{"id":77211,"date":"2025-10-31T08:13:13","date_gmt":"2025-10-31T08:13:13","guid":{"rendered":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/77211\/"},"modified":"2025-10-31T08:13:13","modified_gmt":"2025-10-31T08:13:13","slug":"co-dzieje-sie-z-mozgiem-przed-smiercia-neurolog-o-niezwyklym-zjawisku-jak-ostatni-pocalunek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/77211\/","title":{"rendered":"Co dzieje si\u0119 z m\u00f3zgiem przed \u015bmierci\u0105? Neurolog o niezwyk\u0142ym zjawisku. „Jak ostatni poca\u0142unek”"},"content":{"rendered":"

Jak pracuje m\u00f3zg w ostatnich chwilach \u017cycia? Uczeni zobaczyli rzecz niezwyk\u0142\u0105<\/p>\n

W lutym 2022 r. naukowcy po raz pierwszy w historii opisali, co dzieje si\u0119 w ludzkim m\u00f3zgu na kilka sekund przed \u015bmierci\u0105 (uczynili to na \u0142amach presti\u017cowego czasopisma naukowego „Frontiers of Aging Neuroscience”). Jak to cz\u0119sto bywa, zadecydowa\u0142 przypadek. Kiedy u 87-letniego m\u0119\u017cczyzny, kt\u00f3ry trafi\u0142 do szpitala po wypadku, rozwin\u0119\u0142a si\u0119 padaczka<\/a>, lekarze (i naukowcy zarazem) zastosowali u niego ci\u0105g\u0142\u0105 elektroencefalografi\u0119 \u2014 EEG<\/a> (to metoda pozwalaj\u0105ca na rejestrowanie aktywno\u015bci elektrycznej m\u00f3zgu, wykorzystywana w diagnostyce i badaniach nad r\u00f3\u017cnymi zaburzeniami neurologicznymi). Podczas badania serce pacjenta nagle przesta\u0142o bi\u0107 i m\u0119\u017cczyzna zmar\u0142. EEG zarejestrowa\u0142o jednak, jak pracowa\u0142 jego m\u00f3zg w ostatnich chwilach \u017cycia. Uczeni zobaczyli rzecz niezwyk\u0142\u0105.<\/p>\n

\u2014 Zmierzyli\u015bmy 900 sekund aktywno\u015bci m\u00f3zgu w chwili \u015bmierci i skupili\u015bmy si\u0119 na badaniu tego, co dzia\u0142o si\u0119 w ci\u0105gu 30 sekund przed i po zatrzymaniu akcji serca \u2014 m\u00f3wi\u0142 dr Ajmal Zemmar, neurochirurg z University of Louisville w USA, kt\u00f3ry zorganizowa\u0142 badanie. Jak w artykule informowali naukowcy, tu\u017c przed atakiem serca, skan EEG ujawni\u0142 wzrost mocy fal m\u00f3zgowych o wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci, kt\u00f3re prawdopodobnie odgrywaj\u0105 rol\u0119 w tworzeniu i odzyskiwaniu wspomnie\u0144. To tzw. fale gamma. Jak zauwa\u017ca dr Milczarek, fale te „zasadniczo nie pojawiaj\u0105 si\u0119 w m\u00f3zgach zdrowych ludzi i w og\u00f3le my lekarze obserwujemy je bardzo rzadko”.<\/p>\n

Redakcja poleca: Mamy epidemi\u0119 „popcornowych m\u00f3zg\u00f3w”. Neurolog: skutki b\u0119d\u0105 tragiczne<\/a><\/p>\n

M\u00f3wi\u0105c o wynikach badania, dr Ajmal Zemmar wyja\u015bnia\u0142: \u2014 Tu\u017c przed i po zatrzymaniu pracy serca zaobserwowali\u015bmy zmiany w okre\u015blonym pa\u015bmie oscylacji neuronalnych (falach m\u00f3zgowych \u2014 red.), tzw. oscylacjach gamma, ale tak\u017ce w innych pasmach, takich jak oscylacje delta, theta, alfa i beta. Wydaje si\u0119 to bardzo skomplikowane. Dr Milczarek m\u00f3wi, co to wszystko oznacza.<\/p>\n

Dalszy ci\u0105g artyku\u0142u pod materia\u0142em wideo<\/p>\n

Co dok\u0142adnie zarejestrowano w m\u00f3zgu pacjenta przed jego \u015bmierci\u0105? <\/p>\n

