij\u0105 si\u0119.<\/p>\n
Kilka razy by\u0142em \u015bwiadkiem, jak na siebie ruszy\u0142y.<\/p>\n
Kiedy\u015b takie sytuacje nie wydosta\u0142yby si\u0119 na zewn\u0105trz. Obecnie za spraw\u0105 medi\u00f3w dowiadujemy si\u0119 o nich cz\u0119\u015bciej. Przywi\u0105zywanie dzieci do \u0142\u00f3\u017cek, bicie, trzymanie w klatce\u2026 Z reporta\u017cu Dariusza Farona i Szymona Jadczaka wynika, \u017ce zakonnice tak traktowa\u0142y podopiecznych w domu pomocy spo\u0142ecznej w Jordanowie. Takie obrazy zachowa\u0142y si\u0119 te\u017c w pami\u0119ci Kory, pensjonariuszki tego o\u015brodka: „Je\u015bli dzieci nie trzyma\u0142y moczu, musia\u0142y ca\u0142\u0105 noc spa\u0107 w mokrym prze\u015bcieradle. Smarowano je ka\u0142em, stosowano przemoc psychiczn\u0105 i fizyczn\u0105”. By\u0142a zakonnica Izabela Mo\u015bcicka wspomina skrajne okrucie\u0144stwo, a zarazem patologie w\u0142adzy w Ko\u015bciele. Opowiada o wyrafinowanym okrucie\u0144stwie:<\/p>\n
Karolina, zanim sama odesz\u0142a i zacz\u0119\u0142a szuka\u0107 ukojenia w alkoholu, d\u0142ugo kolekcjonowa\u0142a momenty, za kt\u00f3re teraz si\u0119 wstydzi. Chodzi o wszystkie te chwile, gdy inna z si\u00f3str wraca\u0142a od prze\u0142o\u017conej z zap\u0142akanymi oczami i poszarpanymi w\u0142osami. \u2014 By\u0142am wtedy jeszcze \u015bwie\u017co po \u015bwi\u0119ceniach, zakochana w \u017cyciu duchownym i patrzy\u0142am na prze\u0142o\u017con\u0105 jak na autorytet. By\u0142a dla mnie matk\u0105, kt\u00f3ra delikatnym g\u0142osem mnie wspiera\u0142a i by\u0142a ze mnie dumna \u2014 opowiada.<\/p>\n
Nie mog\u0142a wi\u0119c uwierzy\u0107, \u017ce jej „matka” mo\u017ce maltretowa\u0107 inn\u0105 siostr\u0119. Zap\u0142akane oczy i poszarpane w\u0142osy Karolina odczytywa\u0142a jako wynik intrygi wymierzonej w prze\u0142o\u017con\u0105. \u2014 Odsuwa\u0142am si\u0119 od niej, by\u0142am bezlitosna, zawsze gotowa do rzucenia pogardliwego spojrzenia. Jedyny wyraz lito\u015bci, na jaki umia\u0142am si\u0119 zdoby\u0107, to milczenie. Ale czasem rzuca\u0142am: „Dobrze ci tak!”. W ko\u0144cu ta siostra nie wytrzyma\u0142a i odesz\u0142a z zakonu. Wtedy g\u0142os prze\u0142o\u017conej \u2014 dot\u0105d delikatny \u2014 zamieni\u0142 si\u0119 w charcz\u0105cy i wstr\u0119tny. Pewnie zawsze taki by\u0142, ale tego nie s\u0142ysza\u0142am, bo by\u0142am otumaniona. Sta\u0142am si\u0119 jej kolejn\u0105 ofiar\u0105. Jakby w zast\u0119pstwie za t\u0105, kt\u00f3ra nie mia\u0142a ju\u017c si\u0142y ni\u0105 by\u0107 \u2014 t\u0142umaczy.<\/p>\n