Jakie fale m\u00f3zgowe wzros\u0142y tu\u017c przed \u015bmierci\u0105? <\/p>\n

Czy zjawisko przed\u015bmiertnego przeja\u015bnienia wyst\u0119puje u wszystkich umieraj\u0105cych? <\/p>\n

Jakie s\u0105 hipotezy dotycz\u0105ce wspomnie\u0144 w ostatnich chwilach \u017cycia? <\/p>\n

Jakie s\u0105 fale w m\u00f3zgu cz\u0142owieka? Neurolog o falach gamma. Tak dzia\u0142aj\u0105 tu\u017c przed \u015bmierci\u0105<\/p>\n

\u2014 U zdrowego cz\u0142owieka m\u00f3zg codziennie generuje kilka rodzaj\u00f3w energii. S\u0105 to fale alfa (m\u00f3wi\u0105 o stanie czuwania m\u00f3zgu, sprzyjaj\u0105 kreatywno\u015bci, wspieraj\u0105 pozytywne my\u015blenie \u2014 u zdrowego cz\u0142owieka tych fal jest najwi\u0119cej). Pozosta\u0142e to fale beta (kiedy mocno si\u0119 skupiamy, dzia\u0142amy, komunikujemy z innymi) i fale delta (fale snu, sprzyjaj\u0105 regeneracji organizmu). Fale beta to s\u0105 ju\u017c fale wysokiej aktywno\u015bci m\u00f3zgu (fale szybkie), ale fale gamma to jest ju\u017c ta najwy\u017csza moc, najwy\u017csza aktywno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 m\u00f3zg uruchamia w sytuacjach krytycznych, kiedy pojawiaj\u0105 si\u0119 skrajne emocje. M\u00f3zg wykonuje wtedy hiperprac\u0119. Wiemy np., \u017ce poziom fal gamma mo\u017ce wzrosn\u0105\u0107 np. przed zatrzymaniem akcji serca, przed napadem padaczkowym.<\/p>\n

Przeczytaj r\u00f3wnie\u017c: Co tak naprawd\u0119 dzieje si\u0119 z cia\u0142em po \u015bmierci? Do g\u0142osu dochodz\u0105 „pot\u0119\u017cne si\u0142y”<\/a><\/p>\n

Jak zauwa\u017ca specjalistka, fale gamma nie wyst\u0119puj\u0105 w konkretnym miejscu w m\u00f3zgu, mo\u017cna je znale\u017a\u0107 w ka\u017cdej jego cz\u0119\u015bci. \u2014 Podejrzewamy jednak, \u017ce mog\u0105 si\u0119 one wywodzi\u0107 ze struktur g\u0142\u0119bokich m\u00f3zgu, np. z okolic hipokamp\u00f3w (mamy dwa, po jednym w ka\u017cdym z p\u0142at\u00f3w skroniowych – TU dowiesz si\u0119 wi\u0119cej o hipokampach<\/a>), kt\u00f3re nazywa si\u0119 nieraz „sercem m\u00f3zgu” i kt\u00f3re odpowiadaj\u0105 m.in. za dzia\u0142anie pami\u0119ci, za nasz\u0105 pop\u0119dowo\u015b\u0107 i impulsy.<\/p>\n

\u2014 Bior\u0105c to wszystko pod uwag\u0119, mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce tu\u017c przed \u015bmierci\u0105 w m\u00f3zgu dochodzi do maksymalnego pobudzenia i \u017ce jest to swego rodzaju ostateczny rozb\u0142ysk, przed\u015bmiertny wybuch mocy \u2014 czas, kiedy dochodzi do aktywacji struktur g\u0142\u0119bokich i odtwarzania g\u0142\u0119bokich wspomnie\u0144 i prze\u017cy\u0107. Jednym s\u0142owem, tu\u017c przed \u015bmierci\u0105 u cz\u0142owieka mo\u017ce pojawi\u0107 wybuch wspomnie\u0144.<\/p>\n

Co si\u0119 dzieje w m\u00f3zgu umieraj\u0105cego? Neurolog o zjawisku przed\u015bmiertnego przeja\u015bnienia <\/p>\n

U wi\u0119kszo\u015b\u0107 umieraj\u0105cych pacjent\u00f3w my neurologowie obserwujemy zjawisko tzw. przed\u015bmiertnego przeja\u015bnienia i dzieje si\u0119 to nawet u pacjent\u00f3w w \u015bpi\u0105czce. Bliscy zmar\u0142ych bardzo cz\u0119sto m\u00f3wi\u0105: Nagle zacz\u0105\u0142 rozs\u0105dnie m\u00f3wi\u0107, poznawa\u0107 nas \u2014 mieli\u015bmy wra\u017cenie, \u017ce jego stan si\u0119 poprawi\u0142, a potem nagle zmar\u0142. To mog\u0142a by\u0107 w\u0142a\u015bnie oznaka wzrostu fal szybkich w m\u00f3zgu, zwi\u0119kszonej aktywno\u015bci i mobilizacji neuron\u00f3w tu\u017c przed \u015bmierci\u0105. To troch\u0119 tak, jak ostatni poca\u0142unek.<\/p>\n

Zaznaczam, \u017ce te wszystkie przemy\u015blenia to jest oczywi\u015bcie tylko hipoteza, co\u015b, co mo\u017cemy wnioskowa\u0107 na podstawie naszej dotychczasowej wiedzy.<\/p>\n

\"Dr Co mo\u017ce prze\u017cywa\u0107 umieraj\u0105cy cz\u0142owiek? Podejrzenia naukowc\u00f3w i dwie strony medalu<\/p>\n

Badacze podkre\u015blaj\u0105, \u017ce wyniki ich badania opieraj\u0105 si\u0119 na pojedynczym przypadku i pochodz\u0105 z m\u00f3zgu pacjenta, kt\u00f3ry dozna\u0142 urazu, drgawek i obrz\u0119ku, co komplikuje interpretacj\u0119 danych. Zastrzegaj\u0105 te\u017c, \u017ce aktywno\u015b\u0107 m\u00f3zgu nie musi by\u0107 taka sama w przypadku wszystkich umieraj\u0105cych. Nie mo\u017cna nie zapyta\u0107 jednak, co wynika z ich obserwacji i czego mog\u0105 nas one nauczy\u0107?<\/p>\n

Jak zauwa\u017ca dr Ajmal Zemmar: \u2014 Generuj\u0105c oscylacje zwi\u0105zane z odzyskiwaniem pami\u0119ci, m\u00f3zg mo\u017ce odtwarza\u0107 ostatnie wspomnienie wa\u017cnych wydarze\u0144 \u017cyciowych tu\u017c przed \u015bmierci\u0105, podobne do tych opisywanych w do\u015bwiadczeniach bliskich \u015bmierci (osoby, kt\u00f3re maj\u0105 za sob\u0105 do\u015bwiadczenie z pogranicza \u015bmierci, np. \u015bmier\u0107 kliniczn\u0105, opowiadaj\u0105 o uczuciu spokoju, mi\u0142o\u015bci, wyciszenia, kt\u00f3re je wtedy ogarnia\u0142o, cz\u0119sto opowiadaj\u0105, \u017ce widzieli bliskich \u2014 \u017cywych lub zmar\u0142ych \u2014 lub jasne \u015bwiat\u0142o na ko\u0144cu tunelu \u2014 red.). \u2014 Te odkrycia podwa\u017caj\u0105 nasze rozumienie tego, kiedy dok\u0142adnie ko\u0144czy si\u0119 \u017cycie i rodz\u0105 wa\u017cne pytania, na przyk\u0142ad dotycz\u0105ce momentu oddania narz\u0105d\u00f3w \u2014 zauwa\u017ca Zemmar.<\/p>\n

Dr Olga Milczarek zwraca uwag\u0119 na jeszcze inn\u0105 zastanawiaj\u0105c\u0105 kwesti\u0119. \u2014 Gdybym mia\u0142a si\u0119 neurologicznie pochyli\u0107 nad tymi zjawiskami, to z jednej strony wizja stawania \u017cycia przed oczami, ten ostatni wybuch wspomnie\u0144 mog\u0105 by\u0107 pocieszaj\u0105ce. Ale jest te\u017c druga mo\u017cliwa strona medalu \u2014 m\u00f3wi.<\/p>\n