Jak dodaje, dopiero na terapii „w cywilu” u\u015bwiadomi\u0142a sobie, jak wygl\u0105da\u0142 proces robienia z niej ofiary. W\u0142adza absolutna prze\u0142o\u017conej \u017cywi\u0142a si\u0119 bezwzgl\u0119dnym pos\u0142usze\u0144stwem Karoliny. A ka\u017cda jej potrzeba \u2014 kupienia nowej kurtki albo odwiedzenia rodziny \u2014 by\u0142a nazywana samowol\u0105 i karana przemoc\u0105. \u2014 Kulminacj\u0105 tego okrucie\u0144stwa by\u0142 moment, gdy moja mama umiera\u0142a na raka i potrzebowa\u0142am j\u0105 po\u017cegna\u0107, a prze\u0142o\u017cona odm\u00f3wi\u0142a. By\u0142am zrozpaczona i rzuci\u0142am, \u017ce i tak pojad\u0119. Wtedy prze\u0142o\u017cona zn\u00f3w mnie pobi\u0142a. Po tym zdecydowa\u0142am si\u0119 odej\u015b\u0107 \u2014 wspomina by\u0142a zakonnica.<\/p>\n
![\"Zakonnica,](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/95Vk9kpTURBXy8zZGZhMmIwNTA0ZTdmNWE5NWU0YzBlYWE2YjRkYzJiYi5qcGeTlQMAAM0Ops0JxJUCzQOsAMLDlQIAzQJLwsPeA.jpeg\")
Di Studio \/ Shutterstock<\/p>\n
Zakonnica, zdj\u0119cie ilustracyjne<\/p>\n
Ale niekt\u00f3re siostry przebywaj\u0105 w klasztorach do ostatnich dni. Jak sobie radz\u0105 w tych warunkach? Dobrze. Nie znaj\u0105 innego \u017cycia. Za murami klasztoru zmieni\u0142 si\u0119 \u015bwiat. Nie znaj\u0105 go, a mo\u017ce nawet si\u0119 go troch\u0119 boj\u0105. Niekt\u00f3re od problem\u00f3w odcinaj\u0105 si\u0119, si\u0119gaj\u0105c po alkohol. W Stanach Zjednoczonych powsta\u0142y o\u015brodki dla uzale\u017cnionych zakonnic. Leczenie trwa od sze\u015bciu miesi\u0119cy do p\u00f3\u0142tora roku w plac\u00f3wce w pobli\u017cu Beverly Hills. Dyrektorka kliniki, kt\u00f3r\u0105 prowadz\u0105 siostry z Irlandii, siostra Ada Geraghty, m\u00f3wi, \u017ce siostry s\u0105 \u0142\u0105czone z „doskona\u0142o\u015bci\u0105, \u015bwi\u0119to\u015bci\u0105 i wyrzeczeniem. Ale jeste\u015bmy podatne na te same choroby, co reszta populacji”. Sama jest alkoholiczk\u0105, terapie zawiod\u0142y. Pe\u0142ni\u0142a presti\u017cow\u0105 funkcj\u0119 dyrektorki szko\u0142y. Twierdzi, \u017ce zakonnice zaprzeczaj\u0105 problemowi, izoluj\u0105 si\u0119. W ramach programu ucz\u0105 si\u0119 od kobiet \u015bwieckich szczero\u015bci w kwestii swojego uzale\u017cnienia. To dla nich wyzwanie, bo cz\u0119sto nie potrafi\u0105 prosi\u0107 o pomoc, ukrywaj\u0105 sw\u00f3j b\u00f3l, nie umiej\u0105 rozmawia\u0107 o swoich problemach. Siostra Mary opowiada\u0142a, \u017ce w klasztorze „nie by\u0142o zbyt wiele rado\u015bci”. Do\u015b\u0107 szybko si\u0119 uzale\u017cni\u0142a: „Oszukiwa\u0142am, co do ilo\u015bci wypijanego alkoholu, mia\u0142am omdlenia i nie potrafi\u0142am sobie przypomnie\u0107, jak po\u0142o\u017cy\u0142am si\u0119 do \u0142\u00f3\u017cka”. Zosta\u0142a zatrzymana kt\u00f3rego\u015b dnia za jazd\u0119 po pijanemu. Co ciekawe, do Soboru Watyka\u0144skiego II siostry nie mia\u0142y dost\u0119pu do alkoholu: „Siostry, kt\u00f3re mia\u0142y genetyczne predyspozycje do alkoholizmu, nigdy by si\u0119 o tym nie dowiedzia\u0142y, gdyby zasady si\u0119 nie zmieni\u0142y”. Zliberalizowanie zasad \u017cycia w klasztorze, umo\u017cliwienie wyj\u015b\u0107 na zewn\u0105trz stworzy\u0142o sposobno\u015b\u0107 do kontaktu z alkoholem.<\/p>\n
W grudniu 2021 r. siostra Barbara M. spowodowa\u0142a kolizj\u0119, b\u0119d\u0105c pod wp\u0142ywem alkoholu, i zbieg\u0142a z miejsca zdarzenia. Wr\u00f3ci\u0142a do rozbitego auta z pasa\u017cerk\u0105, kt\u00f3r\u0105 posadzi\u0142a za kierownic\u0105. Ta w trakcie przes\u0142uchania p\u0119k\u0142a i okaza\u0142o si\u0119, \u017ce do mataczenia nam\u00f3wi\u0142a j\u0105 zakonnica.<\/p>\n
Podobna historia dotyczy benedyktynki z pewnego szacownego opactwa. Siostra Paula mia\u0142a trzy promile w wydychanym powietrzu, kiedy wjecha\u0142a ci\u0119\u017ckim sprz\u0119tem w bram\u0119 klasztorn\u0105. Staranowa\u0142a przy okazji zaparkowany w pobli\u017cu samoch\u00f3d osobowy. Sko\u0144czy\u0142o si\u0119 na grzywnie i trzyletnim zakazie prowadzenia pojazd\u00f3w. Ale ponad rok p\u00f3\u017aniej zrobi\u0142a to samo. Tym razem ruszy\u0142a w teren s\u0142u\u017cbowym seatem. Dosz\u0142o do kolizji na drodze i dachowania. Siostra mia\u0142a trzy i p\u00f3\u0142 promila alkoholu we krwi.<\/p>\n
Wiele si\u00f3str potrzebuje po prostu terapii. Kiedy\u015b nie by\u0142o na to szans. Kiedy siostra Mary Ellen Merrick ze Zgromadzenia Niepokalanego Serca Maryi walczy\u0142a o trze\u017awo\u015b\u0107, nie by\u0142o dla niej o\u015brodka. Precyzyjnie wskazywa\u0142a \u017ar\u00f3d\u0142o kryzysu w \u017cyciu zakonnic. To przemilczane problemy z seksualno\u015bci\u0105, wstyd przed opowiadaniem o swoich potrzebach. Znaczenie ma te\u017c przywi\u0105zanie do obrazu rozmodlonej siostry, kt\u00f3ra doskonale sobie radzi w \u017cyciu i zawsze s\u0142u\u017cy pomoc\u0105 potrzebuj\u0105cym. W zakonach s\u0105 jeszcze inne problemy. Depresj\u0119 mo\u017ce wzm\u00f3c fakt, \u017ce wsp\u00f3lnoty si\u0119 starzej\u0105, nast\u0119puje spadek powo\u0142a\u0144, a \u017cycie si\u00f3str w istocie zamiera. O podobnych przyczynach odcinania si\u0119 zakonnic od problem\u00f3w za pomoc\u0105 alkoholu opowiada franciszkanka Dorothy Heiderscheit, dyrektor generalna Southdown, centrum leczenia w Holland Landing w Ontario, kt\u00f3re obecnie jest otwarte dla m\u0119\u017cczyzn i kobiet: „Jest to po cz\u0119\u015bci system przekona\u0144, \u017ce je\u015bli pomagam ludziom, nie mog\u0119 by\u0107 s\u0142aba. To za\u017cenowanie i prawdopodobnie wstyd”. Kiedy\u015b osoby chore izolowano, ale to nie pomog\u0142o w \u017caden spos\u00f3b wsp\u00f3lnotom i zaburzonym jednostkom. Psycholog ksi\u0105dz Stephen Rossetti z Instytutu \u015awi\u0119tego \u0141ukasza w Silver Spring w stanie Maryland i wyk\u0142adowca na Katolickim Uniwersytecie Ameryki w Waszyngtonie zauwa\u017ca, \u017ce kobiety „zosta\u0142y wyszkolone, aby nie dba\u0107 o w\u0142asne potrzeby, nie narzeka\u0107 i opiekowa\u0107 si\u0119 wszystkimi innymi\u2026 zw\u0142aszcza zakonnice”. Same w zwi\u0105zku z tym nie otrzymuj\u0105 dostatecznej i nale\u017cnej im pomocy. Nie maj\u0105 okazji skonfrontowa\u0107 si\u0119 ze swoimi problemami i niedostatkami.<\/p>\n