\"MedonetPRO <\/a><\/p>\n

MedonetPRO OnetPremiumMedonet<\/p>\n

\u2014 Cho\u0107 pasma szybkie, czyli beta i gamma, m\u00f3wi\u0105 o najwy\u017cszym poziomie koncentracji m\u00f3zgu, to z drugiej strony mog\u0105 one \u015bwiadczy\u0107 o jej dezorganizacji, jakim\u015b stopniu odrealnienia. Wiemy bowiem, \u017ce cz\u0119\u015bciej fale te wykrywane s\u0105 m.in. w stanie zatrucia alkoholowego i w stanach narkotycznych. My przecie\u017c nie wiemy, czy m\u00f3zg pracuj\u0105cy na tych najwy\u017cszych obrotach przywo\u0142uje jakie\u015b dobre realne wspomnienia, czy s\u0105 one przyjemne dla odchodz\u0105cego, czy raczej buduje on odrealniony chaotyczny obraz, z kt\u00f3rym przychodzi nam odej\u015b\u0107. Fakt, \u017ce wysoka aktywno\u015b\u0107 fal beta nie jest zjawiskiem normalnym, ka\u017ce stawia\u0107 nam takie pytania. Mo\u017ce kiedy\u015b, nauka tak si\u0119 rozwinie, \u017ce znajdziemy na nie odpowiedzi.<\/p>\n

Dr hab. n. med. Olga Milczarek \u2014 neurolog, adiunkt Kliniki Neurochirurgii Dzieci\u0119cej Instytutu Pediatrii Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego Collegium Medicum w Krakowie, aktywny pracownik naukowo-dydaktyczny. Uko\u0144czy\u0142a specjalizacj\u0119 z neurologii w roku 2013. Sta\u017c specjalizacyjny z zakresu neurologii dzieci\u0119cej zrealizowa\u0142a w Klinice Neurologii Dzieci i M\u0142odzie\u017cy Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie. Od wielu lat wsp\u00f3\u0142pracuje z o\u015brodkami neurochirurgicznymi w ca\u0142ej Polsce jako neurofizjolog \u015br\u00f3doperacyjny. Autorka i wsp\u00f3\u0142autorka wielu publikacji w czasopismach o zasi\u0119gu krajowym i mi\u0119dzynarodowym z zakresu neurochirurgii, neurologii, neurologii dzieci\u0119cej i neuropsychologii. Autorka kilkudziesi\u0119ciu doniesie\u0144 zjazdowych z konferencji krajowych i mi\u0119dzynarodowych.<\/p>\n

\"Dr Tre\u015bci z serwisu Medonet maj\u0105 na celu polepszenie, a nie zast\u0105pienie, kontaktu pomi\u0119dzy U\u017cytkownikiem a jego lekarzem. Serwis ma charakter wy\u0142\u0105cznie informacyjno-edukacyjny. Przed zastosowaniem si\u0119 do porad z zakresu wiedzy specjalistycznej, w szczeg\u00f3lno\u015bci medycznych, zawartych w Serwisie nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie skonsultowa\u0107 si\u0119 z lekarzem. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Jak pracuje m\u00f3zg w ostatnich chwilach \u017cycia? Uczeni zobaczyli rzecz niezwyk\u0142\u0105 W lutym 2022 r. naukowcy po raz…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":77212,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[18363,32,33,1845,18938,18941,27,34,35,5765,28,31,48,3396,25,46,40,41,18940,47,511,80,29,30,26,82,83,84,18939],"class_list":{"0":"post-77211","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-swiat","8":"tag-badania_naukowe","9":"tag-breaking-news","10":"tag-breakingnews","11":"tag-choroby_od_a_do_z","12":"tag-elektroencefalografia","13":"tag-fale_mozgowe","14":"tag-headlines","15":"tag-latest-news","16":"tag-latestnews","17":"tag-mozg","18":"tag-naglowki","19":"tag-najwazniejsze-artykuly","20":"tag-nat_styl","21":"tag-neurologia","22":"tag-news","23":"tag-omp","24":"tag-polish","25":"tag-polski","26":"tag-praca_mozgu","27":"tag-screening_general","28":"tag-smierc","29":"tag-swiat","30":"tag-top-stories","31":"tag-topstories","32":"tag-wiadomosci","33":"tag-world","34":"tag-world-news","35":"tag-worldnews","36":"tag-zatrzymanie_akcji_serca"},"share_on_mastodon":{"url":"https:\/\/pubeurope.com\/@pl\/115467780386262937","error":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77211","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77211"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77211\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/77212"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77211"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77211"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.europesays.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77211"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}