Ko\u015bci\u00f3\u0142 urz\u0105dzi\u0142 piek\u0142o na ziemi wielu kobietom. Przyk\u0142adem tego s\u0105 owiane z\u0142\u0105 s\u0142aw\u0105 azyle magdalenek. Powsta\u0142y w po\u0142owie XIX w. w Wielkiej Brytanii i mia\u0142y umo\u017cliwi\u0107 rozpocz\u0119cie nowego \u017cycia paniom paraj\u0105cym si\u0119 prostytucj\u0105. W Irlandii do\u015b\u0107 szybko trafi\u0142y pod piecz\u0119 Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Dziewcz\u0119ta, kt\u00f3re znalaz\u0142y si\u0119 pod opiek\u0105 zakonnic, by\u0142y formatowane do jedynego s\u0142usznego modelu. Te, kt\u00f3re mia\u0142y wed\u0142ug si\u00f3str zbyt wybuja\u0142y biust, musia\u0142y nosi\u0107 gorsety, \u0142adne w\u0142osy trzeba by\u0142o obci\u0105\u0107. Za przegl\u0105danie si\u0119 w lustrze \u2014 czyli grzech pr\u00f3\u017cno\u015bci \u2014 mo\u017cna by\u0142o trafi\u0107 na dywanik do siostry prze\u0142o\u017conej. Co jaki\u015b czas magdalenki urz\u0105dza\u0142y sp\u0119dy podopiecznych, podczas kt\u00f3rych dziewcz\u0119ta sta\u0142y nago, a \u015bwi\u0105tobliwe siostry je wy\u015bmiewa\u0142y za to, \u017ce s\u0105 grube, chude, brzydkie albo zbyt pospolite.<\/p>\n
Siostry maj\u0105 cierpie\u0107. Ofiarowywa\u0107 si\u0119. Doris Reisinger tak t\u0142umaczy\u0142a w jednym z wywiad\u00f3w, dlaczego zakonnice przyjmuj\u0105 pokornie rol\u0119 ofiary. C\u00f3\u017c, to do\u015b\u0107 bezwzgl\u0119dny opis strategii ociosywania si\u00f3str z godno\u015bci:<\/p>\n
\u2014 Cieszenie si\u0119 czymkolwiek by\u0142o postrzegane jako grzech. Przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 czasu nie wychodzi\u0142am z domu. W Das Werk, jak i w wielu innych religijnych wsp\u00f3lnotach, u podstaw \u017cycia konsekrowanego le\u017cy idea, \u017ce jest co\u015b wi\u0119kszego ni\u017c ja, czemu s\u0142u\u017c\u0119. To oznacza tak naprawd\u0119, \u017ce ja i moje potrzeby, \u017cyczenia, pragnienia nie s\u0105 wa\u017cne. Moim celem jest s\u0142u\u017cy\u0107. Dop\u00f3ki to robi\u0119, wszystko jest OK. „Ta s\u0142u\u017cba przyniesie ci rado\u015b\u0107” \u2014 m\u00f3wi si\u0119 siostrom. Zreszt\u0105 wmawia si\u0119 to wszystkim kobietom na \u015bwiecie. \u017be ich \u017cycie jest po to, by s\u0142u\u017cy\u0107 innym, i \u017ce tego tak naprawd\u0119 chc\u0105 \u2014 by inni byli szcz\u0119\u015bliwi.<\/p>\n
W dodatku w tej spo\u0142eczno\u015bci, co charakterystyczne dla katolicyzmu, u\u015bwi\u0119cona jest idea cierpienia. Poniewa\u017c Jezus cierpia\u0142 za nas, my musimy i\u015b\u0107 jego drog\u0105. To oznacza, \u017ce cierpienie jest zawsze czym\u015b dobrym. Trzeba si\u0119 z nim pogodzi\u0107, zawsze si\u0119 u\u015bmiecha\u0107, nie narzeka\u0107, nie pozwoli\u0107, by kto\u015b zauwa\u017cy\u0142, \u017ce cierpisz.<\/p>\n
I ja w to wierzy\u0142am. Idee s\u0142u\u017cby i cierpienia s\u0105 po\u0142\u0105czone. Bo je\u015bli masz by\u0107 tylko dla innych, to znaczy, \u017ce musisz by\u0107 gotowa przyj\u0105\u0107 cierpienie, kt\u00f3re z tym nieuchronnie si\u0119 wi\u0105\u017ce. Pytanie, do jakiego stopnia, kiedy mog\u0119 powiedzie\u0107: „Do\u015b\u0107, teraz potrzebuj\u0119 przerwy”. Dla wielu \u017con i matek ten moment nigdy nie nadchodzi, bo inni s\u0105 zawsze wa\u017cniejsi ni\u017c one. A zw\u0142aszcza jest tak z zakonnicami \u2014 masz si\u0119 wyrzec siebie do momentu, a\u017c znikasz.<\/p>\n
Doris jest ofiar\u0105 gwa\u0142tu. Dopu\u015bci\u0142 si\u0119 go ksi\u0105dz, z kt\u00f3rym mia\u0142a na co dzie\u0144 kontakt. Czu\u0142a si\u0119 z tego powodu winna. Posz\u0142a do spowiedzi do proboszcza, kt\u00f3ry j\u0105 zna\u0142. Powiedzia\u0142: „Jeste\u015b narz\u0119dziem diab\u0142a”.<\/p>\n
Potwierdzi\u0142 moje obawy \u2014 to by\u0142a moja wina. Powiedzia\u0142, \u017ce op\u0119ta\u0142 mnie szatan i \u017ce skrzywdzi\u0142am ca\u0142\u0105 wsp\u00f3lnot\u0119, uwodz\u0105c tego ksi\u0119dza. Moje \u017cycie, moja krzywda si\u0119 dla niego nie liczy\u0142y. I dla mnie te\u017c ju\u017c to si\u0119 nie liczy\u0142o.<\/p>\n
![\"Zakonnice,](\"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/uoCk9kpTURBXy8xNmVhYzk0ZWE5N2YxOWVlNDdmZGJiYzZiMzZhZTlmNi5qcGeTlQMAAM0WfM0O9pUCzQOsAMLDlQIAzQJLwsPeA.jpeg\")
KrzysiuKadruje \/ Shutterstock<\/p>\n
Zakonnice, zdj\u0119cie ilustracyjne<\/p>\n
Ksi\u0105dz, kt\u00f3ry mnie zgwa\u0142ci\u0142, wraca\u0142 do mnie, zrobi\u0142 to jeszcze kilka razy. Tego lata, w 2008 r., zosta\u0142am wys\u0142ana do siedziby g\u0142\u00f3wnej, do Thalbach. Kiedy wr\u00f3ci\u0142am na jesieni do Rzymu, przeniesiono mnie do apartamentu z siostrami, by\u0142am bezpieczna, ale sprawca nadal mieszka\u0142 ze mn\u0105 w jednym domu. Siedzieli\u015bmy przy jednym stole podczas posi\u0142k\u00f3w. Podawa\u0142 mi komuni\u0119 podczas mszy.<\/p>\n
Siostry nie chc\u0105 bra\u0107 odpowiedzialno\u015bci za Ko\u015bci\u00f3\u0142. W trakcie formacji s\u0105 kastrowane z dociekliwo\u015bci, naucza si\u0119 je, \u017ce bez potrzeby nie mog\u0105 zabiera\u0107 g\u0142osu. S\u0105 niemymi \u015bwiadkami wielu nadu\u017cy\u0107. Nie do\u015b\u0107, \u017ce pozostaj\u0105 na nie \u015blepe, cz\u0119sto bior\u0105 udzia\u0142 w ich tuszowaniu. W Argentynie skazano na bezwzgl\u0119dne kary wi\u0119zienia dw\u00f3ch ksi\u0119\u017cy, kt\u00f3rzy wykorzystywali seksualnie g\u0142uchonieme dzieci. Skrzywdzili dziesi\u0119ciu uczni\u00f3w szko\u0142y katolickiej w wieku od czterech do siedemnastu lat. Te dzieci nie mog\u0142y krzycze\u0107, kiedy duchowni gwa\u0142cili je w szkolnych \u0142azienkach, piwnicy albo w ogr\u00f3dku obok. Jedna z si\u00f3str podsy\u0142a\u0142a tym zbocze\u0144com dzieci. Pi\u0119cioletnia dziewczynka po gwa\u0142cie dosta\u0142a od zakonnicy pieluch\u0119, \u017ceby nie krwawi\u0142a, po czym zosta\u0142a odes\u0142ana na lekcj\u0119.<\/p>\n
Sam nieraz mia\u0142em do czynienia z bezmy\u015blno\u015bci\u0105 si\u00f3str. Kilka razy s\u0142ysza\u0142em, jak siostry zeznaj\u0105ce w charakterze \u015bwiadk\u00f3w, za\u015blepione \u015blubem pos\u0142usze\u0144stwa, kt\u00f3ry uwalnia\u0142 je od dylemat\u00f3w moralnych, uwa\u017ca\u0142y, \u017ce powiadomienie o wszystkim prze\u0142o\u017conych wystarcza\u0142o. Poinformowanie o tym rodzic\u00f3w tych dzieci ani s\u0142u\u017cb nie przysz\u0142o im do g\u0142owy. I takie w\u0142a\u015bnie kobiety zostaj\u0105 \u015bwi\u0119tymi Ko\u015bcio\u0142a.<\/p>\n
Znajomo\u015b\u0107 jezuity Donalda McGuire\u2019a z matk\u0105 Teres\u0105 z Kalkuty rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w 1981 r. Poznali si\u0119 za spraw\u0105 wysoko postawionego jezuity Johna Hardona, doradcy \u00f3wczesnego kardyna\u0142a Ratzingera. Matk\u0119 Teres\u0119 zauroczy\u0142 konserwatyzm McGuire\u2019a i jezuita zosta\u0142 ciesz\u0105cym si\u0119 szczeg\u00f3lnym zaufaniem spowiednikiem i kierownikiem duchowym jej zakonu. Ale w 2006 r. McGuire\u2019a postawiono przed s\u0105dem za czyny pedofilskie sprzed trzech dekad, za co zosta\u0142 skazany w 2009 r. na kar\u0119 dwudziestu pi\u0119ciu lat wi\u0119zienia. Jego przest\u0119pcza dzia\u0142alno\u015b\u0107 mog\u0142a si\u0119 sko\u0144czy\u0107 wcze\u015bniej, bo w 1993 r. zosta\u0142 tymczasowo zawieszony po oskar\u017ceniu o „niew\u0142a\u015bciwe zachowanie si\u0119 wobec szesnastoletniego ch\u0142opca” i wys\u0142any na leczenie psychiatryczne, ale mia\u0142 protektor\u00f3w. Zachowa\u0142 si\u0119 list matki Teresy, w kt\u00f3rym wywodzi\u0142a, \u017ce jakkolwiek udost\u0119pnianie dziecku pornografii i wsp\u00f3lne prysznice z ch\u0142opcem by\u0142y „wysoce nieroztropne”, to nie widzi przeszk\u00f3d, by jego praca z zakonem by\u0142a kontynuowana. Znamienny jest passus: „Ostro\u017cnie musimy strzec czysto\u015bci i reputacji kap\u0142a\u0144stwa”. \u015awi\u0119ta matka nie wydaje si\u0119 za to zaniepokojona potrzeb\u0105 ochrony dzieci przed pedofilskimi sk\u0142onno\u015bciami duchowie\u0144stwa.<\/p>\n
\u015awiat si\u00f3str jest zamkni\u0119ty. O ile ksi\u0119\u017ca prowadz\u0105 jakie\u015b \u017cycie towarzyskie, chodz\u0105 do kina, na piwo z kolegami, zwiedzaj\u0105 \u015bwiat i korzystaj\u0105 z anonimowo\u015bci, o tyle zakonnice zawsze wida\u0107. Jedna z nich opowiada\u0142a mi, \u017ce kiedy\u015b wesz\u0142a do przedzia\u0142u w poci\u0105gu, do\u015b\u0107 gwa\u0142townie ruszy\u0142a g\u0142ow\u0105 i zahaczy\u0142a o zwisaj\u0105c\u0105 torb\u0119. „\u015aci\u0105gn\u0119\u0142a mi welon. Czu\u0142am si\u0119, jakbym by\u0142a naga”. Wspomina jednocze\u015bnie, \u017ce kiedy wysz\u0142a z zakonu i poczu\u0142a wiatr we w\u0142osach, poczu\u0142a si\u0119 szcz\u0119\u015bliwa…<\/p>\n
***<\/p>\n
*Artur Nowak (ur. 1974) \u2014 adwokat, publicysta i pisarz, m.in. wsp\u00f3\u0142autor wraz z profesorem Stanis\u0142awem Obirkiem bestsellerowych reporta\u017cy „Babilon. Kryminalna historia Ko\u015bcio\u0142a” oraz „Gomora. W\u0142adza, strach i pieni\u0105dze w polskim Ko\u015bciele”, a z filozofem Ireneuszem Ziemi\u0144skim ksi\u0105\u017cki „Chrze\u015bcija\u0144stwo. Amoralna religia”. Napisa\u0142 te\u017c „Kroniki op\u0119tanej” \u2014 powie\u015b\u0107, w kt\u00f3rej przedstawi\u0142 opart\u0105 na faktach histori\u0119 nastolatki molestowanej przez egzorcyst\u00f3w. Jest r\u00f3wnie\u017c autorem reporta\u017cu „Adwokaci. Zraniony zapa\u0142”. Wsp\u00f3\u0142autor podcastu „Kryminalna historia Ko\u015bcio\u0142a”, nagrodzonego bestsellerem Empiku za 2022 r. Kolejny sezon tego podcastu otrzyma\u0142 w r. 2023 nagrod\u0119 Best Audio. Od 2021 r. na kanale Sekielski Brothers Studio prowadzi autorski podcast „Wys\u0142uchanie”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dlaczego ludzie powo\u0142ani przez Boga chc\u0105 ze sob\u0105 sko\u0144czy\u0107? Czy por\u00f3wnywanie zasad dzia\u0142ania Ko\u015bcio\u0142a do mafii jest naprawd\u0119…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":77133,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[2268,56,18927,32,33,12461,244,36,37,6767,27,67,1269,34,35,28,8426,31,53,25,52,68,51,55,42,38,40,39,41,1270,47,196,29,30,50,26],"class_list":{"0":"post-77132","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-polska","8":"tag-alkoholizm_alkoholik_alkoholiczka_alkoholicy","9":"tag-article_premium","10":"tag-artur_nowak_prawnik_aktywista","11":"tag-breaking-news","12":"tag-breakingnews","13":"tag-chrzescijanstwo_chrzescijanin_chrzescijanie","14":"tag-ctr_tst","15":"tag-featured-news","16":"tag-featurednews","17":"tag-fragmenty_ksiazek_tag_techniczny","18":"tag-headlines","19":"tag-intextvideo_splayer","20":"tag-kosciol_katolicki_duchowienstwo_duchowni_zakonnicy","21":"tag-latest-news","22":"tag-latestnews","23":"tag-naglowki","24":"tag-najnowsze","25":"tag-najwazniejsze-artykuly","26":"tag-new_header","27":"tag-news","28":"tag-onet3","29":"tag-onet3d","30":"tag-onet3d_2i","31":"tag-phx","32":"tag-pl","33":"tag-poland","34":"tag-polish","35":"tag-polska","36":"tag-polski","37":"tag-religia_wiara","38":"tag-screening_general","39":"tag-styl_zycia","40":"tag-top-stories","41":"tag-topstories","42":"tag-v2021","43":"tag-wiadomosci"},"share_on_mastodon":{"url":"","error":"Validation failed: Text character limit of 500 exceeded"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77132","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77132"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77132\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/77133"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77132"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77132"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77132"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}